Blog

  • Kigali : Haravugwa ivangura, akarengane n’itonesha mu bakozi b’uruganda Flexi Foam rw’Abahinde #rwanda #RwOT

    Bamwe mu bakozi b’uru ruganda twaganiriye, bifuje ko umwirondoro wabo utatangazwa ku bw’umutekano wabo. Umwe muri bo avuga ko abakozi b’Abanyarwanda batangiranye n’uruganda muri 2011, bahembwa amafaranga macye kuburyo uhembwa menshi atarengeje 400.000 Frw ku kwezi mu gihe Umuhinde umaze amezi atandatu kandi akora akazi ari ku rwego rumwe n’Umunyarwanda, atangizwa arenga 1.000.000 Frw.

    Undi ati : “Urebye Abahinde bose baje nyuma bagasangamo Abanyarwanda batangiranye n’uruganda, bose baje bahabwa umushahara ukubye hafi gatanu umushahara w’Abanyarwanda kandi akazi bakora kakaba kari hasi y’ako Abanyarwanda bakora mu guteza imbere uruganda. Ibyo bigaragarira buri wese kandi bica intege Abanyarwanda bakoramo kubera ko barobanurwa kandi baba bakoze akazi karenze ak’Abahinde”

    Uretse ibyo, aba bakozi banavuga ko Abahinde banemererwa ibindi bibafasha mu kazi nko guhabwa aho kuba, imodoka zibatwara n’ubwishingizi bw’ubuvuzi bwishyurwa n’uruganda nyamara umunyarwanda ukora ku mashini ishobora kumuteza impanuka we ntanateganyirizwe ubwishingizi bw’ubuvuzi, agahabwa gusa ubwisungane bw’amafaranga 3000 Frw ku mwaka.

    Hari umwe muri aba bakozi wagize ati : “Abahinde bongezwa bitewe n’ibiciro ku masoko ariko Umunyarwanda umazemo imyaka myinshi aracyari hasi, uretse ubufaranga bamushukisha butarenga 10.000 Frw, abakozi b’Abanyarwanda muri rusange nta gaciro bahabwa.”

    Ikindi aba bakozi bataka, kijyanye n’uburyo Umunyarwanda wese ugaragaje ko hari icyo anenga, ahita yirukanwa mu buryo budakurikije amategeko kandi akagenda adahawe imperekeza yamugirira akamaro. Bavuga ko hari n’abahimbirwa ibyaha bagafungishwa n’aba bahinde, kuburyo bakeka ko habamo no gutanga ruswa ngo bakomeze gukandamiza Abanyarwanda.

    Ku ruhande rw’ubuyobozi bw’uru ruganda, umuyobozi warwo witwa Athawade Nitin, yabwiye ikinyamakuru Ukwezi ko ibyo abo bakozi bavuga atari ukuri, kuko ngo abakozi badashobora guhabwa imishahara ingana kandi badakora akazi kamwe.

    Avuga ko buri mwaka bongezwa hagati ya 10% na 15% kandi ngo no mu gihe cya Guma mu rugo bakomeje guhembwa amafaranga yose badakora. Gusa ibi avuga byamaganirwa kure n’abakozi bemeza ko Abahinde bahembwa menshi atari abayobozi batanakora akazi karenze ak’Abanyarwanda.

    Source : http://www.ukwezi.rw/1-1/3/article/Kigali-Haravugwa-ivangura-akarengane-n-itonesha-mu-bakozi-b-uruganda-Flexi-Foam-rw-Abahinde

  • Minisitiri w'Intebe yijeje igisubizo cya vuba ku izamuka rikomeye ry'ibiciro bya Gaz #rwanda #RwOT

    Ibi yabitangaje kuri uyu wa Gatanu ubwo yageza ku Nteko Ishinga Amategeko imitwe yombi, ibikorwa bya guverinoma bijyanye na gahunda yo gukingira abaturage COVID-19 n'izahuka ry'ubukungu.

    Minisitiri Ngirente yagarutse ku ngingo zitandukanye ariko yagarutse cyane kuri gahunda yo gukingira abanyarwanda Covid-19 ndetse n'ibindi bibazo byugarije abanyarwanda.

    Abakoresha Gaze mu Rwanda bahangayikishijwe n'izamuka rikomeye ry'ibiciro byayo, kuko birimo kubagiraho ingaruka zatumye harimo abasubira gukoresha amakara.

