Category: Uncategorized

  • Iby’ibanze ku kwandikisha uwavutse no kwandukuza uwitabye Imana mu irangamimerere –

    Byari ibyishimo mu muryango wa Mukayirere n’umugabo we, bari bamaze kwibaruka ubuheta, nyuma y’iminsi umunani batumiye inshuti n’imiryango wa mwana bamwita izina. Kuva uwo munsi batangiye gutekereza kujya kwandikisha mu byangombwa byabo uwo mwana w’umukobwa Imana yari imaze kubaha.

    Mukayirere yabwiye IGIHE ko bateguye umunsi wo kujya ku murenge bagezeyo basanga uwari umukozi ushinzwe irangamimerere adahari basabwa gusubirayo umunsi ukurikiyeho bagahabwa iyo serivisi yo kwandikisha umwana wabo wari umaze ibyumweru bibiri avutse.

    Kuva mu rugo iwabo ugera ku murenge bateze amagare aho umwe yishyuraga 400 Frw kugenda na 300 Frw. Ni ukuvuga ngo inshuro ebyiri bagiye ku murenge bakoresheje 2800 Frw.

    Mukayirere ati “Ntabwo navuga ko twahombye amafaranga gusa ahubwo twanatakaje umwanya kuko ubwa mbere twagezeyo tubanza gutegereza tuzi ko umuyobozi aza tugeza hafi saa Cyenda ni bwo twamenyeshejwe ko atakionetse. Urumva iminsi ibiri yose twigomwe indi mirimo twagombaga gukora.”

    Iki kibazo n’ibindi byose uyu mubyeyi n’abandi bahuriraga nabyo mu kwandikisha uwavutse, ni nako byagendaga mu kwandukuza uwapfuye byabaye amateka kuko igisubizo cyabonewe mu Itegeko No 32/2016 rigenga abantu n’umuryango nkuko ryavuguruwe tariki ya 02/08/2020.

    Ni itegeko ryatanze uburenganzira bwo kwandika abavuka n’abapfiriye mu bigo nderabuzima no mu miryango, bigakorerwa ku rwego rw’akagari mu gihe mbere ya 2016, byakorwaga n’umwanditsi w’Irangamimerere wo ku rwego rw’umurenge.

    Ingingo yaryo ya 100, iteganya ko umwana uvutse akavukira mu kigo nderabuzima ahita yandikwa ako kanya akivuka mu gihe uwavukiye ahandi we yandikwa bikorewe ku kagari mu gihe kitarenze iminsi 30.

    Inama y’Abaminisitiri yo muri Kamena 2020, ni yo yemerejwemo Iteka rigena inshingano z’Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Akagari n’irigena umukozi wo mu kigo cy’ubuzima ufite ububasha bw’umwanditsi w’irangamimerere.

    Iyi gahunda yo kwandikira abana bavutse no kwandukuza abitabye Imana bigakorerwa kwa muganga binyuze mu buryo bw’ikoranabuhanga, abaturage bavuga ko yabarinze ingendo bajya mu nzego z’ibanze ku mirenge cyane ko nko mu bice by’icyaro wasangaga bakora urugendo runini cyane.

    Abayobozi b’ibitaro n’abakozi babyo bavuga ko iyi gahunda yo kwandika mu irangamimerere abana bavutse no kwandukura abapfuye yaje ari igisubizo kuko nta mwana ucikanwa ngo abure ibyangombwa by’irangamimirere.

    Imibare y’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Irangamuntu, NIDA, igaragaza ko kuva muri Kamena 2020, ubwo hatangizwaga ubwo buryo kugeza mu ntangiriro za Gashyantare 2021, hari hamaze kwandikwa abavutse 88145 mu gihe abapfuye bari bamaze kwandika bari 1583.

    Muri make, ku muntu witabye Imana ari mu bitaro cyangwa se uwavukiyeyo, ibijyanye no kumwandika bizajya bihita bikorerwa aho n’umukozi ubishinzwe, hanyuma ku muntu wavukiye hanze yabyo cyangwa se wapfiriye hanze yabyo, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Akagari yaguyemo abe ariwe ubikora ako kanya.

    Byose bigamije kwegereza serivisi abaturage hanazirikanwa ko hari abantu bashobora kuvukira cyangwa gupfira hanze y’ibitaro na bo bagafashwa.

    Ni ngombwa ku muturage n’igihugu

    Ubundi imimerere y’abantu yandikwa hashingiwe mu mategeko y’igihugu irimo umwana wavutse, uwagizwe umwana n’utaramubyaye, ubwishingire, ukwemera umwana wavutse ku batarashyingiranywe, ukwemera umwana nk’aho yavutse ku bashyingiranywe, ishyingirwa, ubutane, uguta agaciro k’ishyingirwa n’abapfuye.

    Ubuyobozi bwa NIDA butangaza ko intego y’irangamimerere ni ukwegereza abaturage iyo serivisi ku bigo nderabuzima no mu nzego z’akagari, bikazagabanya ingendo ndetse n’ibiguzi abaturage batangaga bajya kwandikisha ku Murenge bigabanuke.

    Mu kiganiro cyihariye na IGIHE, Umuyobozi w’Ishami ry’Irangamimerere n’Iyandikwa ry’Abaturage muri NIDA, Harerimana Margueritte, yavuze ko akamaro kabyo ari ukugira ngo buri Munyarwanda agire umwirondoro wanditse uzwi, agahabwa serivisi agenewe nk’umunyagihugu no kugira ngo igihugu kigire imibare ihamye y’abaturarwanda, bigafasha mu igenamigambi.

    Ati “Igihugu kimenya umubare w’abaturage bagituye, niba hari abapfuye 300 mu kwezi runaka, abo bantu barava ku mubare w’abatuye igihugu, kigire ibarurishamibare rizagifasha mu igenamigambi.”

    Yakomeje avuga ko kwandukuza uwapfuye bituma igihugu kibasha kumenya icyateye urwo rupfu, ugasanga niba ari nk’indwara yabiteye habaho kumenya iri kwica abantu benshi hagafatwa ingamba n’ibindi.

