Category: Uncategorized

  • Nyanza: Umunyeshuri utwite yafashwe n'inda ari mu kizamini cya Leta – YEGOB #rwanda #RwOT

    Umunyeshuri wo mu Karere ka Nyanza mu mu Murenge wa Kigoma, wigaga mu Rwunge rw'Amashuri rwa Gasoro, yafashwe n'inda ubwo yari ari mu kizamini cya Leta gisoza amashuri abanza.

    Uyu munyeshuri uri mu kigero cy'imyaka 16, ibizamini bibanza yari yabikoze, ku munsi wa kabiri nibwo yafashwe n'inda ajyanwa kwa muganga bukeye arabyara.

    Mu kiganiro na IGIHE dukesha iyi nkuru, Umuyobozi w'Akarere ka Nyanza, Ntazinda Erasme, yavuze ko uyu mwana yatewe inda ariko akomeza kwiga akaba yari yitabiriye ibizamini byakozwe mbere akabyara ageze ku bya nyuma.

    Yagize ati 'Uyu munyeshuri yari yaratewe inda akomeza kwiga aza no gukora ibizamini. Ibizamini bibanza yarabikoze, arangije icy'umunsi wa kabiri yafashwe n'inda bahita bamujyana kwa muganga bukeye arabyara.'

    Source : https://yegob.rw/nyanza-umunyeshuri-utwite-yafashwe-ninda-ari-mu-kizamini-cya-leta/

  • Bwa mbere Papa Sava avuze ku mukunzi we| Bagiye gukora ubukwe vuba| Kashi zarabonetse – YEGOB #rwanda #RwOT

    Niyitegeka Gratien wamenyekanye cyane ku izina rya Papa Sava ndetse na Seburikoko yavuze ko kuri ubu yamaze kubona umukunzi ndetse ko iyo hataba icyorezo cya Covid-19 aba yarakoze ubukwe gusa avuga ko n'ubundi agifite gahunda yo gukora ubukwe bitarenze mu mwaka utaha wa 2022. Ibi yabitangarije mu kiganiro yagiranye na Transitline Tv.

    Mu magambo ye bwite, Papa Sava yagize ati ” Gukora ubukwe rero ntakibazo kubera ko numvise nta kibazo na kimwe mfite ku mubiri, imashini irakora neza nta kibazo. Nari kuba naranabukoze mu mwaka ushize wa 2020 gusa abantu nari butumire barabagabanyije baba 10 mba mbisubitse “. Papa Sava yongeyeho ko mu biri gutuma adakora ubukwe n'ibi bihe by'icyorezo cya Covid-19 birimo gusa avuga ko umwaka utaha azabukora dore ko kuri ubu afite umukunzi ndetse banafitanye gahunda yo kubana nk'umugabo n'umugore.

    Papa Sava kandi yavuze ko nubwo amafaranga (kashi) yabonetse ndetse akaba anakora ibikorwa bitandukanye birimo kwamamaza n'ibindi kugirango akomeze kuzamura ubushobozi bwe mu bijyanye n'amafaranga, yabanje gufasha umuryango we akaba, iyi nayo akaba ariyo mpamvu yatumye adahita yihutira kurongora gusa kuri ubu avuga ko ibi bikorwa yafashaga umuryango we yabirangije.

    Niyitegeka Gratien wamamaye nka Papa Sava na Seburikoko

    Source : https://yegob.rw/bwa-mbere-papa-sava-avuze-ku-mukunzi-we-bagiye-gukora-ubukwe-vuba-kashi-zarabonetse/

  • Gen Kazura mu ruzinduko mu Bugereki (Amafoto) – #rwanda #RwOT

    Yakiriwe na mugenzi we w’u Bugereki, Gen Konstantinos Floros, wavuze ko uruzinduko rwa Gen Kazura rufungura amarembo mashya mu bufatanye bw’igihugu cye na Afurika mu bya gisirikare.

