Blog

  • Rubavu: Imiryango irenga 2000 ntigira ubwiherero – #rwanda #RwOT

    Ibi Umuyobozi w'Akarere ka Rubavu wungirije ushinzwe imibereho myiza y'abaturage, Ishimwe Pacifique, yabitangarije IGIHE nyuma y'uko bamwe mu bagize itsinda ry'abanyamasengesho ribarizwa mu itorero Harvest Christian Church binjiye mu rugamba rwo gufasha akarere kugira abaturage bafite ubwiherero bujyanye n'igihe.

    Ati 'Mu ibarura duheruka tariki 26 Mata 2025 ryagaragaje ko imiryango 876 idafite ubwiherero, aho dufite kandi n'indi miryango 1.166 ifite ubwiherero butujuje ibisabwa, akaba ari urugamba tutarebera ngo bihere mu mibare, kuko iyo tubamenye duharanira ko umwaka w'ingengo y'imari dutangiye uzarangira aba bose bamaze kubona ubwiherero, dufatanyije n'abafatanyabikorwa batandukanye.'

    Yakomeje avuga ko gufasha iyi miryango yose kubona ubwiherero bwujuje ibisabwa bijyana no gusobanurira abaturage uruhare rwabo mu gutuma iki kibazo gishobora gukemuka.

    Visi Meya Ishimwe akomeza avuga ko kuva iki kibazo cyagaragara muri Mata bamaze kubaka ubugera kuri 60 (bwarangiye), mu gihe kandi bamaze gusana ubugera ku 136 (bwarangiye).

    Avuga kandi ko mu mbogamizi bagiye babona zigora abaturage harimo abajya kubaka ubwiherero bakabangamirwa n'amakoro, abandi bakabangamirwa n'amanegeka, ari na ho ahera ahamagarira abafatanyabikorwa kugaragaza uruhare rwabo.

    Umuturage wo mu Mudugudu wa Nyabagobe wubakiwe ubwiherero, Benimana Therese, avuga ko atari ubwa mbere yubakiwe ubwiherero kuko ubwa mbere bwari bwaraguye.

    Ati 'Maze iminsi ntafite ubwiherero kandi si ubwa mbere mbwubakiwe kuko ubwa mbere bwari bwaraguye kubera imvura yaguye, binsaba kugonda uduti ku buryo kubujyamo byari biteye isoni, nta mushyitsi wabujyamo, kandi ni yo nzu ya mbere, kudutekerezaho bitwereka ko tutari twenyine.'

    Munyaruhanga Daniel, umwe mubagize itsinda ry'abanyamasengesho ribarizwa muri Harvest Christian Church avuga ko urukundo Imana yabakunze na bo bakwiriye kugira abo barugaragariza.

    Ati 'Amasengesho ni meza ariko dukeneye kwereka abantu urukundo Imana yadukunze ari na rwo rutuma natwe twifuza gufasha Abanyarwanda bagenzi bacu, kuko dusenze gusa ntibatumenya ariko iyo dusohotse bibatera kutumenya no kumenya Imana.'

    Yaboneyeho gusaba abandi bakirisitu bibera mu byumba kubisohokamo bakegera abababaye bakeneye ubufasha, kuko iyo usengeye umuntu hari icyo wamufashije arushaho kumva iby'Imana.

    Umushumba w'Itorero Harvest Christian Church Paruwasi ya Madjengo, Kandoti Ndayisenga Aoron, yagize ati 'Roho nzima ikwiriye kuba mu mubiri muzima, kandi ibikorwa byiza bigomba kuvuga, aho tuzakomeza gufatanya na Leta dukora ibikorwa bihindura imibereho y'abaturage myiza.'

    Umurenge wa Cyanzarwe niwo ufite abaturage benshi badafite ubwiherero, mu gihe uwa Gisenyi ariwo ufite abaturage bake nabo biganje mu Kagari ka Nengo ho mu Mudugudu wa Nyabagobe.

    Umunyamabanga nshingwabikorwa w’Umurenge wa Gisenyi, Uwineza Francine ni umwe mu bitabiriye umuganda wo kubakira abaturage ubwiherero batagiraga aho bihengeka

    Imiterere y’ubutaka bwo mu Karere ka Rubavu iracyari ikibazo ku kugira ubwiherero bwujuje ibisabwa – Copy


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rubavu-imiryango-irenga-2000-ntigira-ubwiherero

  • Dr Paluku yitabye Imana arashwe n'abitwaje intwaro i Goma #rwanda #RwOT

    Dr. Paluku Musumba Obedi, wayoboraga zone y'ubuvuzi ya Karisimbi iherereye mu mujyi wa Goma, umurwa mukuru w'intara ya Kivu y'Amajyaruguru, yitabye Imana azize ibikomere yatewe n'amasasu yarashwe n'abantu bari bitwaje intwaro.

