Category: Uncategorized

  • U Rwanda rwatoreye umwanzuro usaba ko Cuba ikurirwaho ibihano – #rwanda #RwOT

    Kuwa 30 Ukwakira 2024 nibwo ibihugu bigize Umuryango w'Abibumbye byatoye uyu mwanzuro usaba Leta Zunze Ubumwe za Amerika gukuraho ibihano yafatiye Cuba.

    Ibihugu 187 birimo n'u Rwanda byatoye bisaba ko ibi bihano bikurwaho, kimwe (Moldova) kirifata, ibindi bibiri (Israel na Leta Zunze Ubumwe za Amerika) bitora bisaba ko ibi bihano bigumaho.

    Mu 1960 ubwo Fidel Castro yajyaga ku butegetsi muri Cuba nyuma y'impinduramatwara nibwo Amerika yafatiye iki gihugu ibihano mu by'ubukungu n'ubucuruzi. Mu 1962 ibi bihano byaraguwe bigera no mu bijyanye n'ibiribwa n'imiti.

    Ibi bihano bibuza Amerika n'Abanyamerika gukorana ubucuruzi ubwo aribwo bwose na Cuba. Bibuza kandi Abanyamerika kugirira ingendo muri Cuba.

    Amerika yashinjaga Cuba gukorana n'aba-communist, ndetse irakazwa by'umwihariko n'icyemezo iki gihugu cyafashe cyo kwemera ko gishyirwamo missile z'Abarusiya.

    Kuva mu 1992 nibwo Umuryango w'Abibumbye watangiye gusaba Amerika gukuriraho Cuba ibi bihano. Ku wa Gatatu ubwo hatorwaga uyu mwanzuro, Amerika yongeye gusabwa kubahiriza iki cyemezo.

    Mu itangazo Loni yashyize hanze yavuze ko 'Inteko Rusange yongeye gusaba Amerika ikomeje gushyira mu bikorwa ibyo bihano n'ingamba, gutera intambwe z'ingenzi zigamije kubivuguruza vuba bishoboka.'

    U Rwanda na Cuba bisanzwe bifitanye umubano mwiza, ndetse ibihugu byombi byagiye bigirana amasezerano y'ubufatanye muri gahunda zitandukanye z'iterambere.

    Bifitanye amasezerano mu byerekeranye n'ingendo zo mu kirere ndetse bisanzwe bikorana mu burezi n'urwego rw'ubuzima.

    Muri Nzeri 2023, u Rwanda na Cuba byasinyanye amasezerano y'imikoranire arebana no gusangira ubumenyi n'amakuru mu bya Politiki hagati y'ibihugu byombi, n'ay'ikurwaho rya Visa ku bafite impapuro z'inzira z'abashinzwe ububanyi n'amahanga ndetse n'iz'abajya mu kazi ka Leta.

    Muri Nzeri 2023 Perezida Paul Kagame yagiriye uruzinduko muri iki gihugu, yitabiriye inama mpuzamahanga y'iminsi y'ihuriro rya G77 n'u Bushinwa.

    📍 #GeneralAssembly | During the two-day meeting on #Item38, Rwanda🇷🇼 joined 🇺🇳member states to vote in favor of the necessity to end the economic, commercial, and financial embargo against Cuba🇨🇺.

    ➡️187 Member States voted for the resolution, 2 voted against and 1 abstained.… pic.twitter.com/3vYtjQD8MD

    — Permanent Mission of Rwanda to The United Nations (@RwandaUN) October 31, 2024


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/u-rwanda-rwatoreye-umwanzuro-usaba-ko-cuba-ikurirwaho-ibihano-amerika

  • Dr. Nelson Mbarushimana uyobora REB yerekanye inyungu zo kunyuza abana mu mashuri y'incuke – #rwanda #RwOT

    Ibi yabigarutseho ku wa 31 Ukwakira 2024 mu nama yabereye i Kigali, igamije kureba aho ubumenyi bwo gusoma no kwandika buhagaze mu burezi bw'abato binyuze mu mushinga Tunoze Gusoma, uterwa inkunga na USAID.

    Dr Mbarushimana yavuze ko gutangiza umwana ishuri hakiri kare ari byiza, kuko bimufasha mu mikurire y'ubwonko.

    Ati 'Ababyeyi turabakangurira gutangiza umwana wese ugejeje igihe cyo gutangira ishuri ry'incuke, guhera ku myaka itatu. Iyo umwana atangiye icyo gihe akajya mu ishuri ry'incuke, bimufasha gukangura ubwonko, bituma umwana atangira gutekereza, akamenya kubana n'abandi. Ababyeyi bose nibohereza abana mu mashuri y'incuke tuzaba twizeye neza ko bazaba bafite umusingi wo kuzatangira icyiciro cya mbere cy'amashuri abanza neza.'

    Yakomeje avuga ko kandi umwana agomba kurangiza kwiga icyiciro cya mbere cy'amashuri abanza azi gusoma, kubara no kwandika, ariyo mpamvu Minisiteri y'Uburezi ishyiramo imbaraga by'umwihariko REB cyane ko bafite inshingano zo kuzamura ireme ry'uburezi.

    Mbarushimana yagarutse ku cyo inama yari igamije avuga hari ibyo bamaze kugeraho kandi ko mu gihe umushinga uzaba urangiye bazakomeza gushyira mu bikorwa ibyo ukora.

    Ati 'Umushinga nk'uyu ntabwo uba ugomba kuza ngo urangire, ni yo mpamvu twatumiye abayobozi b'ungirije bafite mu nshingano uburezi mu turere twose, kugira ngo na bo barusheho kumva umushinga mu gihe uzaba unarangiye uzakomeze gushyirwa mu bikorwa.'