    Ku rundi ruhande usanga hari abana bavutswa amahirwe yo kwandikwa bigatuma batamenya imiryango yabo. Ibi kandi bituma nta manza zizongera kubaho z’abana baburanira ba se, cyangwa abiyitirira abana, ndetse bizanaborohereza mu kazi kabo ka buri munsi.

    Harerimana asaba abaturage n’abayobozi bashinzwe kwandika mu irangamimerere haba mu bigo nderabuzima, ibitaro n’akagari muri rusange kwibuka ko kwandikisha umwana akivuga ari ngombwa.

    Ati “Ndagira ngo mbibutse ko umubyeyi wabyariye mu kigo cy’ubuzima, avamo amaze kwandikisha umwana kandi agahabwa inyandiko ako kanya ashobora kujya ku mukozi w’Irembo akishyura 2000 Frw, akavayo anamwandikishije mu irangamimerere.”

    Yakomeje agira ati “Ubundi butumwa cyane burareba abanditsi b’irangamimerere bo mu bigo by’ubuzima. Nta mubyeyi wabyaye ukwiye gusezererwa mu bitaro ngo agende atamaze kwandikisha ivuka ry’umwana.”

    NIDA ivuga kandi ko ibijyanye n’amande yacibwaga abarengeje iminsi yo kwandikisha uwavutse cyangwa kwandukuza uwitabya Imana, yavanyweho n’itegeko rishya rigenga abantu n’umuryango.

    Umuyobozi w’Ishami ry’Irangamimerere n’Iyandikwa ry’Abaturage muri NIDA, Harerimana Margueritte, yasabye abakozi bashinzwe irangamimerere kujya basobanurira abaturage ibyiza byo kwandikisha abavutse

    Amafoto&Video: Mushimiyimana Azeem


  • Ubushinjacyaha bwasabiye igifungo cya burundu Iyamuremye wabaga mu Buholandi urengwa ibyaha bya Jenoside #rwanda #RwOT

    Umushinjacyaha Faustin Nkusi yavuze ko Iyamuremye mu kwiregura kwe yavuze ko atari kwica abatutsi muri jenoside kandi ngo umubyeyi we umwe (nyina) ari umututsi.

    Mu 2016, Iyamuremye w'imyaka 45 yoherejwe mu Rwanda ngo aburanishwe ku byaha bya jenoside, yafashwe mu 2013 mu Buholandi aho yakoraga akazi ko gutwara abakozi ba ambasade za Isiraheli na Finlande.

    Mu kwiregura kwe, Iyamuremye yavuze ko yari akiri muto, ari n'umunyeshuri utajya mu bwicanyi, kandi ko 'yakuranye imico ya gitutsi kubera nyina', nk'uko umushinjacyaha yabivuze.

    Nkusi, yavuze ko imyiregurire ya Iyamuremye ari ukuvuga amateka ye n'uko yarezwe ntiyerekane ibimenyetso bimushinjura ku byaha aregwa.

    Ati: “Twe twagaragaje ibikorwa yagiyemo byo kwica abatutsi, i Nyanza ya Kicukiro, ETO-Kicukiro, Centre de Sante ya Kicukiro n'i Gahanga, ariko we ntagaragaza uko atabigiyemo.”

    Nkusi yavuze ko hari ibimenyetso byerekana ko yagiye atwara mu modoka Interahamwe zigiye kwica, mu gihe uregwa we ngo yireguye ko nta mutangabuhamya wavuze ko yamubonye ari kwica.

    Nkusi yongeraho ati: “Si ngombwa ko wowe ku giti cyawe wiyicira umuntu, hari ibikorwa n'umuntu uri ahabereye ibyaha bihagije kugira uruhare mu bwicanyi, nko kuba mu gitero, gutanga amabwiriza y'uburyo abicanyi bahagarara n'ibindi yagendaga akora.”

    Uyu mushinjacyaha wahawe ijambo wenyine uyu munsi, yavuze ko abatangabuhamya bashinjura Iyamuremye – barimo n'abari mu Bubiligi bumviswe hakoreshejwe Skype – bose nta n'umwe watanze ibimenyetso bifatika ko uyu atagize uruhare mu bwicanyi.

    Umushinjacyaha yavuze ko bamwe muri abo batangabuhamya bagaragaje ko ibyo bavuga kuri Iyamuremye batari babihagazeho, nk'ahantu yari ari mu gihe runaka cy'ibitero by'ubwicanyi ashinjwa.

    Faustin Nkusi, yavuze ko ashingiye ku bimenyetso bahaye urukiko, imyiregurire y'uregwa n'abamushinjura, ubushinjacyaha busanga ahamwa no gukora jenoside bumusabira gufungwa burundu.

    Nyuma yo kumva ubushinjacyaha, urukiko rwavuze ko uregwa we azumvwa tariki 31/03/2021 avuga ku gihano yasabiwe n'ubushinjacyaha, maze uru rubanza rugapfundikirwa mbere y'uko rusomwa.

    BBC

    Source : http://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/ubutabera/article/ubushinjacyaha-bwasabiye-igifungo-cya-burundu-iyamuremye-urengwa-ibyaha-bya

  • Ngibi ibintu ukwiye kuzirikana niba ushaka kubyara umwana uzazana umunezero mu muryango. – YEGOB #rwanda #RwOT

    Urubuga enfant.com ruratubwira ko n'ubwo kunguka umwana ari ibyishimo mu muryango ariko hari na bimwe bihinduka ibibazo :

    — Inshingano ziyongereye ku bashakanye
    — Amasaha y'umubyeyi w'umugore cyane cyane aragabanuka.
    — Akenshi iyo umwana akiri muto, umugore ni we yitaho cyane ku buryo umugabo aba atakitabwaho nk'ibisanzwe.
    — Rimwe na rimwe umugore ntararana n'umugabo we ahubwo afata ikindi cyumba n'uruhinja mu minsi ya mbere akimara kubyara.

    — Igikorwa cyo gutera akabariro kiba gihagaraye kugeza nibura ku byumweru bitandatu nk'uko abahanga mu by'ubuzima bw'abagore babitangaza, kubera ko umubiri w'umugore wabyaye uba ugifite imvune n'ubumuga by'umubiri ndetse n'ubwonko.

