Category: Uncategorized

  • Tanzania: Perezida Samia Suluhu amerewe nabi kubera uko yibasiye abagore #rwanda #RwOT

    Perezida wa Tanzania Samia Suluhu Hassan arimo kunengwa ku mbuga nkoranyambaga kubera kuvuga ko bamwe mu bakinnyi b'abagore b'ikipe y'igihugu y'umupira w'amaguru bafite “mu gatuza harambuye” kandi ko batabereye kuba bashakwa.

    Yabivugiye mu biro bye i Dar es Salaam ubwo yakiraga umudari watsindiwe n'ikipe y'igihugu y'umupira w'amaguru y'abari munsi y'imyaka 23, mu irushanwa ryo mu karere k'Afurika y'uburasirazuba no hagati (CECAFA) ry'uyu mwaka.

    Yavuze ko nubwo abo bagore bahesheje ishema igihugu batsindira imidari, bamwe muri bo nta mahirwe bafite yo kubona abagabo kubera ukuntu bameze.

    Avuga ku ikipe y'abagore y'umupira w'amaguru, yagize ati: “Tubazanye hano tukabatondesha umurongo, ku bafite mu gatuza harambuye, ushobora gutekereza ko ari abagabo – ko atari abagore”.

    Yavuze ko nubwo bamwe muri abo bakinnyi baze gushaka abagabo, benshi muri bo batarabashaka, “kandi kubera ukuntu bameze, ubuzima bw'abashakanye… ni inzozi gusa [kuri bo]”.

    Perezida Samia yavuze kandi ko abakinnyi barimo kubaho ubuzima bugoye nyuma yo gusoza akazi kabo ko gukina, asaba abategetsi gukora kuburyo ubuzima bwabo bwa nyuma yo gusezera ku mikino bwitabwaho.

    Yavuze ko ubwo buzima bugora abagore by'umwihariko “aho amaguru yabo aba ananiwe, iyo bamaze gusezera ku mikino”.

    Hari bamwe ku mbuga nkoranyambaga bakomeje kunenga ayo magambo ye. Umwe mu bakoresha Twitter yatangaje igice cy'ijambo rya Perezida Samia, arinenga gukoresha “amagambo mabi” ku ikipe y'abagore:

    Maria Tsehai yanditse kuri Twitter ati: “Ibi ni byo 'perezida wa mbere w'umugore' afite byo kuvuga ku bandi bagore barimo guhangana n'ababafata uko batari bagakina umupira kinyamwuga!.”

    Harry Mwala we ati: “Ibyo avuga si ukuri!! Yashyize muri rusange nta gihamya ya siyansi afite ku bagore b'abakinnyi bafite mu gatuza harambuye no kutagira ubwiza no ku bijyanye no kuvamo abashakwa!! Ntabwo avuga gusa ibitari ukuri ahubwo yongeye no kubeshya!.”

    BBC

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/ubuzima/article/tanzania-perezida-samia-suluhu-amerewe-nabi-kubera-uko-yibasiye-abagore

  • RURA yumvise akababaro k'abakiliya ba MTN, itanga igihe ntarengwa cyo kubikemura #rwanda #RwOT

    Urwego Ngenzuramikorere, RURA rwahaye igihe ntarengwa MTN Rwanda cyo kuba yakemuye ibibazo biri mu guhamagara.

    MTN Rwanda  yategetswe ko bitarenze tariki 29 Ukwakira 2021 izaba yamaze gukemura ibibazo bigaragara muri Kigali, na ho ku ya 30 Ugushyingo 2021 ikaba yakemuye ibigaragara mu tundi duce tw'igihugu.

    Hari abaturage babwiye itangazamakuru rya Flash ko serivise za MTN zitari kugenda neza nkuko abakiliya bazifuza.

    Umwe yagize ati 'Rimwe na rimwe réseau ziranga, waba uhamagaye nk'umuntu wamushakaga mufitanye gahunda, ugasanga bari kukubwira ngo numero ye ntayiriho, mu kandi kanya ikaza gukunda. Hari n'igihe bakubwira ngo uyu munsi serivise zacu ntabwo ziri bukore, wohererzanya maafaranga cyangwa bakoherereza. Urumva igihe kiba cyapfuye. '

    Undi yagize ati 'Ikindi bagomba gukosora, Ni biriya by'abajura bakoresha ikoranabuhanga(Huckers) banyura kuri telefone y'umuntu baramutuburiye. Urumva ikibazo ni icya MTN ninayo igomba kugikemura. Kuko ubukungu bw'umukiliya buba buhungabanye. '

    RURA yagaragaje ko yafashe iki cyemezo nyuma y'ibiganiro yagiranye n'abayobozi ba MTN Rwanda ku wa 23 Nyakanga 2021, bikagaragara ko hari icyuho mu ishyirwa mu bikorwa bya gahunda zigamije gukemura ibi bibazo.

    RURA ivuga ko muri icyo gihe yatanze MTN nidakemura ibyo bibazo izafatirwa ibihano.

    The post RURA yumvise akababaro k'abakiliya ba MTN, itanga igihe ntarengwa cyo kubikemura appeared first on Flash Radio TV.