    Mu kwezi kwa Cumi, ibiciro bya gaz byazamutse biva ku 1100 ku kilo bigera hagati ya 1250 na 1275 ariko mu kwezi gushize byarazamutse kurushaho ariyo mpamvu Minisitiri w'Intebe yijeje ko hagiye kurebwa icyakorwa.

    Mu kwezi gushize,umuyobozi Mukuru wa RURA, Ernest Nsabimana, yabwiye NewTimes ko leta iri gukorana n'izindi nzego bireba kugira ngo iki kibazo gikemurwe imbere mu gihugu.

    Ati 'Ibiciro byazamutse ku isoko mpuzamahanga ariko ubu turi gukorana na Minisiteri y'Ubucuruzi n'Inganda n'abandi harebwa icyo dushobora gukora kugira ngo duhangane n'ibiciro byitezwe ko bizakomeza kwiyongera kugeza mu mwaka utaha. '

    Yari yasezeranyije ko mu byumweru bitatu RURA izasohora ibiciro ngenderwaho ariko ntabwo byakozwe

    Yakomeje avuga ati 'Mu Rwanda dufite ubushobozi buke bwo kubika gaz byatumye abazinjiza mu gihugu bayitumiza buri minsi ine bituma ibiciro bikomeza guhindagurika natwe bikatugora kubishyira ku murongo.'

    Minisitiri w'Intebe, Dr Edouard Ngirente yijeje ko u Rwanda ruzaba rwageze ku ntego yo gukingira 60% by'abaturage barwo mbere y'uko umwaka wa 2022 urangira, ni mu gihe kugeza ubu abamaze guhabwa dose ya kabiri ari 40% naho abahawe dose ya mbere ni 60%.

    Mu gihe intego y'ishami ry'umuryango w'abibumbye ryita ku buzima ari uko buri gihugu gikingira nibura 10% by'abagomba guhabwa urukingo, imibare igaragaza ko mu Rwanda abasaga miliyoni 6 bangana na 60% bamaze guhabwa dose ya mbere y'urukingo rwa covid 19, mu gihe miliyoni 3 n'ibihumbi 625 bangana na 40% bahawe doze ya 2 y'urukingo.

    r Edouard Ngirente yabwiye abagize inteko ishinga amategeko imitwe yombi ko gahunda yo gukingira abana bafite guhera ku myaka 12 biri mu byazamuye imibare y'abafata urukingo, u Rwanda rukaba rufite icyizere cyiri ku rwego rwo hejuru ko umwaka utaha uzasiga 60% by'abagomba guhabwa urukingo baruhawe.

    Bimwe mu bibazo byabajijwe n'intumwa za rubanda byagarutse ahanini ku mpamvu yo gutanga urukingo rushimangira izamaze guhabwa abaturage, ndetse n'aho gahunda yo kwihutisha ikorwa ry'inkingo igeze, no kwibaza niba harakozwe ubushakashatsi.

    Abantu bagera ku bihumbi 5 bari hejuru y'imyaka 50 kimwe n'abari hagati ya 30 na 49 bari mu nzego z'ubuzima n'abafite indwara zidakira, nibo bamaze guhabwa uru rukingo guhera tariki 30 z'ukwezi kwa 11 uyu mwaka.

    Minisitiri w'ubuzima, Dr Danniel Ngamije yashimangiye ko guhabwa urukingo rushimangira bizatanga ubudahangarwa bwisumbuyeho, cyane ko icyorezo cya Covid19 kigenda kihinduranya.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/ubukungu/article/minisitiri-w-intebe-yijeje-igisubizo-ku-izamuka-rikomeye-ry-ibiciro-bya-gaz

  • Karongi: Abacuruza imbaho babangamiwe n’icyangombwa baka buri uko babonye umukiliya – #rwanda #RwOT

    Aba bacuruzi bategetswe ko buri gihe babonye umukiliya, bagomba kumushakira icyangombwa mbere yo kumupakirira.

    Ndoreyaho Theophile, ukorera mu gakiriro ka Karongi yavuze ko bibatera igihombo kuko umukiliya ahita ajya kugurira abandi, batamusaba gutegereza ko icyangombwa kiboneka.

    Ati “Iyo tugiye kugurisha imbaho bidusaba kujya kwaka icyangombwa ku karere, cyo gutwara ibikomoka ku mashyamba. Bituma niba umukiliya aje akugana agusaba imbaho utabasha kuzimuha mbere y’iminsi ine, kuko icyangombwa cyo ku karere iyo kibonetse vuba kiboneka mu minsi itatu. Umukiriya rero ahitamo kujya kwigurira ahandi”.