    — Umugabo atangira kugirira ishyari umwana wavutse kuko aba abona atagihabwa umwanya aba yifuza kandi yigeze guhabwa mbere y'ivuka ry'uwo mwana.

    — Kuba umugore ahora ateruye umwana we maze ibyo yakoreraga umugabo we akabiharira umukozi.

    — Kuba umugore atakizi kwiyitaho, asigaye arangwa n'umwanda ku mubiri no mu myambaro ye. Urugero ; Yuzuye ibyo yagaburiye umwana ku myenda yambaye n'indi myanda ashobora kuba yamusize…

    — Kuba mu buriri, umugore yararaga yegeranye n'umugabo we bagapfumbatana none umwana akaba asigaye abarara hagati ku batagira agatanda gato k'uwo mwana cyangwa n'abakagira umugore akarara abyuka buri kanya ajya kumwonsa.

    Sabrina Bauwens umwe mu bahanga mu buzima bw'abashakanye avuga ko 'Gusubira ku murongo k'umugore umaze kubyara bisaba ingufu zihanitse cyane cyane izo mu bwonko. Ntibyoroshye ariko ni byiza kandi birakwiye ko agaruka ku murongo w'umugore mu rugo vuba. Umwana ni ngombwa kandi ni umugisha kumubona, ariko nabwo niba umugore ashaka ko umwana yaba ibyishimo ku muryango wose, umugore yagombye kutibagirwa na rimwe umugabo we ngo amurutishe uwo mwana.'

    Uyu muhanga akomeza agereranya ukuvuka k'umwana nk'ibisanzwe. Nta muntu ujya witegura gushinga urugo atifuza kandi atishimiye no kuba umubyeyi kandi nta mashuri abaho ahugura anasobanurira abitegura kuba ababyeyi impinduka bagiye guhura nazo kugira ngo bazitegure.

    Like this:

    Like Loading…

    Source : https://yegob.rw/ngibi-ibintu-ukwiye-kuzirikana-niba-ushaka-kubyara-umwana-uzazana-umunezero-mu-muryango/

  • Imijyi y’uturere yasabiwe umwihariko mu cyumweru cyahariwe umubyeyi n’umwana –

    Kuva ku wa Mbere tariki ya 22 Gashyantare kugeza tariki ya 7 Werurwe 2021, Minisiteri y’Ubuzima ibinyujije mu Kigo cy’Igihugu gishinzwe Ubuzima (RBC) ku bufatanye n’ubuyobozi bw’inzego z’ibanze, abajyanama b’ubuzima n’ibigo by’amashuri hari gutangwa ibinini ku bana ndetse n’ababyeyi batwite.

    Ababyeyi batwite bari guhabwa ikinini cya Fer kizwiho kongerera umubyeyi amaraso n’ubudahangarwa bw’umubiri mu kurwanya inzoka, ikinini cya Vitamine A gikingira ubuhumyi, ikinini cy’ubururu gihabwa abana bafite amezi atandatu kugeza kuri 11 naho ikinini cy’umutuku kigahabwa abana bafite umwaka umwe kugeza ku bana bafite amezi 59, ni ukuvuga imyaka itanu.

    Uretse ibi binini kandi haranatangwa ibinini bya Mebendazole, biri guhabwa abana bafite umwaka umwe kugeza ku myaka itanu, haranatangwa kandi ikinini cy’inzoka cya Albendazole gihabwa abana bafite imyaka itanu kugeza ku myaka 15 kikaba kigamije kubafasha kurwanya inzoka zo mu nda.

    Ubusanzwe iki cyumweru cyategurirwaga ku rwego rw’igihugu ariko bitewe n’icyorezo cya COVID-19 inzego z’ibanze zahawe inshingano zo gutegura iki cyumweru, bakajya basanga abana ku mashuri, ababyeyi n’abana bakiri bato bakabasanga mu ngo hifashishijwe Amasibo.

    Kamanzi Axelle yavuze ko bishimiye guhabwa umwanya mu gutegura iki cyumweru.

    Ati “Tukimara kumenya ko tuzategura icyumweru cyahariwe umubyeyi n’umwana, twakoze inama ku rwego rw’Akarere n’ibitaro, nyuma dukora inama yaguye n’abayobozi b’ibigo nderabuzima n’abayobozi b’imirenge dukoresheje uburyo bwa Webex, twarebeye hamwe uko gahunda iteye n’ibikoresho tuzifashisha.”

    Visi Meya Kamanzi yakomeje avuga ko abayobozi b’Ibigo Nderabuzima bagiye gufata imiti hakiri kare ku buryo ngo inama bakoze ya nyuma bareberaga hamwe uko buri murenge witeguye n’ibikoresho byawugezeho.

    Yakomeje avuga ko kuri ubu gahunda zose zisigaye zikorerwa mu Masibo bitewe na COVID-19 agasanga bitagora cyane umuturage ahubwo abyishimira ngo kuko asangwa iwe mu rugo bikamurinda na we gusiragira.

    -  Abo mu nzego z’ibanze barasaba guhabwa umwanya mu bitegurirwa umuturage

    Kamanzi yasabye inzego z’ubuzima kujya ziha umwana inzego z’ibanze mu gutegura gahunda zitandukanye zifite aho zihuriye n’ubuzima bw’umuturage ngo kuko bibafasha mu kuzikurikirana neza, bakazigira izabo.

    Ati “Ubundi iyo wagize uruhare mu itegurwa ry’ibikorwa, birakorohera mu kubishyira mu bikorwa, muri gahunda zindi ziri imbere zifite aho zihuriye no kuzamura ubuzima bw’abaturage, turamutse tugize uruhare mu kubitegura byajya bitworohera kuko buri Karere kaba gafite umwihariko wako n’uburyo gakoramo ibintu.”

    Yakomeje avuga ko iyo bagize uruhare mu gutegura ibikorwa runaka birushaho kuborohera kubishyira mubikorwa, avuga ko gahunda yo guha abana ibinini izabafasha mu gutuma umwana akura neza ntagaragare mu igwingira ku buryo umwana akura neza.

