Author: webrwanda

  • Abaturiye CIMERWA bamaze imyaka itandatu mu gihirahiro – #rwanda #RwOT

    Mu 2014 ni bwo Uruganda rwa Cimerwa rwongerewe ubushobozi hashyirwamo imashini, icyo gihe urusaku n'umutingito rw'iyo mashini rwatangiye kubangamira abaturage ndetse n'ivumbi rya sima ituma ritangira kubabangamira mu gihe mbere nta kibazo na kimwe bari batewe no guturana n'uru ruganda.

    Umukungugu wa sima iyo utumutse wuzura mu kirere bakawuhumeka, undi ukihoma ku mabati. Uyu mukungugu wanduza amazi, imboga zihinze mu murima n'imyambaro bameshe.

    Abaturiye CIMERWA ntibashobora gucana amashanyarazi ava ku mirasire y'izuba kuko iyo bamanitse umurasire umukungu uwuzuraho ntubashe gukomeza kwakira imirasire y'izuba.

    Urusaku rw'imashini na rwo ni ikibazo

    Iyo uhagaze ku butaka aba baturage batuyeho hafi y'uruganda rwa Cimerwa, urusaku rw'imashini urwumvira mu matwi no mu birenge.

    Hakizimana Anthère umaze imyaka irenga 15 atuye mu Mudugudu wa Nyenyeri Akagari ka Shara, mu Murenge wa Muganza, yabwiye IGIHE ko ubuzima bwabo buri mu kaga nyamara ngo iyo hari umuyobozi ubasuye ababwira ko ikibazo cyabo kizwi ariko bagategereza ko gikemuka amaso agahera mu kirere.

    Yavuze ko hari umwana we uherutse kurwara, amujyana ku kigo nderabuzima babura indwara, bamwohereza ku bitaro by'Akarere na byo bimwohereza ku Bitaro bya Kaminuza i Huye (CHUB), basanga arwaye umutima.

    Yongeyeho ko abaganga ba CHUB bamubwiye ko iyi ndwara umwana we yayitewe n'ibintu bihora bisakuriza hafi ye.

    Ati 'Urusaku rw'imashini za CIMERWA n'ikibazo kidukomereye. Iyo bazizimije nka nijoro umuntu yumva ameze nk'uvuye mu yindi si, akamera nk'utazi iyo ari.'

    Uzayisenga Jacqueline afite abana babiri barimo urwaye umutima n'urwaye indwara z'ubuhumekero. Izi ndwara zombi, abaganga bamubwiye ko bazitewe n'urusaku rw'imashini z'uruganda n'umukungugu wa sima.

    Ni abana barimo uw'imyaka icyenda n'uw'imyaka 12. Avuga ko yagiye kubona akabona umwana we yikubise hasi nk'urwaye igicuri, yamujyana kwa muganga, abaganga bakamubwira ko urwaye umutima.

    Ati 'Nyuma yaho n'undi yararwaye na we mujyanye kwa mu muganga bambwira ko na we arwaye indwara z'ubuhumekero. Nk'abanyamakuru niba hari ubuvugizi mwadukorera rwose mwadufasha'.

    Uretse uburwayi, imashini z'uruganda zinateza umutingito usenya amazu. Inzu zegereye uru ruganda inyinshi usanga zaragiye zisaduka, ndetse hari izo CIMERWA yabonye bikabije irazisana ariko n'ubu zongeye gutangira gusatagurika.

    Umwizatete Naci atuye muri metero zitageze ku 10 uvuye ku ruzitiro rw'uruganda, mu gace karimo inzu zigera kuri 20 CIMERWA yasanye, izindi ikazubaka bundi bushya. Yavuze ko CIMERWA izubaka yashyizemo sima ihagije ariko itakemuye ikibazo nyiri izina.

    Ati 'Nubwo zasanwe, izindi zikubakwa bundi bushya zarongeye zirasatagurika kuko umushyitsi uracyahari ntaho wagiye. Icyaba umuti urambye ni uko baduha ingurane tukajya gushaka ahandi dutura.'

    Mu 2022, ubwo yaganiraga n'abavuga rikumvikana bo mu Karere ka Rusizi, Perezida wa Repubulika y'u Rwanda, Paul Kagame, yahaye umurongo iki kibazo aho yavuze ko hagati y'uruganda n'abaturage hakwiye kuvamo kimwe kikimuka.

    Yagize ati 'Ibyo kwimura uruganda cyangwa abaturage, cyo kimwe kigomba kuba cyo. Wenda reka tuvuge ko kwimura uruganda ari byo bigoye kurusha, abo baturage bagomba gushyirwa ahandi'.

    Perezida Kagame yavuze ko Leta nk'uko ifatanyije n'abandi bari muri CIMERWA, uru ruganda rugomba kubigiramo uruhare byanze bikunze.

    Ati 'Turaza gushaka ukuntu inzego za Leta zibishinzwe zifatanya namwe n'iyo CIMERWA, noneho higwe uko ikibazo cyakemuka'.

    Hashyizweho itsinda ryo gusesengura iki kibazo

    Mu rwego rwo gushakira umuti iki kibazo hashyizweho itsinda rigizwe n'abakozi b'Akarere ka Rusizi n'abakozi b'Ikigo REMA gishinzwe ibidukikije mu Rwanda.

    Iryo tsinda ryagaragaje ko kugira ngo ikibazo gikemuke bisaba ko imiryango 651 igizwe n'abaturage 2,919 bo mu midugudu ya Nyenyeri, Ramiro, Kabarore yo mu Kagari ka Shara mu Murenge wa Muganza yimurwa.

    Kuva iryo tsinda ryagaragaza ko aba baturage bakwiye kwimurwa ntibirakorwa ndetse abaturage bavuga ko imitungo yabo itigeze ibarwa ngo bamenye ingurane bazahabwa. Icyo babwiwe n'ubuyobozi ni uko batemerewe kubaka cyangwa gusana kuko bazimurwa.

    Umuyobozi w'Akarere ka Rusizi, Dr. Anicet Kibiliga, yabwiye IGIHE ko ikibazo cy'ubuzima bw'abaturiye uruganda rwa CIMERWA buri mu kaga kirenze ubushobozi bw'Akarere bityo ko ntacyo yakivugaho.