    Amakuru avuga ko ku itariki ya 26 Gicurasi 2025, Dr. Paluku yarasiwe iwe mu rugo n'amabandi bivugwa ko akorera mu duce dufitwe n'umutwe wa M23, aho bari bitwaje imbunda.

    Yahise ajyanwa ku bitaro bya Vilunga kugira ngo ahabwe ubutabazi bw'ibanze, ariko nyuma yimuriwe ku bitaro bya Ndosho aho yakorewe operation.

    Kubera uburemere bw'ibikomere yari afite, yaje kongera koherezwa i Nairobi mu gihugu cya Kenya, aho yitabye Imana hashize iminsi mike agezeyo.

    Abo mu muryango we batangaje ko bakoze ibishoboka byose ngo bamuvuza, ariko ubuzima bwe buranga. Umwe muri bo yagize ati: 'Turababaye cyane, kuko twabuze umuvandimwe. Abaganga bagerageje kumwitaho bishoboka, ariko biranga.'

    Urupfu rwa Dr. Paluku rubaye nyuma y'uko umushoferi we, Kabuyaya Malimukono, n'umuhungu we, Tsongo Malimingi Amos, na bo barashwe bakicwa n'abantu bataramenyekana mu ijoro ryo ku itariki ya 14 Mata 2025.

    AFC/M23 ikomeje kugenzura igice kinini cy'intara ya Kivu y'Amajyaruguru, kandi ihamagarira abaturage gutanga amakuru mu buyobozi igihe cyose babonye bakekwaho ibikorwa by'ubugizi bwa nabi cyangwa bafite imbunda bihishemo, kuko ibyo bikorwa biteza umutekano muke ndetse binatwara ubuzima bw'abasivili b'inzirakarengane.

    Dr Paluku yitabye Imana arashwe n'abitwaje intwaro i Goma

    Source : https://kasukumedia.com/dr-paluku-yitabye-imana-arashwe-nabitwaje-intwaro-i-goma/

  • Arsenal FC yasinyishije umukinnyi wo hagati Martin Zubimendi ku masezerano y'imyaka itanu #rwanda #RwOT

    Arsenal FC yo mu Bwongereza yasinyishije umukinnyi wo hagati Martin Zubimendi avuye muri Real Sociedad yo muri Espagne, ku masezerano y'agaciro ka miliyoni €65. Ni inkuru yishimiwe cyane n'abakunzi ba Arsenal, dore ko uyu mukinnyi amaze igihe yifuzwa cyane n'umutoza Mikel Arteta, wamubonagamo igisubizo cy'igihe kirekire ku mwanya wo hagati.

    Zubimendi, w'imyaka 25, ni umukinnyi wamenyekanye cyane mu mikino ya La Liga kubera uburyo ayobora umukino hagati mu kibuga, akagira icyerekezo gikomeye ndetse no gushobora gutanga imipira iremereye.

    Uyu mukinnyi w'Umunya-Espagne yakuriye mu ishuri ry'abato rya Real Sociedad, ndetse yagiye azamuka gahoro gahoro kugeza ubwo yigaragaje nk'umwe mu bakinnyi ba mbere b'icyitegererezo ku ikipe ye.

    Arsenal ikomeje kwiyubaka kugira ngo yongere guhangana ku rwego rwo hejuru haba muri Premier League ndetse no ku ruhando mpuzamahanga, Zubimendi akaba aje kongera imbaraga mu busatirizi bwayo bwibanda cyane ku guhererekanya neza umupira hagati mu kibuga.

    Uretse kuba azana ubunararibonye, afite n'imyitwarire myiza kandi akunze kugaragara nk'umukinnyi utuje mu kibuga, ibintu bizafasha cyane ikipe ya Arteta.

    Uyu mukinnyi yasinye amasezerano y'imyaka itanu. Biteganyijwe ko azahita atangira imyitozo n'abandi bakinnyi bashya, kugira ngo yinjire mu mikorere y'ikipe vuba.

    Uyu ni umukinnyi wa kabiri Arsenal isinyishije muri iyi mpeshyi, nyuma yo gutangaza gahunda yo gushora amafaranga menshi mu igura n'igurishwa ry'abakinnyi kugira ngo ikomeze kugera ku nzozi zo gutwara ibikombe.

    Zubimendi yavuze ko kwinjira muri Arsenal byari inzozi kuri we ati: 'Ni ikipe ikomeye ifite umutoza wumva umukino kandi usobanutse. Niteguye gutanga byose kugira ngo mfatanye n'abandi kugera ku ntsinzi.'

