Blog

  • U Rwanda rwaje ku mwanya wa kabiri mu bihugu bitekanye muri Afurika y'Iburasirazuba – #rwanda #RwOT

    Ni raporo ya 19 yakorewe ku bihugu 163 harebwa ku ngingo zirenga 23 ariko zose zishingira ku bijyanye n'uko abaturage babyo batekanye. Ni ibihugu byihariye 99,7% by'abarenga miliyari umunani batuye Isi.

    Muri Afurika y'Iburasirazuba u Rwanda rwakurikiye Tanzania ya mbere mu Karere ikaba iya 12 muri Afurika yo munsi y'Ubutayu bwa Sahara, na rwo rukurikirwa na Uganda yabaye iya 22 mu bihugu byo munsi y'Ubutayu bwa Sahara.

    Uganda yakurikiwe na Kenya yabaye iya 33 mu bihugu byo munsi y'Ubutayu bwa Sahara, Kenya ikurikirwa na Sudani y'Epfo na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) ya nyuma.

    Mu bihugu 44 byo muri Afurika yo munsi y'Ubutayu bwa Sahara byagenzuwe, Ibirwa bya Maurice ni byo biza ku mwanya wa mbere mu bihugu bitekanye kurusha ibindi, RDC ikaba ku mwanya wa nyuma.

    Mu bihugu 33 byo mu Burengerazuba n'ibyo Hagati mu Burayi, Iceland ni yo itekanye kurusha ibindi mu gihe u Bufaransa ari bwo bwa nyuma.

    Mu bihugu 11 byo muri Amerika y'Amajyepfo, Argentine ni yo iza imbere mu bihugu bitekanye, mu gihe Colombia ari yo ya nyuma, mu gihe muri Amerika yo Hagati n'iy'Amajyaruguru hagenzuwe ibihugu 14, Canada ihiga ibindi mu gihe Haiti yaje ku mwanya wa nyuma.

    Muri Aziya y'Amajyepfo hagenzuwe ibihugu birindwi, Bhutan ibimburira ibindi mu bihugu bitekanye mu gihe Afghanistan ari yo idatekanye muri ako gace ugereranyije n'ibindi bihugu bikabarizwamo.

    Mu Burasirazuba bwo Hagati no muri Afurika y'Amajyaruguru, hasuzumwe ibihugu 20, hagaragazwa ko Qatar ari yo iza imbere mu bihugu bitekanye, Sudani iba iya nyuma.

    Mu gace k'u Burayi bw'Uburasirazuba na Aziya yo Hagati, Bulgaria ni yo yagaragajwe ko itekanye mu gihe, u Burusiya ari cyo gihugu kidatekanye.

    Mu Karere ka Asie-Pacifique hagenzuwe ibihugu 19, Nouvelle-Zélande ihiga ibindi nk'igihugu gitekanye mu gihe Myanmar ari yo yaje ku mwanya wa nyuma.

    Iceland ni cyo gihugu gitekanye ku Isi umwanya ifite kuva mu 2008. Ibindi bihugu bitekanye ku Isi birimo Irlande, Autriche, Nouvelle-Zélande n'u Busuwisi.

    U Burusiya ni cyo gihugu kidatekanye ku Isi, Ukraine bamaze igihe bahanganye mu ntambara ikabugwa mu ntege, ibyo bihugu bigakurikirwa na Sudani, RDC na Yemen.

    U Burayi bwo Hagati n'ubw'Iburengerazuba ni ko karere gatekanye ku Isi, igice gifite ibihugu umunani mu 10 bitekanye ku Isi.

    Uburasirazuba bwo Hagati na Afurika y'Amajyaruguru ni byo bice bidatekanye ku Isi.

    GPI igaragaza ko mu Isi ibihugu 59 biri mu ntambara cyangwa amakimbirane, umubare munini cyane ugereranyije n'uko byari bimeze nyuma y'Intambara ya Kabiri y'Isi.

    Ibihugu 78 byijanditse mu makimbirane arenga imbibi zabyo. Mu bihugu 163 byagenzuwe, 94 byagaragaye ko umutekano wabyo wazahaye mu gihe ibindi 66 byagaragaje impinduka nziza.

    Umutekano ni imwe mu nkingi u Rwanda rwitayeho cyane. Ubushakashatsi ku miyoborere bw'Urwego rw'Igihugu rw'Imiyoborere (RGB) bwakozwe mu Ugushingo 2024, bugaragaza ko inkingi y'umutekano n'ituze ry'abaturage ari yo yaje ku isonga mu byishimiwe n'abaturage muri uwo mwaka aho ifite amanota 93,82%.