    Source : https://flash.rw/2021/08/23/rura-yumvise-akababaro-kabakiliya-ba-mtn-itanga-igihe-ntarengwa-cyo-kubikemura/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=rura-yumvise-akababaro-kabakiliya-ba-mtn-itanga-igihe-ntarengwa-cyo-kubikemura

  • Nyagatare-Mimuli: Bamaze imyaka 3 bategereje ingurane z'ibyabo byangijwe n'amapoto #rwanda #RwOT

    Hari abaturage batuye mu Murenge wa Mimuli mu Karere ka Nyagatare, basaba kwishyurwa ingurane ku butaka bwabo bwanyujijweho amapoto y'Amashanyarazi.

    Mu mwaka wa 2019 nibwo Ikigo cy'Igihugu gishinzwe Ingufu (REG) cyanyujije amapoto y'amashanyarazi mu mirima y'aba Baturage batuye.

    Kuva icyo gihe kugeza magingo aya, aba baturage baravuga ko batarishyurwa amafaranga y'ingurane kandi barabariwe.

    Umwe ati 'Ikibazo cya REG nabwo baratwangirije ubwa mbere,  baraza baratemagura intoki n'ibiti byari birimo, batwandikira amafaranga bazaduha, baratwandikisha turasinya. Baragenda barahera ntibagarutse. Ejo bundi baragaruka ubwa Kabiri, ngo bagiye kongeraho izindi nsinga  kugira ngo umuriro ugire ingufu. Icyo gihe njye narisjije ndabahagarika.'

    Undi yagize ati 'Batumeye ibigori, barabara gusa turategereza turaheba kugeza n'uyu munsi. Bagarutse gushaka kongera umuriro abaturage turababwira tuti rero  nt akuntu mwakongera kutwangiriza ibintu  kandi n'ibya mbere batari baduha amafaranga.'

    Aba baturage baravuga ko iki kibazo bakigejeje mu buyobozi bw'Akarere ka Nyagatare bukabizeza ko bitarenze muri Kanama bazaba bamaze kubona amafaranga yabo ariko amaso yaheze mu kirere.

    Barasaba kwishyurwa kuko barimo kudindira mu iterambere.

    Umwe yagize ati 'Ariko ibyo byose biterwa n'iki? Ni ukutagira abavugizi? Ni ukutagira ubufasha bwo kugira ngo twigerere i Kigali kuri za Minisiteri tujye kwibariza? Ubuse ndambara imyenda yacitse  ntari mfite urutoki nakuragamo  ibikorwa byanjye by'amafaranga? Na Mutuelle twabuze uko tuyitanga.'

    Undi muturage utuye muri uyu murenge ati 'Baraza bati mwihangane tubirimo, n'ubu ngubu bari batwijeje ko bitazarenga ukwezi kwa Nyakanga na Kanama kugeza n'ubu turacyategereje . Tukaba twibaza rero niba ibi bintu inzego zo hejuru ziba zibizi, niba bipfira mu karere, tuyoberwa ibyaribyo.'

    Umuyobozi w'Akarere ka Nyagatare Bwana Mushabe David Claudian avuga ko bazi iby'iki kibazo ndetse ko barimo kuvugana n'ikigo gishinzwe ingufu z'amashyanyarazi (REG) kugira ngo bishyure aba baturage.

     'Ikibazo rero turakizi kandi na REG irakizi, ikirimo kurebwa ni uburyo  bwo kwishyura bano bantu  muri iyi ngengo y'imari  y'umwaka dutangiye.' Meya w'Akarere ka Nyagatare Mushabe

    Kugeza ubu Ubuyobozi bw'Akarere ka Nyagatare buvuga ko bwamaze kwishyura icyiciro cya mbere cy'abaturage babariwe ingurane ku mapoto y'amashyarazi yanyujijwe mu butaka bwabo, mu gihe abandi bagitegereje bihanganye.

    Itegeko rivuga ko iyo umuturage yabariwe ingurane ko agomba kwishurwa bitarenze amazi atatu, none aba bo bamaze imyaka isaga ibiri batarishyurwa.

    Ntambara Garleon

    The post Nyagatare-Mimuli: Bamaze imyaka 3 bategereje ingurane z'ibyabo byangijwe n'amapoto appeared first on Flash Radio TV.

    Source : https://flash.rw/2021/08/23/nyagatare-mimuli-bamaze-imyaka-3-bategereje-ingurane-zibyabo-byangijwe-namapoto/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=nyagatare-mimuli-bamaze-imyaka-3-bategereje-ingurane-zibyabo-byangijwe-namapoto

  • Ngoma: Gitifu w’Akagari yakubiswe n’abaturage baramukomeretsa – #rwanda #RwOT

    Byabereye mu Kagari ka Ntovi mu Mudugudu wa Ntovi ku mugoroba wo kuri uyu wa Gatandatu tariki 21 Kanama 2021. Mu bakubiswe harimo Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Akagari ka Ntovi Burakeba Thierry ufite imyaka 39 n’umuyobozi w’Umudugudu ndetse n’abandi baturage bane bari barikumwe.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Umurenge wa Rukumberi, Mbarushimana Ildephonse, yabwiye IGIHE, ko aba baturage bakubise uyu muyobozi ahagana saa Kumi n’imwe ubwo yatabazwaga n’abandi baturage ko hari abantu bari kuragira mu mirima yabo.