    Nsabimana Japhet ucuruza imbaho mu karere ka Karongi asaba ko aka karere kakongera kagasuzuma iki kibazo, kuko mu tundi turere bahabwa icyangombwa cy’ukwezi aho kuba icy’iminsi itatu.

    Ati “Nka Rutsiro babaha icyangombwa mu buryo bworoshye. Icyo twifuza ni uko akarere ka Karongi kareba impamvu ibitera bakaba badohora”.

    Umucuruzi w’imbaho n’amakara wo mu karere ka Rutsiro witwa Fabien Havugimana n’umucuruzi w’ibikomoka ku mbaho wo mu karere ka Rulindo babwiye IGIHE ko mu turere batuyemo babaha icyangombwa cyo gupakira imbaho kimara ukwezi.

    Umuyobozi w’Akarere ka Karongi Mukarutesi Vestine yabwiye IGIHE ko inama njyanama y’akarere ari yo yabyemeje.

    Yagize ati “Mbere babahaga icyangombwa cy’ukwezi cyangwa icy’amezi atatu ariko njyanama iza kwemeza bishingiye ku itegeko bisubizwa ku minsi itatu”.

    Abacuruzi b’imbaho bo muri aka karere bo bavuga ko inama njyanama y’akarere yazongera ikabyigaho, kuko kuba bahabwa icyangombwa kimara iminsi itatu abandi bahabwa ikimara ukwezi bituma abo mu karere ka Karongi batabona abakiliya.

    Abacuruzi b’imbaho mu karere ka Karongi bavuga ko kuba basabwa gusaba icyangombwa cyo gupakira imbaho buri uko babonye umukiliya bibatera igihombo

    source : https://ift.tt/3EpQiin

  • Sous Lieutenant Seyoboka yakatiwe gufungwa burundu no kwamburwa uburenganzira mboneragihugu – #rwanda #RwOT

    Sous Lieutenant Seyoboka yahamijwe ibyaha birimo icya Jenoside, icy’ubufatanyacyaha mu gukora icyaha cya Jenoside ndetse n’icyaha cyo kurimbura imbaga nk’icyaha cyibasiye inyoko muntu.

    Ni ibyaha ubushinjacyaha bwavuze ko yabikoreye ahitwaga mu Kiyovu cy’abakene, kuri Saint Famille no muri Saint Paul ndetse n’ahitwaga muri CELA (Centre d’Etudes des Langues Africaines).

    Mu iburanisha, Ubushinjacyaha n’abatangabuhamya bagaragaje ko Seyoboka yishe abatutsi akanategura ibitero, yahaye imyitozo interahamwe afatanya n’interahamwe yari abereye umuyobozi kwica Abatutsi.

    Muri 2019, nibwo Urukiko rwa Gisirikare rwamukatiye gufungwa burundu anacibwa ihazabu ya miliyoni 25Frw, gusa yahise ajurira avuga ko ibyaha yahamijwe atigeze abikora ndetse ko habayeho kumwitiranya.

    Urukiko kuri uyu wa Gatanu rwavuze ko nyuma yo gusuzuma ibyagaragajwe n’impande zombi, rwasanze ubujurire bwa Sous Lieutenant Seyoboka nta shingiro bufite.

    Urukiko Rukuru rwa Gisirikare rwategetse ko igihano cya burundu yari yarahanishijwe kigumaho ndetse hakiyongeraho kwamburwa mu buryo buhoraho uburenganzira mboneragihugu.

    Kwamburwa uburenganzira mboneragihugu ni ugukurwa mu murimo wa Leta cyangwa ukubuzwa kuwujyamo; kubuzwa uburenganzira bwose bwerekeye politiki cyangwa bumwe umuntu afite mu gihugu, kubuzwa uburenganzira bwo kwambara impeta z’ishimwe; kutemererwa gutanga ubuhamya nk’umuhanga cyangwa nk’umutangabuhamya mu byemezo no mu manza, uretse kuba yatanga amakuru n’ibindi.

    Sous Lieutenant Seyoboka yoherejwe n’igihugu cya Canada tariki 18 Ugushyingo 2016. Yari yarahungiye muri icyo gihugu mu 1996 ahabwa sitati y’ubuhunzi.

    Uyu mugabo wabarizwaga mu itsinda ry’abasirikare barashisha intwaro ziremereye, yaje gukurirwaho sitati y’ubuhunzi bitewe n’uko nyuma byaje kugaragara ko mu myirondoro yatanze hari ibyo yagiye abeshya birimo no kuba ataravuze ko yari umusirikare ufite ipeti rya Sous-Lieutenant mu ngabo za Ex FAR.