    -  Imbogamizi bagihura na zo

    Mu Karere ka Musanze haracyagaragara imbogamizi ndetse n’ahandi mu mijyi aho usanga abajyanama b’ubuzima n’inzego z’ibanze hari ubwo bajya kureba umuturage iwe bagasanga yagiye gushakisha icyo abana barya bikarangira atabonetse gahunda yari imuteganyirijwe cyangwa iteganyirijwe umwana we ikamucika.

    Ati “Wenda kuko turi gukora inzu ku nzu hari igihe bishobora kugorana cyane nk’akarere k’umujyi, kuko hari igihe usanga ababyeyi bamwe badahari kugira ngo za nyigisho umujyanama w’ubuzima abaha ku bijyanye n’imikurire y’umwana no kumukurikirana ntibabyumve, byaba byiza hagiye habaho nk’umwihariko.”

    Yavuze ko nkuko inzego z’ibanze zahawe umwanya mu gutegura iyi gahunda, zajya zinahabwa umwihariko cyangwa zigahabwa umwanya hakongerwaho iminsi ku miryango yacikanwe cyane cyane mu turere tw’umujyi.

    Kamanzi yasabye abaturage gukomeza kwitabira gahunda za leta ziba zashyizweho ngo kuko akenshi ziba zigamije gutuma imiryango yabo irushaho kubaho neza.

    Ababyeyi bafite abana kandi basabwe gufata ibinini bibagenewe kandi bagakurikirana abana babo nkuko bikwiriye.

    Abana bahawe ibinini bya Vitamin

    Abajyanama b’ubuzima ni bo bari gukora igikorwa cyo gutanga ibinini ahantu hatandukanye

  • Imijyi y'uturere yasabiwe umwihariko mu cyumweru cyahariwe umubyeyi n'umwana – #rwanda #RwOT

    Kuva ku wa Mbere tariki ya 22 Gashyantare kugeza tariki ya 7 Werurwe 2021, Minisiteri y'Ubuzima ibinyujije mu Kigo cy'Igihugu gishinzwe Ubuzima (RBC) ku bufatanye n'ubuyobozi bw'inzego z'ibanze, abajyanama b'ubuzima n'ibigo by'amashuri hari gutangwa ibinini ku bana ndetse n'ababyeyi batwite.

    Ababyeyi batwite bari guhabwa ikinini cya Fer kizwiho kongerera umubyeyi amaraso n'ubudahangarwa bw'umubiri mu kurwanya inzoka, ikinini cya Vitamine A gikingira ubuhumyi, ikinini cy'ubururu gihabwa abana bafite amezi atandatu kugeza kuri 11 naho ikinini cy'umutuku kigahabwa abana bafite umwaka umwe kugeza ku bana bafite amezi 59, ni ukuvuga imyaka itanu.

    Uretse ibi binini kandi haranatangwa ibinini bya Mebendazole, biri guhabwa abana bafite umwaka umwe kugeza ku myaka itanu, haranatangwa kandi ikinini cy'inzoka cya Albendazole gihabwa abana bafite imyaka itanu kugeza ku myaka 15 kikaba kigamije kubafasha kurwanya inzoka zo mu nda.

    Ubusanzwe iki cyumweru cyategurirwaga ku rwego rw'igihugu ariko bitewe n'icyorezo cya COVID-19 inzego z'ibanze zahawe inshingano zo gutegura iki cyumweru, bakajya basanga abana ku mashuri, ababyeyi n'abana bakiri bato bakabasanga mu ngo hifashishijwe Amasibo.

    Kamanzi Axelle yavuze ko bishimiye guhabwa umwanya mu gutegura iki cyumweru.

    Ati 'Tukimara kumenya ko tuzategura icyumweru cyahariwe umubyeyi n'umwana, twakoze inama ku rwego rw'Akarere n'ibitaro, nyuma dukora inama yaguye n'abayobozi b'ibigo nderabuzima n'abayobozi b'imirenge dukoresheje uburyo bwa Webex, twarebeye hamwe uko gahunda iteye n'ibikoresho tuzifashisha.'

    Visi Meya Kamanzi yakomeje avuga ko abayobozi b'Ibigo Nderabuzima bagiye gufata imiti hakiri kare ku buryo ngo inama bakoze ya nyuma bareberaga hamwe uko buri murenge witeguye n'ibikoresho byawugezeho.

    Yakomeje avuga ko kuri ubu gahunda zose zisigaye zikorerwa mu Masibo bitewe na COVID-19 agasanga bitagora cyane umuturage ahubwo abyishimira ngo kuko asangwa iwe mu rugo bikamurinda na we gusiragira.

    -  Abo mu nzego z'ibanze barasaba guhabwa umwanya mu bitegurirwa umuturage
    Kamanzi yasabye inzego z'ubuzima kujya ziha umwana inzego z'ibanze mu gutegura gahunda zitandukanye zifite aho zihuriye n'ubuzima bw'umuturage ngo kuko bibafasha mu kuzikurikirana neza, bakazigira izabo.

    Ati 'Ubundi iyo wagize uruhare mu itegurwa ry'ibikorwa, birakorohera mu kubishyira mu bikorwa, muri gahunda zindi ziri imbere zifite aho zihuriye no kuzamura ubuzima bw'abaturage, turamutse tugize uruhare mu kubitegura byajya bitworohera kuko buri Karere kaba gafite umwihariko wako n'uburyo gakoramo ibintu.'

    Yakomeje avuga ko iyo bagize uruhare mu gutegura ibikorwa runaka birushaho kuborohera kubishyira mubikorwa, avuga ko gahunda yo guha abana ibinini izabafasha mu gutuma umwana akura neza ntagaragare mu igwingira ku buryo umwana akura neza.

    -  Imbogamizi bagihura na zo

    Mu Karere ka Musanze haracyagaragara imbogamizi ndetse n'ahandi mu mijyi aho usanga abajyanama b'ubuzima n'inzego z'ibanze hari ubwo bajya kureba umuturage iwe bagasanga yagiye gushakisha icyo abana barya bikarangira atabonetse gahunda yari imuteganyirijwe cyangwa iteganyirijwe umwana we ikamucika.

    Ati 'Wenda kuko turi gukora inzu ku nzu hari igihe bishobora kugorana cyane nk'akarere k'umujyi, kuko hari igihe usanga ababyeyi bamwe badahari kugira ngo za nyigisho umujyanama w'ubuzima abaha ku bijyanye n'imikurire y'umwana no kumukurikirana ntibabyumve, byaba byiza hagiye habaho nk'umwihariko.'