    Yagize ati “Ni abaturage bari barimo boneshereza abandi hanyuma rero aratabara nk’umuyobozi kuko abaturage bari bamutabaje nk’umuyobozi, agezeyo baramwataka baramukubita we n’umuyobozi w’umudugudu ndetse n’abandi baturage bane, ubu inzego z’umutekano ziri kubikurikirana.”

    Uyu muyobozi yavuze ko Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Akagari yakomerekejwe ku kuguru kuburyo ngo yagiye kwa muganga, bakaba bamukubise inkoni nyinshi.

    Gitifu Mbarushimana yavuze ko ababikoze kuri ubu bakiri gushakishwa kugira ngo baryozwe ibyo bakoze. Yasabye abaturage kujya bubaha abayobozi babo nkuko nabo babubaha bakirinda urugomo.

    Ati “Abaturage turabasaba kwitwararika bakubaha ubuyobozi kuko natwe twubaha abaturage, iyo habayeho kubahuka umuyobozi si indangagaciro nziza, si byiza rwose gukubita umuyobozi uri mu kazi.”

    Yavuze ko kuri ubu bafatanyijwe n’izindi nzego z’umutekano bari gushakisha abaturage bose babigizemo uruhare kugira ngo babiryozwe bibere isomo n’abandi baturage.

    Ibiro by’Umurenge wa Rukumberi ari nawo ubarizwamo akagali ka Ngoma

    source : https://ift.tt/3gq5P7P

  • Aline Gahongayire agiye guhindurira ubuzima abakobwa barimo ababyaye bafashwe ku ngufu – #rwanda #RwOT

    Ni igitekerezo uyu muhanzikazi yatangaje ko agiye gushyiramo imbaraga nyuma yo guha ibyo kurya abana b’abakobwa babyaye bakiri bato n’abakecuru mu musaruro wa mbere wavuye mu gikorwa cya ‘We For Love’.

    Gahunda ya ‘We for Love’ yatangijwe n’uyu muhanzikazi ifite intego nyinshi zitandukanye zirimo no kwishyurira amashuri abana ndetse bikaba byaratangiye gukorwa.

    Ni igikorwa Aline Gahongayire yatangije, abinyujije muri Ndineza Organization, isanzwe yita ku bana ndetse n’ababyeyi bari mu za bukuru bakeneye ubufasha bwo kwivuza, gufasha abana kwiga ndetse no mu buryo bwo kwiteza imbere hagendewe ku mishinga baba bafite.

    Mu gikorwa giheruka abana b’abakobwa n’ababyeyi bageze mu zabukuru bahawe ibiribwa ndetse n’amavuta yo kubafasha, cyane ko ibihe bya ‘Guma Mu Rugo’ bitaboroheye.

    Aline Gahongayire yavuze uretse umwana w’imyaka 17 bafashaga nyuma yo kumusanga ku muhanda acuruza imineke aniga, muri ‘we for love’ igice cya kabiri bari kugikorera mu mushinga w’abakobwa babyaye bakiri mu cyiswe ‘Mimi Zawadi ya Africa’. Aba bakobwa uyu muhanzikazi avuga ko bashaka kubafasha bakiga.

    Ati “Dushaka ko bariya bana batwaye inda zidateganyijwe bakabyara mu buryo bubabaje, gufatwa ku ngufu banyweye ibiyobyabwenge bitandukanye, twifuza y’uko biga. Iyo umuntu yize hari ibintu byinshi ashobora gucamo akabyitwaramo neza.”

    Ngo aba bana ntabwo ashaka ko biga gusa amashuri asanzwe ahubwo baziga imyuga kuko nabyo hari ikintu byabafasha

    Ati “Ndahamagarira abantu bafite umutima kugira ngo dushyire hamwe, bano bana bige kuko nicyo kintu dushaka gushyira imbere kurusha ibindi byose.”

    Yavuze ko hari abafatanyabikorwa bamaze kubona ku buryo bagiye kubashakira ukuntu bazajya biga. Aba bakobwa 15 bafashijwe na Aline Gahongayire barimo abagiye bafatwa ku ngufu n’ababyeyi babo.

    Abafashijwe barimo abakobwa bakiri bato babyaye ndetse n’abageze mu za bukuru

    Abafashijwe bashimye cyane Aline Gahongayire ku bw’ubufasha yabahaye

    Aline Gahongayire aganira na bamwe mu bo yari amaze gufasha

    Abafashijwe bijejwe gukomeza gukurikiranwa kugira ngo biteze imbere

    Nyuma yo gutanga ibiribwa n’ibindi byo kubafasha muri ibi bihe, Gahongayire yiyemeje gufasha abana b’abakobwa bari mu bafashijwe bakaba bajya kwiga

    Aline Gahongayire asanzwe akora ibikorwa bitandukanye byo gufasha

    source : https://ift.tt/3gq5O3L

  • Urubyiruko rwibukijwe ko iterambere ry’ubuhinzi ari rwo rishingiyeho – #rwanda #RwOT

    Ubu butumwa bwatanzwe ubwo hizihizwaga Umunsi Mpuzamahanga w’Urubyiruko, ku wa 20 Kanama 2021.

    Uyu munsi wizihijwe mu nsanganyamatsiko igira iti “Uruhare rw’urubyiruko mu guhanga ibishya bikemura ibibazo biri mu buhinzi n’ubworozi kandi bibungabunga ibidukikije.”