    Seyoboka yongeye gukatirwa burundu no kwamburwa uburere mboneragihugu

    source : https://ift.tt/3rwAOFF

  • Nta Camera zigenzura umuvuduko, zizongera gushyirwa ku byapa biri munsi ya 60 KM ku isaha #rwanda #RwOT

    Polisi y'u Rwanda yavuze ko nta Camera zigenzura umuvuduko, zizongera gushyirwa mu byapa biri munsi ya kilometero 60 ku isaha mu Mujyi wa Kigali nkuko byakozwe mu minsi ishize benshi mu bashoferi bakarira ayo kwarika kubera amande.

    Umuvugizi wa Polisi y'u Rwanda,CP John Bosco Kabera,yabitangaje kuri uyu wa Gatanu nyuma yo kwereka itangazamakuru izindi Camera zigenzura umuvuduko zashyizwe mu masangano y'imihanda, ahasanzwe amatara agaragaza ibyerekezo ku muhanda wa Rwandex.

    Yagize ati “Icyakozwe nuko camera zose ziri mu mujyi zihana abantu barengeje umuvuduko wa 60km ku isaha.Icyo cyumvikane ko abarenze ku muvuduko wa 60 izo camera zibandikira.Ibindi byari ibyapa uburyo byiyongera hari inzego zibishinzwe ziri kubikoraho bikongera bikajya hirya no hino na hano mu mujyi bikaba bihari.

    Camera hano mu mujyi zihanira uwarengeje 60 naho ahandi hirya no hino hari ibyapa bagomba kubyubahiriza.”

    Mu kwezi gushize,Perezida Kagame yasabye Polisi y'Igihugu n'abandi bashinzwe umutekano wo mu muhanda, gukora amavugurura ku buryo abakoresha imodoka bagenda neza kandi bihuta ariko na none ntibakore impanuka.

    Yabigarutseho nyuma y'impaka zari mu itangazamakuru aho abantu benshi binubiye ko mu mihanda hasigaye harakajijwe ingamba ku barenza umuvuduko.

    Byatewe n'uko hari abavugaga ko bandikirwa na Camera za Polisi mu gihe barengeje umuvuduko wa kilometero 40 ku isaha.

    Ubwo yari mu muhango wo gushimira abasoze neza mu mwaka wa 2020, kuwa 19 Ugushyingo 2021 ni bwo Perezida Kagame yavuze kuri icyo kibazo.

    Ati 'Njya mbibona ku mbuga zihana amakuru, hari ibyo maze iminsi mbona. Abantu mwese muri hano uko mwaje, abenshi mwari mutwaye imodoka, ubanza mwaje musora inzira yose kugera hano.

    Baravuga ngo ntawe uhumeka, abantu bagenda batanga amafaranga, uwarengeje ibilometero banza ari nka 40 ku isaha, uwo muvuduko banza ari nk'uwo bamwe mu bamenyereye kugendesha amaguru tugenda.

    Ndakeka ko bashatse gutubura amafaranga cyane ariko ni ibintu bibiri dushaka guhuza. Sinshaka ko tugira umuvuduko mwinshi cyane na wo ibivamo murabizi, ariko nabwo ntabwo umuvuduko wawushyira hasi cyane ku buryo utazagera aho ujya.'

    Yasabye Polisi y'Igihugu guhindura ku buryo umuvuduko ugenwa hagendewe ku mutekano wo mu muhanda kandi n'abagenzi bakagenda neza bisanzuye.

    Ati ' Nabwiye abapolisi ko nshaka ko tugira 'balance'. Ariko banza mwese, bariya babivugaga babavugiraga, ndabona abantu mwese ariko mubyumva. Hari abavuga ko twagendaga ntitubone ikimenyetso kitwereka umuvuduko tugenderaho. Iyo hatari icyapa ubibwirwa n'iki? Hari ibyapa cyangwa ibimenyetso bibwira abantu.'

    'Ntitwifuza impanuka ziterwa n'umuvuduko uri hejuru. Nababwiraga ko nabibonye abantu babiganira nshaka kumenya ukuri kose.'

