Blog

  • Vitamine D: Akamaro kayo, ingaruka z’ubuke bwayo mu mubiri n’aho ituruka #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Akamaro k’iyi vitamine D ni ugufasha imyunyu ngugu ya phosphore na calcium gucengera neza mu mumagufwa n’amenyo bikayaha gukomera uko bikwiriye. Ikindi kandi yongera ubudahangarwa bw’umubiri, ikanafasha mu mikorere myiza y’ubwonko.

    Nk’uko byagaragajwe muri raporo nshya yo muri gicurasi 2020, n’ikigo cy’ubushakashatsi mu by’ubuvuzi cyo mu Bufaransa, inafasha abarwayi ba Covid-19.

    Ikindi cyagaragaye ni uko ifasha mu guhagarika gukura kwa kanseri zimwe na zimwe, zirimo iy’ibere n’iya prostate, nk’uko byemezwa n’abashakashatsi bo muri Finlande na Espagne, mu nyigo yabo yo muri gicurasi 2020.

    Ese bigenda bite iyo Vitamine D ibaye nke mu mubiri?

    1. Amagufwa aroroha cyane bikaba byatuma avunika mu buryo bworoshye, cyangwa akibasirwa n’indwara zayo.

    2. Kugabanyuka k’ubudahangarwa bw’umubiri.

    3. Kurwara kanseri ifata urura runini, iya prostate, iy’ibere n’iy’ibihaha.

    4. Ubushakashatsi bwakorewe muri Amerika muri Mata 2020, bwagaragaje ko abantu bakennye kuri Vitamine D, baba bafite ibyago byinshi byo kurwara Covid-19 yihinduranya inshuro ebyiri kurusha abafite vitamin D ihagije. Ibi kandi byongeye gushimangirwa n’ibyavuye mu nyigo nshya yakorewe muri Espagne, yagaragaje ko 82% by’abarwayi ba Covid-19 bashyizwe mu bitaro, imibiri yabo yari ikennye Vitamine D.

    5. Umuntu ufite Vitamine D idahagije aba afite ibyago byinshi byo kurwara indwara yo kwibagirwa, izwi nka Alzheimer. Ubushakashatsi bwakorewe ku bantu bakuze 916 bakurikiranywe mu gihe cy’imyaka 12, basanze muri bo abagera ku 177 baragize indwara zibasira ubwonko muri abo, kandi 124 barwaye Alzheimer.

    6. Kurwara indwara ya Parkinson.

    Ese uretse kuba ikorwa n’uruhu rwifashishije imirasire y’izuba ahandi twayisanga ni he?

    Vitamine D iboneka mu biribwa bimwe na bimwe nk’amafi, ibihumyo, amagi, ibikomoka ku mata nka yaourt na fromage, amata ya soya, tofu, marigarine, sardine, n’ibindi.

    Iyo bibaye ngombwa, umuntu ashobora guhabwa ibyunganira imirire birimo vitamine D, ariko nyuma yo gusuzumwa na muganga, akaba ariwe ugena ingano ya vitamine D umubiri ukeneye.

    Source : https://www.kigalitoday.com/amakuru/utuntu-n-utundi/article/vitamine-d-akamaro-kayo-ingaruka-z-ubuke-bwayo-mu-mubiri-n-aho-ituruka

  • Ikigoyi kiri mu byatumye Rufonsina wari umaze… – #rwanda #RwOT

    Kugera ku nzozi nibyo byifuzo bya buri muntu, ariko na none biraharanirwa amanywa n’ijoro. Rufonsina  wamamaye muri filime Nyarwanda zirimo nka “Papa Sava”, ” Umuturannyi” n’izindi, twaganiriye atubwira byinshi ku rugendo rwe muri sinema rwiganjemo imvune zikomeye yahuye nazo n’ibyamufashije kugera ku nzozi ze.

    Duhereye ku mvune yagaragaje yahuye nazo, hari aho yagize ati”Akazi ako ariko kose nta mbogamizi katagira, niyo mpamvu nakubwiye ngo iyo ukora ikintu ugikunze bisaba kwihangana. Natangiye guhembwa maze nk’imyaka 11 muri sinema. Ntabwo nahembwaga ahubwo nashoragamo n’itike nkavuga nti mureke nze njyewe nditegera ariko munshyire muri ibi bintu ndabikunda”.