    Arsenal yizeye ko uyu musore azagira uruhare rukomeye mu mikino iri imbere, ndetse abafana benshi bamaze gutangira kumwerekana nk'umusimbura mwiza wa Granit Xhaka wahoze ari umutima w'ikipe hagati.

    Arsenal FC yasinyishije umukinnyi wo hagati Martin Zubimendi ku masezerano y'imyaka itanu
    Zubimendi, w'imyaka 25, ni umukinnyi yamenyekanye cyane mu mikino ya La Liga kubera uburyo ayobora umukino hagati mu kibuga
    Zubimendi yavuze ko kwinjira muri Arsenal byari inzozi
    Uyu mukinnyi w'Umunya-Espagne yakuriye mu ishuri ry'abato rya Real Sociedad, ndetse yagiye azamuka kugeza ubwo yigaragaje nk'umwe mu bakinnyi ba mbere b'icyitegererezo ku ikipe ye. 

    Source : https://kasukumedia.com/arsenal-fc-yasinyishije-umukinnyi-wo-hagati-martin-zubimendi-ku-masezerano-yimyaka-itanu/

  • Kudus yifuje Spurs, West Ham ikomeza kwinangira #rwanda #RwOT

    Mohammed Kudus ashaka kujya muri Tottenham Hotspur, uyu mukinnyi w'imyaka 23 ukomoka muri Ghana amaze igihe yifuzwa n'amakipe atandukanye akomeye i Burayi, ariko we ubwe yamaze kugaragaza ko umutima we uri i Londres aho Spurs zifite umutoza Ange Postecoglou ukomeje kubaka ikipe nshya ishingiye ku bakinnyi bafite impano n'imbaraga kaandi bakiri bato.

    Amakuru yizewe yemeza ko Kudus yemeye umushinga wa Tottenham, ndetse ashyigikiye uburyo Spurs bashaka kumukoresha no kumufasha gukura mu buryo bw'umwuga.

    Ibi bituma ibiganiro hagati ya Tottenham na West Ham United bikomeza, nubwo West Ham yanze miliyoni £50 zatanzwe, isaba amafaranga arenga kuri ayo ngo yemere kumurekura.

    Uyu musore wahoze akinira Ajax mbere yo kwerekeza muri West Ham, yahiriwe cyane n'umwaka ushize wa shampiyona aho yatsinze ibitego 14 no gutanga imipira 6 yavuyemo ibitego mu marushanwa atandukanye. Ibyo byatumye akundwa n'abakunzi ba ruhago, ndetse ashyirwa mu majwi nk'umwe mu bakinnyi beza ba Premier League.

    Kudus yagaragaje ko ashishikajwe no kwerekeza muri Spurs gusa, kandi ko nta yindi kipe cyangwa indi gahunda ashaka gutekerezaho muri iki gihe.

    Ibi bivuze ko n'ubwo hari izindi kipe zimwifuza nka Liverpool na PSG, nta biganiro yigeze atangira na zo, ahubwo ashaka gukorana n'umutoza Postecoglou amuha icyizere n'uburenganzira bwo kuba umwe mu shingiro ry'ubusatirizi bwa Tottenham.

    Ubuyobozi bwa West Ham nabwo buhangayikishijwe n'uko uyu mukinnyi ashobora guhagarika kwitanga uko bisanzwe mu gihe batamurekura nk'uko abyifuza.

    Hari ubwoba ko byagira ingaruka ku mibanire myiza mu ikipe ndetse no ku myitwarire ye mu kibuga. Ibyo bishobora gutuma ikipe igira icyo ihindura ku cyemezo yafashe.

    Turacyategereje kureba niba Tottenham izongera amafaranga yatangaga cyangwa niba West Ham izoroshya ibisabwa. Ariko icyo ntawe uhisha ni uko Kudus ashaka gutandukana n'iyi kipe vuba na bwangu. Nk'uko umugani nyarwanda ubivuga: 'Uwanga guhara imbuto ntasarura.' Spurs bishoboka ko izongera amafaranga kugira ngo ibone uyu mukinnyi.

    Kudus yifuje Spurs, West Ham ikomeza kwinangira

    Source : https://kasukumedia.com/kudus-yifuje-spurs-west-ham-ikomeza-kwinangira/

  • Bobrisky yaciye agahigo: Yikuye igitsina, ahindura uruhu nk'umuzungu! #rwanda #RwOT

    Mu buryo butigeze bubaho, icyamamare cyo muri Nigeria cyatangaje ko cyamaze guhinduka umugore wuzuye, gitera urujijo n'impaka ku mbuga nkoranyambaga.