    Guverineri w'Intara y'Iburengerazuba, Dushimimana Lambert, we yabwiye IGIHE ko Umuyobozi w'Akarere ka Rusizi ari we watanga amakuru ku bimaze gukorwa mu gukemura iki kibazo cy'abaturiye CIMERWA babangamiwe na yo.

    Nubwo raporo y'Ikigo cy'Igihugu gishinzwe kubungabunga Ibidukikije (REMA) yagaragaje ko abaturiye uruganda bose bakwiye kwimuka, ntabwo ari ko ubukana bw'ibi bibazo bubageraho kimwe. Ababangamiwe cyane ni abatuye mu nzu zegereye cyane uru ruganda kuko uko ugenda urwitarura ari na ko ugenda uhunga ubukana bw'iki kibazo.

    Abaturiye CIMERWA bafite ubwoba ko inzu zizabagwaho

    Iyo abaturiye CIMERWA bamanitse umurasire ku mabati uhita wihomaho sima ntubashe kubika imirasire

    Abaturiye uruganda rwa CIMERWA barasaba guhabwa ingurane bakimukira kure yarwo

    Imwe mu nzu CIMERWA yasannye zikaba ziri kongera kwangirika

    Ibi bibazo byiganje mu ngo ziri hafi ya CIMERWA ku buryo abayitaruye batumva impamvu babujijwe gusana kandi bo nta kibazo bafite

    Inzu zangizwa n’umushyitsi w’imashini za CIMERWA ubibona uzinjiyemo imbere

    Abaturage bemeza ko izi nzu zisatagurika biturutse ku mushyitsi w’imashini z’uruganda rwa CIMERWA

    Abaturage ntibashobora kureka amazi y’ikigega ngo bayakoreshe mu mirimo kuko aba arimo sima

    Sima yihoma ku mabati, iyo bayikuyeho basanga amabati yaratobotse

    Mu 2020, Minisitiri w’Ibidukikije yandikiye CIMERWA ayisaba gukemura ibi bibazo ariko n’ubu ntibirakemuka


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abaturiye-cimerwa-bamaze-imyaka-itandatu-mu-gihirahiro

  • MTN Rwanda yatanze miliyoni 30 Frw muri gahunda ya 'Dusangire Lunch' – #rwanda #RwOT

    Dusangire Lunch ni gahunda ya Minisiteri y'Uburezi, aho abantu bakangurirwa gutanga amafaranga kugira ngo bagire uruhare mu kugaburira abanyeshuri ku mashuri.

    Iby'iyi nkunga MTN Rwanda yabitangaje ku wa Gatanu tariki ya 04 Ukwakira 2024, ubwo hatahagwa ku mugaragaro igikoni cyubatswe mu ishuri ryo mu Karere ka Gicumbi rya GS Bukure kuva muri Kamena uyu mwaka, ku bufatanye bw'iyi sosiyete binyuze mu bikorwa byayo byo kwita ku bakeneye ubufasha binyuze muri gahunda yitwa 'MTN Y'ello Care'.

    Iki gikoni cyuzuye gitwaye arenga miliyoni 15 Frw. Cyubatswe mu buryo bugezweho kandi bubungabunga ibidukikije kuko nka mbere igikoni cyari kiri muri iri shuri cyakoreshaga amakamyo 10 y'inkwi ku gihembwe ariko ubu bakaba bakoresha amakamyo abiri gusa.

    Umuyobozi Mukuru wa MTN Rwanda, Mapula Bodibe, yavuze ko iyi sosiyete izakomeza gukorana na minisiteri ifite uburezi mu nshingano kugira ngo amashuri amwe akomeze ashyigikirwe anazamurirwe ubushobozi.

    Ati 'Twishimiye kugira umusanzu kuri gahunda ya Minisiteri y'Uburezi yo kugaburira abanyeshuri. Twizera ko iyo umwana yitaweho kandi akabona indyo yuzuye agira ubushobozi bwo gutsinda buri hejuru kandi bikabarinda guta ishuri, bityo amasomo bahabwa akazabagirira umumaro.'

    Mu mashuri azagabanywa iyi nkunga ya miliyoni 30 Frw, harimo na GS Bukure kuri ubu irererwamo abanyeshuri 1.700 kuva mu mashuri abanza kugeza ku ayisumbuye.

    Umuyobozi Mukuru ushinzwe Politiki n'Igenamigambi muri Minisiteri y'Uburezi, Rose Baguma, yavuze ko kuva mu 2021 gahunda yo kugaburira abana ku ishuri yagurwa, igipimo cy'abata ishuri cyagabanyutseho 4%.

    Ati 'Hamwe n'izindi gahunda zituma abana badata ishuri tugenda dushyiraho tubona ko zigenda zitanga umusaruro kuko byorohereza n'ababyeyi mu kwita ku bindi. Tuzakomeza gushyiramo imbaraga kugira ngo abana bige neza kandi barangize ibyiciro baba barimo.'

    Yagaragaje ko kubona iyi nkunga ari ingenzi, ariko ababyeyi badakwiye kwirara ngo bareke gutanga umusanzu wabo, kuko iyo inkunga ibonetse hari n'ibindi biba bikeneye kwitabwaho nko kongera ibikoresho nkenerwa mu gutunganya amafunguro, kugeza ibikorwaremezo nk'amazi mu mashuri n'ibindi.

    Abanyeshuri barenga miliyoni 3,9 ni bo bagaburirwa ku mashuri.

    MTN Rwanda isanzwe igira uruhare muri gahunda zitandukanye z'iterambere ry'u Rwanda binyuze mu nkingi zinyuranye zirimo iy'uburezi, ubuvuzi, kuzamura imibereho y'abaturage, ndetse na gushyigikira gahunda zimwe na zimwe za leta.

    MTN yatanze miliyoni 30 Frw muri gahunda ya 'Dusangire Lunch'

    MTN Rwanda yatashye ku mugaragaro igikoni cyubatswe mu ishuri ryo mu Karere ka Gicumbi rya GS Bukure binyuze muri gahunda yayo ya 'MTN Y'ello Care'


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/mtn-rwanda-yatanze-miliyoni-30-frw-muri-gahunda-ya-dusangire-lunch

  • Rumaze imyaka 6 rukoreshwa! Imaramatsiko ku r… – #rwanda #RwOT

    Ku Cyumweru u Rwanda rwatangiye gukingira icyorezo cya Marburg. Ku ikubitiro abatangiye guhabwa uru rukingo ni abakora mu nzego z'ubuvuzi cyane cyane abakora ahantu hatuma bahura n' abarwaye iyi ndwara.