    Ubu amaze kugira abafana benshi

    Mu 2009 nibwo yinjiye muri sinema akina muri filime nyinshi zirimo Papa sava, seburikoko n’zindi, aza kumenyakana cyane nyuma yo guhura na clapton kibonge mu 2020.

    Icyamufashije kumenyakana ni ugukina yifashishije ururimi rw’ikigoyi rukoreshwa mu karere ka Rubavu, ubu akaba ari umwe mu bakunzwe muri Sinema Nyarwanda. Ibi mu kubisobanura yagize ati” Navuga ko ibyo nakinnye bikagera kure ari actingi y’ikigoyi nakoresheje nkabona biciyemo!”

    Mu buzima busanzwe avuga ikinyarwanda neza ku buryo byakugora kwemera ko ariwe umwumvise avuga ikigoyi muri filime umuturanyi. Twifuje kumenya ibanga yakoresheje ngo abashe kumemya ikigoyi neza adusobanurira ko asanzwe afite inkomoko mu Karere ka Rubavu hakoreshwa uru rurimi. 

    Hari aho yagize ati”Ndi umunya-Rubavu, aho niho papa avuka ni iwabo w’umubyeyi wanjye nubwo ntahavukiye ariko nyine niho nturuka kandi ndanahakunda” . 

    Yakomeje avuga ko yahabaye kandi na none no guhorana n’abantu baho [ababyeyi be n’abandi] bikaba byaratumye akimenya kurushaho.  Yageze i Kigali mu 2007. Yagiriye Inama abifuza gutera imbere muri sinema avuga ko bisaba kubanza kubikunda, kwihangana no gushaka uko ugaragza impano yawe mu buryo bwose bushoboka ndetse no kugira ikinyabupfura.

    Rufonsina  yavuze ko clapton yamufashe ari uko yamubonye muri Seburikoko, yabona imikinire ye agahitamo kumwifashisha muri filime ye ‘Umuturanyi’.

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/113934/ikigoyi-kiri-mubyatumye-rufonsina-wari-umaze-imyaka-11-muri-sinema-yamamara-113934.html

  • Kamonyi: Ubuyobozi burihanangiriza abakoresha abana aho kubohereza ku mashuri #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Uwiringira avuga ko abakoresha abana bagiye guhagurukirwa

    Uwiringira avuga ko abakoresha abana bagiye guhagurukirwa

    Ubuyobozi butangaza ko abakoresha abana imirimo ivunanye cyangwa yoroheje ibabuza kujya mu ishuri, biganjemo abacuruzi ku dusantere, ababyeyi babakorera imitwaro bagiye mu masoko n’ababakoresha mu ngo batarageza imyaka y’ubukure.

    Mu bukangurambaga bwakorewe mu Murenge wa Rukoma mu isoko ry’ahitwa ku Rwina, abana basaga 30 bafashwe bazanye n’ababyeyi babo mu isoko babatwaje imitwaro, cyangwa baje kubahahira ngo basubire mu ngo.

    Ababyeyi bafashwe na bo bemera ko bakoze amakosa, ariko bakitwaza ko bari baje kugurira abana inkweto cyangwa imyenda, nyamara wababaza igihe umwana aherukira ku ishuri ugasanga hari n’abana bamaze igihe batiga.

    Umwe mu babyeyi ucuruza imineke muri iryo soko, avuga ko umukobwa we atize igihembwe cya mbere kandi atanasubiye ku ishuri mu cya kabiri, akavuga ko abiterwa no kuba kohereza umwana ku ishuri ntacyo bimushishikajeho n’ubwo yafashwe, yagaragazaga ko uwo mwana we w’umukobwa bucya asubira kwiga.

    Agira ati 'Umwana wanjye bamufashe muzanye kumugurira imyenda n’amakayi ngo asubire ku ishuri. Ntabwo yigeze yiga igihembwe cya mbere kuko nari ntarabona ibikoresho by’ishuri ariko ejo nzamwohereza kwiga'.