    U Rwanda rwaje ku mwanya wa kabiri mu bihugu bitekanye muri Afurika y’Iburasirazuba


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/u-rwanda-rwaje-ku-mwanya-wa-kabiri-muri-afurika-y-iburasirazuba-mu-bihugu

  • Rusizi: Mudugudu akurikiranyweho gukubita umugore we – #rwanda #RwOT

    Byabereye mu Mudugudu wa Mpoga, Akagari ka Kamanu, Umurenge wa Nyakabuye, Akarere ka Rusizi ku wa 5 Nyakanga 2025.

    Saa Munani z'ijoro nibwo abanyerondo bumvise uyu mugabo ari kurwana n'umugore we bajya gutabara, bahageze basanga umugore yakomeretse ku jisho, bamubajije avuga ko umugabo amukubiseho telefone.

    Umugore yahise ajya ku bitaro bya Mibilizi umugabo yikingirana mu nzu bukeye arakinguzwa ajya gufungirwa kuri sitasiyo y'Urwego rw'Igihugu rw'Ubugenzacyaha ya Nyakabuye.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Nyakabuye, Kimonyo Kamali, yabwiye IGIHE ko bikimenyekana uyu mugabo bamuhagaritse by'agateganyo ku buyobozi bw'umudugudu, anatabwa muri yombi.

    Ati 'Afungiye kuri sitasiyo ya RIB ya Nyakabuye. Umuyobozi uvugwaho ubusinzi bukabije, gukubita umugore kugeza ubwo amwangije ijisho, gusesagura umutungo w'urugo no kurara mu gasozi, nta ndangagaciro afite zo kuyobora abaturage”

    Inshingano z'ubuyobozi bw'umudugudu zahawe ushinzwe umutekano mu mudugudu mu gihe ubuyobozi bw'umurenge butegereje inama n'abaturage yo kubibamenyesha no kubahumuriza.

    Gitifu Kimonyo yavuze ko nta myitwarire mibi bari basanzwe bazi kuri uyu muyobozi ko ahubwo ibi bikimara kuba aribwo umugore yagaragaje ko batari babanye neza.

    Yasabye ba mudugudu kwirinda ingeso mbi z'ubusinzi abibutsa ko bakwiye kubera urugero rwiza abo bayobora.


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rusizi-mudugudu-akurikiranyweho-gukubita-umugore-we

  • Kamonyi-Ngamba: Harakekwa urupfu rw'Umugabo wishwe n'umugore we n'umwana yibyariye #rwanda #RwOT

    Mu gitondo cyo kuri uyu wa 07 Nyakanga 2025 mu Mudugudu wa Rugarama, Akagari ka Marembo, Umurenge wa Ngamba ho mu Karere ka Kamonyi, hamenyekanye inkuru y'urupfu rwa Singuranayo Phillipe w'imyaka 47 y'amavuko. Birakekwa ko yishwe n'umugore we bashakanye byemewe n'amategeko ndetse n'umwana we w'umukobwa w'imyaka 14 y'amavuko.

    Amakuru intyoza.com ikesha bamwe mu batuye Umudugudu wa Rugarama ahabereye ubu bwicanyi, ni uko mu ijoro ryo kuri uyu wa 06 Nyakanga 2025 ahagana ku I saa yine muri uru rugo humvikanye intonganya, aho hari ubushyamirane hagati y'umugabo n'umugore ariko kandi umwana wabo w'umukobwa w'imyaka 14 y'amavuko nawe aza kwinjira mu ntambara yari ishyamiranije Se na Nyina.

    Gushyamirana k'uyu mugabo n'Umugore we witwa Mukamabano Jeanne w'imyaka 37 y'amavuko ngo ntabwo ari inkuru nshya muri uyu Mudugudu kuko ngo bajya banyuzamo bakagirana amakimbirane. Kuri iyi nshuro, Amakimbirane no gushyamirana byasojwe no kwicana, aho uyu nyakwigendera yakubiswe ikintu mu mutwe arapfa( yasanganywe ibikomere mu mutwe).

    Munyakazi Epimaque, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Ngamba yabwiye umunyamakuru wa intyoza.com ko uyu muryango wigeze kubaho igihe kitari gito ubana mu makimbirane ashingiye ku businzi, ariko ko muri iyi myaka hafi ibiri ishize Raporo babonaga zagaragazaga ko bari batakigirana amakimbirane.