    Minisitiri w'Ubuzima Dr. Sabin Nsanzimana yavuze ko uru rukingo atari ubwa mbere rugiye gukoreshwa ndetse hakaba hari icyizere ko ari intwaro ikomeye mu rugamba rwo kurandura burundu iki cyorezo.

    Umunyamabanga wa Leta muri Minisiteri y’Ubuzima, Dr Butera Yvan yatangaje ko uru rukingo rukoreshwa mu kurwanya Marburg mu Rwanda rwatangiye gukoreshwa ku bantu guhera mu 2018.

    Amara impungenge Abanyarwanda, Dr Butera yavuze ko amagenzura yose yakorewe kuri uru rukingo yagaragaje ko nta ngaruka mbi rugira ku buzima, nta zindi ndwara rutera, kandi ko rutuma umubiri utangira gukora ubwirinzi mu gihe gito.

    Dr Butera yavuze ko nta mbogamizi zikwiye kubaho kuri uru rukingo ruri gutangwa kuko rusanzwe rukoreshwa n'ahandi mu bihugu birimo Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Uganda, Kenya n'ahandi.

    Ati: 'Tukaba dushishikariza abantu kwitabira gahunda zose tuba tubagezaho harimo n'iyo yo gutanga inkingo kuko cyane cyane muri ibi byorezo n'indwara zandura, gahunda yo gukingira igira uruhare rukomeye mu kurinda abantu ko Marburg yabagiraho ingaruka ariko no kwirinda ko ikwirakwira ryayo ryakomeza, tukaba dushishikariza abantu kwirinda kugira ngo duhashye iki cyorezo vuba.'

    Dr Butera yavuze ko urukingo rwa Marburg rutangwa muri dose imwe kandi abamaze kwandura badakingirwa ahubwo hari imiti bahabwa. Ati: 'Ubushakashatsi bwakozwe bugaragaza ko dose imwe, nyuma y'iminsi itatu ubudahangarwa bw'umuntu buba bwamaze kwiyubaka ku kigero kigera kuri 70% noneho nyuma y'icyumweru, ubudahangarwa buba bugeze hagati ya 95-96%, dose imwe yonyine rero ikaba ihagije kugira ngo ikurinde.'

    Ubwo yagarukaga ku buryo buzifashishwa mu gukingira Marburg, yagize ati: “Ayo mavuriro agendanwa rero ni ho abantu bazajya bakingirirwamo, ni imodoka zihariye zishobora gutangirwamo inkingo, zikaba zisanga abantu aho bari.”

    Kuba mu bamaze kwamburwa ubuzima n'iyi ndwara higanjemo abakora mu nzego z' ubuvuzi, ni ho Dr Brian Chirombo uhagarariye ishami ry' Umuryango w’Abibumbye ryita ku buzima mu Rwanda ashima uburyo u Rwanda rukomeje gushyira imbaraga mu kubarinda no kubitaho by’umwihariko, avuga ko kuba iki cyorezo cyarahereye ku bakora mu nzego z'ubuzima, ari ikintu kigomba gutuma inzego zose zihaguruka zigafatanya kuko abaganga baramutse barwaye nta wavura abaturage.

    Uru rukingo ruri gutangwa mu Rwanda rwitwa Sabin Vaccine rwakozwe n'Ikigo cyitwa Sabin Vaccine Institute, cy'i Washington, D.C muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, ubu hakaba haraje doze 700 ariko byitezweho ziziyongeraho izindi mu minsi iri imbere.

    Minisitiri w'Ubuzima avuga ko ibimaze gukorwa byose bitanga icyizere ko iyi ndwara izarandurwa burundu kandi vuba, gusa agasaba abantu kwirinda ibihuha.


    MINISANTE yamaze impungenge Abanyarwanda ku rukingo rwa Marburg rwatangiye gutangwa mu Rwanda


    Gutanga uru rukingo byahereye ku bakora mu nzego z’ubuvuzi


    Hari gutangwa dose imwe gusa


    Rurinda icyorezo cya Marburg ku kigero gishimishije 

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/147523/rumaze-imyaka-6-rukoreshwa-imaramatsiko-ku-rukingo-rwa-marburg-rwatangiye-gutangwa-mu-rwan-147523.html

  • 'Mu nama y'ibihugu bivuga igifaransa, Francophonie',Tshisekedi yagaragaje ubwana muri politiki na dipolomasi. #rwanda #RwOT

    Inama ya 'Francophonie' yabereye mu Bufaransa muri izi mpera z'icyumweru, yambitse ubusa Perezida wa Kongo Felix Tshisekedi, kuko yabaye urubuga rwo kwereka isi yose ko ari umwana muri politiki ndetse na dipolomasi muri rusange.

    Nyamara byari byatangiye neza, ndetse abitabiriye inama bati 'Tshisekedi yakuze mu mutwe',  dore ko ku munsi wa mbere yahaye umukono Louise Mushikiwabo, Umunyamabanga Mukuru w'Umuryango Mpuzamahanga w'Ibihugu bivuga Igifaransa (OIF), ukomoka mu Rwanda kandi wabaye Minisitiri w'Ububanyi n'Amahanga w'u Rwanda.

    Byari bitunguranye, kuko ubundi abategetsi ba Kongo banga urunuka umuntu wese uvuga neza uRwanda. Urugero ni uko Leta ya Kongo yanze gutumira Madamu Mushikiwabo mu mikino ya ' Francophonie' iherutse kubera i Kinshasa, azira gusa ko ari Umunyarwandakazi!

    Mbere y'uko inama itangira, Felix Tshisekedi yari yabanje kuganira na Perezida w'Ubufaransa igihe kirenga isaha, Tshisekedi asaba Perezida Macron kwamagana u Rwanda mu nama, ndeste akarufatira ibihano kubera ibirego bye ko u Rwanda rufasha M23. Gusa Tshisekedi yiyibagiza ko Perezida Macron ari mu bazi neza imizi y'intambara yo mu burasirazuba bwa Kongo.