    Mbarushimana kandi yavuze ko Minisiteri y'uburezi hari politiki yashyizeho yo kuzamura ireme ry'uburezi mu mashuri y'icyiciro cya mbere cy'amashuri abanza, aho abarimu bagomba guhugurwa, bakabona imfashanyigisho zihagije ndetse no kwita ku banyeshuri babana n'ubumuga butandukanye kugira ngo icyo cyiciro kizamuke neza.

    Umuyobozi w'Umushinga Tunoze Gusoma, Ndahayo Protogène, yavuze ko uyu mushinga hari umusaruro watanze aho ubu abana bazi gusoma no kwandika biyongereye kandi ko mu myaka ibiri isigaye ngo uyu mushinga urangire, bazarushaho gushyiramo imbaraga kugira ngo abana bose bajye bava mu cyiciro cya mbere cy'amashuri abanza bazi gusoma.

    Yagize ati 'Mu myaka itatu ishize hari byinshi tumaze kugeraho. Twatangiye abana bazi gusoma bari ku kigero cya 32% ariko ubu ibarura riherutse gukorwa na NESA, ryagaragaje ko abana bageze ku kigero cya 80%.'

    Yakomeje avuga ko umushinga Tunoze Gusoma kuva watangira, umaze gufasha abarimu barenga ibihumbi 30 bo mu mashuri y'icyiciro cya mbere cy'amashuri abanza n'ay'incuke, kubaha amahugurwa yabafashije kunoza imirimo yo gutanga ubumenyi neza.

    Umushinga wa Tunoze Gusoma watangiye muri 2021, ukaba uteganyijwe kuzarangira muri 2026. Ni umushinga waje ugamije gufasha abana biga mu mashuri y'incuke n'abo mu icyiciro cya mbere cy'amashuri abanza, kumenya gusoma, kwandika no kubara, aho bahaye amahugurwa atandukanye abarimu kugira ngo barusheho gutanga ubwo bumenyi.

    Dr. Mbarushimana Nelson yibukije ababyeyi ko bagomba gutangiza abana amashuri y’incuke ku gihe kuko bibafasha gukangura ubwonko

    Ndahayo uyobora umushinga Tunoze Gusoma, yagaragaje ko hari umusaruro watanze mu myaka itatu umaze

    Bamwe mu bitabiriye iyi nama


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/dr-nelson-mbarushimana-uyobora-reb-yerekanye-inyungu-zo-kunyuza-abana-mu

  • Inyubako enye zikoreramo inkiko zigiye kuvugururwa – #rwanda #RwOT

    Muri raporo y'ibyagezweho n'Urwego rw'Ubucamanza mu mwaka w'Ubucamanza wa 2023/2024, hagaragaramo imbogamizi Urwego rugihanganye nazo n'ingamba rufite.

    Muri izo mbogamizi harimo ijyanye n'inkiko zidafite aho gukorera haboneye harimo izifite inyubako zishaje, izifite aho gukorera hato ugereranyije n'umubare w'imanza n'abakozi bari mu nkiko, izidafite aho gukorera zigikodesherezwa.

    Muri iyi raporo bavuga ko Ubutegetsi bw'Ubucamanza bufite icyicaro mu nyubako ikodeshwa, bikaba bitwara ingengo y'imari irenga miliyari ku mwaka.

    Iyi nyubako uretse kuba igendaho amafaranga menshi, ni inyubako yubatswe igenewe ibindi bikorwa bitari iby'inkiko.

    Hari kandi ingengo y'imari idahagije cyane cyane iyerekeye gusana inkiko bituma hari izikorera mu nyubako zishaje.

    Minisitiri w'Ubutabera akaba n'Intumwa Nkuru ya Leta, Dr. Ugirashebuja Emmanuel, yavuze ko muri uyu mwaka w'ingengo y'imari hari inkiko enye zizasanwa kugira ngo zongere gukorera ahantu heza.

    Ati 'Hari n'inkiko zishaje ariko bidasobanura ko nta gahunda ihari, mu ngengo y'imari y'uyu mwaka harimo inkiko enye zizasanwa zigashyirwa ku rwego rwiza ariko byose bisaba ingengo y'imari yaba uburezi, ubuvuzi n'izindi ngamba ziba zihari gusa tugerageza gusaranganya.'

    Ntabwo uyu muyobozi yasobanuye neza inkiko zizasanwa ariko yavuze ko ari izimeze nabi kurusha izindi. Ku kijyanye n'inzu Urukiko rw'Ikirenga rukoreramo ikodeshwa asaga miliyari ku mwaka, yavuze ko bafite gahunda yo kuzubaka inzu nziza ijyanye n'icyerekezo izajya ikoreramo urukiko rw'Ikirenga.

    Ati ' Nibyo koko ni inyubako ikodeshwa ariko biba ari uburyo bw'igihe gito kugira ngo ingengo y'imari niboneka inyubako ibe yakubakwa. Nta kuntu wareka ngo abantu bakorere hanze ariko ukaba ufite n'icyerekezo cy'inyubako izubakwa.'

    Muri iyi raporo y'ubucamanza banagaragaza ko uru rwego rwugarijwe n'ikibazo cyo gutakaza abakozi bamaze kumenyera akazi by'umwihariko mu Nkiko z'Ibanze n'Inkiko zisumbuye.

    Abacamanza n'abanditsi bakora muri izi nkiko iyo bamaze kugira uburambe ngo bajya gushaka imirimo mu nzego zigira akazi kataremereye nk'ako mu nkiko kandi zihemba neza kurushaho.