    Amakuru intyoza.com ifite ni uko kugeza twandika iyi nkuru, intandaro y'ugushyamirana muri uyu muryango kwagejeje ku kwicwa k'umugabo hataramenyekana imvano. Gusa na none, nyuma y'uko ubuyobozi ndetse n'inzego z'umutekano zirimo Polisi na RIB bahageze, banzuye ko umurambo wa nyakwigendera ujyanwa gupimishwa mubitaro bya Kacyiru. Ni mu gihe abacyekwaho kugira uruhare mu rupfu rwa Nyakwigendera bafashwe bajyanwa kuri Sitasiyo ya Police na RIB ya Rukoma, mu gihe hakomeje iperereza.

    intyoza.com

    Source : https://www.intyoza.com/2025/07/07/kamonyi-ngamba-harakekwa-urupfu-rwumugabo-wishwe-numugore-we-numwana-yibyariye/

  • Ingabire Victoire agiye kuburana ku ifungurwa n'ifungurwa ry'agateganyo – #rwanda #RwOT

    Biteganyijwe ko urubanza ku ifunga n'ifungurwa rwa Ingabire ruzatangira Saa Yine za mu gitondo.

    Ku wa 19 Kamena 2025 ni bwo Urwego rw'Ubugenzacyaha, RIB, rwataye muri yombi Ingabire.

    Hari nyuma y'uko Urukiko Rukuru rwasabye ko akorwaho iperereza ku byaha birimo kurema umutwe w'abagizi ba nabi no gutegura ibikorwa bigamije gukurura imvururu muri rubanda.

    Mu butumwa yanyujije ku mbuga nkoranyambaga zayo, RIB yatangaje ko yafunze Ingabire Victoire, ibisabwe n'Ubushinjacyaha mu gushyira mu bikorwa icyemezo cy'Urukiko Rukuru mu rubanza ruregwamo Sibomana Sylvain na bagenzi be, kugira ngo ashyikirizwe Urukiko.

    Iki cyemezo cyo gukurikirana Ingabire cyafashwe nyuma y'aho urukiko rutanyuzwe n'ibisobanuro Ingabire yatanze ku ruhare avugwaho mu mahugurwa yahawe abahoze ari abanyamuryango ba DALFA-Umurinzi, ubwo yari yatumijwe muri uru rubanza ngo agire ibyo asobanura.

    Ubushinjacyaha bwasobanuye ko aya mahugurwa yari ajyanye no guhirika ubutegetsi binyuze mu bukangurambaga bwo kubwangisha abaturage.

    Ingabire yari yabwiye Urukiko ko abaregwa muri urwo rubanza bahoze ari abayoboke b'ishyaka DALFA-Umurinzi uretse Umunyamakuru Nsengimana Théoneste washinze umuyoboro wa Umubavu.

    Yavuze ariko ko amahugurwa baregwa gukoreramo ibyo byaha atari yateguwe na DALFA-Umurinzi ndetse ko we atari ayazi.

    Nyuma yo kumva ibisobanuro byatanzwe na Ingabire, Urukiko rwasanze ibyo bisobanuro bidahagije kandi muri dosiye y'uru rubanza harimo ibimenyetso bimushinja.

    Inkuru Bijyanye: Icukumbura ku bimenyetso bishinja Ingabire gushaka guhirika ubutegetsi

    Ingabire Victoire agiye kuburana ku ifungurwa n'ifungurwa ry'agateganyo


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ingabire-victoire-agiye-kuburana-ku-ifungurwa-n-ifungurwa-ry-agateganyo

  • Urubanza ruregwamo Umunyamakuru Nsengimbana na bagenzi be rwasubitswe – #rwanda #RwOT

    Uru rubanza rwagombaga kuba kuri uyu wa 7 Nyakanga ariko rwimuriwe ku wa 23 Nyakanga 2025.

    Amakuru IGIHE yamenye ni uko kugira ngo rusubikwe byasabwe n'Ubushinjacyaha bwagaragarije Urukiko ko hari iperereza rigikorwa ritarasozwa.

    Biteganyijwe ko uru rubanza ruzasubukurwa na Ingabire Victoire Umuhoza wahamagajwe n'uru rukiko ari mu baregwa.

    Kuri ubu Ingabire Victoire ari gukorwaho iperereza ndetse, biteganyijwe ko ku wa 8 Nyakanga 2025 azagezwa imbere y'Urukiko rw'Ibanze rwa Kicukiro aburana ku ifunga n'ifungurwa by'agateganyo.