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/umutekano/article/nta-camera-zigenzura-umuvuduko-zizongera-gushyirwa-ku-byapa-biri-munsi-ya-60-km

  • CANAL+ yagiranye amasezerano y’ubufatanye na… – #rwanda #RwOT

    Kuri uyu wa gatanu tariki 3 Ukuboza 2021, ikigo gisakaza amashusho cya CANAL+ cyagiranye amasezerano na Ecobank, mu buryo bwo korohereza abakiriya bayo mu gihe bagura ifatabuguzi.

    Amasezerano y’ubufatanye CANAL+ yagiranye na Ecobank azafasha abantu bose yaba abakiriya bayo ndetse n’abatari abakiriya bayo koroherwa no kwishyura ifatabuguzi rya CANAL hakoreshejwe uburyo bw’ikoranabuhanga, cyangwa ku mashami yayo kandi bigakorwa nta kiguzi kiyongereyeho.

    Umuyobozi mukuru wa Canal+ Rwanda Sophie Tchatchoua, yavuze ko ubu bufatanye buzafasha abakiriya kurushaho koroherwa no kugura ifatabuguzi bitabasabye kujya ku maduka ya Canal+. Yagize ati” ubu bufatanye buzafasha abakiriya kurushaho koroherwa no kugura ifatabuguzi bitabasabye kujya ku maduka ya Canal+ ndetse bikazihutisha kubona service kuko Ecobank ikorera mu bihugu bisaga  30. 

    Uburyo bwo kwishyura hakoreshejwe Mobile App ya Ecobank n'ubwo kwishyurira ku mashami ya Ecobank, burashoboka no ku bafatabuguzi batari abakiliya ba Ecobank kuko ushyize muri telefone yawe iyo Mobile App ubasha kwifungurira XPress Account ugashyiraho amafaranga ukoresheje Mobile Money ukajya uyakoresha wishyura.”

    Sophie Tchatchoua umuyobozi wa Canal + mu Rwanda 

    Alice Kilonzo-Zulu, umuyobozi mukuru wa Ecobank Rwanda, asobanura uburyo ubu bufatanye buzorohereza abafatabuguzi ba Canal+ yagize ati : “Amasezerano azafasha impande zombi. Azafasha Canal+ kubona ubundi buryo bwo kwishyura ku bafatabuguzi babo, bifashishije telefone zabo zigendanwa. Azanafasha Ecobank kurushaho kuzamura ikoreshwa ry'uburyo bw'ikoranabuhanga ryacu mu kwishyurana”.

    Alice Kilonzo-Zulu umuyobozi wa Ecobank mu Rwanda arimo gusinya amasezerano y’ubufatanye

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/112184/canal-yagiranye-amasezerano-yubufatanye-na-ecobank-agamije-korohereza-abakiriya-bayo-112184.html

  • Perezida wa Amerika Joe Biden asanga nta Guma mu Rugo ikenewe kubera Virusi ya Omicron #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Kuri uyu wa mbere tariki 29 Ugushyingo 2021, Perezida Biden yavuze ko Virusi ya ‘Omicron’ ihangayikishije ariko atari impamvu yo gutuma abantu bagira ubwoba. Ibyo yabitangaje nyuma y’umunsi umwe iyo Virusi igaragaye mu Majyruguru y’Amerika.

    Yavuze ko atabona ko ubu hakenewe kuba bashyirwaho gahunda ya guma mu rugo, mu gihe abantu bikingije kandi bagakomeza kwambara agapfukamunwa.

    Hari abantu bamaze kwandura iyo virusi ya ‘Omicron’ bagaragaye muri Canada, kandi kugeza ubu, ngo Amerika yamaze guhagarika ingendo ziva cyangwa zijya mu bihugu umunani by’Afurika.

    Hari kandi Minisitiri w’Ubuzima wa Afurika y’Epfo, aho iyo Virusi yagaragaye bwa mbere, we uvuga ko nubwo umubare w’abandura iyo Virusi nshya ya ‘Omicron’ ariko ko ” nta mpamvu n’imwe yo kugira ubwoba”.

    Minisitiri Joe Phaahla,yagize ati ” Aha twigeze kuhagera mbere ,” ibyo ngo akaba yibutsaga virusi ya ‘Beta’ nayo yagaragaye muri Afurika y’Epfo mu Kwezi k’Ukuboza 2020.

    Ibyo Minisitiri w’Ubuzima wa Afurika y’Epfo yavuze nyuma y’uko ibihugu bitari bicye, byafashe umwanzuro wo guhagarika ingendo zigana n’iziva muri Afurika y’Amajyepfo na Afurika y’Epfo irimo, ariko Afurika y’Epfo yahise yamagana uwo mwanzuro isaba ko wavaho.