    Ubusanzwe Umunsi Mpuzamahanga w’Urubyiruko wizihizwa ku wa 12 Kanama buri mwaka ariko u Rwanda rwahisemo kuwizihiza uyu munsi.

    Minisitiri w’Urubyiruko n’Umuco, Mbabazi Rosemary, yasabye urubyiruko rwitabiriye iki gikorwa kugira icyerekezo n’intego y’aho rwifuza kugana.

    Ati “Turashima cyane ko imyumvire y’urubyiruko igenda ihinduka iganisha mu kwihaza mu biribwa, kuko umutekano wa mbere ni uw’ibiribwa. Twabereka amahirwe twabaherekeza ariko namwe twifuza ko mufata iya mbere mu kubishyira mu bikorwa.”

    Yakomeje agira ati “Turabasaba kugira icyerekezo no kugira gahunda ihamye. Kugira ngo ugere ku byiza ni uko ubiteganya kandi kugira ngo ubiteganye ni uko ubiha umwanya uhagije. Turifuza rero kugira urubyiruko rufite gahunda ihamye rutekereza ruti tuzagera kuki; kandi byose bitangirira mu mutwe ubitegura.”

    Urubyiruko rwasabwe gusenyera umugozi umwe rugahuza imbaraga kugira ngo rugire iterambere rirambye no kudacika intege mu byo rukora byose.

    Umuyobozi Mukuru wa Imbuto Faundation, Umutoni Sandrine, yavuze ko icyorezo cya COVID-19 cyagaragaje ko ubuhinzi n’ubworozi ari ryo zingiro rya byose kugira ngo igihugu kigere ku iterambere ridaheza.

    Yasabye urubyiruko guharanira gukoresha ubuto bwarwo neza bashaka ahari amahirwe yabageza ku iterambere no kuyaharanira.

    Ati “Rimwe mu mabanga yo gukoresha neza ubuto bwanyu, ni ugushaka ahari amahirwe yo kwiteza imbere kandi asobanutse. Mu buhinzi, ubworozi no kurengera ibidukikije, ni hamwe mu hantu hakiri amahirwe y’akazi no guhanga udushya. Kumenya hari amahirwe kandi bisaba ko umuntu agira imbaraga n’icyizere. Iyo ukiri muto kimwe mu biguha ingufu ni uko uba ureba imbere ya we kandi ukifuza ko haba heza.”

    Yasabye urubyiruko kwirinda imvugo zikunze gukoreshwa muri ibi bihe kuko zishobora guca intege n’uwifuza kugera ku iterambere.

    Urubyiruko rwitabiriye iri huriro rwanatanze ubuhamya rwasabye urungano gutinyuka rukitabira ibikorwa by’ishoramari ariko mu bijyanye n’ubuhinzi n’ubworozi bitangiza ibidukikije.

    Mukagahima Marie Ange yavuze ko nyuma yo kwitabira amahugurwa yahawe akiri umunyeshuri yamuhinduriye intekerezo zituma yerekeza mu buhinzi.

    Ati “Byatumye ntekereza ku buhinzi. Mbona ko n’ubwo Abanyarwanda duhinga, nkomeza kubona amafoto meza nkumva inkuru z’ahandi uburyo umuhinzi wa bo aba akize kandi afite ibigwi ariko kuri icyo gihe wasangaga mu Rwanda umuntu aterwa ipfunwe no kuba ari umwana w’umuhinzi.”

    Umunyeshuri mu Ishuri rikuru ry’Ubuhinzi n’Ubworozi (RICA), Ntaganira Chichi Brave, yavuze ko yahisemo kwiga ubuhinzi n’ubworozi nyuma yo kubona ko hari imbogamizi abahinzi bahura na zo, ahanini zishingiye ku bumenyi buke bafite.

    Yagaragaje ko yiteguye kuzakemura ibibazo bikigaragara mu buhinzi binyuze mu bumenyi ahabwa.

    Umuyobozi Mukuru ushinzwe Igenamigambi muri Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi, Dr Semwaga Octave, yavuze ko impamvu urubyiruko rutari kwitabira cyane ubuhinzi n’ubworozi bituruka ku kudasobanukirwa ibihingwa bishobora gutanga umusaruro.

    Yavuze ko hari gahunda yo gushyira imbaraga mu kubaha ubumenyi ku bintu bishobora gutuma urubyiruko rwumva ko kujya mu buhinzi atari ukujya gukina.

    Umunyamabanga Uhoraho muri Minisiteri y’Ibidukikije, Karera Patrick, yasabye urubyiruko kubahiriza amategeko n’amabwiriza igihugu cyashyizeho yo kubungabunga ibidukikije n’amasezerano mpuzamahanga bita ku ngaruka ku bidukikije zishobora guturuka ku bikorwa bategura bityo bikabafasha kwirinda ibihano n’ikiguzi cyo gusubiranya ibyangijwe.

    Ubushakashatsi bwa gatanu ku mibereho y’ingo mu Rwanda (EICV5) bwagaragaje ko abarenga 62.2% by’urubyiruko rukora ubuhinzi, ubworozi, uburobyi n’ibirebana n’amashyamba.