    Abaregwa bakurikiranyweho ibyaha birimo gushyiraho umutwe w'abagizi ba nabi cyangwa kuwujyamo, gucura umugambi wo gukora ibyaha byo kugirira nabi ubutegetsi buriho cyangwa Perezida wa Repubulika, guteza imvururu cyangwa imidugararo muri rubanda, kurwanya ububasha bw'amategeko n'icyo kwigaragambya cyangwa gukoresha inama mu buryo bunyuranije n'amategeko.

    Bakurikiranyweho kandi guteza imvururu cyangwa imidugararo muri rubanda, gukwiza amakuru atari yo cyangwa icengezamatwara bigamije kwangisha Leta y'u Rwanda mu bihugu by'amahanga no gutangaza amakuru y'ibihuha.

    Ni ibyaha bakoze bishingiye ku mahugurwa yateguwe na Dalfa Umurinzi, yari agamije kwigisha abanyamuryango bari mu nzego z'ubuyobozi icyo bise 'Uburyo bwakoreshwa mu gukuraho ubuyobozi bw'igihugu hadakoreshejwe imirwano, hagakoreshwa imbaraga z'abaturage nyamwinshi binyuze mu myigaragambyo'.

    Urubanza ruregwamo Umunyamakuru Nsengimbana na bagenzi be rwasubitswe


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/urubanza-ruregwamo-umunyamakuru-nsengimbana-na-bagenzi-be-rwasubitswe

  • Abanyarwanda barenga miliyoni 1,7 bimukiye ahandi bashaka imibereho – #rwanda #RwOT

    Hari abo mperutse kumva baganira, umwe abwira mugenzi we ngo aho akandagiye hose mu Mujyi wa Kigali ahahurira n'umuntu wo mu gace k'iwabo ari mu mirimo ikomeye n'iyoroheje.

    Mu buhanga bw'abakurambere, baritegereje basanga akanyoni katagurutse katamenya iyo bweze!

    Muri icyo gihe ba sogokuru berekezaga muri Uganda gushaka ifaranga ryabonaga umugabo rigasiba undi mu Rwanda. Abagenda uyu munsi bari mu kigero cyo gukora bimukira i Kigali cyangwa mu yindi mijyi aho bashobora kubona akazi.

    Ushatse wavuga ko n'ubu kubona amafaranga bitoroshye kuko bisaba kwiyuha akuya, ariko mu myaka irindwi ishize abantu barenga miliyoni 1,5 binjiye mu mubare w'abashobora gukoresha arenga ibihumbi 560 Frw ku mwaka bagura amafunguro, imyambaro, kwishyura inzu yo guturamo n'ibindi by'ibanze umuntu akenera buri munsi.

    Imibare ya NISR igaragaza ko abantu bari mu cyiciro cy'abimutse bavuye ahantu hamwe bakajya ahandi mu myaka itanu ishize barenga miliyoni 1,8, Abanyarwanda muri bo barenga gato miliyoni 1,7 na ho abanyamahanga bimukiye mu Rwanda bari mu kigero cyo gukora (bafite imyaka 16 kuzamura) barengaga ibihumbi 61.

    Imibare igaragaza ko abari mu kigero cyo gukora bo mu Ntara y'Amajyepfo barenga ibihumbi 149 ari bo benshi bavuye mu ntara imwe bimukira mu Mujyi wa Kigali mu myaka itanu ishize.

    Bakurikirwa n'abavuye mu Mujyi wa Kigali berekeza mu Ntara y'Iburasirazuba barenga ibihumbi 133, mu gihe abavuye Iburasirazuba bakajya i Kigali kugeza mu 2024 barengaga gato ibihumbi 100.

    Abavuye mu Mujyi wa Kigali berekeza mu Ntara y'Amajyepfo na bo barenga gato ibihumbi 100.

    Umujyi wa Kigali waciye agahigo ko kuba ari ho herekeje abantu benshi bari mu myaka yo gukora, ariko uba n'agace kavuyemo abantu benshi bagejeje igihe cyo gukora mu myaka itanu ishize bajya ahandi.

    Hari benshi bimukira mu bice bitandukanye bagiye gukora imirimo isaba imbaraga kurusha isaba ubumenyi

    Impuguke mu bukungu, Teddy Kaberuka, yabwiye IGIHE ko abantu bimuka bava mu bice batuyemo bagiye gushaka akazi, bagura ibikorwa byabo cyangwa gushaka ahaberanye n'ibyo bakora.