    Yavuze ko u Bugereki n’u Rwanda bigira uruhare rukomeye mu kwimakaza amahoro n’ituze muri Afurika yo hagati ndetse ko umusanzu wabyo urenze imbibi zabyo.

    Uruzinduko rwa Gen Kazura rugamije gushimangira umubano mwiza uri hagati y’impande zombi

    Umugaba Mukuru w’Ingabo z’u Rwanda, Gen Jean Bosco Kazura, ubwo yakirwaga na mugenzi we w’u Bugereki

  • Umwihariko ku manza zizakomeza kuburanishwa mu bihe bya Guma mu Rugo – #rwanda #RwOT

    Aya mabwiriza agena ko muri rusange imirimo y’inkiko izafungwa muri ibi bihe bya Guma mu Rugo, icyakora imanza zirebana n’ifungwa n’ifungurwa ry’agateganyo ndetse n’imanza ziregwamo uwafatiwe mu cyuho, usa n’uwafatiwe mu cyuho cyangwa uwemeye icyaha ku buryo budashidikanywa zo zizaburanishwa.

    Izindi manza zizakomeza kuburanishwa ni iz’ibirego byihutirwa ndetse n’iz’ibirego bishingiye ku nyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe n’inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’ababuranyi bombi.

    Amabwiriza agena ko imanza zizakomeza kuburanishwa hifashishijwe ikoranabuhanga, icyakora aho bidashoboka, abaregwa mu manza zirebana n’ifungwa n’ifungurwa ry’agateganyo ndetse n’imanza ziregwamo uwafatiwe mu cyuho, usa n’ufatiwe mu cyuho cyangwa uwemeye icyaha ku buryo budashidikanywa, bazazanwa ku rukiko ariko hubahirizwa amabwiriza yo kwirinda Covid-19.

    Naho ku birebana n’imanza z’ibirego byihutirwa ndetse n’iz’ibirego bishingiye ku nyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe n’inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’ababuranyi bombi, mu gihe ababuranyi babisabye kandi bagaragaza ko babyumvikanyeho bose, umucamanza ashobora gufata icyemezo ashingiye ku myanzuro ababuranyi bashyikirije urukiko banyuze mu ikoranabuhanga rya IECMS rikoreshwa mu butabera bw’u Rwanda. Ubwo busabe n’ubwumvikane bigomba kugaragazwa mu nyandikomvugo y’iburanisha no muri kopi y’urubanza.

    Iryo tangaza rivuga ko muri rusange ibikorwa by’iburanishwa bizahagarara, riti “Muri rusange ibikorwa by’iburanisha ry’imanza byari biteganyijwe guhera ku wa 17/07/2021 kugeza ku 26/07/2021 birasubitswe mu nkiko zo mu Mujyi wa Kigali no mu Turere twa Burera, Gicumbi, Kamonyi, Musanze, Nyagatare, Rubavu, Rwamagana na Rutsiro. Buri rukiko ruzamenyesha ababuranyi amatariki imanza zabo zimuriweho hifashishijwe ikoranabuhanga rya IECMS rikoreshwa mu nkiko.”

    Inkiko zikorera mu turere dusigaye zizakomeza gukora uko bisanzwe hubahirizwa ihame ry’uko kuri buri rukiko abakozi bakorera mu biro batagomba kurenga 15% by’abakozi bose, kandi hakaburanishwa imanza zirimo ababuranyi babarizwa mu Karere izo nkiko zikoreramo, keretse mu gihe kwifashisha ikoranabuhanga bishoboka.

    Ku rundi ruhande, Ibikorwa byo gusoma imanza bizakomeza. Mu nkiko zikorera mu Mujyi wa Kigali no mu turere twa Burera, Gicumbi, Kamonyi, Musanze, Nyagatare, Rubavu, Rwamagana na Rutsiro, ababuranyi ntibazaza ku cyicaro cy’inkiko ahubwo imanza zizasomwa hashyirwa kopi zazo mu ikoranabuhanga rya IECMS ku munsi bamenyeshejwe ko zizasomerwaho. Mu tundi turere dusigaye imanza zizasomwa uko bisanzwe.