    Minisitiri w’Urubyiruko n’Umuco, Mbabazi Rosemary, yasabye urubyiruko gukorera ku ntego no guharanira kuyigeraho

    source : https://ift.tt/3gq5MsF

  • U Buyapani bwahaye u Rwanda asaga miliyari 1 Frw mu guhangana na COVID-19 – #rwanda #RwOT

    Kubera ubukana bwacyo, guhangana na cyo bisaba ubushobozi buhambaye burimo ibikoresho byabugenewe. Ibi binasaba ubufasha bw’abafatanyabikorwa batandukanye kuko COVID-19 yagaragaje ko itacika hatabayeho ubufatanye bw’Isi.

    Ni muri urwo rwego Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Iterambere mu Rwanda (UNDP), ku bufatanye na Leta y’u Buyapani, rikomeje gufasha u Rwanda mu guhangana n’iki cyorezo.

    Binyuze muri UNDP, Leta y’Ubuyapani yatanze inkunga isaga miliyoni imwe n’ibihumbi magana abiri n’indwi by’amadolari (1.2 million US dollars), yafashije u Rwanda mu guhangana na COVID-19 mu buryo butandukanye.

    Ku ikubitiro, aya yafashije mu kongera ubushobozi bwa za laboratwari zipima COVID-19 hirya no hino mu gihugu hagurwa ibikoresho ndetse hashakwa n’abakozi bashya basaga 100 bajyanywe mu bigo 11 bishya byo gupimiraho Covid-19.

    Ibi byatumye umubare w’ibipimo bifatwa wiyongera ndetse n’igihe byatwaraga kumenya igisubizo ku wipimye COVID-19 kiragabanuka.

    Hari kandi ubufasha bwatanzwe kugira ngo hongerwe ibyumba byifashishwa mu kwita ku barwayi barembye, aho ibitaro bigera ku icyenda byahawe ibikoresho byose bikenerwa kugira ngo umurwayi abe yakongererwa umwuka.

    Ibitaro 41 mu gihugu na byo byahawe ibikoresho byo kwifashihwa kwa muganga harimo udupfukamunwa, ibikingira amaso no guhugura abafasha mu gukumira iki cyorezo, utibagiwe n’ikoranabuhanga rya robots zifashishwa mu kwica virusi na mikorobe.

    Umuyobozi wa UNDP mu Rwanda, Maxwell Gomera yabwiye IGIHE ko impamvu bihutiye gufasha Abanyarwanda mu rugamba rwo guhangana na COVID-19 byatewe n’uko iki cyorezo cyagaragaje ko guhangana na cyo bisaba guhuriza imbaraga hamwe.

    Ati “Iki cyorezo kiri gutuma twongera kuzirikana ibintu tutatekerezaga, birimo no kuba dukeneranye, kuba dukeneye kuba mu mutuzo no kumenya ko iki cyorezo kitacika mu gihugu kimwe mu gihe kikigaragara mu bindi. Ni muri urwo rwego u Rwanda na UNDP ndetse n’abandi bafatanyabikorwa nka Leta y’u Buyapani twafatanyije muri urwo rugamba rutoroshye rwo guhangana n’icyorezo na nyuma yacyo.”

    Gomera avuga ko mu rugamba rwo guhangana n’icyorezo nta muntu ukwiye kuzuyaza, asaba n’ibihugu by’amahanga gukomeza gutanga umusanzu mu bushobozi bwabyo wo guhangana na COVID-19.

    Ati “Muri ibi bihe icy’ingenzi si ukuvuga ngo ni njyewe uhanganye nawe ahubwo byakabaye njyewe nawe duhangana n’icyorezo gikomeje kwangiza ubuzima bw’abantu. Ndashishikariza ibihugu bikiri kuzuyuyaza bitekereza niba byagira icyo bikora, kwihutira gufasha ibihugu bya Afurika bikiri kugorwa no kubona ibikoresho, imiti n’inkingo.”

    Ambasaderi w’u Buyapani mu Rwanda, Masahiro Imai, yavuze ko mu bihe nk’ibi isi ihanganye n’icyorezo amahanga akwiye guhuza imbaraga kugira ngo kiranduke burundu.

    Ati “Nizera ko ikintu cy’ingenzi cyane muri uru rugamba, ari uko isi yose yahuza imbaraga ku buryo n’ibi bihugu biri mu nzira y’amajyambere bifashwa. Bigahabwa ubufasha burimo inkingo, ibikoresho n’ubundi bufasha.”

    Ambasaderi Masahiro avuga ko gutera inkunga u Rwanda muri ibi bihe byo guhangana na COVID-19 biri mu murongo wo kwagura umubano ibihugu byombi bifitanye ndetse no kwimakaza ikoreshwa ry’ikoranabuhanga mu buvuzi.

    Ati “U Rwanda ni igihugu kiri kwihuta cyane muri Afurika mu ikoreshwa ry’ikoranabuhanga. Rwatangije ikoreshwa ryaryo mu guhangana n’icyorezo cya COVID-19 bityo kuzana izo robot bizarufasha kwita ku barwayi mu buryo bugezweho. Ibi ntibizagira ingaruka nziza ku Rwanda gusa ahubwo no ku bihugu by’ibituranyi.”

    Robots zatanzwe zitanga umusaruro

    Muri Gashyantare 2021 nibwo UNDP yashyikirije Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Ubuzima mu Rwanda (RBC) binyuze mu bufatanye na Minisiteri y’Ikoranabuhanga robot ebyiri zo mu bwoko bwa Ultraviolet-C (UV-C robots) zifashishwa mu kwica udukoko no gukora isuku mu bitaro ndetse n’ahandi hahurira abantu benshi.