    Murabyibuka, ubwo aheruka i Kinshasa, Perezida Macron yabwiye Perezida Tshisekedi, amaso ku maso, ko akwiye kumva ko ubutegetsi bubi muri Kongo aribwo ntandaro y'ibibazo biri mu gihugu cye, aho guhora ashinja abandi. Perezida Macron yagize ati: 'Unyihanganire gukoresha amagambo akakaye, ariko igihugu cyanyu nticyabashije gushyiraho inzego za politiki ndetse n'iza gisirikari zihamye. Mugabanye rero gushyira ibibazo byanyu ku bandi'.

    Mu ijambo rye afungura inama ya 'Francophonie', Perezida Emmanuel Macron yatunguye Abanyekongo afata indi nzira batari biteze: Kugaruka ku makimbirane ari mu burasirazuba bwa Kongo nk'aho ariyo ngingo nyamukuru y'inama nibyo abakongomani bari biteze, ariko ntibabyumva.
    Perezida Macron yagize ati :'Nemera byimazeyo ko Francophonie ari ahantu dushobora gukorera dipolomasi hamwe, itera inkunga ubwigenge n'ubusugire bw'imitwe yose, hose ku isi.' Yahise atangira kuvuga ibibazo bikomeye by'umutekano ku isi nka Ukraine na Gaza, ariko ntiyavugamo Kongo.

    Tshisekedi yagize umujinya, yanga kwitabira ibiganiro byo ku munsi wa kabiri w'inama, doreko byabaye yiyicariye  muri ambasade ya Kongo mu Bufaransa.

    Félix Tshisekedi ntiyagaragaye no ku ifunguro ryo mu nzu ya Petit Palais ryateguriwe abanyacyubahiro bose bitabiriye inama. Kuwa gatandatu, mu  masaha ya nyuma ya saa sita, yari mu nzira ajya ku kibuga cy'indege, arakariye cyane Perezida Macron.

    Nyuma y'uko Tshisekedi yivumbuye, inama yo yarakomeje nk'aho nta cyabaye, maze Perezida Kagame wasabirwaga ibihano na Tshisekedi, yakirwa mu cyubahiro gikomeye i Villers-Cotterêts. Perezida Kagame yahawe umwanya w'icyubahiro mu ifoto rusange, ndetse no ku ifunguro ryatangiwe muri Élysée, tariki ya 4 Ukwakira.

    Gutorwa kwa Louise Mushikiwabo ku mwanya w'Umunyamabanga Mukuru wa OIF mu 2019 byakomeje kubababaza cyane abanzi b'uRwanda, ahubwo byongerera imbaraga dipolomasi yarwo.

    Mu kiganiro cye na Perezida Emmanuel Macron cyamaze isaha irenga, kigahuza neza no kwivumbura kwa Félix Tshisekedi, Perezida Kagame yagaragaje ko akomeje kwifuza kuganira, hagamijwe gukemura ikibazo cy'amakimbirane muri Kongo, bigashingira ku kuvanaho ipfundo ry'ayo  makimbirane, harimo  umutwe w'iterabwoba wa FDLR usigasirwa n'ubutegetsi bwa Kongo.

    Mu binyamakuru bitandukanye, abasesenguzi mu bya politiki mpuzamahanga, by'umwihariko iy'akarere k'Ibiyaga Bigari, bagaragaje ubuswa bwa Perezida Tshisekedi, banahamya ko iyi myitwarire ye ya cyana nta gisubizo yatanga ku bibazo biri mu gihugu cye no mu karere kose muri rusange.

    The post 'Mu nama y'ibihugu bivuga igifaransa, Francophonie',Tshisekedi yagaragaje ubwana muri politiki na dipolomasi. appeared first on RUSHYASHYA.

    Source : https://rushyashya.net/mu-nama-yibihugu-bivuga-igifaransa-francophonietshisekedi-yagaragaje-ubwana-muri-politiki-na-dipolomasi/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=mu-nama-yibihugu-bivuga-igifaransa-francophonietshisekedi-yagaragaje-ubwana-muri-politiki-na-dipolomasi

  • Mushikiwabo yerekanye amahirwe ateganyirijwe urubyiruko rwo mu bihugu bikoresha Igifaransa – #rwanda #RwOT

    Kimwe mu bibazo byugarije urubyiruko mu bice bitandukanye by'Isi ni ubushomeri, butuma rutabasha kwibeshaho neza no kwiteza imbere.

    Imibare igaragaza ko mu 2023 urwego rw'ubushomeri mu rubyiruko rwari kuri 13% ku Isi na ho mu Rwanda buri kuri 20%.

    Umunyamabanga Mukuru wa OIF, Louise Mushikiwabo, yatangaje ko mu bihe bitandukanye urubyiruko rwagiye rusaba uyu muryango gushyirirwaho gahunda zirufasha kubona imirimo, rukabasha kwiteza imbere.

    Ubwo inama ya 19 ya La Francophonie yabaga kuva tariki 2-6 Ukwakira 2024, haganiriwe no ku byateza imbere urubyiruko.

    Mushikiwabo yabwiye RBA ko bafite gahunda ya D-Clic ifasha urubyiruko mu kwiga ibijyanye n'ikoranabuhanga ndetse ubu ngo yamaze gutangizwa mu bihugu 17 bikoresha Igifaransa.

    Ati 'D-Clic ni gahunda yo gufasha urubyiruko kwiga ibijyanye n'ikoranabuhanga hanyuma bikabaviramo imirimo ibatunga, ibaha akazi, ni gahunda twifuza mu myaka mikeya kuzabasha guha amahugurwa urubyiruko 2500, iyo gahunda yaratangiye.'

    Hari kandi umushinga ufasha abagore bo mu bihugu binyamuryango bya OIF kwitunga no kwiteza imbere, umaze imyaka hafi itanu utera inkunga abagore mu bijyanye n'imibereho, mu gukora ubucuruzi buciriritse kugira ngo babashe gutunga imiryango yabo.

    Bikorwa binyuze mu kigega cyitwa 'La Francophonie Avec Elle' ugenekereje mu Kinyarwanda bivuga Francophonie iherekeje abagore.