    Yavuze ko nkuko inzego z'ibanze zahawe umwanya mu gutegura iyi gahunda, zajya zinahabwa umwihariko cyangwa zigahabwa umwanya hakongerwaho iminsi ku miryango yacikanwe cyane cyane mu turere tw'umujyi.

    Kamanzi yasabye abaturage gukomeza kwitabira gahunda za leta ziba zashyizweho ngo kuko akenshi ziba zigamije gutuma imiryango yabo irushaho kubaho neza.

    Ababyeyi bafite abana kandi basabwe gufata ibinini bibagenewe kandi bagakurikirana abana babo nkuko bikwiriye.

    Abana bahawe ibinini bya Vitamin

    Abajyanama b’ubuzima ni bo bari gukora igikorwa cyo gutanga ibinini ahantu hatandukanye


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/imijyi-y-uturere-yasabiwe-umwihariko-mu-cyumweru-cyahariwe-umubyeyi-n-umwana

  • Tom Close na Muyoboke Alex ni bo batangije ig… – #rwanda #RwOT

    Iyo uganiriye na Alex Muyoboke watangije urugamba rwo kumurika album mu bitaramo birimo abahanzi benshi, avuga ko uwo muco wari mushya mu Rwanda rw'icyo gihe. Yanyarukiye i Kampala asanga abahanzi barimo Michael Ross Kakooza ari kumurika album ahakura igitekerezo noneho agarutse i Kigali aganiriza Tom Close bemeranya kubishyira mu bikorwa ndetse byarashobotse. 

    Kuva mu 2007 bwana Muyoboke Alex yabaye umujyanama (Manager) wa Tom Close, Dream Boys, Urban Boys, Charly na Nina, Allioni na Chris Hat afite muri iyi minsi. Ubwo Tom Close yamurikaga album, uyu muhanzi yari mu biganza bya Muyoboke. Ati:''Mu 2008 Tom Close yamuritse album bwa mbere mu gitaramo cyarimo abahanzi 40 i Huye muri Auditorium kandi bose bararirimbye''. 


    Alex Muyoboke ateruye igikombe yahawe ku bwo guteza imbere muzika

    Akomeza avuga ko abahanzi bari bavuye i Kigali baje gufasha Tom Close kumurika uwo muzingo (album launch) batangiye kuririmba saa moya za nimugoroba barakesha kugeza saa kumi n'imwe za mu gitondo, iyo ‘Album launch’ yari yatewe inkunga na MTN Rwanda.


    Muyoboke Alex hamwe na Tom Close

    Aganira na Inyarwanda, Muyoboke yasobonuye ko hari ibintu bakoze hataraza iterambere abariho ubu bafite. Ati: “Ni njye muntu wa mbere watangije ibijyanye no kumurika album mu Rwanda kandi internet yari itaratera imbere ni nanjye watangije igikorwa cyo kureberera inyungu z'abahanzi''.

    Riderman mu 2008 yabaye umuhanzi wa kabiri wamuritse album yitwa ”Rutenderi”

    Muri uwo mwaka amaze gufasha Tom Close kumurika album bigacamo yahise afungura imiryango noneho n'abandi bahanzi barimo Riderman umenyereweho kumurika album ku ya 25 Ukuboza buri mwaka, ubwo muri uwo mwaka yahise amufasha kumurika iyitwa ‘Rutenderi’ ari nayo yahereyeho. Muyoboke avuga ko hari umwaka Dream Boys yigeze kumurika album ebyiri mu mwaka umwe. 


    Riderman ubu afite album nyinshi mu baraperi bose bo mu Rwanda (yujuje 7)

    Alex Muyoboke yafashije Tom Close kumurika album 2 mu gihe bamaranye, itsinda ryahoze ryitwa Dream Boys arifasha kumurika album ebyiri, Iryahoze ari irya batatu ku rugamba ariryo Urban Boys yarifashije kumurika album ebyiri, itsinda rya Charly na Nina yarifashije kumurika album imwe ari nayo iheruka, gusa hari abahanzi barimo Yverry, Social Mula n'abandi nabo yagiye agira uruhare mu imurikwa rya za album zabo.


    Alex Muyoboke ni we watangije mu Rwanda ibijyanye no kubera abahnzi abajyanama (Manager)

    Turebe ibigwi bya Tom Close muri muzika nyarwanda kuva mu 2008 kugeza mu 2021


    Tom Close wakoze umuziki yiga ubuganga muri Kaminuza y'u Rwanda ni umwe mu baririmbye indirimbo zirimo ubuzima bwa buri munsi abanyarwanda babamo. Urugero ‘Kuki’, ‘Sibeza’, n'izindi. Twabonye ko ari we ufite amateka yo kumurika bwa mbere album mu gitaramo cyahuriwemo n'abahanzi 40 bose bakaririmba. 

    Mu 2009 yamuritse iya kabiri noneho azana itsinda rya Goodlife ndetse kuva i Kigali berekeza i Huye baje mu modoka itari imenyerewe ya Limousine (Limuzine). Icyo gitaramo cyabereye i Huye (Butare) mu nzu mberabyombi ya Kaminuza y’u Rwanda ndetse kinabera kuri stade nto (Petit stade) ku bufatanye na EAP.

    Tom Close watangiye kwamamara ari muri kaminuza ni we wafashije The Ben kwinjira mu muziki


    Mu 2011 Tom Close ni we watwaye PGGSS ku nshuro ya mbere aba yanditse amateka yaje kwandikwa n'abamukurikiye ndetse yari gukorana indirimbo na Sean Kingston wari ugezweho mu muziki wa Amerika n’ubwo nta byera ngo de, uwo mushinga waje kuburirwa umusaruro bijyanye n'uko wari witezwe. 

    Tom Close yakoranye n'abahanzi barimo Goodlife, Big-Fizzo, n'abandi. Mbere y'uwo mwaka yatwaye ibihembo bya Salax Awards. Tom Close ubu ni we kiraro cyciweho na The Ben mu kwinjira mu muziki ukaba waranamuhiriye kandi ajya abivuga ko iyo hatabaho Tom Close ubanza umuziki we wari kubaho ariko biciye mu zindi nzira. 