    Minisitiri w'Ubutabera, Dr. Ugirashebuja yavuze ko muri uyu mwaka w'ingengo y'imari inyubako enye zikoreramo inkiko zizavugururwa


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/inyubako-enye-zikoreramo-inkiko-zigiye-kuvugururwa

  • Agaciro k'amafaranga Abanyarwanda bishyurana kuri telefone kageze kuri Miliyari 2252 Frw – #rwanda #RwOT

    Ni mu gihe amafaranga yishyuwe binyuze muri ubwo buryo yiyongereyeho 43% ava kuri miliyari 1575 Frw mu mwaka wabanje, agera kuri miliyari 2252 Frw.

    Ni ibikorwa bigaragaza uburyo ikoranabuhanga rikoreshejwe telefone riri gutera imbere ku muvuduko wo hejuru mu Rwanda, ku buryo hari benshi baheruka ku muryango wa banki bagiye gufunguza konti, ubundi serivisi zose zisigaye zigakorerwa kuri telefone igendanwa.

    Ibi bihamywa n'Ubushakashatsi bw'Ikigo cy'Igihugu cy'Ibarurishamibare, NISR, bwagaragaje ko imibare y'ingo zitunze telefone z'ubwoko butandukanye hirya no hino mu gihugu, zigeze kuri 85%.

    Ikindi kibishimangira ni uko abantu bayobotse telefone byuzuye, aho kwifashisha amakarita. Iyo raporo igaragaza ko kwishyurana hakoreshejwe amakarita, byagabanyutseho 9%.

    Umubare w'amafaranga yoherejwe hifashishijwe amakarita wo wiyongereyeho 14% kuko wavuye kuri miliyari 117 Frw ugera kuri miliyari 133 FRW.

    Muri raporo BNR igira iti 'Izo mpinduka zerekana izamuka ry'ikoreshwa ry'imiyoboro ya telefone mu bikorwa byo kwishyurana.'

    Uretse ibikorwa byo kwishyura abacuruzi, no guhererekanya amafaranga hagati y'abaturage hakoreshejwe imiyoboro ya telefone byiyongereyeho 52%.

    Ayo mafaranga yavuye kuri miliyari 10.505 Frw, agera kuri miliyari 15.951 Frw, mu gihe umubare wo kwishyurana wiyongereyeho 61%, uva ku bikorwa miliyoni 486,5 ugera kuri miliyoni 735.9.

    Mu bijyanye n'ikoreshwa rya serivisi za banki binyuze kuri telefone, amafaranga yoherejwe yiyongereyeho 81%, ava kuri miliyari 3.680 Frw agera kuri miliyari 6645 Frw.

    Amafaranga yahererekanyijwe binyuze mu mabanki hakoreshejwe internet ibizwi nka 'internet banking', yiyongereyeho 92% ava kuri miliyari 7272 Frw, agera kuri miliyari 13.973 Frw.

    Banki Nkuru y'Igihugu igaragaza ko mu 2023/2024, kohererezanya amafaranga hifashishijwe telefone byakomeje kuza imbere y'izindi nzira zo kwishyurana byihuse.

    Muri uwo mwaka byihariye 62% by'ibikorwa byose byo kwishyurana byakozwe na 41% by'amafaranga yose yakoreshejwe.

    Ubwiyongere bwa telefoneze zigezweho, zikora ibintu bitandukanye ni byo bikomeje gutuma kwishyurana hifashishijwe telefoni bitumbagira


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ibikorwa-byo-kwishyurana-hakoreshejwe-telefone-mu-rwanda-byageze-kuri-miliyoni

  • Amashuri makuru 20 yasabye gukorera mu Rwanda mu myaka irindwi ishize – #rwanda #RwOT

    Mu biganiro Abadepite bagize Komisiyo y'Uburezi, Ikoranabuhanga, Umuco, Siporo n'Urubyiruko bagiranye n'ubuyobozi bagiranye n'ubuyobozi bwa HEC kuri uyu wa 31 Ukwakira 2024, Dr Mukankomeje Rose yagaragaje ko amashuri makuru yiyongereye mu myaka ishize bituma n'abayigamo biyongera.

    Ati 'Kuva mu 2018 kugeza ubu, habayeho gusesengura ubusabe bw'amashuri makuru yigenga yifuza gukorera mu Rwanda, amenshi muri ayo mashuri makuru yujuje ibisabwa ku buryo yatangiye gukora.'

    Ingero ni nka RICA (Rwanda Institute of Concervation Agriculture) imaze gushyira ku isoko abahanga mu buhinzi inshuro ebyiri, hari African School of Medicine, African College of Theology, Keppler College, Mount Kigali University, African Health Science, University of Medical Science and Technology (UMST) n'andi.

    Yasobanuye ko Kaminuza ya UMST 'yo muri Sudani intambara yarabaye babura aho bahungira baza hano, basaba ko abanyeshuri babo bari mu mwaka wa nyuma bajya mu kwimenyereza, bagirana amasezerano y'imikoranire na Kaminuza y'u Rwanda badusaba ko tubafasha, turabafasha ariko noneho baravuga ngo ko iwacu intambara itari kurangira reka tubigire mpuzamahanga.'

    Dr Mukankomeje yavuze ko mu mashuri makuru na za kaminuza havuguruwe amasomo yigishwa by'umwihariko mu cyiciro cya kane cya kaminuza (PhD).

    Ati 'Havuguruwe kandi hatangizwa porogaramu nshya zigera kuri 79 z'icyiciro cya kane cya kaminuza (PhD) ziri muri Kaminuza y'u Rwanda na PhD imwe iri muri UGHE.'

    Imibare y'abanyeshuri basoza kaminuza mu cyiciro cya kane cya kaminuza (PhD) mu 2018 bari 19 ariko mu 2024 bageze kuri 90, bituma n'ubushakashatsi bukorwa burushaho kwiyongera.

    Muri uyu mwaka Kaminuza y'u Rwanda yashyize ku isoko 53 basoje amasomo cy'icyiciro cya kane cya Kaminuza muri porogaramu zitandukanye.