    Abakozi b’inkiko batazakorera mu biro bazakomeza gukorera mu rugo. Abayobozi b’inkiko bagomba gukurikiranira hafi imikorere y’abo bakozi kugira ngo batange umusaruro.

    Hasohotse amabwiriza agenga imikorere y’inkiko muri ibi bihe bya Guma mu Rugo

  • Imyaka 27 y’igihirahiro nyuma yo kuburana n’umuvandimwe n’umwana we muri Jenoside – #rwanda #RwOT

    Mu baburanye n’imiryango yabo harimo n’umubyeyi witwa Nyamvura Jacqueline, waburanye n’umuvandimwe we ndetse n’umwana we wari ufite umwaka umwe n’amezi ane.

    Uyu mubyeyi Jenoside yabaye we n’umuryango we batuye mu Karere ka Kicukiro ahazwi nka Sahara, akaba yari yarashakanye na Kimanuka Théoneste barabyaranye abana batatu. Ubwo Jenoside yabaga, yahungiye muri ETO-Kicukiro akaba ari ho yaburaniye n’umuryango we.

    Mu bo yaburanye na bo harimo umuvandimwe we bitaga Nyamvura Jacqueline wari mu kigero cy’imyaka 35 ndetse n’umwana we w’umuhungu bitaga Kimanuka Théophile.

    Mu kiganiro IGIHE yagiranye n’umukobwa w’uyu mubyeyi witwa Mukamazimpaka Théodose, yasobanuye uko byagenze.

    Yagize ati “Twari dutuye muri Kicukiro, ubwo Jenoside yabaga twahungiye muri ETO-Kicukiro nk’abandi, twari turi kumwe na mama wacu witwaga Kakuze Laurence bamuha gasaza kanjye gato ngo agaheke, kakaba kari gafite umwaka umwe n’amezi ane kitwa Kimanuka Théophile.Tugera muri ETO abantu bagiye batatana bitewe n’ubwicanyi bwari buri kubaha, kuva icyo gihe kugeza ubu ntabwo turongera kubabona.”

    Yakomeje avuga ko uyu mwana w’umuhungu bakiri muri ETO yari yakomeretse ku mutwe ku buryo ubu niba akiriho yaba afite inkovu inyuma ku mutwe.

    Hagize uwaba azi umwe muri aba bantu cyangwa bombi yahamagara kuri 0788383047, akabasha kubahuza n’umuryango wabo.

    Nyamvura yatanze itangazo rirangisha abo mu muryango we yaburanye na bo muri Jenoside yakorewe Abatutsi

  • Minisante yasabwe kugaragaza ingamba zo kurwanya ikoreshwa ry’itabi mu bana – #rwanda #RwOT

    Minisiteri y’Ubuzima yahawe amezi atatu yo kuba yagaragaje umurongo ufatika w’uburyo izakora ubukangurambaga ku ngaruka mbi z’itabi no kuribuza abakiri bato.
    Iyi Minisiteri kandi isabwa kugaragaza doze z’itabi zemewe mu gihugu hagamijwe kugabanya ingaruka rigira ku barinywa nk’uko inkuru dukesha New Times ibivuga.

    Uyu mwanzuro ni umwe mu myanzuro yavuye mu isesengura rya raporo ku ishyirwa mu bikorwa rya gahunda yo kugenzura ikoreshwa ry’itabi mu gihugu, abadepite bashyikirijwe, Odette Uwamariya, ku wa 15 Nyakanga 2021.

    Mu gihe abarengeje imyaka 18 ari bo bemerewe kunywa itabi, Uwamariya yabwiye abadepite ko ubushakashatsi bugaragaza ko hari n’abari mu kigero cy’imyaka 15 barinywa.