    Ati 'Usanga impamvu zijyanye no gushaka akazi ari zo nyinshi kandi bikaba abinjira mu mijyi baje gushaka amahirwe mashya, kandi hari n'abava mu mijyi bahafite ubumenyi, bavomye ubumenyi mu mijyi bajya gushakira amahirwe y'imibereho hanze y'umujyi. Nk'urugero abamotari bakorera mu ntara abenshi azakubwira ngo nabanje gukorera i Kigali nyuma maze kubona moto yanjye nigira mu cyaro kuko ari ho hari amafaranga.'

    Imibare igaragaza ko abarenga 33,6% by'abantu bimutse mu bice bari batuyemo babarizwa mu Mujyi wa Kigali, mu gihe abantu 28% bimutse bari mu kigero cyo gukora bavuye mu karere kamwe ko mu Mujyi wa Kigali bimukira mu kandi ko muri uyu mujyi cyangwa hanze yawo.

    Hari abantu kandi bimukiye mu bice by'Iburasirazuba bagiye kugura amasambu n'ibindi bikorwa bishobora gufasha abantu kwagura ibikorwa byabo.

    Serivisi z'umujyi n'inganda bikurura abantu benshi

    Kaberuka yavuze mu bice by'imijyi n'ahandi hari ibikorwa bikomeye by'ubukungu ari ho abantu benshi bimukira cyane ugereranyije n'ahandi.

    Ati 'Abantu bakurikira aho ayo mahirwe y'akazi ari. Akazi gaturuka mu nganda, gaturuka muri serivisi zitandukanye, gaturuka ku bucuruzi, n'iyi mijyi iba ku mipaka na yo ikurura abantu nubwo baba basanganywe abaturage batuye muri ibyo bice ariko umuntu uwo ari we wese agana ahari akazi.'

    Kaberuka avuga ko abakora mu nganda baba barimo abafite ubumenyi bwihariye ariko umubare munini ukaba uw'abafite ubumenyi budahambaye bakora imirimo yo guterura no gushyira ku murongo ibyakozwe n'inganda.

    Hakwiye ingamba z'imiturire ahari ibikorwa bikurura abantu

    Mu mujyi wa Kigali hatangiye gahunda yo gutuza abantu mu buryo bugezweho hubakwa amacumbi ahendutse, inzu nyinshi zigashyirwa ku buso buto.

    Kaberuka yahamije ko n'ahari ibyanya by'inganda hakwiye gushyirwa uburyo abazikoramo babona amacumbi ahendutse ku buryo n'abakorera amafaranga make bashobora kuyabamo.

    Ati 'Iyo Leta zidashyizeho gahunda ihamye ugasanga hafi y'inganda hatangiye guturwa mu kajagari kuko ba bantu bagiye kubona imirimo mu nganda usanga benshi baba bafite imirimo iciriritse banahembwa make bashakisha aho batura.'

    Yatanze urugero rw'igihe inganda zabaga i Gikondo wasangaga ahazwi nka Camp Zaire, mu Rugando n'ahandi haratuwe n'abantu bajyaga gushakisha akazi mu nganda.

    Ati 'Buriya turiya tujagari twatewe n'inganda zari hasi hariya abantu bajyaga gukoramo bakajya gushaka aho batura hafi y'inganda. N'ubu rero ahantu hose hari ibyanya by'inganda abantu bashinzwe imiturire bagombye kubihuza bakavuga ngo aha nantu tuhashyire gahunda yo gutuza abantu mu nzu abantu baturamo zidahenze kandi zikoze neza.'

    Kaberuka yahamije ko Leta ikwiye gushyiraho ibikorwa remezo na serivisi mu bice byose by'igihugu kugira ngo abantu bose badashirira ahantu hamwe, bagashyira igitutu ku mijyi kandi iba idafite ibihagije byatuma babaho.

    Inganda zimwe zikoresha abafite ubumenyi bwihariye


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abanyarwanda-barenga-miliyoni-1-7-bimukiye-ahandi-bashaka-imibereho

  • Filime Squid Game yatangiye gusohoka nyuma y'imyaka isaga 14 yanditswe #rwanda #RwOT

    Nyuma y'imyaka irenga 14 umwanditsi wayo agerageza kuyimenyekanisha, 'Squid Game' yabaye filime y'uruhererekane yakunzwe cyane ku isi hose, yongeye guteza impaka nyinshi kuri Netflix, aho abantu bavuga ko ari umwe mu mikino mibi, ibabaje ariko inigisha cyane ku buzima bwa muntu.