    Umubare w'abarimu bigisha muri kaminuza mu Rwanda wariyongereye bagera ku 4374, abafite impamyabumenyi y'ikirenga barenga 1100 bavuye kuri 687 mu mwaka wa 2018.

    Dr Mukankomeje yavuze ko hatangijwe amasomo yo ku rwego rwo hejuru cyane cyane mu buvuzi yo kwigisha inzobere z'abaganga mu kuvura indwara zitandukanye.

    Hari kandi porogaramu nshya 23 zo mu cyiciro cya kabiri cya kaminuza mu Ishuri Rikuru ry'u Rwanda ry'Imyuga n'Ubumenyingiro, Rwanda Polytechnic.

    Imibare y'abanyeshuri binjira mu mashuri makuru na za kaminuza na bo bavuye ku barenga ibihumbi 80 mu 2018, ubu bageze ku barenga ibihumbi 119, bigaragaza ubwiyongere bwa 48%.

    Ati 'Kuba harazamutse 48% ntabwo bihagije ariko iyo urebye buriya Covid-19 yaratwishe, ibintu bimwe byarahagaze, buriya mu masomo y'ubumenyi rusange mu 2017 twari dufite abanyeshuri 75700 ariko ubu duhagaze mu barenga ibihumbi 106.'

    Abanyeshuri binjira muri Rwanda Polytechnic wavuye kuri 10420 mu 2017 bagera mu bihumbi 13 mu 2024.

    Abadepite bagize Komisiyo y’Uburezi, Ikoranabuhanga, Umuco, Siporo n’Urubyiruko bari kuganira n’inzego z’uburezi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/amashuri-makuru-20-yasabye-gukorera-mu-rwanda-amasomo-ya-phd-79-atangizwa-mu

  • Iburasirazuba: Mu kwezi kumwe hibwe moto icyenda – #rwanda #RwOT

    Ibi byavuzwe n'Umuvugizi wa Polisi y'u Rwanda mu Ntara y'Iburasirazuba, SP Hamduni Twizeyimana, nyuma y'aho hari umusore wo mu Karere ka Nyagatare watawe muri yombi mu Karere ka Gatsibo mu Murenge wa Kabarore ubwo yari agiye kugurisha moto nshya yari yibye umumotari. Yafashwe agiye kuyigurisha ibihumbi 200 Frw.

    Umumotari ngo yavuye kuri moto agiye muri butike, asiga moto yaka, uwo musore ayicaraho gato ari kurya umunyenga avuga ko ari nziza cyane, birangira ayitwaye burundu baramushaka baramubura kugeza ubwo yafatirwaga mu Murenge wa Kabarore agiye kuyigurisha.

    SP Twizeyimana yavuze ko mu kwezi kumwe mu Ntara y'Iburasirazuba hamaze kwibwa moto icyenda kandi zose zikaba zaribwe abamotari bakorera ahantu hatandukanye.

    Yavuze ko abaziba kenshi usanga ari abantu bafite imyirondoro itazwi bakunze kwigira inshuti ku bamotari.

    Ati 'Moto zibwe harimo enye zibwe mu Karere ka Nyagatare, ebyiri zibwe muri Ngoma, imwe yibwe muri Gatsibo n'izindi ebyiri zibwe muri Kayonza. Abantu icyenda bazibye bose tumaze kubafata ndetse twanagaruje moto enye izindi turakeka ko zabazwe hakagurishwa ibyuma byazo.'

    SP Twizeyimana yasabye abamotari kwirinda uburangare, bakirinda gutiza moto zabo abantu badafite imyirondoro izwi ndetse bakanirinda guparika ahantu batizeye umutekano kuko ngo biri mu bituma babiba moto zabo bamwe bikanabatera igihombo gikomeye.

    Ati 'Abandi tugira inama ni abiba moto bashatse babireka kuko Polisi n'abaturage ntibazahwema kubafata kandi bakabiryozwa. Abandi bantu tugira inama ni abantu bacuruza ibyuma bya moto kenshi bakunze kugura ibyuma by'izo moto ziba zibwe kuko moto baragenda bakayifungura yose buri kimwe bakagicuruza ukwacyo, nibabireke kuko ufashwe afatwa nk'umujura.'

    Kuri ubu umusore wafashwe yibye moto afungiye kuri sitasiyo ya Kabarore, mu gihe atagereje gusubizwa mu Mujyi wa Nyagatare aho yibye iyo moto, igasubizwa nyirayo nawe akaryozwa icyo cyaha yari yakoze.

    Polisi y'u Rwanda yatangaje ko moto icyenda zimaze kwibwa mu kwezi kumwe, enye zikaba zaragarujwe


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/iburasirazuba-mu-kwezi-kumwe-hibwe-moto-icyenda

  • Haruna Niyonzima yatanze umurongo ku bivugwa… – #rwanda #RwOT

    Ibi yabigarutseho mu ijoro ryo kuri uyu wa Kane tariki ya 30 Ukwakira 2024 mu kiganiro yagiranye na InyaRwanda nyuma y’uko yari yatumiwe mu gitaramo cy’abanyarwenya cya Gen Z Comedy.

    Haruna Niyonzima yavuze ko buri mu ntu mu mupira w’amaguru agira imikinire ye bityo ko uburyo murumuna we , Hakizimana Muhadjiri akoreshwamo mu kibuga ataribwo akoreshwamo ndetse anavuga ko uyu mukinnyi adakwiye kubura mu Mavubi ari gukina kuri ubu.