    Uwamariya yagaragaje ko hakiri ikibazo cy’abantu banywera itabi mu ruhame nyamara umwotsi waryo ugira ingaruka no ku rinyoye igihe awuhumetse.

    Uwamariya yagize atiu“Hari abantu banywa itabi batitaye ku kuba begereye abagore batwite cyangwa abana.”

    Depite Germaine Mukabalisa yavuze ko kuba abana babona abanywera itabi iruhande rwabo mu tubari na butiki byongeye bakabona abacuruzi barifite mu bindi bicuruzwa bituma bakura bazi ko ari ibintu bisanzwe kurinywa haba ku bato n’abakuru.

    Yavuze ko nk’umuti, guverinoma ikwiye gukemura ikibazo cy’iyamamazwa ry’itabi ku mbuga nkoranyambaga aho ubutumwa buhacishwa bugira ubukana ku bana.

    Uwamariya yavuze ko itabi ryashyiriweho imisoro iremereye ku baryinjiza mu gihugu, bikaba byaragabanyije ingano y’iryinjira nubwo atagaragaje uko imibare iteye.

    Itegeko ryasohotse mu igazeti ya leta muri Nzeri 2019 ryerekeye ibicuruzwa biva hanze n’ibikoreshwa mu Rwanda, ryavugaga ko ipaki y’itabi rimo amasigara 20 izajya isora 36%. Bikaba byaratumye ipaki imwe yiyongeraho 130 Frw.

    Kugeza ubu mu Rwanda amatabi ahacuruzwa agemurwa n’ikigo mpuzamahanga cy’Abongereza gikora ubwoko butandukanye bw’itabi (BAT) burimo Intore, Dunhill, Impala na SM.

    Raporo ya Tobacco Atlas ya 2019 igaragaza ko buri mwaka mu Rwanda hapfa abantu barenga 2000 bazize indwara ziterwa no kunywa itabi, naho Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku buzima OMS rikagaragaza ko buri mwaka ku Isi hapfa abantu miliyoni 8 bazize itabi.

    Mu bindi leta isabwa harimo gushyiraho ahantu hagenewe kunywera itabi mu buryo bwa rusange.


  • Nyanza: Umunyeshuri yafashwe n’inda ari mu kizamini cya leta – #rwanda #RwOT

    Uyu munyeshuri uri mu kigero cy’imyaka 16, ibizamini bibanza yari yabikoze, ku munsi wa kabiri nibwo yafashwe n’inda ajyanwa kwa muganga bukeye arabyara.

    Mu kiganiro na IGIHE, Umuyobozi w’Akarere ka Nyanza, Ntazinda Erasme, yavuze ko uyu mwana yatewe inda ariko akomeza kwiga akaba yari yitabiriye ibizamini byakozwe mbere akabyara ageze ku bya nyuma.

    Yagize ati “Uyu munyeshuri yari yaratewe inda akomeza kwiga aza no gukora ibizamini. Ibizamini bibanza yarabikoze, arangije icy’umunsi wa kabiri yafashwe n’inda bahita bamujyana kwa muganga bukeye arabyara.”

    Gutwita mu byatumye abana batitabira ibizamini

    Ibizamini bya Leta bisoza amashuri abanza byatangiye tariki 12 Nyakanga 2021, hari bamwe mu banyeshuri batabashije kubyitabira ku buryo mu Ntara zose z’igihugu habarurwa abagera ku 4000 batabyitabiriye kandi bari bariyandikishije.

    Minisitiri w’Uburezi, Dr Uwamariya Valentine, yabwiye Radio Rwanda ko abana batitabiriye ibizamini abenshi babujijwe n’impamvu zitandukanye zirimo kuba baratwaye inda.

    Yagize ati “Icyo twagiye tubona ni uko usanga abo mu mijyi usanga ari bo batitabira. Twabonye impamvu zitandukanye aho usanga abana ntacyo bibabwiye n’ababyeyi ntibabishyiremo imbaraga.”