    Umunyamideli w'umuherwe wo muri Nigeria uzwi cyane ku mbuga nkoranyambaga, Bobrisky, yongeye kuvugisha benshi nyuma y'uko atangaje ko yakoze impinduka zikomeye ku mubiri we — birimo no gukuraho igitsina cye ndetse no guhindura uruhu kugira ngo ase nk'umugore w'umuzungu.

    Bobrisky, ubusanzwe witwa Okuneye Idris Olanrewaju, yamamaye mu buryo budasanzwe kubera imyitwarire ye idasanzwe n'uburyo yahisemo kwibona mu ruhame nk'umugore, n'ubwo yavutse ari umugabo.

    Mu butumwa aherutse gushyira ku rubuga rwa Instagram, Bobrisky yatangaje ko yageze ku rwego yifuzaga, aho yamaze kwikuramo igitsina gabo, anahindura uruhu rwe rukaba rumera nk'urw'abazungu. Yagize ati:

    'Nishimira ubuzima bwanjye bushya. Ndasa neza, numva ntuje. Nta yindi nzozi nari mfite uretse kuba umugore nyawe. Kandi ubu ndabayewe neza.'

    Umunyabigwi wo muri Nigeria yahishuye impinduka zitangaje ku mubiri we, zateje urunturuntu ku mbuga nkoranyambaga no mu itangazamakuru mpuzamahanga.

    Reakisiyo z'Abatari Bake

    Iri tangazo ryazamuye impaka ndende ku mbuga nkoranyambaga, bamwe barashima icyemezo yafashe, abandi bagaragaza impungenge ko ibyo akora bishobora kuyobya urubyiruko ndetse bikabangamira umuco wa Afurika.

    Hari n'abagaragaje ko ibyo Bobrisky avuga bishobora kuba harimo gukabya cyangwa gukurura abantu ku mbuga nkoranyambaga, dore ko atigeze atanga ibimenyetso bifatika cyangwa raporo y'abaganga ibigaragaza.

    Ibibazo ku Mategeko

    Bobrisky si mushya mu bibazo by'amategeko. Muri Mata 2024, yigeze gufungwa igihe gito azira kunyereza amafaranga no gusuzugura amabwiriza y'ubucuruzi. Ibi nabyo byatumye abantu bamwe bibaza niba ibyo atangaza ubu atari uburyo bwo kongera kwigarurira rubanda nyuma yo kugabanuka kw'icyizere yari afite.

    Isi Muri Soyi: Bobrisky Yemeje ko Yikuye Igitsina Akanahinduka Umugore w'Umuzungu!'

    Umuco, Ubwisanzure n'Ikoranabuhanga

    Ibikorwa bya Bobrisky bijya bihura n'imbogamizi zituruka ku muco gakondo w'Abanyafurika, ariko nanone bikerekana uburyo ubwisanzure bw'imibereho n'ikoranabuhanga bituma abantu biyumvamo uko babyumva, batitaye ku mitekerereze rusange.

    N'ubwo bamwe bashobora kubona ibikorwa bya Bobrisky nk'ubwiyandarike cyangwa kurengera, hari abandi babibona nk'ukuri ku rugendo rw'umuntu ushaka kubaho mu buryo bujyanye n'uko yiyumva. Icyakora, iriya nkuru ikomeje guteza impaka cyane ku mbuga nkoranyambaga no mu itangazamakuru, mu gihe abaturage benshi bakomeje kuyivugaho ku buryo butandukanye.

    Bobrisky

     

    Source : https://kasukumedia.com/bobrisky-yaciye-agahigo-yikuye-igitsina-ahindura-uruhu-nkumuzungu/

  • Dufite ubushobozi bwo kurinda umupaka wacu tugafasha n'abandi– Brig Gen. Rwivanga – #rwanda #RwOT

    Brig Gen Rwivanga yabwiye RBA ko ntawe ukwiye gushidikanya ku kuba Ingabo z'Igihugu zibumbatiye umuteko mu buryo bwuzuye kuko ubwo bushobozi bugaragarira mu bikorwa.

    Ati 'Ndagira ngo mbwire Abanyarwanda ko umutekano wuzuye kuko turinda imipaka yacu kandi biragaragara kuko ibitero byose bigerageje kuza ntabwo bigera kure. Ingabo zacu ziriteguye zirakora akazi nk'uko bikwiye turabizeza ko tuzarushaho kugakora neza ahubwo kugira ngo datange umutekano wuzuye.'

    Umuvugizi w'Ingabo z'u Rwanda yasobanuye ko ubushobozi bwa RDF bwiyongeye mu buryo bwose ku buryo bishoboza Ingabo z'Igihugu kukirinda byuzuye zigasaguriraho n'amahanga.