    Yagize ati ” Muhadjiri,buriya mu mupira w’amaguru buri muntu agira imikinire ye , ntabwo uburyo bamukoreshamo aribwo bagakwiye kumukoreshamo. Njyewe murumuna wanjye ndamuzi buri wese afite uko Imana yamuremye abakinnyi nka ba Muhadjiri babayeho ku Isi yose ariko se uwo mukinnyi umukoresha gute.

    N’aya Mavubi ari gukina ntabwo Muhadjiri akwiye kuburamo ntabwo muvugira kubera ko ari murumuna wanjye, ndamuvugura nk’umuntu uzi umupira, nk’umuntu wakinnye umupira, nk’umuntu unawurebe akuwureba mu y’indi mboni iruta iy’abandi bantu”.

    Yakomeje avuga ko abakinnyi batakina kimwe dore  no mu bana umuntu abyaye nabo baba badateye kimwe.

    Haruna Niyonzima yavuze ko icyo bakwiye kureba ari umusaruro umuntu atanga ndetse n’ibibazo umuntu afitanye n’undi ku giti cye ntibijyanwe mu Mavubi kuko ari ay’Abanyarwanda.

    Ati” Twebwe icyo tureba, ese umusaruro umuntu atanga ni uwuhe ,niyo mpamvu wenda mbivuzeho mu buryo burambuye, tugabanye amarangamutima n’ibibazo biri ku ruhande ku giti cy’umuntu, tureke kubizana mu Mavubi kubera ko ntabwo Amavubi ari ay’umutoza, ntabwo ari aya Minisiteri, ntabwo ari aya FERWAFA, Amavubi ni ay’Abanyarwanda. 

    Niyo mpamvu njyewe niba mfitanye ikibazo na Muhadjiri ngomba kugishyira ku ruhande, nkareba ese yamarira iki igihugu. Muhadjiri mpamya neza nta shidikanya ko ari umukinnyi utari ukwiye kubura mu ikipe y’Igihugu y’u Rwanda, Amavubi”.

    Yavuze ko Inama yagira Hakizimana Muhadjiri  ari ukudacika intege bijyanye n’uko akiri muto kandi umutoza uhari kuri ubu akaba ashobora kuba atamukunda gusa ejo hakazaza undi umukunda.

    Ati” Inama nagira Muhadjiri ni iyo kudacika intege kubera ko umutoza uyu munsi ashobora kuba atamukunda ejo hakazaza undi umukunda kandi agakina umupira. Icyo namusaba nka murumuna wanjye ni ugukomeza kugira ikinyabupfura no kudacika intege.Kubera ko uyu muzungu yariho azavaho wenda undi uzaza azamukunda”.

    Yavuze ko Abanyarwanda bigoye gukunda iby’iwabo aho badaha agaciro abanyarwanda ahubwo bakumva ko bagaha abaturutse hanze kandi mu by’ukuri ibyo biba ataribyo ahubwo bakwiye kubanza gukunda ab’iwabo.

    Haruna Niyonzima yatangaje ibi nyuma y’uko Hakizimana Muhadjiri usanzwe ukinira ikipe ya Police FC atahamagawe mu ikipe yasezereye Djibouti mu ijonjora ry’ibanze ryo gushaka itike ya CHAN 2024. Umutoza yavuze impamvu atamuhamagara ari ukubera ko ibyo amusaba gukina ataribyo akina ahubwo yikinira ibintu bye.

    Haruna Niyonzima wakiniye amakipe atandukanye arimo ayo mu Rwanda ya Etincelles FC, Rayon Sports,APR FC na AS Kigali n’ayo hanze ariyo Simba SC na Young Africans. Kuri ubu nta kipe afite nyuma y’uko atandukanye na Rayon Sports.

    “>

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/148220/haruna-niyonzima-yatanze-umurongo-ku-bivugwa-hagati-ya-murumuna-we-numutoza-wamavubi-video-148220.html

  • Amavubi yasezereye Djibouti mu mukino warebwe… – #rwanda #RwOT

    Ku mugoroba wo kuri uyu wa Kane itariki 31 Ukwakira 2024 ikipe y’igihugu y’u Rwanda “Amavubi” yatsinze ikipe y’igihugu ya Djibouti ibitego bitatu ku busa mu gushaka itike yo gukina igikombe cya Africa cy’abakinira imbere mu guhugu, CHAN. 

    U Rwanda rwatsindiwe na Dushimirimana Olivier watsinze ibitego bibiri naho Tuyisenge Arsene atsindamo ikindi gitego. Gusezerera Djibouti mu ijonjora ry’ibanze ryo gushaka itike yo gukina CHAN, bisobanuye ko u Rwanda ruzongera gukina mu ijonjora rikurikiye n’ikipe izarokoka hagati ya Sudan y’Epfo na Kenya.

    Uko umukino wagenze umunota ku munota:

    90+4′ Umukino urangiye u Rwanda rutsinze ikipe y’igihugu ya Djibouti.

    90+3′ Abakinnyi b’u Rwanda bakomeje kuryosha ibirori byitabiriwe na Perezida Paul Kagame.

    90′ Tuyisenge Arsene atsinze igitego cya gatatu ku ruhande rw’ u Rwanda nyuma y’agapira kari kari kwisirisimba mbere y’izamu rya Djibouti.

    88′ Kufura y’u Rwanda igiye guterwa na Muhire Kevin ku ikosa ryakorewe Mugisha Gilbert. Kufura byarangiye Muhire Kevin ayitera hejuru y’izamu.

    86′ Abakinnyi ba Djibouti batangiye gukinana amahane menshi cyane bibaza uko baza kubona igitego gishobora gushyira akadomo ku rugendo rw’u Rwanda.

    82′ Ahmed Aden yari azamukanye umupira imbere y’izamu ry’u Rwanda nuko Niyigena Clement aratabara aguma kwimana u Rwanda imbere ya Perezida Kagamwe. 