    The Ben akunze gutangaza ko Tom Close asobanuye byinshi ku muziki we

    Tom Close yaramufashije ndetse anegukana ibihembo birimo Salax awards ya 2008, 2009 na 2010 nka ‘Best artist of the year’ muri R&B. The Ben ahora ashimira Tom Close ati:''Uhora utubera icyitegererezo mu byo ukora byose, uhora utera intambwe mbere ngari kurusha abandi, aho waba uri hose”

    “Ibyo ukora byose ndetse n'aho uzajya hose, uzahora uri mukuru wanjye nishimira, kuko wambereye icyitegererezo, wambereye umuvandimwe mwiza, umbera inshuti nyanshuti, ndagushimira uko wagiye umfasha mubyo nagezeho byose.' Aya magambo arasobanura neza ko urugendo rwa The Ben rwatangijwe na Tom Close.

    Tom Close ubu ni umuyobozi muri Leta akabifatanya n’umuziki

    Tom Close twavuga ko ari we muhanzi wateje imbere injyana ya R&B mu muziki nyarwanda w'ikiragano gishya ndetse akaba yaraharuriye inzira abandi bahanzi bari kusa ikivi muri iyi minsi. Kuri ubu afite album zirindwi akaba ari gukora ku ya munani. Kuva yarangiza kamuniza akinjira mu kazi ka Leta umuziki yagiye awukora buhoro adashyizemo imbaraga nyinshi nk’uko yawukoraga akiri muri kaminuza bitewe n’uko aba afite inshingano yinshi. 

    Jay Polly we avuga ko kuba Tom Close yaratwaye PGGSS akaba atakiri mu ihatana rya muzika nyarwanda byatewe n’akazi yahawe na Leta kandi nabyo abona ari intambwe nziza ku muhanzi nyarwanda. Ati: ''Buriya Tom kariya kazi nako ni job kandi biradushimisha twe abahanzi kuba mugenzi wacu aba ari mu zindi nshingano agakomeza agakora na muzika ni iby’agaciro''.

    Tom Close yanditse amateka mu njyana ya R&B mu Rwanda 


    Abakiri bato bari kwinjira muri muzika bakwiriye kumenya ibigwi bya bakuru babo n'urugamba rutoroshye barwaniye uyu muzika ukaba warabaye ubucuruzi nyamara bakuru babo barabikoze batagamije indonke ari ukwitanga no gukunda umuziki. 

    Mu gusoza hakwiriye gushimirwa bwana Alex Muyoboke wagiye kwiga uburyo album imurikwa akaza kubishyira mu bikorwa bigaharurira inzira abandi ndetse na Tom Close wakundishije abakiri bato injyana ya R&B na we akwiriye ishimwe kuko benshi bari mu muziki bakuze bamufata nk'ikitegererezo bitewe n'ibyo yakoze twavuze hejuru.

    Ntiyahagaritse ahubwo aracyagerageza mu mwanya muto aba afite, akajya studio agakora indirimbo ze akanafasha abanyempano bashya baba bamwiyambaje, akabifatanya n'inshinganzo za Leta aho ari Umuyobozi w’ishami rishinzwe gutanga amaraso mu Kigo cy’Igihugu Gishinzwe Ubuzima (RBC).


    Muyoboke yafashije Charly na Nina kwamamara mu muziki

    REBA HANO ‘NABA UMUYONGA’ YA TOM CLOSE

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/103357/tom-close-na-muyoboke-alex-ni-bo-batangije-igikorwa-cyo-kumurika-album-mu-2008-ese-byari-b-103357.html

  • Huye: Abaturage baherutse guterwa n'ibisimba bikabicira amatungo bashumbushijwe – #rwanda #RwOT

    Mu minsi ishize bamwe mu baturage bo mu Murenge wa Gishamvu mu Karere ka Huye bagaragaje ko hari inyamaswa zo mu gasozi ziva mu Bisi bya Huye zikaza kubicira amatungo.

    Bamwe mu baturage babonye ibi bisimba bavuga ko bijya kumera nk'imbwa ariko byo bikaba ari binini.

    Bavuze ko ibi bisimba byatangiye kubatera mu Ukuboza 2020 aho bisanga amatungo mu kiraro bikayarya. Mu kwica ihene n'intama biziruma ku ijosi no ku maguru, naho ingurube biziruma ku gikanu.

    Abari bafite amatungo magufi arimo ihene, intama n'ingurube yishwe n'izo nyamaswa bari basabye ubuyobozi kubagoboka.

    Kuri uyu wa Gatatu ubuyobozi bw'Akarere ka Huye bwabagobotse bubaha amatungo magufi 29 arimo ingurube, ihene n'intama.

    Bakimara gushyikirizwa ayo matungo bashimiye kuba ubuyobozi bwabatekerejeho.

    Nshimiyimana Alexis ati 'Rwose kuba akarere kanshumbushije ni Leta nziza, ndishimye cyane.'

    Gabiro Bertin we yavuze ko ari ibyishimo kuba abayobozi bafata umwanya bakaza kureba ibyago bagize kandi bakabashumbusha.

    Ati 'Njyewe byaranshimishije kubona Umuyobozi w'Umurenge aje iwanjye n'imodoka kureba ibyambayeho. Byadushimishije cyane kuko ubuyobozi bw'u Rwanda bwita ku baturage, bidutera ishema.'

    Umuyobozi wungirije ushinzwe iterambere ry'ubukungu mu Karere ka Huye, Kamana André, yavuze ko bashumbushije aba baturage kugira ngo bakomeze kwiteza imbere, abasaba kuba maso bakarinda amatungo yabo kandi bakirinda kuyazerereza ku gasozi.

    Ati 'Mu muco nyarwanda nk'uko tugira gahunda yo gutabarana kandi umuturage wacu ahora ku isonga, nibwo ubuyobozi bw'Akarere ka Huye bwatekereje buravuga buti aba baturage reka tubashumbushe.'

    'Ni uburyo bwo kugira ngo umuntu ntasubire inyuma ku ntambwe yari amaze gutera. Tubasabye kubaka ibiraro bakabikomeza kandi bakirinda gusiga amatungo ku gasozi.'