    Ati 'Dufite ubushobozi, twahawe amahugurwa kandi dushoboye kurinda umupaka wacu tugafasha n'abandi kugira ngo bagere ku byo twagezeho. Ubushobozi bwariyongereye mu buryo bw'amahugurwa, ibikoresho, ubumenyi n'ubunyamwuga biri ku rwego rwo hejuru. [..]. RDF izakomeza kurinda ubusugire bw'Igihugu ku buryo bushoboka.'

    Umuyobozi w'Ingabo za Loni ziri mu Butumwa bwo Kugarura Amahoro muri Centrafrique (MINUSCA), Lt Gen Humphrey Nyone, aherutse kuvuga ko ubunararibonye bw'Ingabo z'u Rwanda bwivugira kuko aho zigeze umutekano ugaruka.

    Ati 'Nterwa ishema n'akazi k'Ingabo z'u Rwanda muri ubu butumwa. Aho zikorera hose ntiwakumva umuntu n'umwe uzinenga kubera icyizere zigirirwa n'ubushobozi zigaragaza. Burya abantu baba bashaka ibikorwa bifatika si amagambo kuko ubushozi buravuga bugatuma wigarurira imitima y'abaturage.'

    Mu nkingi umunani zigize igipimo cy'imiyoborere mu Rwanda, iy'umutekano ni yo iza imbere mu kugira amanota menshi ashingiye ku kwishimirwa n'abaturage.

    Mu bushakashatsi ngarukamwaka ku miyoborere bukorwa n'Urwego rw'Igihugu rw'Imiyoborere (RGB) buzwi nka Rwanda Governance Scorecard (RGS), ubwasohotse mu Ugushingo 2024 bugaragaza ko inkingi y'umutekano n'ituze ry'abaturage ari yo yaje ku isonga mu byishimiwe n'abaturage muri uwo mwaka aho ifite amanota 93.82%.

    Umuvugizi w'Igisirikare cy'u Rwanda (RDF), Brig Gen Ronald Rwivanga, yijeje Abanyarwanda ko Ingabo z'Igihugu zitazatezuka mu kubaha umutekano usesuye


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/dufite-ubushobozi-bwo-kurinda-umupaka-wacu-tugafasha-n-abandi-brig-gen-rwivanga

  • Abarimu 10 bafite PhD bigisha mu yisumbuye, umwe yigisha mu abanza: Ibidasanzwe ku barezi b'u Rwanda – #rwanda #RwOT

    Umwarimu wujuje ibisabwa ku rwego rw'amashuri y'inshuke n'abanza asabwa nibura kugira impamyabumenyi y'amashuri yisumbuye ijyanye no kwigisha iki cyiciro nubwo ashobora kugira iyirenze.

    Uwigisha amashuri yisumbuye asabwa kugira impamyabumenyi y'icyiciro cya kabiri cya kaminuza (uwigisha mu cyiciro rusange) n'icyiciro cya kabiri cya kaminuza ku bigisha abo mu cyiciro gisoza ayisumbuye (upper secondary). Mu mashuri makuru na kaminuza basabwa kuba 30% by'abarimu bafite PhD.

    Raporo ya Minisiteri y'Uburezi y'ibikorwa by'umwaka wa 2023/2024 igaragaza ko abarimu bigishaga mu mashuri abanza bari bujuje ibisabwa ari 68.207 barimo abagabo 29.540 n'abagore 38.667.

    Abatujuje ibisabwa mu mashuri abanza bari 119, bangana na 0,2% by'abarezi bose bari muri icyo cyiciro.

    Abarimu bujuje ibisabwa mu mashuri yisumbuye ni 24.600 barimo abagabo 15.891 n'abagore 8.709. Abatujuje ibisabwa ni 3.816 bangana na 13,4%.

    Mu cyiciro cy'imyuga n'ubumenyingiro habarirwa abarimu 4.743 bujuje ibisabwa, muri bo abagabo bakaba 3.538 mu gihe abagore ari 1.205. Abatujuje ibyangombwa ni 1.165 bangana na 19,7%.

    Mu bafite PhD hari umwe wigisha mu mashuri abanza

    Umuntu ufite impamyabumenyi y'ikirenga (PhD), ni umushakashatsi ndetse henshi amenyerewe kuba yigisha muri kaminuza cyangwa ari mu mwanya ukomeye.

    Imibare ya MINEDUC igaragaza ko mu mashuri abanza harimo umwarimu umwe ufite Impamyabumenyi y'Ikirenga (PhD), mu gihe abandi 10 bigisha mu mashuri yisumbuye.

    Uburezi bw'u Rwanda burimo abarimu bafite PhD barenga 1100, benshi biganje mu mashuri makuru na za kaminuza kuko hariyo 1091.