    Ku rundi ruhande ariko, Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima, ryatangaje ko iyo virusi nshya ‘Omicron’ ari virusi iteye impungenge kuko ngo yandura cyane kurusha izindi, kandi ko hari ibyago byinshi by’uko uwayanduye aba ashobora kongera kuyandura ugereranyije n’uko bimeze ku zindi virusi zatambutse.

    source : https://ift.tt/3lw7pYk

  • U Rwanda ruhagaze rute mu kugenzura imiti yica udukoko yinjira mu gihugu? #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Inkuru dukesha Ikinyamakuru ‘The New Times’ Ivuga ko ibyo izo mpuguke zivuga, buri mu rwego rwo gushyira mu bikorwa amasezerano ya yiswe ‘Rotterdam convention’, yasinywe mu 1998 agatangira gushyirwa mu bikorwa mu 2004, agamije gushishikariza ibihugu byayasinye kugira inshingano zihuriweho ku bijyanye no kurwanya imiti yakwinjira mu bihugu itujuje ubuziranenge.

    Ayo masezerano kandi,asaba ibihugu guhanahana amakuru no gusaba abohereza imiti hanze y’ibihugu byabo (exporters), kuyipfunyika neza no kuyishyiraho inyandiko zisobanurira abazayigura uko ikoreshwa, n’uburyo butemewe kuyikoreshamo.

    Ibihugu byasinye ayo masezerano, ni byo bifata umwanzuro wo kwemerera iyo miti iri ku rutonde ruri muri ayo masezerano, kandi n’ibihugu byohereza imiti ku masoko yo hanze, bigomba kugenzura neza ko abakora imiti babituyemo, bubahiriza ibikubiye muri ayo masezerano.

    Kuva ku itariki u Rwanda rwasinyeho ayo masezerano, rwabwiye ubunyamabanga bw’iyo ‘Rotterdam Convetion’ icyemezo cya nyuma rwafashe ku miti itandukanye yica udukoko mu myaka. Ikindi kandi, ubu ngo u Rwanda rwamaze gutora iteka rya Minisitiri ribuza imiti yica udukoko mu myaka na ‘industrial chemicals’ bigera kuri 87, ubu bikaba bitemerewe kwinjira mu gihugu.

    Safari Evariste, Umuyobozi wa ‘Rwanda Agriculture Inputs Dealers Association (RAIDA)’ akaba n’umuyobozi w’ianam y’ubutegetsi ya ‘Agro-chemical Advisory Council Members’ yabwiye ikitwa ‘Doing Business ‘ ko nubwo hari imiti yica udukoko mu myaka itemewe, ariko ngo hashobora kuba hari imwe muri iyo miti ibijijwe yinjira mu gihugu ku buryo bwa magendu.

    Yagize ati “ Hari amategeko agenga imiti iterwa mu myaka itumizwa mu mahanga iza mu Rwanda, ariko haracyari imbogamizi. Ero, hakenewe amahugurwa agamije kubaka ubushobozi bw’abagenzura iyo miti ku masoko yo mu gihugu . Ikibazo cy’imiti yinjira mu gihugu itemewe cyangwa se yararengeje igihe, nacyo kizakemuka”.

    “ Hari bamwe mu bakera mu bijyanye n’iyo miti (dealers ) bakizana imiti itemewe mu gihugu cyangwa se bagacuruza iyarengeje igihe”.

    Safari yavuze ko imiti itemewe cyangwa yarengeje igihe, iteza ikibazo ibidukikije, kandi icyo kibazo gikwye gukemurwa vuba na bwangu.

    Yagize ati, “’Dealers’ bagom,ba gukora ibijyanye n’impushya bahawe zo kwinjiza iyo miyi mu gihugu. Kandi abahinzi n’abakora muri ubwo bucuruzi bw’imiti ikoreshwa mu myaka ‘dealers’, cyane cyane abaturiye imipaka, ngo hari ubwo binjiza imiti ikoreshwa mu myaka utemewe muri Leta.

    Akampaye Beata , umukozi w’Ikigo cy’igihugu cy’ibidukikije ‘REMA’ yavuze ko hari ikibazo cy’imiti yo mu myaka itemewe ikigaragara.