    Ati 'Ni gahunda nziza cyane yagize akamaro kuva mu mwaka wa 2020 muri iyi myaka ishize, ubu ni ubwa gatanu duhagamagariye amashyirahamwe n'imiryango y'abadamu kwitabira iyo gahunda tukaba tugeze kuri miliyoni 13 ariko nasabye abamisitiri bashinzwe OIF ko iyo gahunda igumaho ntibe iyo twakoreye igihe cya Covid-19 gusa ariko igakomeza.'

    'Tukaba twaremeje ko nibura amafaranga abaye makeya twatangamo iyo nkunga ijyanye no kwitunga no kwibeshaho nibura yaba miliyoni 3 z'Amayero buri mwaka.'

    Mu 2023 ibihugu bigize OIF byabarirwaga abaturage miliyoni 327, muri bo abarenga 60% batuye ku mugabane wa Afurika bibarwa ko mu myaka iri imbere uzaba utuwe n'abaturage benshi bakiri bato kurusha ibindi bice byose by'Isi.

    Mushikiwabo ahamya ko kuba ibihugu 30 bya Afurika biri mu muryango w'ibikoresha Igifaransa, OIF kandi 'bituma tugenda tuba benshi mu bantu bavuga Igifaransa, icya ngombwa ni uko ururimi rw'Igifaransa rubasha kugirira akamaro cyane cyane urubyiruko mu bijyanye no kwitunga.'

    Umunyamabanga Mukuru wa OIF, Louise Mushikiwabo yatangaje ko urubyiruko rugiye kwigishwa ikoranabuhanga


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/louise-mushikiwabo-yagaragaje-amahirwe-ateganyirijwe-urubyiruko-rwo-mu-bihugu

  • Abaturage bishimira serivisi bahabwa bazarenga 90%: Uko imiyoborere myiza iteganyijwe muri NST2 – #rwanda #RwOT

    Ubushakashatsi ngarukamwaka ku miyoborere buzwi nka Rwanda Governance Scorecard bwakozwe n'Urwego rw'Imiyoborere, RGB, mu Ukwakira 2023, bwerekanye ko inkingi y'imiyoborere abaturage bagizemo uruhare kandi idaheza iri kuri 84.04%, imitangire ya serivisi n'imiyoborere mu bukungu n'ubucuruzi bifite 79.98%, imitangire ya serivisi ifite 78.28%, naho kuzamura imibereho myiza y'abaturage bifite 75.51%.

    Inkingi y'Umutekano n'Ituze ry'Abaturage yaje ku isonga n'amanota 93.63%, ikurikirwa no kurwanya ruswa no gukorera mu mucyo biri kuri 88.97%, iyubahirizwa ry'amategeko riri 88.89%, naho uburenganzira mu bya politiki n'ubwisanzure bw'abaturage bifite 88.01%.

    Guverinoma ivuga ko mu myaka itanu iri imbere, intego nkuru ziteganyijwe mu nkingi y'imiyoborere harimo gukomeza kuba Igihugu kigendera ku mategeko n'imiyoborere myiza, kurwanya ruswa, no kubazwa inshingano (accountability).

    Ni intego Guverinoma igaragaza ko zizagerweho harushaho gutangwa serivisi nziza ku muturage, hibandwa ku gukemura ibibazo by'abaturage ku gihe ku buryo igipimo cy'uko abaturage bishimira serivisi bahabwa kizarenga nibura kuri 90%.

    Biteganyijwe kandi ko hazakomeza gutangwa ubutabera bunoze kandi bugera kuri bose, hibandwa cyane ku kugabanya ibirarane by'imanza mu nkiko kugera ku kigero cya 50%.

    Hazanashyirwa imbaraga mu guteza imbere uburyo bwo gukemura amakimbirane binyuze mu bwumvikane (Alternative Dispute Resolution, ADR), ibibazo byose ntibijye mu rukiko.

    Raporo ya Global Governance Index (WGI) ya 2024 ishyira u Rwanda ku mwanya wa Gatanu mu bihugu bifite imiyoborere myiza muri Afurika, hashingiwe ku kurwanya ruswa, gukorera mu mucyo, kubahiriza amategeko, no kwegereza ubuyobozi abaturage. Ni cyo gihugu cyonyine muri Afurika y'Iburasirazuba kigaragara mu 10 bya mbere.

    Mu kiganiro kigaruka ku miyoborere y'ibihugu yagejeje ku bakuru b'Ibihugu na za Guverinoma bateraniye mu nama ihuza u Bushinwa na Afurika (FOCAC) muri Nzeri 2024, Perezida Paul Kagame yavuze ko kugira ngo imiyoborere ibe myiza bisaba ko igomba kubakirwa ku ndangagaciro n'ibyo abaturage bifuza kugeraho.

    Ati 'Buri gihugu gikwiye kwishyiriraho uburyo bw'imiyoborere bujyanye n'imibereho n'ubudasa bw'amateka yacyo, n'icyerekezo cyacyo.'

    Yagaragaje ko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, Abanyarwanda bagombye kongera gutekereza no kubaka ubukungu bw'igihugu, imibereho n'umusingi wa politike hifashishijwe uburyo bwo kwishakamo ibisubizo kugira ngo babashe kwikemurira ibibazo.

    Perezida Kagame yahamije ko kwegereza ubuyobozi abaturage byatumye inzego z'ibanze z'u Rwanda zikora neza, bituma abaturage bahabwa serivisi neza kandi bagira uruhare mu bibakorerwa.

    Ubwo ubushakashatsi bwa 2023 bwamurikwaga, Dr. Usta Kaitesi wari Umuyobozi Mukuru wa RGB yavuze ko u Rwanda rwahisemo kugira imiyoborere yubahiriza amategeko, irengera abaturage bose nta vangura.

    Ati 'Imiyoborere myiza ikwiriye kumvikana nk'igamije guteza imbere Imibereho myiza n'ubukungu bw'abaturage kandi iyo miyoborere ikwiriye kujyana no kubazwa inshingano.'

    Mu bindi bizibandwaho mu nkingi y'imiyoborere, harimo kunoza imikoreshereze y'uburyo bukomatanyije bw'ikoranabuhanga mu micungire y'imanza (Integrated Electronic Case Management System/IECMS).