    Abafite icyiciro cya gatatu cya kaminuza (Masters' degree) barimo umwe wigisha mu mashuri y'incuke, 15 bigisha mu mashuri abanza na 131 bigisha mu yisumbuye, mu gihe 27 bigisha mu mashuri y'imyuga n'ubumenyingiro.

    Abafite Masters' bigisha mu mashuri makuru na za kaminuza ni 2.177.

    Abarimu benshi mu bigisha mu mashuri abanza bujuje ibyangombwa

    Abarimu bazi icyongereza baracyari mbarwa

    Raporo igaragaza gahunda ziteganyijwe mu kuzamura ireme ry'uburezi u Rwanda ruzafatanyamo n'abafatanyabikorwa batandukanye kuva mu 2023-2027, yerekana ko umwarimu umwe muri batatu bashya binjira mu kazi aba adafite ubushobozi bwo kwigisha mu cyiciro cy'ubumenyi bw'ibanze, ni ukuvuga gusoma, kwandika no kubara.

    Raporo yakozwe na Banki y'Isi mu 2018, yagaragaje ko hakenewe cyane amahugurwa y'abarimu mu Cyongereza kuko 38% by'abigisha kuva mu wa Mbere kugera mu wa Gatatu ari bo bonyine bari bafite ubumenyi buhagije mu Cyongereza.

    Inyandiko yasohowe na Minisiteri y'Uburezi muri Gashyantare 2024, igaragaza ko 'Abarimu 4% gusa mu basanzwe bigisha bafite ubumenyi kuva ku bwo hagati kugeza ku bwisumbuye mu Cyongereza, ari na rwo rurimi rwifashishwa mu kwigisha.'

    Minisiteri y'Uburezi igaragaza ko muri gahunda ziteganyijwe harimo n'izo kuzamura ubushobozi bwa mwarimu, by'umwihariko ibyerekeye ubumenyi no mu rurimi rw'Icyongereza.

    Minisitiri w'Intebe Dr. Edouard Ngirente aherutse gutangaza ko abarimu bose bari mu burezi bazahabwa amahugurwa y'Icyongereza abazagitsinda bakaguma mu kazi mu gihe abazagitsindwa bazasezererwa.

    Ati 'Iyo gahunda izamara imyaka itatu ariko bazajya bigishwa imyaka ibiri banigisha, wakwerekana ko udashoboye kwigisha mu Cyongereza ukaba werekanye ko udashoboye kuba umwarimu.'

    Yahamije ko abarimu bazi neza Icyongereza bategerejwe mu bagiye kurangiza amasomo mu mashuri nderabarezi (TTC) bigishijwe muri porogaramu nshya bafashijwemo n'abanya-Zimbabwe.

    Dr. Ngirente ati '[TTC] ntabwo zasohora abarimu bashobora guhita bigisha mu mashuri yose y'u Rwanda. Tuzagenda tubasimbuza igihe abariga muri TTC bazi Icyongereza bazasohoka ubu n'abazakurikiraho.'

    Abarimu bigisha mu mashuri yisumbuye barimo benshi bujuje ibisabwa


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abarimu-10-bafite-phd-bigisha-ayisumbuye-umwe-yigisha-abanza-ibidasanzwe-ku

  • Juliana Kanyomozi yatangaje impamvu yahagaritse kwambara iherena ku jisho #rwanda #RwOT

    Imibereho: Impamvu Juliana Kanyomozi yahagaritse kwambara ishusho y'ipine ku jisho ry'ibumoso

    Umuhanzikazi wubashywe Juliana Kanyomozi yatangaje impamvu atagikunda kwambara ipine yamamayeho hejuru y'ijisho rye ry'ibumoso.

    Mu kiganiro yahaye abakunzi be binyuze mu rubuga nkoranyambaga (Q&A), uyu muhanzikazi yavuze ko yamaze imyaka myinshi afite iyo pine ariko nyuma aza kuyinambirwa.

    Yagize ati: 'Numva narayinambiwe. Umunsi umwe narabyutse numva sinshaka kongera kuyambara, ndayikuraho,' abivuga asubiza umukunzi wamubajije impamvu yagaragaye afite impinduka ku isura ye.

    Juliana yakomeje asobanura ko hashize amezi make ashaka kongera kuyishyiraho, ariko asanga ahari harafunzwe, ahitamo kuyireka burundu.

    Yagize ati: 'Igitangaje ni uko nageze aho nshaka kuyisubizaho. Uzi abagore uko turi—uyu munsi ntushaka ikintu, ejo ugihindura. Ngeze aho ndagerageza kongera kuyishyiraho, ariko nsanga harafunze, ntibishoboka.'