    Ibi byari mu murongo wo guhashya burundu ikwirakwira ry’icyorezo cya COVID-19 binyuze mu gukoresha ikoranabuhanga. Izo robots zifite ubushobozi bwo gusukura ahantu hari virusi cyangwa mikorobe mu gihe gito haba mu cyumba cy’urubagiro, laboratwari, ibyumba by’umuhezo, mu modoka zitwara abarwayi n’ahandi.

    Umukozi ushinzwe kurwanya ubwandu bushya mu bitaro bya Nyarugenge, ubu biri kuvura abanduye Coronavirus gusa, Nshimiyimana Dieudonné yemeza ko izi robot zabafashije mu guhangana na Covid-19 zisukura n’ibikoresho nk’impapurao ubundi byagoranaga.

    Ati “Mbere twakoreshaga umuti ariko ntitwari kubasha gusukura nk’impapuro cyangwa amafaranga ariko izi robots ziradufasha mu kwica udukoko ku bikoresho bitandukanye.”

    Yakomeje avuga ko zoroheje imikorere bitewe n’uko zikora mu buryo bwizewe kandi mu gihe gito.

    Ati “Akazi karoroshye cyane kuko iyo urebye akazi kakorwaga n’abantu batanu robot imwe mu minota 30 gusa iba ikarangije kandi tukamenya ko ahantu hose iba yabashije kuhasukura neza kuko izi robot zifite ubushobozi bwo kwica udukoko ku kigero cya 99.9%.”

    Abagizweho ingaruka na Covid-19 na bo baragobotswe

    Kuva tariki ya 14 Werurwe 2020 umurwayi wa mbere wa COVID-19 yagaragara mu Rwanda, leta yagiye ifata ingamba zikomeye ariko zigamije kurinda ubuzima bw’abaturage, zirimo na gahunda ya Guma mu Rugo, guhagarika ibikorwa bitandukanye birimo iby’ubucuruzi, ingendo, gufunga imipaka n’ibindi byatumye ubukungu bw’igihugu bushegeshwa.

    Mu gufasha abaturarwanda bagizweho ingaruka na COVID-19, UNDP ku nkunga y’u Buyapani, yafashije abanyamuryango 227 bibumbiye mu makoperative 13 y’abafite ubumuga hirya no hino mu gihugu.

    Abanyamuryango bahawe ubufasha bw’ibiribwa byo ku bagoboka ndetse Koperative muri rusange zihabwa amahugurwa kukwirinda COVID-19 ndetse n’amafaranga yo kuzifasha kongera gusubukura ibikorwa byari byarahagaze mu gihe cya Guma mu Rugo.

    Imwe muri zo ni Koperative y’Abagore bafite ubumuga bwo kutumva no kutavuga ikorera mu Mujyi wa Kigali, UDWCO (Union of Deaf Women Coperative), ikora imirimo y’ubudozi, kuboha, gusuka n’ubugeni.

    Umuyobozi wa UDWCO, Nikuze Micheline, avuga ko igihe cya Guma mu Rugo cyabahombeje ku buryo batari kongera gufungura imiryango iyo batabona inkunga ya UNDP. Ati “Muri icyo gihe inzara yaratwishe kuko ntacyo twari dufite cyo gukora, UNDP iratugoboka iduha ibyo kurya ndetse igerekaho n’indi nkunga yo kudufasha kongera gufungura ibikorwa byacu. Yadukuye ahakomeye turayishimira cyane.”

    Nikuze yakomeje avuga ko inkunga bahawe yongeye kubaremamo icyizere cyo gutangiza ibikorwa byabo byari byarazahajwe kandi bakaba bizeye ko izakomeza kubasindagiza na nyuma y’iki cyorezo.

    Ambasaderi Masahiro Imai yavuze ko gufasha abantu bagizweho ingaruka n’icyorezo cya Covid-19 mu mibereho yabo ya buri munsi biri mu bigenderwaho na Leta y’u Buyapani yo kutagira uwo basiga inyuma mu iterambere.

    Uhagarariye UNDP mu Rwanda ndetse na Ambasaderi w’u Buyapani bemeza ko bazakomeza guhuriza imbaraga hamwe mu gufasha u Rwanda guhashya COVID-19 ndetse no kuzahura ubukungu bw’igihugu n’imibere y’abaturage byazahajwe na yo hitabwa cyane cyane ku bababaye kurusha abandi barimo abafite ubumuga, abagore ndetse n’urubyiruko.

    Koperative y’Abagore bafite ubumuga bwo kutumva no kutavuga ikorera mu Mujyi wa Kigali, UDWCO, iri mu zatewe inkunga kubera kugirwaho ingaruka n’icyorezo cya Covid-19

    Robot zabafashije mu guhangana na Covid-19 zisukura n’ibikoresho mu Bitaro bya Nyarugenge

    Ambasaderi w’u Buyapani mu Rwanda, Masahiro Imai, yavuze ko mu bihe nk’ibi isi ihanganye n’icyorezo amahanga akwiye guhuza imbaraga kugira ngo kiranduke burundu

    source : https://ift.tt/3B2TjmL

  • Gakenke: Ibimaze kumenyekana ku muyobozi ukurikiranyweho gutema umugore we – #rwanda #RwOT

    Bamaze gutabwa muri yombi, bahise bafungirwa kuri Sitasiyo ya Polisi ya Gahunga mu gihe iperereza rigikomeje.