    Laboratwari y'u Rwanda y'Ibimenyetso bya Gihanga (Forensic Laboratory) izongererwa ubushobozi kugira ngo ibashe gukomeza kunoza no gutanga serivisi nziza ku bayigana.

    Hagamijwe gukomeza gukorera mu mucyo no kubazwa inshingano, Guverinoma iteganya ko hazakomeza kunozwa imicungire myiza y'imari ya Leta, bigakorwa kurushaho.

    Hazakomeza kandi gutangwa inyigisho mboneragihugu zigamije kubumbatira ubumwe n'ubudaheranwa bw'Abanyarwanda; byose bishingiye ku muco n'indangagaciro z'Abanyarwanda.

    Abaturage bishimira serivisi bahabwa bazarenga 90%: Uko imiyoborere myiza iteganyijwe muri NST2


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abaturage-bishimira-serivisi-bahabwa-bazarenga-90-uko-imiyoborere-myiza

  • Minisitiri Wagner yagaragaje urwitwazo rwatumye RDC yanga gusinya amasezerano y'i Luanda – #rwanda #RwOT

    Ibiganiro byarabaye ndetse birarangira, impande zombi zigera mu cyiciro cyo gushyira umukono ku masezerano, u Rwanda ruhagarariwe na Minisitiri w'Ububanyi n'Amahanga n'Ubutwererane, Olivier Nduhungirehe, mu gihe Congo nayo yari ihagarariwe na Minisitiri w'Ububanyi n'Amahanga, Thérèse Kayikwamba Wagner.

    Ibyari bigiye gusinyirwa ni ibyari byaravuye mu biganiro n'inzego z'iperereza ku mpande zombi, aho zari zashyizeho uburyo bwo kurandura FDLR, nka kimwe mu bibazo bikomeye bibangamiye umutekano w'Akarere k'Ibiyaga Bigari muri rusange.

    Icyakora mbere gato yo gusinya, uyu muyobozi wa RDC yabanje kugisha inama, amaze kuzihabwa ahita ahindura ibitekerezo, avuga ko atari businye kuri ayo masezerano.

    Minisitiri Nduhungirehe yavuze ko “Twari twiteguye gusinya… ariko Minisitiri [w'Ububanyi n'Amahanga] wa Congo arabyanga. Yabanje kuvuga kuri raporo [ikubiyemo amasezerano yari businywe] hanyuma, amaze kugisha inama, aragaruka. Yatubwiye ko atemera gusinya ibikubiye muri raporo.”

    Mu kiganiro na BBC, Thérèse Kayikwamba Wagner yasobanuye ko nubwo inzego za RDC zari zaragize uruhare mu gutegura amasezerano, urwego akuriye narwo rukagira uruhare mu gukurikirana uburyo ibiganiro byarimo kugenda, hari ibintu bimwe na bimwe atemeraga.

    Ati “Hari amasezerano yari yatanzwe [kugira ngo yemeranyweho], ariko ntabwo turagera ku rwego rwo kwemera cyangwa guhakana ayo masezerano. Icy'ingenzi ni uko mu gihe tuzaba tugeze kuri urwo rwego, hari intambwe tugomba kubanza gutera. Intambwe y'ingenzi yatewe ubwo habagaho kwemeranya guhagarika imirwano.”

    Uyu muyobozi yongeye kugaruka ku birego byo kugaragaza ko Ingabo z'u Rwanda zikwiriye kuva muri Congo, ibirego u Rwanda rwakunze guhakana, ndetse bikarushaho kujya habi na cyane ko Leta ya Congo rimwe ivuga ko M23 ari abaturage bayo, hakibazwa kandi uburyo ihindukira ikabita Ingabo z'u Rwanda.

    Uku kwinyuramo kwa Leta ya RDC ukubonera neza no mu buryo ifata ibyemezo bitandukanye, nyuma kandi igahindukira ikivuguruza, urugero rukaba kuri Monusco.

    Izi Ngabo z'Umuryango w'Abibumbye, zari zamaganywe na Leta ya Congo ndetse zisabwa kuzinga utwangushye zigataha, uretse ko nyuma Minisitiri Wagner yaje kumvikana avuga ko 'bari kongera gusuzuma' ibya Monusco, bisa nk'aho Congo yahinduye ibitekerezo, ikaba itacyifuza ko izo ngabo ziyivira ku butaka.

    Wagner yasobanuye ko muri Kivu y'Amajyepfo, Monusco ishobora kuhava kuko umutekano wagarutse, ati “Ibirindiro by'ingabo za Monusco byose byarafunzwe, habayeho guhererekanya ububasha hagati ya Monusco na Leta ya Congo, kandi twafashe umwanzuro w'uko ibyo twagezeho [mu kurinda umutekano] muri Kivu y'Epfo tubigumana, tukabirinda kandi tukabyubakiraho.”

    Yashimangiye ko Leta akorera ikiri gushaka uburyo bwo kwirindira umutekano no mu gihe Monusco itaba ihari, ati “Turashaka kuba twiteguye ko igihe cyose Monusco yagenda, hatazasigara icyuho.”

    Gusa ku rundi ruhande, uyu muyobozi yemera ko Monusco itavanwa muri Kivu y'Amajyaruguru, ati “Kuri Kivu y'Amajyaruguru biracyagoranye, biragoye ko Monusco yahava kubera uburyo ibintu bihagaze magingo aya, nicyo twakwifuje kubona Monusco igenda. Ariko urebye uko ibintu bihagaze muri Kivu y'Amajyaruguru, biragoye kubona Monusco yahava.”

    Ku rundi ruhande, uyu muyobozi yaruciye ararumira ubwo yabazwaga ku mpamvu muzi zitera ibibazo by'umutekano muke mu Burasirazuba bw'igihugu cye, agace kamaze imyaka irenga 20 mu ntambara zidashira, kakabamo imitwe irenga 200 yitwaje intwaro, imwe, nka FDLR, igakorana na Leta ya Congo mu buryo bweruye.

    Hagati aho, Angola, nk'Umuhuza muri ibi biganiro, ikomeje gukora ibishoboka byose mu kongera guhuriza impande zombi mu biganiro ndetse Ambasaderi wayo mu Muryango w'Abibumbye, Francisco José da Cruz, kuri uyu wa 30 Nzeri yamenyesheje Akanama kawo gashinzwe umutekano ko mu gice cya mbere cy'Ukwakira 2024, intumwa z'ibi bihugu zishobora kongera guhura.