    Birebana na byo
    [Hari andi makuru yerekeranye n'imiterere ye n'imyambarire yasakaye kuri internet] (ushobora kongera iri funguro niba ushaka ibice byiyongera)

    Source : https://kasukumedia.com/juliana-kanyomozi-yatangaje-impamvu-yahagaritse-kwambara-iherena-ku-jisho/

  • Muri Singapore hatangijwe agace kitiriwe ishyamba rya Nyungwe – #rwanda #RwOT

    Ako gace kashyizwemo pariki nshya y'inyoni iri muri Singapore izwi nka 'Bird Paradise'.

    Ahiswe 'Rwanda Nyungwe Forest Heart of Africa' ni agace kabumbatiye inyoni zifatwa, gaherekejwe n'amagambo agaragaza uburumbuke bw'ibinyabuzima biboneka mu ishyamba rya Nyungwe.

    Bird Paradise iherereye muri Mandai Wildlife Reserve, hamwe mu hantu hakomeye mu rusobe rw'ibinyabuzima.

    The Mandai Wildlife Reserve isanzwe ibarizwamo pariki enye zirimo Singapore Zoo, River Wonders, Night Safari n'iheruka gufungurwa ya Rainforest Wild Asia.

    Rwanda Nyungwe Forest Heart of Africa iri ku buso bungana na hegitare 1,55 ikaba ari na yo nini mu ziherereye muri Bird Paradise, ahaboneka amoko y'inyoni arenga 800 arimo iziboneka muri Afurika, inuma z'izindi zinyuranye.

    Ako gace kahanzwe hifashishijwe igishushanyo gishingiye ku misozi n'amashyamba yo ku Mugabane wa Afurika, by'umwihariko hagendewe ku miterere y'Ishyamba rya Pariki y'Igihugu ya Nyungwe.

    Harimo na Canopy Walkway, inzira yo mu kirere yifashishwa mu kureba inyoni n'ibindi binyabuzima bitandukanye biri muri iryo shyamba.

    Ubwo bufatanye buha u Rwanda umwanya wo kwerekana uko rukungahaye ku binyabuzima ku rwego mpuzamahanga, guteza imbere ubumenyi ku bikorwa byo kubungabunga ibidukikije no kugaragaza igihugu nk'ahantu heza ku bashaka gukora ubukerarugendo bugezweho kandi bushingiye ku bidukikije.

    Umuyobozi Mukuru w'Ishami ry'Ubukerarugendo muri RDB, Irène Murerwa, yagaragaje ko u Rwanda rwishimiye gukorana na Mandai Wildlife Group.

    Ati 'Twishimiye gufatanya na Mandai Wildlife Group mu kugaragaza u Rwanda nk'icyerekezo cy'ubukerarugendo bushingiye ku bidukikije no kubibungabunga ku ruhando mpuzamahanga. Ubu bufatanye bushimangira ubushake bwacu mu guteza imbere imikoranire mpuzamahanga, guteza imbere ubukerarugendo no gusangiza abandi inkuru y'u Rwanda.'

    Ubufatanye n'icyo kigo kandi bwagaragajwe nk'intambwe ikomeye mu ngamba z'igihugu zo guteza imbere ubukerarugendo.

    Ni inzira nziza kandi yo gusangiza abantu no kubafasha kwiga urusobe rw'ibinyabuzima byo muri Afurika no gushimangira imbaraga ziri mu kubibungabunga.

    Umuyobozi muri Mandai Wildlife Group, Dr. Cheng Wen-Haur, yashimangiye ko iki kigo kigamije guteza imbere ibikorwa byo kubungabunga ibinyabuzima kandi ko bishimiye ubufatanye na RDB.

    Ati 'Ku bufatanye buhamye n'abafatanyabikorwa bafite icyerekezo nk'Urwego rw'Igihugu rw'Iterambere (RDB) na Ambasade y'u Rwanda, tubashije gusangiza Isi inkuru zidasanzwe z'uburyo bwo kubungabunga ibidukikije, zishobora kugera ku bantu batandukanye hirya no hino ku Isi.'

    Bird Paradise iherereye muri Mandai Wildlife Reserve ni hamwe mu hantu hakomeye mu kubungabunga urusobe rw'ibinyabuzima

    Umuyobozi muri Mandai Wildlife Group, Dr. Cheng Wen-Haur, yashimangiye ko iki kigo kigamije guteza imbere ibikorwa byo kubungabunga ibinyabuzima

    Umuyobozi Mukuru w'Ishami ry'Ubukerarugendo rya RDB, Irène Murerwa, yagaragaje ko u Rwanda rwishimiye gukorana na Mandai Wildlife Group

    Abitabiriye iki gikorwa bagaragarijwe akamaro kacyo


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/hatangijwe-agace-kitiriwe-rwanda-nyungwe-forest-heart-of-africa-muri-singapore

  • Nyamasheke: Abatazi gusoma no kwandika basabwe kudaterwa ipfunwe no kwiga bakuze – #rwanda #RwOT

    Mbere y'uko Rwanda rushyiraho gahunda y'uburezi kuri bose hari abana bavukaga ku babyeyi bari bataramenya akamaro ko kwiga ntibabashyire mu ishuri.