    80′ Kufura y’u Rwanda ku ikosa ryakorewe Mugisha Gilbert, kufura itewe na Muhire Kevin birangiye umuzamu wa Djibouti Sulait afashe umupira.

    78′ Mugisha Gilberta yari atsinze igitego cya gatatu ku ruhande rw’u Rwanda umusifuzi avuga ko yaraririye.

    76′ Abakinnyi ba Djibouti nabo bari kugera geza gushaka igitego cyane ko baramutse bakibonye kugeza ubu ni bo bakomeza mu cyiciro gikurikira.

    73′ Twizerimana Onesme na Mugisha Gilbert bari bakoze utuntu twiza imbere y’izamu rya Djibouti ariko umuzamu aba ibamba umupira arawufata. 

    71′ Ikipe y’igihugu y’u Rwanda yakoze impinduka havamo Dushimiriman Olivier na Mbonyumwami Thaiba basimburwa na Tuyisenge Arsene ndetse na Twizerimana Onesme.

    69′ Mugisha Gilbert yazamukanye umupira imbere y’izamu rya Djibout ariko abakinnyi ba Djibouti baratabara. 

    66′ Ruboneka Jean Bosco yari acenze ashakisha Mbonyumwami Thaiba nuko umupira ujya muri Korunrli. Koruneli y’ u Rwanda yatewe, abakinnyi ba Djibouti bongeye gusubiza umupira muri Koruneli itagize icyo imarira Amavubi.

    61′ Djibouti izamukanye umupira imbere y’izamu ry’u Rwanda nuko Nshimiriman Yunusu aratabara.

    60′ Mugisha Gilbert azamukanye umupira imbere y’izamu rya Djibouti maze Ahmed Abdi umupira awumukuraho ataratsinda igitego. 

    57′ Muhire Kevin arwanye n’umupira imbere y’izamu rya Djibouti nuko umuzamu aba ibamba umupira awushyira muri koruneli. Koruneli yatewe nuko Thaiba ashatse gutsinda igitego umuzamu umupira awugarurira ku murongo.

    54′ Abakinnyi ba Djibouti bafite gahunda yo kwirida gutsindwa ibitego byinshi kuko bari gukina bugarira nta gahunda yo kwataka bafite.

    52′ Mugisha Gilbert yari ateye umupira muremure ashakisha Mbonyumwami Thaiba nuko umupira utaramugeraho aratembagara aragwa.

    51′ Niyomugabo Jean Claude yari azamukanye umupira ariko agiye gucenga myugariro wa Djibouti Yabe Saidi amukuraho umupira birangira Claude awurengeje.

    48′ Ruboneka Jean Bosco abonye umupira imbere y’izamu rya Djibouti gusa awutera hejuru.

    46′ Abakinnyi ba Djibouti batangiranye imbaraga zidasanzwe ariko kufura yari itewe na Gabriel Dadie umupira ugarurwa na Niyigena Clement.

    Perezida Kagame yitabiriye umukino u Rwanda rwatsinzemo Djibouti ibitego bitatu ku busa

    Abanyarwanda baryohewe no kongera kwicarana na Perezida wa Repubulika muri Stade Amahoro

    U Rwanda rwasezereye ikipe y’igihugu ya Djibouti mu gushaka itike yo gukina igikombe cya Africa, CHAN

    Umutoza Trosten Frank Spitller ari kwishimira gutsinda ikipe y’igihugu ya Djibouti

    Iminota 45 isanzwe yarangiye u Rwanda rugifite ibitego bibiri ku busa bwa Djibouti nuko umusifuzi yongeyeho umunota umwe urangira ntagihindutse

    44′ Mugisha Gilbert azamukanye umupira imbere y’izamu rya Djibouti nuko Niyomugabo Claude ateye ishoti bawukuramo na Olivier asongejemo umupira ufatwa n’umuzamu wa Djibouti.

    43′ Mbonyumwami Thaiba yari ahaye umupira Dushimirimana ngo atsinde igitego cya gatatu ariko umuzamu wa Djibouti umupira arawufata.

    40′ Ahmed Aden yafashije ikipe yigihigu ya Djibouti kugera imbere y’izamu ry’u Rwanda ku nshuro ya gatatu ariko Amavubi akora akazi neza.

    39′ Kufura ya Djibouti iri imbere y’izamu ryayo barayiteye umupira bawihera Amavubi ariko umuzamu wa Djibouti aba ibamba.

    35′ Abakinnyi b’ikipe y’igihugu ya Djibouti babuze umupira kugeza ubwo iminota 35 ishize bageze imbere y’izamu inshuro ebyiri gusa.

    32′ Kufura y’u Rwanda itewe na Muhire Kevin birangiye abakinnyi ba Djibouti bawugaruye.

    29′ Mugisha Gilbert yari arekuye umupira muremure imbere y’izamu rya Djibouti umuzamu wa Djibouti Sulait yigira agaca arawumira.

    26′ Koruneli y’u Rwanda yari itewe na Muhire Kevina yatewe birangira Mugisha Gilbert akoze ikosa.

    23′ Dushimirimana Olivier uzwi nka Muzungu arekuye ishoti imbere y’izamu rya Djibouti atsindira u Rwanda igitego cya kabiri.

    22′ Koruneli y’u Rwanda itewe na Kevin abakinnyi ba Djibouti bawusubije muri koruneli, iya kabiri nayo ntiyagira icyo imarira u Rwanda.

    19′ Abakinnyi ba Djibouti batangiye kugaragaza gutinyuka kuko nabo bari gukinana ishyaka muri iyi minota.

    17′ Mohamed Eden wa Djibouti arekuye ishoti nuko umupira uca hejuru y’izamu rya Muhawenayo Gad

    16′ Mohammed Youssuf wa Djibouti yazamukanye umupira ateye ishoti asanga umuzamu Gad ahagaze neza.