    Yagize ati 'Inama ikurikira yo ku rwego rw'abaminisitiri iteganyijwe mu gice cya mbere cy'Ukwakira 2024, hagamijwe kugera ku bwumvikane buganisha ku guhura kw'abakuru b'ibihugu gushobora gusinyirwamo amasezerano y'amahoro ya burundu no kuzahura umubano w'ibihugu byombi.'

    U Bufaransa nabwo bwakoze iyo bwabaga, dore ko mu Nama y'abakuru ba za guverinoma z'ibihugu bigize umuryango w'ibihugu bikoresha ururimi rw'Igifaransa, OIF, Perezida Emmanuel Macron yagerageje guhuza impande zombi, ariko birangira atabashije kubigeraho.

    Yavuze ko 'bikigoye cyane guhuza impande zombi,' ashimangira ko bigisaba ko hakoreshwa imbaraga mu gushaka ibisubizo bihuriweho n'impande zombi.

    Minisitiri Wagner yagaragaje urwitwazo rwatumye RDC yanga gusinya amasezerano y’i Luanda


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/minisitiri-wagner-yagaragaje-urwitwazo-rwatumye-rdc-yanga-gusinya-amasezerano-y

  • CODACE yamuritse imodoka 12 yaguze binyuze muri Agiserera na I&M Bank (Rwanda) Plc – #rwanda #RwOT

    Ni koperative igizwe n'abashoferi 86 batwara imodoka ntoya cyane cyane mu bigo bya Leta aho bahabwa akazi mu gihe hakenewe imodoka zunganira izihasanzwe bitewe n'akazi gahari.

    Agiserera na I&M Bank ni gahunda yo gutanga inguzanyo yihariye ku bigo by'ubucuruzi bito n'ibiciriritse byifuza kugura imodoka nshya n'izakoze cyangwa imashini z'ubuhinzi zikishyurwa mu byiciro kandi ku nyungu ntoya.

    Umuyobozi Ushinzwe Imibanire y'Ikigo muri I&M Bank (Rwanda) Plc, Rugamba Iddy, mu izina ry'Umuyobozi Mukuru w'iyi banki yizeje abagize CODACE imikoranire ihoraho.

    Yagize ati 'Iyi ni intambwe ya mbere. Ni bwo tugitangira kuko I&M Bank izakorana na mwe no mu bindi bikorwa byinshi. Gahunda yacu kuri mwe ni ukugira ngo tubegere mube abakungu kandi tuzabigeraho.'

    Yakomeje agira ati “Uyu munsi izi modoka 12 I&M Bank ibashije kubagezaho ntituzifata nk'imikoranire isanzwe ahubwo tubibona nk'ibintu bitanga umusanzu mu muryango mugari mu buzima bwa buri munsi no mu iterambere ry'Igihugu.”

    Rugamba yabwiye abagize iyo koperative ko muri I&M Bank amarembo akinguye ku bindi bikorwa bateganya ngo ibashyigikire bakomeze kuzamuka mu iterambere.

    Umuyobozi Mukuru wa Koperative CODACE, Nkusi Aciel yavuze ko izo modoka bahawe ku nguzanyo ari intambwe ikomeye ku iterambere ry'abagize iyo koperative kandi ko bitari kugerwaho batisunze ikigo cy'imari.

    Ati “Mu gushaka abafatanyabikorwa twamenye gahunda ya Agiserera na I&M Bank turayikunda twifuza gukorana na yo. Twagannye banki turaganira barabitwemerera na twe turabyemeranya mu nteko rusange. Izi modoka tugiye kuzijyana mu kazi kandi zigiye guhindura ubuzima bw'abanyamuryango bazihawe.”

    Nkusi kandi yashimye by'umwihariko uburyo I&M Bank yorohereza abayigana.

    Ati “Twebwe kubera turi abacuruzi tureba banki idafata inyungu nyinshi mu kwishyura. Twakoranye n'izindi banki ariko nk'abacuruzi tugenda dukurikira aho bafata inyungu iri hasi kugira ngo dutere imbere kandi muri I&M Bank ni wo mwihariko bafite bizadufasha kwishyura bitatugoye.”

    Umwe mu bahawe izo modoka, Umutoni Teddy yavuze ko yari amaze imyaka irenga itanu ari umunyamuryango wa CODACE ariko akaba ari bwo abashije guhabwa imodoka yitezeho byinshi nk'umugore.

    Ati “Iyi ni intangiriro yo kureba uburyo kwikorera bishoboka. Ni nge mugore wenyine wahawe imodoka mu bantu 12 kandi nanashishikariza abagore bagenzi bange kwitinyuka bagashora bahereye ku bushobozi buke bafite kuko birashoboka.”

    Imodoka zatanzwe, ni izo mu bwoko bwa Suzuki Ertiga 2024 aho imwe igura abarirwa muri miliyoni 24 Frw zikaba ziriho uruhare rwa buri munyamuryango wa CODACE wayihawe ndetse n'urwa koperative.

    Igikorwa cyo guha izo modoka abanyamuryango gifungurwa ku mugaragaro

    Rugamba Iddy, mu izina ry'Umuyobozi Mukuru w'iyi banki yizeje abagize CODACE imikoranire ihoraho

    Nkusi Aciel yashimye uburyo I&M Bank idasaba inyungu nini ku nguzanyo

    Umutoni Teddy yiteze iterambere ku modoka yahawe

    Abakora muri I&M Bank bari bitabiriye iki gikorwa

    Izi modoka zaguzwe binyuze muri Agiserera na I&M Bank


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/codace-yamuritse-imodoka-12-yaguze-binyuze-muri-agiserera-na-i-m-bank-rwanda

  • Satani azarira- Pastor Chris Oyakhilome agiye… – #rwanda #RwOT

    Nyuma y'amezi ane gusa inkongi y'umuriro yibasiye inyubako ya Loveworld Convocation Arena (LCA) ahaberaga ibikorwa byose by'idini rya Christ Embassy, Umushumba w’iryo torero, Pastor Chris Oyakhilome yatangaje ko bagiye kongera kubaka iyi nyubako bakayongerera ubwiza.