    Ibi byatumye kuri ubu hari abakuze batazi gusoma, kwandika no kubara. Bamwe muri bo bagira ipfunwe ryo kugana amasomo yashyiriweho abakuze bacikanwe n'uburezi bw'ibanze.

    Mukeshimana Josephine w'imyaka 40 yabwiye IGIHE ko ubwo yari ageze mu wa gatatu w'amashuri abanza nyina yapfuye, bituma ava mu ishuri ajya kwita ku muryango kuko se afite ubumuga.

    Gukura atazi gusoma no kwandika byamubihirije ubuzima kuko yageraga ku cyapa ntamenye ibyanditseho, ndetse ngo ubwo yiteguraga gushinga urugo umukunzi we yaramwandikiraga akajya gushaka umusomera.

    Ati “Mu mezi atandatu ashize nafashe umwanzuro njya kwiga mu bakuze ubu nzi gusoma, kwandika no kubara”.

    Bazaze Emmanuel w'imyaka 43 avuga ko afite imyaka irindwi ababyeyi bamutegetse kujya kuragira inka, bituma agira imyaka 43 atarigera akandagira mu ishuri. Nawe mu mezi atandatu ashize nibwo yafashe icyemezo cyo kwiga kubara, gusoma no kwandika.

    Uyu mugabo uvuga ko agiye guhita akomerezaho akiga gusudira. Yavuze ko abagabo bagenzi be bagira ipfunwe ryo kwiga bakuze.

    Ati “Impamvu abagabo biga bakuze ari bake urabona hano ni ku kigo cy'amashuri, abana baza kutureba bakaduseka, bigatuma abagabo bagira ipfunwe bakavamo batarangije”.

    Mukarubayita Berthilde wo mu Murenge wa Shangi, w'Akarere ka Nyamasheke umaze imyaka irindwi yigisha abakuze gusoma no kwandika, avuga ko mu giturage harimo abakuze benshi batazi gusoma no kwandika.

    Ati “Umudugudu ntuyemo ugizwe n'abantu 1345 harimo abakuze barenga 300 batazi gusoma no kwandika. Ubuyobozi bukwiye gushyiramo imbaraga bugasubizaho agahimbazamusyi bageneraga umwarimu wigisha abakuze”.

    Pasiteri Kayobera Joseph, Umushumba w'Itorero ADEPR Mukoma rikorera mu Murenge wa Shangi n'uwa Nyabitekeri avuga ko impamvu itorero ADEPR rishyira imbaraga mu kwigisha abakuze kumenya gusoma no kwandika ari uko basanze ari ingenzi mu buzima bwa buri munsi.

    Ati “Kumenya gusoma no kwandika ni ingenzi cyane, twigisha ijambo ry'Imana ariko tukigisha n'abakirisitu kwisomera ijambo ry'Imana, ikindi muri iki gihe Isi iyobowe n'ikoranabuhanga kugira ngo umuntu atere imbere biramusaba kuba azi gukorrsha ikoranabuhanga, kandi ntabwo wamenya gukoresha ikoranabuhanga utazi gusoma no kwandika”.

    Umuyobozi wungirije w'Akarere ka Nyamasheke, Mukankusi Athanasie mu kiganiro na IGIHE, yavuze ko mu cyiciro cya kabiri cya gahunda ya Leta yo kwihutisha iterambere NST2 harimo kwigisha abakuze batazi gusoma no kwandika.

    Ati “Dukeneye ko izi nyigisho zihabwa abantu benshi. Uwaba yarasigaye nawe turamushishikazira gukurikirana izi nyigisho kandi duharanira kwishakamo ibisubizo twirinda ibyadusubiza inyuma”.

    Mu mwaka w'ingengo y'imari 2024/2025 mu Karere ka Nyamasheke abakuze bize gusoma no kwandika bagera 2278 barimo abagabo 966 n'abagore 1312.

    Abakuze bize gusoma no kwandika basaba bagenzi babo kudaterwa ipfunwe no kwiga bakuze

    Mu 2024/25 abakuze bo mu Karere ka Nymasheke bize gusoma no kwandika bagera kuri 2200


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/nyamasheke-abatazi-gusoma-no-kwandika-basabwe-kudaterwa-ipfunwe-no-kwiga-bakuze