    Kamana yavuze ko nubwo nta muntu ibyo bisimba birakomeretsa cyangwa ngo bimuhitane, abaturage bakwiye kwitwararika cyane cyane barinda abana bato kugenda bwije cyangwa kujya ahadatuwe bari bonyine.

    Imibare igaragaza ko mu mezi abiri izo nyamaswa zimaze kwica amatungo 41 y'abantu 31. Amatungo yishwe n'ibi bisimba arimo ihene icyenda, intama esheshatu n'ingurube 16.

    Usibye muri Gishamvu Gusa ubuyobozi buvuga ko izo nyamaswa hari indi mirenge zijya kwicamo amatungo irimo uwa Huye na Karama.

    Abashumbushijwe bahawe amatungo arimo intama n’ingurube

    Bahawe amatungo magufi arimo n’ingurube

    Bishimiye ko ubuyobozi bwabazirikanye burabashumbusha

    [email protected]


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/huye-abaturage-baherutse-guterwa-n-ibisimba-bikabicira-amatungo-bashumbushijwe

  • #MissRwanda2021: Dore abakobwa 5 baza imbere… – #rwanda #RwOT

    Aba bakobwa bose bafite akazi katoroshye, ko kwiyamamaza hifashishijwe imbuga nkoranyamaba ariyo mpamvu abatunze WhatsApp babona amafoto menshi atandukanye aba abasaba gushyikikira runaka mu kumutora mu buryo bw’ubutumwa bugufi (SMS) cyangwa hifashishijwe Interineti (Online).

    Ni ku munsi wa 2, amatora agezeho. Buri mukobwa yahawe nimero yo kumutoreraho. Uyu mwaka wa 2021 ibintu byahinduye umuvuno babikora mu nzira z’iyakure hifashishwa interineti. Abakobwa 20  ba mbere bazagira amajwi menshi kurusha abandi (SMS na Online), bazahita babona PASS ibajyana mu mwiherero (Boot Camp). 

    Gutora kuri SMS, ni ukujya ahandikirwa ubutumwa bugufi, ukandika ijambo MISS ugasiga akanya, ugashyiraho nimero y’umukobwa utoye hanyuma ukohereza kuri 1525. Reka turebe abakobwa 5 ubu bayoboye abandi kuri uyu munsi.(Igiteranyo cy’amajwi ya SMS na Online).

    1.Kabagema Laila

    Uyu mukobwa akomeje kuyobora bagenzi be 37 mu majwi, yambaye nimero 11, afite imyaka 19 y’amavuko akaba ahagarariye Umujyi wa Kigali, atorerwa kuri Kode 11. Mu matora ya SMS afite amajwi angana na; 22003, Online; 8112.

    2.Musango Natalie

    Aza ku mwanya wa kabiri mu gutorwa cyane, afite Kode 19, afite imyaka 22, akaba ahagarariye Umujyi wa Kigali. Mu majwi afite magingo aya, mu butumwa (SMS) ni 17857, online ni 9272

    3.Umutesi Lea

    Umutesi Lea, ni umukobwa w’imyaka 22, afite Kode ya 27, akaba ahagarariye Intara y’Amajyaruguru. Amajwi ye muri SMS angana na 14739 mu gihe Online angana na 4542

    4.Mutesi Doreen

    Ahagarariye Intara y’Uburengerazuba, afite imyaka 19, akagira Kode ya 20, mu majwi afite kuri SMS ni 13583, Online ni 5121.

    5.Ingabire Esther

    Uyu mukobwa Ingabire Esther afite imyaka 19, akagira Kode 6, ahagarariye Intara y’Uburengerazuba. Amaze kugira amajwi yo kuri SMS angana na 14520, naho Online afite amajwi 3294.

    Twabibutsako amatora akomeje kugeza tariki 06 Werurwe 2021, guhera saa kumi kumi n’ebyiri z’umugoroba (6pm) LIVE kuri Televiziyo KC2 na shene ya Youtube ya Miss Rwanda Official akaba ari bwo hazatangazwa abatsinze.

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/103376/missrwanda-2021-dore-abakobwa-5-baza-imbere-mu-majwi-mu-gihe-kabagema-laila-akomeje-kubere-103376.html

  • Huye: Abaturage baherutse guterwa n’ibisimba bikabicira amatungo bashumbushijwe –

    Mu minsi ishize bamwe mu baturage bo mu Murenge wa Gishamvu mu Karere ka Huye bagaragaje ko hari inyamaswa zo mu gasozi ziva mu Bisi bya Huye zikaza kubicira amatungo.

    Bamwe mu baturage babonye ibi bisimba bavuga ko bijya kumera nk’imbwa ariko byo bikaba ari binini.

    Bavuze ko ibi bisimba byatangiye kubatera mu Ukuboza 2020 aho bisanga amatungo mu kiraro bikayarya. Mu kwica ihene n’intama biziruma ku ijosi no ku maguru, naho ingurube biziruma ku gikanu.

    Abari bafite amatungo magufi arimo ihene, intama n’ingurube yishwe n’izo nyamaswa bari basabye ubuyobozi kubagoboka.

    Kuri uyu wa Gatatu ubuyobozi bw’Akarere ka Huye bwabagobotse bubaha amatungo magufi 29 arimo ingurube, ihene n’intama.

    Bakimara gushyikirizwa ayo matungo bashimiye kuba ubuyobozi bwabatekerejeho.

    Nshimiyimana Alexis ati “Rwose kuba akarere kanshumbushije ni Leta nziza, ndishimye cyane.”

    Gabiro Bertin we yavuze ko ari ibyishimo kuba abayobozi bafata umwanya bakaza kureba ibyago bagize kandi bakabashumbusha.

    Ati “Njyewe byaranshimishije kubona Umuyobozi w’Umurenge aje iwanjye n’imodoka kureba ibyambayeho. Byadushimishije cyane kuko ubuyobozi bw’u Rwanda bwita ku baturage, bidutera ishema.”

    Umuyobozi wungirije ushinzwe iterambere ry’ubukungu mu Karere ka Huye, Kamana André, yavuze ko bashumbushije aba baturage kugira ngo bakomeze kwiteza imbere, abasaba kuba maso bakarinda amatungo yabo kandi bakirinda kuyazerereza ku gasozi.