    Abo bagabo bombi icyo cyaha bari bakurikiranyweho cyakozwe mu ijoro ryo ku Cyumweru tariki 8 Kanama 2021 ahagana saa tatu z’ijoro mu Karere ka Burera Umurenge wa Rugarama mu Kagari ka Gafumba mu Mudugudu wa Rutamba.

    Polisi kandi icyo gihe yatangaje ko ibyo byabaye nyuma y’igihe kitari gito umwe wari unashinzwe irangamimirere mu Murenge wa Cyabingo mu Karere ka Gakenke abana n’umugore we mu ntonganya zaje no kuganisha ku gutandukana ndetse baza no kugabana imitungo.

    Nyuma y’itabwa muri yombi ryabo, Polisi yabashyikirije Ubugenzacyaha RIB nayo ikora dosiye yashyikirijwe ubushinjacyaha ndetse kuwa 18 Kanama 2021 habaho urubanza mu Rukiko Rwisumbuye rwa Musanze ku ifunga n’ifungurwa ry’agateganyo biteganyijwe ko ruzasomwa kuwa 23 Kanama 2021 saa munani n’igice z’amanywa.

    Mbere y’uko ibi byose biba umugabo umwe yari yaratandukanye n’uwo mugore mu 2020 nk’abashakanye mu buryo bwemewe n’amategeko ndetse baza no kugabana imitungo bari bafite mu 2018.

    Mu byo bagabanye harimo n’inzu bari batuyemo yagabanyije bombi ari naho bivugwa ko uru rugomo rwakorewe, umwe agatura mu gipangu cy’imbere undi inyuma.

    Amakuru IGIHE yamenye ni uko uyu muryango wakunze kubana mu makimbirane n’urugomo ndetse umugore yahereye mu 2017 yishinganisha ku nzego z’ubuyobozi kugeza ku rwego rw’Intara y’Amajyaruguru nk’uko bigaragara mu mpapuro dufitiye kopi.

    Ibi byiyongeraho ko mu 2018 uwo mugabo yakoreye urugomo uwahoze ari umugore we amukubita ikibando ndetse abikurikiranwaho n’Urukiko rw’Ibanze rwa Gahunga.

    Byakurikiwe kandi n’urundi rubanza rwo mu Rukiko Rwisumbuye rwa Musanze narwo uwo mugabo yari akurikiranyweho urugomo yakoreye uwahoze ari umugore we ariko urikiko rwanzura ko nta bimenyentso bihagije byatanzwe n’ubushinjacyaha ariko icyo gihe impapuro zo kwa muganga zerekanaga ko yakubiswe agakomeretswa mu gahanga.

    Icyaha cyo gukomeretsa ku bushake gihanwa n’urukiko kuko uwo gihamye ahanishwa igifungo kuva ku mezi atandatu kugeza ku myaka ibiri n’ihazabu y’amafaranga y’u Rwanda kuva ku bihumbi ijana kugeza ku bihumbi magana atanu cyangwa kimwe gusa muri ibyo bihano.

    Mu gihe umugambi cyangwa igico byateguriye icyaha, uwakoze icyaha ahanishwa igifungo kuva ku myaka ibiri kugeza ku myaka itatu n’ihazabu y’amafaranga y’u Rwanda kuva ku bihumbi ijana kugeza ku bihumbi magana atanu.


    source : https://ift.tt/3zc5WLQ

  • Ingaruka za Covid-19 ku bukungu ntizizatuma cyamunara ziyongera? Guverineri wa BNR yabisobanuye – #rwanda #RwOT

    Mu ntangiriro za Kanama 2021 nibwo byamenyekanye ko The Mirror na Villa Portofino, hoteli ebyiri ziri mu zikunzwe n’abatari bake mu Mujyi wa Kigali zigiye gutezwa cyamunara.

    Ishyirwa mu cyamunara ry’izi hoteli ryagarutsweho na benshi ndetse bamwe batangira kugaragaza ko zaba zigiye kugurishwa biturutse ku bibazo by’ubukungu zahuye na byo kubera ibihe bya COVID-19.

    Mu kiganiro Guverineri wa Banki Nkuru y’Igihugu, John Rwangombwa, yagiranye na The New Times, yavuze ko izi hoteli zitashyizwe mu cyamunara kubera ibihombo zatewe na COVID-19, ko ahubwo zari zifite ibibazo guhera mu myaka itanu ishize kandi ko ntako batagerageje ngo bikemuke.

    Ati “Ni ikibazo kuba iyi mitungo igiye gutezwa cyamunara, ariko iyi ni imishinga yari ifite ibibazo byo guhera mu myaka itanu ishize, banki zafashe umwanya wo kugerageza gukorana n’abazishinzwe ngo hashakwe igisubizo giturutse mu bwumvikane, ibintu byanatwaye n’umwanya.”

    Yakomeje avuga ko ibyo abantu bakeka ko banki zihutira guteza imitungo cyamunara atari byo kuko zagize umwanya uhagije wo kuganira na ba nyir’izi hoteli.