    Yagize ati “ Turimo gukorana na Minisiteri y’ubuhinzi, Ikigo cy’ubugenzuzi mu Rwanda(Rwanda Inspectorate), Ubuyobozi bw’ikigo gishinzwe kurengera umuguzi, kugira ngo tugenzure ko nta miti itemewe icuruzwa ku masoko . Ubwo bugenzuzi tubukorana n’Urwego rw’igihugu rw’ubugenzacyaha RIB ndetse n’ibindi bigo kugira ngo dyshobore gutahura abacuruza iyo miti ikoreshwa mu myaka itemewe”.

    “ Ubu turimo gukor aku buryo, haboneka za ‘centres’ mu gihugu aho twajya dushyira iyo miti itemewe dufatana ‘dealers’ mu gihe turi mu igenzura”.

    source : https://ift.tt/3Gdgq0t

  • Uruhare rw’abana ruracyari ruke muri gahunda zigamije kubateza imbere – #rwanda #RwOT

    Gutegura ahazaza h’umwana bikorwa hubahirizwa uburenganzira bwe bwo kubaho, kwiga, kurya, gukina, kwishima, kwivuza no kumurinda ibyamuhutaza.

    Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku bana UNICEF, rigaragaza ko nubwo u Rwanda rugenda rwongera ingingo y’imari y’ibikorwa bigamije kurengera umwana hakiri icyuho.

    Byatangajwe kuri uyu wa Kane mu biganiro byabereye muri Serena Hotel ku guhereza abana ijambo mu bibakorerwa.

    U Rwanda ruteganya ko mu bikorwa bigenerwa abana mu ngengo y’imari ya 2021/2022 ruzakoresha Miliyari 1035 Frw.

    Nubwo hatangwa ingengo y’imari igaragara ariko UNICEF igaragaza ko mu bushakashatsi bukorwa ishyirwa mu bikorwa ryabo ari ingorabahizi, bikaba n’intandaro y’urusobe rw’ibibazo byugarije abana.

    Umuyobozi Mukuru wungirije mu Kigo gishinzwe kurinda no kurengera abana (NCDA), Munyemana Gilbert, yavuze ko hagiye gushyirwa imbaraga mu ishyirwa mu bikorwa ry’imishinga irengera umwana.

    Ati “Nkuko n’abana babisabye, hakenewe ikurikiranwa ry’ibikorwa ku rwego rwo hasi ku buryo bya bibazo biri mu mirenge no mu masibo nabyo bikurikiranwa kandi tuzakomeza gukorana n’ubuyobozi ibitekerezo by’abana bijye bigarukwaho mu nama.”

    Yagaragaje ko abana bahabwa urubuga mu gutanga ibikerezo ku bibakorerwa, binyuze mu nama nkuru y’igihugu y’abana.

    Umuhuzabikorwa w’Impuzamiryango iharanira uburenganzira bwa muntu mu Rwanda Cladho, Murwanashyaka Evariste, yavuze ko kuba gukurikirana ibibazo abana bafite bitagera ku rwego rwo hasi, bituma hari ibibazo bahura nabyo bitamenyekana.

    Ati “Uruhare ruhabwa abana mu bibakorerwa ntiruragera ku rwego rwifuzwa. Ibi bituma ibibazo byo gusambanya abana bikomeza kwiyongera, kugwingira, abana bo mu muhanda n’ibindi.”

    Yagaragaje ko ibibazo bicyugarije abana bizakemurwa no kubashyira muri gahunda zo kubirwanywa ndetse no kurushaho gukurikirana ishyirwa mu bikorwa ry’imishinga igamije kurengera umwana.

    Umuyobozi w’Amashami y’Umuryango w’Abibumbye Dr Fodé Ndiaye yasabye ko mu rwego rwo guteza imbere abana ibihugu n’imiryango byabaha ubwisanzure ubwabo bakavuga ibyo bakeneye

    Kugeza ubu mu ngengo y’imari ya leta, Uburezi bwa bana bugenewe miliyari 442, 6 Frw, imibereho myiza igenewe miliyari 47,8 Frw, ubuvuzi hazakoreshwa miliyari 377 Frw.

    Ishyirwa mu bikorwa by’imishinga iteza imbere abana ryagaragajwe nk’inzitizi zo gukemura ibibazo bikibugarije

    source : https://ift.tt/3rAbxuy

  • Akanyamuneza ku bahize abandi muri Kaminuza ya Kigali bahembwe miliyoni eshatu na BK – #rwanda #RwOT

    Ibi bihembo babihawe kuri uyu wa 3 Ukuboza 2021 mu birori byo gutanga impamyabumenyi ku banyeshuri 2045 barangije muri Kaminuza ya Kigali, aho batatu bahize abandi buri wese yatahanye miliyoni imwe.