    Ati “Mu muco nyarwanda nk’uko tugira gahunda yo gutabarana kandi umuturage wacu ahora ku isonga, nibwo ubuyobozi bw’Akarere ka Huye bwatekereje buravuga buti aba baturage reka tubashumbushe.”

    “Ni uburyo bwo kugira ngo umuntu ntasubire inyuma ku ntambwe yari amaze gutera. Tubasabye kubaka ibiraro bakabikomeza kandi bakirinda gusiga amatungo ku gasozi.”

    Kamana yavuze ko nubwo nta muntu ibyo bisimba birakomeretsa cyangwa ngo bimuhitane, abaturage bakwiye kwitwararika cyane cyane barinda abana bato kugenda bwije cyangwa kujya ahadatuwe bari bonyine.

    Imibare igaragaza ko mu mezi abiri izo nyamaswa zimaze kwica amatungo 41 y’abantu 31. Amatungo yishwe n’ibi bisimba arimo ihene icyenda, intama esheshatu n’ingurube 16.

    Usibye muri Gishamvu Gusa ubuyobozi buvuga ko izo nyamaswa hari indi mirenge zijya kwicamo amatungo irimo uwa Huye na Karama.

    Abashumbushijwe bahawe amatungo arimo intama n’ingurube

    Bahawe amatungo magufi arimo n’ingurube

    Bishimiye ko ubuyobozi bwabazirikanye burabashumbusha

    [email protected]


  • Avuga Ikinyarwanda adategwa! Ibitangaje ku mu… – #rwanda #RwOT

    Muhammad Razak ni umunyarwanda ukomoka ku muhinde witwa Muhammad Salim, wabyawe na Barkatali [se kuruwa wa Muhammad ] wavuye iwabo hagati y’umwaka wa 1908 na 1910. Uyu Sekuru wageze mu Rwanda hagati y’iyi myaka, yari atuye i Nyanza mu Majyepfo y’u Rwanda.

    Muhammad yavuze ko i Kigali mu mujyi ahubatse umusigiti hari mwabo sekuru akahaha abasiramu

    Muhammad aganira na ISIMBI TV ikorera kuri Youtube yavuze ko uyu musaza ubyara se atagize amahirwe yo kumubona kuko yitabye Imana kera, icyakora avuga ko yari afite amateka maremare. 

    Yongeraho ko se yamubwiye ko uyu mukambwe yari inshuti magara y’umwami Musinga. Mu kinyarwanda gitomoye adategwa yagize ati “Uko numva ngo yari inshuti y’umwami Musinga ngo yigeze no kumugurisha imodoka mu 1920 cyangwa 1922”.

    Ku bijyanye n’uko sekuru yageze mu Rwanda, Muhammad yavuze ko se yamubwiye ko uyu musaza yahageze atorotse. Ati”Ni umuntu wakoraga mu bwato bunini bwakoraga Mombasa -Mombai. Sasa umunsi umwe ngo ubwato bwageze Mbombasa umusaza aritorokera aguma muri Kenya na za Tanzania ariko amaherezo aza gutura Inyanza”. 

    Muhammad yavuze ko yavutse mu mwaka wa 1968 avukira mu yahoze ari Perefegitura ya Byumba, ubu ni mu Karere ka Gicumbi mu ntara y’Amajyaruguru. Naho se ngo we yavukiye i Gitwe akaba yaritwaga Muhammad Salim.

    Sekuru waje mu Rwanda atarotse agatura i Nyanza ngo yari inshuti magara y’umwami Musinga aza no kumugurisha imodoka ye

    Salim se wa Muhammad ngo yari mu batunze agatubutse mu gihe cye kuko yari afite amasambu ahantu henshi nka za Rulindo, Kiramuruzi n’ahandi. Gusa iyi mitungo nawe yayikomoye kuru se Barkatali [sekuruwa wa Muhammad ] kuko yari afite amaduka menshi n’ibibanza muri iyi Kigali nk’uko uyu mwuzukuru we yabisobanuye.

    Yagize ati “Hano i Kigali yari afite amaduka hariya haruguru y’isoko n’ahantu bubatse umusigiti hariya hagati mu mujyi uko numva ngo hari mu wacu n’uko yahahaye abayisilamu ngo bubakemo uriya musigiti aho bita ku bavunjayi hariya ku iposita”. Muhammad yagaragaje ko se wari mukuru ari we wakomeje gukurikirana imitungo ya sekuru Barkatali witabye Imana aguye i Bujumbura mu 1951.

    Yashimangiye ko ari umuhinde atavangiye kuko se yateze akajya gushaka umugore i wabo mu 1963. Icyakora yongeyeho ko mukuru we wamenyekanye mu masiganwa y’amamodoka yarongoye umunyarwandakazi ndetse nawe umugore atunze akaba ari umumetisi ufite amaraso y’abanyarwanda kuko nyirakuru akomoka i Nyanza.

    Ku myaka afite 53, Muhammad yageze mu Buhindi inshuro eshatu gusa, ibi byatumye yibera umunyarwanda wuzuye ku buryo avuga Ikinyarwanda adategwa hakaba hari n’abamwibeshyaho bakamutuka bibwira ko atabumva akabasubiza nk’uko yabiteyemo urwenya.

    Yagize ati “Bikunze kumbaho umuntu ashobora kukureba wamureba ngo dore uko kireba ntamenye ko ndi kumwumva! Ejo bundi nagiye Nyabugogo umujene aravuga ngo reba icyo gihinde ukuntu kireba, ndamubwira ngo ndi kureba nyoko se! hahaha mpindukiye ndamubura”. Kugeza ubu ngo ntaho ahagaze kuko iyo ari mu banyarwanda bamwita umuhinde yagera mu bahinde bakavuga ko ari umunyarwanda.

    REBA HANO UKUNTU MUHAMMAD AVUGA ADATEGWA IKINYARWANDA

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/103368/ni-kavukire-uvuga-ikinyarwanda-adategwa-ibitangaje-ku-muhinde-wimyaka-53-wavukiye-i-gicumb-103368.html