    15′ Koruneli y’u Rwanda itewe na Muhire Kevin isanze Yunusu ahagaze neza gusa umupira awutera hejuru y’izamu.

    13′ Dushimirimana Olivier yongeye kubona uburyo bukomeye imbere y’izamu awurwanira na Mbonyumwami Thaitba na Mugisha Gilbert ariko umupira unyura hejuru y’izamu

    9′ Dushimirimana Olivier atsinze igitego cya mbere ku ikipe y’igihugu y’u Rwanda nyuma y’umupira wari umaze akanya wisirisimba imbere y’izamu rya Djibouti

    9′ Mugisha Gilbert yari azamukanye umupira acenga ba myugariro ba Djibouti nuko umupira uramurengana.

    7′ Koruneli y’u Rwanda ku mupira Ruboneka yari ashatse gushota nuko Farada arawurenza. Koruneli yatewe na Muhire Kevin ntacyo yamariye Amavubi.

    4′ Kapiteni Muhire Kevin yongeye gutera umupira hejuru y’izamu nyuma yuko yari awuhawe na Mugisha Gilbert.

    3′ Abakinnyi b’ikipe y’igihugu “Amavubi” bakomeje kwatakana imbaraga zidasanzwe bareba ko babona igitego cya mbere.

    1.55′ Muhire Kevin na Mbonyumwami Thaiba bazamukanye umupira nuko Muhire Kevin awushota hejuru y’izamu.

    1′ Mbonyumwami Thaiba yari atangiye atungura ikipe y’igihugu ya Djibouti ariko abakinnyi ba Djibouti baratabara.

    Abakinnyi babanje mu kibuga ku ruhande rw’Amavubi

    Abakinnyi babanje mu kibuga ku ruhande rw’ikipe yigihugu y’u Rwanda ni Muhawenayo Gad, Nshimiyimana Yunusu, Byiringiro Gilbert, Ruboneka Bosco, Ngabonziza Pacifique, Mbonyumwami Thaiba, Muhire Kevin, Mugisha Gilbert, Niyigena Clement, Dushimirimana Olivier na Niyomugabo Claude.

    Abakinnyi babanje mu kibuga ku ruhande rwa Djibouti

    Ku ruhande rwa Djibouti abakinnyi babanje mu kibuga ni Sulait, Gabriel, Ahmed omar, Abdi Osman, Yabe Siadi, Ali Farada, Hassan Husein, Elabeh, Idris Mohamed, Mahad Abdi na Ahmed Aden. 

    Ikipe y'igihugu y'u Rwanda “Amavubi” igiye kwakira Djibouti mu mukino wo kwishyura mu gushaka itike yo kuzakina igikombe cya Africa cy'abakinnyi bakina muri shampiyona z'imbere mu bihugu byabo “CHAN” kizabera mu bihugu bitatu ari byo Kenya, Uganda na Tanzania.

    Ni umukino Amavubi afitemo akazi gakomeye ko gutsinda Djibouti ibitego bibiri ku busa, kuko umukino wabanje Djibouti yatsinze u Rwanda igitego kimwe ku busa mu mukino n'ubundi wabereye kuri Stade Amahoro, igitego cyabonetse ku munota wa 79 gitsinzwe na Gabriel Dadzie.

    Bamwe mu basesenguzi batandukanye bashimangiye ko kuba u Rwanda rwaratsinzwe na Djibouti ku Cyumweru habayeho uburangare bukabije ndetse abanyarwanda basuzugura ikipe y'igihugu ya Djibouti bayifata ko ari agakipe gato kandi gaciriritse.

    Kuri uyu wa Kane abanyarwanda baje kuri uyu mukino bafite gahunda yo gukosora amakosa yakozwe ku Cyumweru ubwo Djibouti yatsindaga u Rwanda igitego kimwe ku busa kuri Stade Amahoro.

    Abafana bari bagerageje kwitabira umukino u Rwanda rwatsinzemo ikipe y’igihugu ya Djibouti

    “>

    “>

    AMAFOTO: Ngabo Serge InyaRwanda.com

    VIDEO: Munyantore Eric – InyaRwanda Tv

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/148216/live-u-rwanda-rugiye-kwakira-djibouti-mu-mukino-wo-kwitondera-148216.html

  • Rusizi: Abayobozi b'amakoperative bagiye kujya basinyana imihigo n'Akarere – #rwanda #RwOT

    Byatangajwe nyuma y'amatora y'abayobozi bashya b'amakoperative atatu muri ane ahinga umuceri mu kibaya cya Bugarama ku wa 29 Ukwakira 2024.

    Koperative z'abahinzi b'umuceri bo mu Kibaya cya Bugarama zatoye ni KOIMUNYA yo mu murenge wa Nyakabuye, KOJIMU yo mu murenge wa Muganza, na KEHEMU yo mu murenge wa Bugarama.

    COPORORIKI yo mu murenge wa Gikundamvura niyo itakoresheje amatora kuko abayobozi bayo batararangiza manda.

    Nk'ibisanzwe aya matora yitabiriwe n'inteko itora abayobozi ba koperative igizwe n'abayobozi b'amatsinda.

    Umuyobozi wungirije w'Akarere ka Rusizi ushinzwe iterambere ry'ubukungu, Habimana Alfred, yavuze ko bagiye kuganira n'abayobozi bashya b'aya makoperative ku bibazo bikunze kugaragara mu makoperative birimo kwibwa umusaruro n'imicungire mibi y'umutungo.