    Uru ruhererekane rwatangiye gukinwaho mu myaka 12 yabanjirije iyi, ariko Hwang Dong-hyuk, umwanditsi warushyize ahagaragara, amaze imyaka 14 atangira ku rutonde rw'ibitaramenyekana kuko amashami menshi y'ikinamico n'abatunganya amafilime bamwangaga.

    Ntibabyumvaga uko abantu bashobora kwicwa ku mugaragaro nk'urugamba rwo kurwana n'ubukene, ubusumbane n'ubugambanyi bwo mu buzima bwa buri munsi.

    Gusa, ubwo rwamamazwaga ku rubuga rwa Netflix, rwahise rucengera abantu barenga miliyoni 100 mu minsi mike, rukaba rwarabaye imwe muri series zikurikiwe cyane mu mateka y'iyo sosiyete.

    'Final' yayo yategerejwe n'abakunzi bayo nk'uko umuntu ategereza igisubizo ku bibazo by'ingenzi mu buzima bwe. Igaragaza ishusho y'ukuntu umuntu ashobora guhitamo kubaho atisunze amahame y'isi, cyangwa guhitamo kwigomwa byose kugira ngo arengere abandi.

    Ni agace gafunguye imitima y'abantu ku byabaye mu byiciro byabanje, gasiga ibibazo byinshi mu mitwe y'abakunzi ba sinema: Ese kugera ku ntsinzi bisaba iki? Ese umuntu utangiye nabi ashobora kurangiza neza?

    'Squid Game' ikomeje kuba ishusho ikomeye y'uko ishyari, ubukene n'amaherezo y'ingaruka z'ubuzima busharira, bishobora kugaragazwa binyuze mu mikino y'abana bato igaragaza gukina nk'iyoroshye, ariko yuzuyemo amarira menshi, amaraso, n'ibikomere by'umutima.

    Reba agace gato ka Final

    Source : https://kasukumedia.com/squid-game-yasohotse-nyuma-yimyaka-isaga-14-yanditswe/

  • Abasirikare b'u Burundi n'inyeshyamba za Wazalendo bagaruye Inka bari banyaze #rwanda #RwOT

    Abasirikare b'u Burundi bagaruye inka zibarirwa muri cumi n'imwe zari zanyazwe n'inyeshyamba za Wazalendo mu gace ka Luvungi, gaherereye muri Teritwari ya Uvira, mu Ntara ya Kivu y'Amajyepfo.

    Aya makuru yatangajwe 'abahaturiye, avuga ko iki gikorwa cyo gusubiza inka cyabaye ku cyumweru, tariki ya 6 Nyakanga 2025, ubwo abasirikare b'u Burundi binjiraga muri ako gace bagasubiza izo nka zari zambuwe abaturage b'Abanyamulenge.

    Amakuru avuga ko mbere y'uko izo nka zigarurwa, habayeho gushyamirana gukomeye hagati y'ingabo z'u Burundi n'abarwanyi ba Wazalendo. Nyuma y'uko Wazalendo bananiwe guhagarara ku rugamba, bahise bashyira hasi intwaro zabo maze bafatwa mpiri.

    Ubuhamya bugira buti: 'Ejo Wazalendo banyaze Inka 11 i Luvungi z'Abanyamulenge. Ariko abasirikare b'u Burundi barazigarura. Mbere y'uko zigarurwa, Abarundi babanje gushyamirana na Wazalendo, ariko Wazalendo bisanga hasi niko kurambika intwaro zabo. Bahise bafatwa, barahambirwa, barakubitwa n'ibiboko byinshi mbere yo kurekurwa.'

    Byatangajwe ko iri tegeko ryo kunyaga ziriya nka ryari ryatanzwe na General Hamuri Yakutumba, umuyobozi w'iryo tsinda ry'inyeshyamba. Igitangaje ni uko nyuma y'itangwa ry'iri tegeko, uyu muyobozi yahise yerekeza mu rusengero rwo muri Luvungi.

    Ingabo z'u Burundi ziri ku butaka bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo binyuze mu masezerano y'ubufatanye mu bya gisirikare yasinywe hagati ya RDC na Leta y'u Burundi mu mpera z'umwaka wa 2022.