    Ati “Uretse ibyo abantu batekereza ko banki zihutira guteza cyamunara imitungo, zafashe umwanya uhagije wo gukorana na ba nyir’imitungo kugira ngo hashakwe igisubizo gikwiye, byafashe igihe kugira ngo bafate umwanzuro ku gisubizo cy’iki kibazo.”

    Rwangombwa yavuze ko nta kibazo kizabaho cy’imitungo myinshi igurishwa mu cyamunara biturutse ku bihombo ba nyirayo batewe na COVID-19.

    The Mirror Hotel ni imwe muri hoteli zikomeye muri Kigali, iri ku rwego rw’inyenyeri enye, iherereye i Remera muri metero 20 uvuye kuri rond-point yo ku Gisimenti, ku muhanda ujya mu Giporoso.

    Itangazo rihamagarira abantu kugura mu cyamunara The Mirror Hotel ryavugaga ko izagurishwa ku wa 16 Kanama 2021, ku gaciro k’asaga miliyari 3.9 Frw. Iyi tariki ni na yo yagombaga kugurishwaho Villa Portofino Hotel iherereye i Nyarutarama.

    BNR iherutse kugaragaza ko mu mezi atandatu ya mbere ya 2021, umubare w’inguzanyo zitishyurwa neza wazamutse ku kigero cya 26% zigera kuri miliyari 178 Frw.

    Ibi byaturutse ku kuba ubushobozi bwo kwishyura imyenda bwarahungabanyijwe na COVID-19. Iki kibazo cyagaragaye cyane mu bafite amahoteli, restaurants, abari mu burezi no mu rwego rw’ubwikorezi.

    Gusa Guverinoma yashyizeho Ikigega Nzahurabukungu ku ikubitiro gishyirwamo miliyari 100 Frw kugira ngo gifashe izi nzego. Ayo mafaranga yaje kongerwa agera kuri miliyari 350 Frw. Urwego rw’ubukerarugendo ni rwo rwagenewe menshi, abafite hoteli bafashwa kuvugurura inguzanyo bari bafite muri banki.

    Guverineri wa Banki Nkuru y’u Rwanda, John Rwangombwa, yatangaje ko nta mitungo myinshi izagurishwa mu cyamunara kubera ibihombo biturutse kuri COVID-19

    source : https://ift.tt/3y7fAOl

  • MTN Rwanda yahawe igihe ntarengwa cyo gukemura ibibazo bya réseau mbi na internet igenda gake – #rwanda #RwOT

    Nk’uko bigaragazwa n’umwanzuro wa RURA washyizwe hanze ku wa 19 Kanama 2021, MTN Rwanda igomba kuba yakemuye mu gihugu hose ibibazo byose bya réseau mbi birimo guhamagara bidakunda, guhamagara bigacika ndetse no guhamagara ntiwumvikane n’uwo uhamagaye bitarenze ku wa 30 Ugushyingo 2021.

    RURA yagaragaje ko mu Mujyi wa Kigali ho iki kibazo kigomba kuba cyakemuwe bitarenze ku wa 29 Ukwakira 2021. Uretse ibijyanye no guhamagara no kwitaba, MTN Rwanda kandi yasabwe kubahiriza ibijyanye n’amabwiriza agena ubwiza bwa internet ihabwa abakiliya.

    Muri uyu mwanzuro RURA yagaragaje ko yafashe iki cyemezo nyuma y’ibiganiro yagiranye n’abayobozi ba MTN Rwanda ku wa 23 Nyakanga 2021, bikagaragara ko hari icyuho mu ishyirwa mu bikorwa bya gahunda zigamije gukemura ibi bibazo.

    Iri tangazo rikomeza rigira riti “Mu gihe iki gihe ntarengwa kitubahirijwe, hahita hafatwa ibindi bihano byisumbuyeho birimo ibijyanye n’amande.”

    MTN Rwanda kandi yagaragarijwe ko yananiwe kubahiriza igihe ntarengwa yari yahawe bwa mbere ngo ibe yakemuye ibi bibazo, haba mu Mujyi wa Kigali no mu bindi bice bisigaye by’igihugu.

    Ikibazo cya réseau mbi na internet igenda gake cyakunze kugaragazwa n’abakiliya ba MTN Rwanda mu bihe bitandukanye, ndetse muri Kamena 2021 iki kigo cyasohoye itangazo rivuga ko “mu rwego rwo gukomeza gutanga serivisi nziza, cyanogeje zimwe muri serivisi gitanga, hashyirwaho iminara 40 mishya.”

    MTN Rwanda yatangaje ko mu gukemura iki kibazo hibanzwe cyane ku Karere ka Gasabo kuko ari ko kari kugarijwe cyane.

    Umuyobozi ushinzwe itumanaho muri MTN Rwanda, Gakwerere Eugene, icyo gihe yatangaje ko mu rwego rwo gukemura iki kibazo burundu hari n’indi minara 27 igiye gushyirwa hirya no hino bitarenze Kanama kugira ngo abakiliya bayo barenga miliyoni esheshatu bagerweho na serivisi nziza kandi zinoze.

    MTN Rwanda yahawe igihe ntarengwa cyo gukemura ibibazo bya réseau mbi na internet igenda gake

    source : https://ift.tt/3zbkQ4W