    Bishimiye cyane ibihembo bahawe, kuko nubwo barushije abandi mu cyiciro cya Kabiri cya Kaminuza barangije, ngo ntibari bazi ko bari buhabwe miliyoni nk’igihembo.

    Sinamenye Jean Bosco wabaye uwa mbere yagize ati “Igihembo nahawe na BK nacyishimiye cyane, ni banki nsanzwe nkunda noneho bibaye agahebuzo bampamagaye bantunguza miliyoni. Ntabwo ari amafaranga yo kurya ahubwo ngiye kuyibyaza umusaruro nk’umuntu wize icungamutungo.”

    Ishimwe Francoise wabaye uwa kabiri yavuze ko ari ubwa mbere atunze miliyoni kuva yabaho.

    Ati “Ntabwo nabitekerezaga ko nahabwa miliyoni, ni amafaranga menshi sinatinya no kukubwira ko ari ubwa mbere nyitunze. Ntabwo nari nsanzwe ngira konte muri BK ariko ubu njyiye kuba umukiliya wayo.”

    Uwegukanye umwanya wa gatatu, Manirikiza Eric, yagize ati “Ibyishimo BK inteye sinabisobanura ndishimye cyane, nzaba umugabo wo guhamya ibyiza byayo. Aya mafaranga ngiye kuyakoresha mu gukomeza amashuri yanjye, nkomeze niyungure ubumenyi kuko nubundi nayahawe kuko nize neza.”

    Banki ya Kigali izashyira aya mafaranga kuri konti zo kwizigamira z’aba banyeshuri mu rwego rwo gukomeza kubashishikariza kwimakaza umuco wo kudasesagura amafaranga.

    Umuyobozi ushinzwe Imenyekanishabikorwa muri Banki ya Kigali, Audrey Kazera, yavuze ko gutanga ibi bihembo ku banyeshuri ari kimwe mu bikorwa iyi banki ikora kugira ngo iteze imbere uburezi.

    Ati “Uburezi ni imwe mu nkingi dufite mu bikorwa dukora byo gufasha sosiyete, twishimiye gutanga ibi bihembo kuri aba banyeshuri batatu kugira ngo tubatere imbaraga kuko bakoze neza. Turabashishikariza kwizigamira kugira ngo ejo habo hazabe heza.”

    Si ubwa mbere iyi banki itanze ibi bihembo ku banyeshuri barangije Kaminuza bitwaye neza, kuko iheruka no kubiha batatu ba mbere basoje amasomo muri Kaminuza ya AUCA mu Ugushyingo 2021, aho ivuga ko izakomeza guteza imbere uburezi.

    Uretse ibi bihembo, Banki ya Kigali isanzwe itera inkunga indi mushinga y’uburezi. Yagiranye ubufatanye bw’imyaka 5 na Agahozo Shalom village aho izajya itanga miliyoni 300 ku mwaka yo gufasha abiga muri iki kigo.

    Yagiranye kandi amasezerano y’imyaka 3 n’Ikigega cyo mu Bwongereza gishinzwe Iterambere Mpuzamahanga, FCDO, muri Porogaramu ya Chevening ikazajya itanga ibihumbi 36 by’amapawundi buri mwaka yo kwishyurira umunyeshuri wabonye buruse binyuze muri iyi porogaramu.

    Sinamenye Jean Bosco wabaye uwa mbere yavuze ko amafaranga yahawe agiye kuyakoresha ayabyaza umusaruro

    Sinamenye yavuze ko Banki ya Kigali ikomeje kwerekana ko intego zayo koko ari uguhindurira ubuzima abayigana

    Ishimwe Francoise wabaye uwa kabiri yavuze ko ari ubwa mbere atunze miliyoni kuva yabaho

    Ishimwe yiyemeje guhita aba umukiliya wa Banki ya Kigali

    Uwegukanye umwanya wa gatatu, Manirikiza yavuze ko agiye gukomeza amasomo ye abifashijwemo n’amafaranga yahembwe

    Sinamenye Jean Bosco akanyamuneza kari kose

    Ishimwe yatunguwe no guhembwa miliyoni, amafaranga ya mbere menshi atunze mu buzima

    Manirikiza Eric yishimiye amafaranga yahawe na Banki ya Kigali

    Aba banyeshuri biyemeje gukoresha amafaranga bahembwe na Banki ya Kigali mu kwiteza imbere

    source : https://ift.tt/3ECCYrj