    Nubwo zifatanya n'ingabo za Congo ndetse n'indi mitwe yitwaje intwaro irimo na Wazalendo ubwabo ndetse na FDLR, kenshi usanga habaho ukutumvikana biturutse ku mikoreshereze y'ububasha cyangwa ibikorwa byo gusahura bikorwa na bamwe muri iyo mitwe.

    Ni ubwa mbere bivugwa mu ruhame ko abasirikare b'u Burundi bakoresheje imbaraga bakambura inyeshyamba ibyari byambuwe abaturage, ibintu byakiriwe n'abaturage nk'igikorwa cy'ubutwari no kurengera rubanda.

    Abasirikare b'u Burundi n'inyeshyamba za Wazalendo bagaruye Inka bari banyaze

    Source : https://kasukumedia.com/abasirikare-bu-burundi-ninyeshyamba-za-wazalendo-bagaruye-inka-bari-banyaze/

  • Gisagara: Abaturage biyujurije ibiro by'umudugudu by'asaga miliyoni 11,5 Frw – #rwanda #RwOT

    Ibi biro by'umudugudu byatashywe ku wa 6 Nyakanga 2025, mu birori byahujwe no kwizihiza kwibohora k'u Rwanda ku nshuro ya 31.

    Iyi nyubako ya miliyoni 11.700.000 Frw yuzuye nyuma y'imyaka itatu.

    Byatangiye aba baturage bagura ikibanza cya miliyoni 2 Frw, hashize amezi atandatu batangira umuganda wo kubumba amatafari, ndetse bagatanga amafaranga yunganiraga mu bindi bikoresho no guhemba abafundi kugeza isojwe.

    Ni inzu igizwe n'ibiro by'Umuyobozi w'Umudugudu na Komite bafatanya, ahazakorera Abajyanama b'Ubuzima, Inshuti z'Umuryango n'abandi bashinzwe ubukangurambaga nk'Abamamazabuhinzi, ikanagira icyumba mberabyombi cyakwakira abantu 100 kigenewe inama z'umudugudu.

    Umuyobozi w'Umudugudu wa Rebero, Kanyaruka Emmanuel yabwiye IGIHE ko iki gikorwa cyavuye mu bumwe bw'abatuye umudugudu ayoboye, ashima ko babyumvise kimwe.

    Ati ''Twakoze ibishoboka byose buri rugo rukabona amatafari, aho bidashobotse bakaduha amafaranga bihwanye, inzu irazamuka noneho n'ubuyobozi bw'akagari budutera inkunga y'ibitekerezo ndetse banaduha imbata y'inzu.'

    Kanyaruka yakomeje avuga ko iyi nyubako izabafasha mu miyoborere iboneye kuko 'azashyiraho imbonerahamwe y'akazi n'igihe akemurira ibibazo na komite ye'.

    Ati 'Twese tugiye gushyira nimero zacu ku biro, nta muntu uzongera kujya atubura, bityo turusheho kwitangira abadutoye.'

    Yambonankira Marie Grace uri mu batuye muri uyu mudugudu, yavuze ko iyi nzu ibazaniye ibyiza birimo kudasiragira bashaka abayobozi hirya no hino kuko abo kubashakira hazaba hazwi.

    Ati 'Umuturage azajya ajyana ikibazo ku biro ahasange komite y'umudugudu igikemure adasiragiye. Tuzajya tunahapimishiriza abana, kandi twiteze ko tuzajya tuhakura amatangazo ya gahunda za Leta cyane ayanditse, biratunejeje cyane!''

    Umuyobozi w'Akarere ka Gisagara wungurije ushinzwe Iterambere ry'Ubukungu, Habineza Jean Paul, yavuze ko igikorwa nk'iki cyongera kugaragaza ikigero cy'ubukure bw'abaturage, kwibohora mu myimvire birimo no kumva uruhare rwabo mu miyoborere, asaba n'abandi kubareberaho.

    Ati 'Iki gikorwa nacyo kiijyanye no kwibohora, aho abaturage bagira ubuyobozi ubwabo, bakiyubakira aho babonera serivisi kandi nziza. Tunabifata nko kwesa umuhigo kandi turanabishima kuko ni ikimenyetso cy'ubukure mu miyoborere myiza y'inzego z'ibanze.'

    Yakomeje asaba ko ibikorwa nk'ibi byakomeza hose kuko bishimangira ko abaturage bazi uruhare rwabo mu bibakorerwa.

    Umudugudu wa Rebero ni umwe muri 524 igize Akarere ka Gisagara, ukaba ufite ingo 117 n'abaturage 1114.