    Yongeyeho ko indi mpamvu yatumye abana batitabira ibizamini ari uko hari abatewe inda ntibabashe gukomeza amashuri.

    Ati “Harimo na ba bandi batwaye inda zitateganyijwe ndetse hari n’aho twagize ibyago umwana abyara akiri mu kizamini, yaraje gukora ku munsi wa mbere atwite ku munsi wa kabiri niba harajemo n’umunaniro ahita abyara.”

    Minisitiri Dr Uwamariya yavuze ko abana batabashije kwitabira ibizamini bazategereza undi mwaka akaba ari bwo bazabyitabira.

    Abanyeshuri bagera ku 254.678 ni bo biyandikishije mu bagombaga gukora ibizamini bya Leta bisoza amashuri abanza.

    Abanyeshuri barangije amashuri abanza ubwo bari bari mu bizamini bisoza iki cyiciro

  • Kayonza: Umuturage yishe mugenzi we amurashishije umwambi – #rwanda #RwOT

    Byabaye mu ijoro ryakeye ahagana saa tatu z’ijoro mu Mudugudu wa Matahiro mu Kagari ka Kirehe mu Murenge wa Kabare, Akarere ka Kayonza.

    Amakuru agera ku IGIHE avuga ko aba baturage baguze inzoga bakajya kuyisangirira mu rugo rumwe, nyuma ngo baje gushwana bapfa agacupa kamwe batumvikanaga ku buryo kishyurwa biba ngombwa ko umwe ajya kuzana umuheto n’umwambi yari atunze, arasa mu jisho umwe mu bari baje kubakiza.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Umurenge wa Kabare, Karuranga Leo, yabwiye IGIHE ko aba baturage kugira ngo bashwane bigere n’aho kwicana byatewe n’inzoga izwi nka Super Gin bari baguze ntibumvikana uburyo bwo kuyishyura.

    Ati “Bapfuye agacupa batari bishyuye bari bari gusangira noneho umusore umwe akebesha urwembe umwe mu bashyamiranaga ahita ajya iwe kuzana umuheto. Uwo bashwanaga ngo yahise atwarwa na murumuna we, mu gihe bazamukaga bahura n’uwagiye kuzana umuheto arafora arasa umwe wari uje gutabara amuhamya umwambi mu jisho.”

    Karuranga yavuze ko bahise bamujyana ku Kigo Nderabuzima cya Nasho babona ameze nabi cyane bamwohereza ku Bitaro bya Kirehe, agezeyo ahagana mu rukerera ahita yitaba Imana.

    Yongeyeho ko abo baturage batari bari mu kabari ahubwo baguze inzoga bafata urugo rumwe muri eshatu zegeranye bakaba ari rwo basangiriramo. Ubuyobozi bwafatanyije n’abaturage gushyingura umurambo biakba byari biteganyijwe ko nyuma buhuza impande zombi bukaziganiriza kugira ngo hatabaho kwihorera.

    Yavuze ko kuri ubu uwishe uwo muturage akoresheje umwambi n’umuheto yahise atoroka akaba ari gushakishwa kugira ngo ashyikirizwe ubutabera.


  • Ibibazo by’ingutu mu marimbi no gushyingura mu Rwanda – #rwanda #RwOT

    Mu mwaka wa 2013 nibwo hatowe itegeko rigena imitunganyirize n’imikorere y’amarimbi mu Rwanda. Ryari rigamije gutanga umurongo no guca akajagari kagaragaraga mu mikoreshereze y’amarimbi ndetse no kugira uburyo buzwi bujyanye no gushyingura.

    Komisiyo y’abadepite ishinzwe imibereho myiza yari imaze iminsi isesengura iryo tegeko ari nako igirana ibiganiro n’inzego bireba ku ishyirwa mu bikorwa ry’itegeko rigena imitunganyirize n’imikorere y’amarimbi, hagamijwe kumenya no kugenzura niba rifasha gusubiza ibibazo byatumye rijyaho.