    Ati 'Ikindi nabasabye ni uko nyuma y'uko batowe bazaza bagasinyana imihigo n'akarere, bakavuga ngo koperative nyisanze hano ku mwaka nzaba nyigejeje aha ngaha. Icyo gihe tugakora igenzura dufatanije n'Ikigo cy'Igihugu gishinzwe imicungire y'amakoperative, wa wundi wagaragaje intege nkeya akagirwa inama. Twifuza ko koperative zikura ntizibe za koperative zihora ku rwego rumwe'.

    Amasezerano aje akenewe!

    Perezida wa koperative y'abahinzi b'umuceri ba Kizura yo mu murenge wa Gikundamvura, Oscar Hamenyimana, mu kiganiro na IGIHE yavuze ko asanga aya masezerano abayobozi b'amakoperative bagiye kujya bagirana n'ubuyobozi bw'akarere azatuma abayobozi b'amakoperative bakorana umurava mu kuzuza inshingano zabo.

    Ati 'Nidusinya imihigo bizatuma umuyobozi wa koperative azajya ashyira igitsure ku bakozi ba koperative kuko azaba aziko hari abazaza kumubaza impamvu intego yihaye atayigezeho'.

    Bunani Obed, umaze imyaka 4 ayobora ihuriro ry'amakoperative ahinga umuceri mu kibaya cya Bugarama yavuze ko iyi gahunda yo gusinyana amasezerano hagati y'umuyobozi wa koperative n'akarere ije ikenewe.

    Ati 'Nanjye nayishyigikira kuko umuyobozi wa koperative hari ibyo aba agomba gufashwamo n'ubuyobozi bw'akarere. Ayo masezerano azatuma umuyobozi adafata koperative nk'akarima ke, bigabanye ibihombo koperative zatezwaga n'ikoreshwa nabi ry'umutungo bigizwemo uruhare n'ubuyobozi bwayo'.

    Mu kibaya cya Bugarama umuceri uhingwa n'abahinzi barenga 8000 bibumbiye muri koperative enye zikorera kuri hegitari zirenga 1500 zo mu mirenge ya Bugarama, Muganza, Nyakabuye na Gikundamvura. Mu gihembwe kimwe cy'ihinga iki gishanga gisarurwamo toni zirenga 7 z'umuceri.

    Abayobozi b’amakoperative bagiye kujya basinyana imihigo n'Akarere ka Rusizi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rusizi-abayobozi-b-amakoperative-bagiye-kujya-basinyana-imihigo-n-akarere

  • NESA yatahuye amashuri 650 akora adafite ibyangombwa – #rwanda #RwOT

    Hashize iminsi hakorwa ubugenzuzi ku mashuri hirya no hino mu gihugu, harebwa niba yubahiriza ibyangombwa bituma atanga uburezi bufite ireme.

    Mu biganiro Abadepite bagize Komisiyo y'Uburezi, Ikoranabuhanga, Umuco, Siporo n'Urubyiruko bagiranye n'ubuyobozi bwa NESA kuri uyu wa 31 Ukwakira 2024, Dr. Bahati Bernard yavuze ko mu bugenzuzi bwakozwe mu gihugu hose basanze hari amashuri 650 akora nta byangombwa, ndetse batangiye kuyasura ngo harebwe niba yafungwa cyangwa azahabwa ibyangombwa.

    Ati 'Tumaze gusura amashuri arenga 500, ubundi ukuntu tubigenza turitonda n'iyo ari ishuri dushaka gufunga turabyitondera. Kuko buriya niba ufunze ishuri birasaba no kureba ku ngaruka zishobora kugera ku bana baryigagamo, birasaba ko ufunga ishuri utegura aho wimurira abana bagomba kujya kwiga kuko ugiye ugafunga gutyo gusa wasanga ahubwo byateza ibibazo kurusha ibyo washakaga gukemura.'

    Yavuze ko hari ayo basanga yashyira ubuzima bw'abnyeshuri mu kaga bagahitamo kuyafunga abanyeshuri bakoherezwa mu bindi bigo.

    Ati 'Hari ayo dusanga rwose aho gukorera uko hameze atari ishuri tugafata icyemezo cyo kurifunga ariko nk'uko nabivuze kurifunga turitonda. Nk'ubu ayo twasanze ameze gutyo ashobora kuba arimo abana, kuko aba akeneye no gufungwa byihutirwa kuko n'umutekano w'abana uba ari ngombwa, turi guteganya ko mu gihembwe cya kabiri tuzaba twagiye dukorane inama n'ayo mashuri n'ababyeyi tubabwire ibyo tugiye gukora n'abana tubashakire ahandi bajya kwiga hanyuma ayo mashuri tubona atameze neza ahagarare.'

    Dr. Bahati yahamije ko hari ikindi cyiciro cy'amashuri basanga adafite ibyangombwa byo gukora ariko yujuje ibisabwa ku buryo ahita ahabwa ibyangombwa byo gukora, hakaba n'andi akora ariko ataragera ku bipimo bisabwa ariko agerageza.

    Ati 'Ayo tuyaha igihe, tukababwira ngo dusanze muhagaze aha, mwujuje ibi, murabura ibi. Tubaha igihe cy'umwaka ku buryo mu mwaka utaha nimutaba mwujuje ibi n'ibi ntabwo muzongera gufungura.'

    Imibare ya NESA igaragaza ko mu Rwanda hari amashuri yujuje ibyangombwa atanga uburezi bw'ibanze 5045 ari hirya no hino mu gihugu, harimo 1268 ari mu Ntara y'Iburasirazuba, 1153 ari mu Majyepfo, 1121 mu Burengerazuba, 792 mu Majyaruguru na 711 mu Mujyi wa Kigali.

    Umuyobozi Mukuru wa NESA, Dr Bahati Bernard yavuze ko badapfa gufunga ishuri batarebye ingaruka byagira ku bana


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/nesa-yatahuye-amashuri-650-akora-adafite-ibyangombwa