    Pastor Chris yavuze ko iki gikorwa kizakoza Satani isoni nyuma y'uko urusengero rwari rusanzwe rwafashwe n'inkongi y'umuriro. Yagize ati 'Tugiye kubaka urusengero rwiza cyane. Tuzabikora mu gihe cyagenwe kandi Satani azarira nabibona.'

    Pastor Chris yijeje abayoboke be ko mu ntangiriro z'Ugushyingo azaba yamaze kubabwira amakuru yose ajyanye n'ibikorwa byo kongera gusana urusengero.

    Ikinyamakuru Legit cyo muri Nigeria cyatangaje ko uyu mupasiteri azakoresha arenga Miliyari 277 Frw mu bikorwa byo kubaka uru rusengero ruzajya rwakira byibuze abantu 100,000 bose bicaye batekanye. Ni ukuvuga ko uru rusengero ruzaba rukubye inshuro 2 n’imisago Sitade Amahoro.

    Ubwo habaga inkongi y'umuriro, Umunyamabanga Mukuru w’iryo torero, Kay Adesina, yasobanuye uburemere bw’ibyangiritse nyuma yo gusura aho iyo nkongi y'umuriro yafashe.

    Adesina yagize ati: 'Mu by’ukuri, rwarangiritse. Ntabwo twashoboye kwinjira, ariko twashoboraga kurebera hanze. Nafashe amwe mu mashusho.'

    Icyo gihe uyu munyamabanga yabwiye itangazamakuru ko kubera ubwinshi bw'umuriro, abaje kuwuzimya batabashije kwinjira ngo bajye kuzimya imbere.

    Nyuma y'iyi nkongi y'umuriro, Pastor Chris yavuze ko kuba rwarahiye atari impanuka cyane ko nyuma y'iyi nkongi basanze atari impanuka kandi rwari rukomeye ku buryo rutari gupfa kwangirika.

    Icyo gihe yagize ati 'Nta kintu kiba ku mwana w'Imana ku bw’impanuka. Mu mwaka wa 2001, muri Ikeja habaye iraswa ry'ibisasu, icyo gihe natekerezaga ko urusengero rwasenyutse ariko nta kibazo rwagize;

    Ndetse na nyuma y'aho nazanye abubatsi b'abahanga mbabaza niba ari ngombwa ko twarusenya kubera ibyo bisasu, bambwira ko nta kibazo rufite. None ubu, dore ibyabaye. Tugiye kubaka urusengero runini cyane noneho kandi rwiza.'



    Igishushanyo mbonera cy’uko iyo nyubako izaba iteye


    Pastor Chris yahigiye kubaka urusengero rw’icyitegererezo Satani akarira

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/147521/satani-azarira-pastor-chris-oyakhilome-agiye-kubaka-urusengero-rujyamo-abantu-100000-147521.html

  • Ahora ku isonga- Minisitiri Nduhungirehe avug… – #rwanda #RwOT

    Yabitangaje ku mugoroba wo kuri iki Cyumweru tariki 6 Ukwakira 2024, nyuma y'amasaha make yari ashize uyu muhanzi asohoye amashusho y'iyi ndirimbo iri mu zigize Album ye azamurikira Abanyarwanda n'abandi mu gitaramo azakora tariki 1 Mutarama 2025.

    Mu bihe bitandukanye Nduhungirehe agaragaza ko akurikirana ibikorwa by'abahanzi Nyarwanda, ndetse kenshi akunze kugaragaza urutonde rw'indirimbo yifashishije akora Siporo ya mu gitondo.

    Binyuze ku rubuga rwa X, agaragaza ko ashyigikira kandi yumva cyane ibihangano by'abarimo The Ben, Bruce Melodie, Bwiza n'abandi bo mu Rwanda.

    Mu butumwa bwe yatambukije n'ubundi ku rubuga rwa X, yagaragaje ko yakozwe ku mutima n'uburyo The Ben yakozemo indirimbo 'Plenty', yaba mu buryo yitwayemo, imbyino, uko amashusho akoze, umuziki, amajwi n'ibindi, ahamya ko  ari umuhanzi buri gihe ukora ku isigo. Ati 'Uyu musore ahora ku isonga.'

    Iyi ndirimbo mu buryo bw'amajwi (Audio) yakorewe muri Country Records ikozwe na Producer Kiiiz. Nduwimana Jean Paul washinze iyi studio, yanditse kuri konti ye ya X, ashimira Minisitiri Nduhungirehe ku bwo gushyigikira muri rusange inganda ndangamuco. Yavuze ko ibi 'ari inkomezi mu rugendo rw'umuziki wa The Ben, kandi koko buri gihe ahora ku isonga'.

    The Ben avuga ko mu kwandika iyi ndirimbo yifashishije Niyo Bosco. Ndetse amashusho yose yafatiwe kuri Delight Hotel. Ni amashusho agaragaramo abantu bazwi nka Prince Kiiiz, Ruti Joel, Khalfan Govinda, Titi Brown wayoboye imbyino n'abandi.

    Amashusho y'iyi ndirimbo yakozwe na J'Chretien Munezero. Ni mu gihe umukobwa yifashishijemo yitwa Impundu Brunella. Uyu mukobwa yasoje amasomo ye ku ishuri rya muzika rya Nyundo mu 2022, hashize igihe gito atangira umuziki.

    Uyu mukobwa yanyuze mu itsinda rya 'Yousta Music Band', ndetse muri Werurwe 2024 yafashije Symphony Band ubwo yacurangiraga Platini mu gitaramo yakoreye kuri Kigali Conference and Exhibition Village ahazwi nka Camp Kigali.

     Minisitiri Nduhungirehe yanyuzwe n'uburyo The Ben yakozemo amashusho y'indirimbo ye 'Plenty'

    The Ben asobanura ko iyi ndirimbo iri mu zigize Album ye azamurika muri Mutarama 2025 


    Ubutumwa Minisitiri Nduhungirehe yatambukiye ku rubuga rwe rwa X, kuri iki Cyumweru tariki 6 Ukwakira 2024

    KANDA HANO UREBE AMASHUSHO Y'INDIRIMBO 'PLENTY' YA THE BEN

    “>

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/147511/ahora-ku-isonga-minisitiri-nduhungirehe-avuga-kuri-the-ben-147511.html