    Ubwo iyo Komisiyo yagezaga ku nteko rusange raporo y’ibyo yabonye kuri uyu wa Kane, hagaragajwe ko hari bimwe mu bigize iryo tegeko bitubahirizwa nubwo byashyizweho ngo bigabanye ibibazo byajyaga biboneka mu bijyanye n’amarimbi.

    Byatumye inteko rusange ifata umwanzuro wo gutumiza Minisiteri ishinzwe ubutegetsi bw’igihugu, ngo izaze gutanga ibisobanuro birambuye.

    Bimwe mu bibazo abadepite babonye bikeneye ibisobanuro harimo kuba hari ahakigaragara amarimbi adafite ibitabo byandikwamo abashyinguwe mu irimbi, nyamara itegeko rivuga ko buri rimbi rigomba kugira igitabo cyandikwamo uwarishyinguwemo na nomero y’imva ye.

    Minaloc kandi izasobanura impamvu ibipimo by’imva byemejwe n’itegeko bitubahirizwa. Iryo tegeko rivuga ko umurambo ushyingurwa mu mva yihariye kandi buri mva igomba kugira uburebure butarengeje metero ebyiri n’igice , ubugari butarengeje santimetero mirongo inani n’ubujyakuzimu butari munsi ya metero ebyiri.

    Abadepite bagize Komisiyo bagaragaje ko ahenshi ibyo bipimo bitubahirizwa kuko hari aho bashyingura mu bujyakuzimu butageze kuri metero ebyiri cyangwa ubugari bukarenga.

    Ibyo bifite ingaruka zikomeye kuko mu gihe hashyinguwe ku bugari burenze, ubutaka bukoreshwa buba bwinshi amarimbi akuzura vuba.

    Itegeko rigenga amarimbi kandi risaba ko amarimbi yose azitirwa ariko hari aho bidakorwa.

    Kuva itegeko ryajyaho mu 2013, ntabwo gushyingura ahatari mu irimbi rusange nko mu masambu byemewe mu gihe nta cyangombwa cyatanzwe n’inzego zibifitiye ububasha. Icyakora, abadepite bagaragaje ko hari abantu bakomeza gushyingura mu masambu yabo nta cyemezo bahawe cyo gushyingura ahatari irimbi.

    Minaloc kandi yasabwe kugaragaza aho gahunda yo gutwika imirambo nk’uburyo bwo gushyingura igeze ishyirwa mu bikorwa.

    Ubu ni uburyo bwemejwe mu Rwanda ariko budakunze gukoreshwa kubera ahanini umuco n’imyemerere y’abanyarwanda. Urugero, mu 2018 IGIHE yatangaje inkuru y’uburyo kugeza icyo gihe imirambo icumi ariyo yari imaze gutwikwa mu Rwanda mu ifuru Abahinde bashyize mu Bugesera.

    Iteka rya Minisitiri Ushinzwe Umuco rigena uburyo bwo gutwika umurambo no gushyingura ivu ryawo ryemejwe n’Inama y’Abaminisitiri ryo kuwa 13 Gashyantare 2015.

    Abadepite bavuze ko hari amarimbi atubahiriza ibipimo byashyizweho, atazitiye n’ibindi

  • Mu mpuzankano z'abanyeshuri, Anita Pendo, Gitego na Dj Bissosso bisanishije n'abanyeshuri batashye mu biruhuko (Amafoto) – YEGOB #rwanda #RwOT

    Anita Pendo, Gitego ndetse na Dj Bissosso bakoze ikiganiro kimaze kumenyerwa nka Friday Flight bambaye impuzankano z'abanyeshuri baboneraho batyo guha ikaze abanyeshuri baje mu biruhuko.

    Dore uko byari bimeze mu mafoto:

    Source : https://yegob.rw/mu-mpuzankano-zabanyeshuri-anita-pendo-gitego-na-dj-bissosso-bisanishije-nabanyeshuri-batashye-mu-biruhuko-amafoto/