    Abaturage b’Umudugudu wa Rebero, ntibifuza ko ku biro byabo hakongera kumera ibyatsi, isuku ni yose

    Nyuma yo gufungura ku mugaragaro ibiro by’Umudugudu wa Rebero, Visi Meya Habineza yaganiriye n’abaturage, abasaba gukomeza ibikorwa byubaka u Rwanda


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/gisagara-abaturage-biyujurije-ibiro-by-umudugudu-by-asaga-miliyoni-11-5-frw

  • Abakoresha imipaka y'u Rwanda na RDC biyongereyeho ibihumbi 23 kuva M23 yafata Goma – #rwanda #RwOT

    Iyi mipaka irimo uwa Grande Barrière uzwi nka 'La Corniche', Petite Barrière na Kabuhanga ihuza RDC, n'u Rwanda. Isigaye ifungurwa Saa Kumi n'Ebyiri za mu gitondo igafungwa Saa Yine z'ijoro.

    Mbere ya Covid-19, iyi mipaka itatu yakoreshwaga n'abarenga ibihumbi 50 ku munsi, nk'uwa Grande Barrière ugakora amasaha 24 ku yandi.

    Umuyobozi w'Akarere ka Rubavu, Mulindwa Prosper, mu kiganiro na IGIHE yatangaje ko imibare y'abakoresha imipaka ihuza Akarere ka Rubavu na RDC bageze ku bihumbi 43.

    Ati 'Imibare y'abakoresha imipaka ya Grande Barrière na Petite Barrière yarazamutse, ku buryo bageze ku bihumbi 43, hatabariwemo abakoresha umupaka wa Kabuhanga.'

    Abaturage baganiriye na IGIHE bakorera mu isoko ryambukiranya umupaka rya Gisenyi, bagaragaje ko basigaye bakora ubucuruzi bushingiye ku cyizere kuko Abanye-Congo nta mafaranga bafite.

    Impamvu ni uko ubutegetsi bwa Tshisekedi bwafunze banki z'i Goma bituma abaturage babura amafaranga yabo bari barazibikijemo.

    Utamuriza Gentille ati 'Nubwo haba hari abacuruzi tutizeye njye simbaha ibicuruzwa, ariko uwo nizeye ndabimuha agacuruza akazanyoherereza amafaranga, ntabwo batwambura kandi impamvu nyamukuru tubibaha ni uko tuzi neza ko nta mafaranga bafite.'

    Akomeza avuga ko Abanye-Congo mu gihe cya mbere ubwo babaga bafite amafaranga batagezaga Saa Sita z'amanywa bakiri gucuruza kuko bahitaga babagurira.

    Undi mubyeyi utifuje ko amazina ye atangangazwa ati 'Abanye-Congo kuva na mbere bari abakiliya bacu, bahuye n'ikibazo kitabaturutseho, tubaha imari bakagenda bagacuruza bakagaruka kutwishyura, gusa ntihaburamo abake batwambura.'

    Akomeza avuga ko kubera banki zitarafungura imiryango mu Mujyi wa Goma bisigaye bibasaba gukoresha igishoro kinini kuko ibicuruzwa byinshi babitanga ku ideni.

    Sifa ukomoka mu gace ka Ndosho muri Teritwari ya Nyiragongo yavuze ko ibicuruzwa biva mu Rwanda bijya iwabo byiganjemo imboga n'imbuto, na we agahamya ko basigaye bakora ubucuruzi bushingiye ku kwizerana.

    Ati 'Banki zarafunzwe bidusaba gukoresha amafaranga make twari dufite mu ngo zacu, cyangwa tukaza bakaduha ibicuruzwa ku ideni rishingiye ku cyizere tukagenda tugacuruza tukagaruka kwishyura bishize.'

    Akomeza avuga ko bakeneye ko banki zifungurwa bakabona amafaranga yo gukoresha.

    Muri Mutarama 2025 ni bwo AFC/M23 yatangiye kugenzura imipaka ihuza RDC n'u Rwanda ku gice cya Goma biba uko no muri Gashyantare ubwo uyu mutwe wabohoraga Umujyi wa Bukavu.

    Kuva M23 yabohora Umujyi wa Goma, abakora ubucuruzi bwambukiranya umupaka bariyongereye

    Abakorera ingendo hagati ya Goma na Rubavu barenze ibihumbi 43 mu 2025


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/kuva-m23-yafata-goma-abakora-ubucuruzi-bwambukiranya-umupaka-hagati-ya-rdc-n-u