    Abana basaga 30 bafatiwe mu isoko ryo ku Rwina baje batwaje ababyeyi imitwaro

    Abana basaga 30 bafatiwe mu isoko ryo ku Rwina baje batwaje ababyeyi imitwaro

    Undi mubyeyi ucuruza imbuto muri iryo soko na we agaragaza ko afite abana babiri biga ariko bimugoye kubishyurira bose amafunguro ku ishuri, akifuza ko bishobotse yajya yishyurira umwe undi akaza kurya mu rugo, kuko n’ubundi uwo atishyuriye bamwirukana kandi nta bushobozi afite.

    Agira ati 'Impamvu umwana wanjye atiga ni uko ari njyewe ubitaho nta mugabo ngira, kandi mfite uburwayi buntera kumva nta ntege mfite, ndagerageza nkabona amafaranga y’umwana umwe undi bakamwirukana. Banyemereye namwohereza akajya aza kurya mu rugo utwo nabonye'.

    Umuyobozi w’Akarere ka Kamonyi wungirije ushinzwe iterambere ry’ubukungu, Uwiringira Marie Josée, avuga ko ababyeyi usanga bakoresha abana babo imirimo ntibabohereze ku mashuri kandi imyaka yabo y’ubukure itabemerera gutunga imiryango.

    Avuga ko hamwe n’abandi bakoresha abana mu bikorwa bitandukanye, bagiye gukurikiranwa bakabihanirwa kugira ngo bacike ku ngeso yo kwangiza abana.

    Agira ati 'Usanga abana barimo guhata ibirayi muri za resitora, bakabavomesha amazi aho bubaka amazu, bakabahemba udufaranga duke ahubwo ibyo biraka byagahawe ababyeyi babo bakinjiza menshi. Urumva harimo kwiba umwana'.

    Yongeraho ati 'Harimo no kumukoresha kandi ibyo bihanwa n’amategeko. Nyuma yo kurangiza ubukanguramabaga bwo kubasubiza mu ishuri, tuzatangira kwinjira mu bibazo bituma bata amashri kandi nidusanga hari ababakoresha iyo mirimo bazabihanirwa bikomeye'.

    Uyu mubyeyi avuga ko umwana we bamufashe yaje kumugurira imyenda ngo asubire kwiga nyamara ataranize igihembwe cya mbere

    Uyu mubyeyi avuga ko umwana we bamufashe yaje kumugurira imyenda ngo asubire kwiga nyamara ataranize igihembwe cya mbere

    Akarere ka Kamonyi kari gafite abana babarirwa mu 7.000 batahise basubira ku ishuri mu gihembwe cya kabiri 2022, imibare ikaba igaragaza ko abasaga 5.000 bamaze gusubizwayo kandi ubukangurambaga ngo buzarangira basubiyeyo bose.

    Source : https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/article/kamonyi-ubuyobozi-burihanangiriza-abakoresha-abana-aho-kubohereza-ku-mashuri

  • Kwizera Pierrot yongeye gusinya muri Rayon Sports #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Kwizera Pierrot wari umaze imyaka ibiri mu ikipe ya AS Kigali yasinye amasezerano y’imyaka ibiri muri Rayon Sports, nyuma yo gusoza amasezerano yari afitanye na AS Kigali.

    Kwizera Pierrot wigeze gukinira ikipe ya Rayon Sports, ni umwe mu bakinnyi bakoranye amateka nayo yo kugera bwa mbere mu matsinda ya CAF Confederation Cup, ndetse inagera muri 1/4 cy’iyo mikino.

    Source : https://www.kigalitoday.com/imikino-11/football/article/kwizera-pierrot-yongeye-gusinya-muri-rayon-sports

  • Abashoje kugororerwayo Iwawa baranenga ubuyobozi bw'uturere batuyemo #rwanda #RwOT

    Abagera ku 1585 basezerewe bari bamaze iminsi bagororerwa Iwawa, bagaragaje ibyishimo byinshi mu kwitegura gusubira mumuryango yabo.

    Ku nshuro ya 22 nibwo Iwawa basezereye bamwe mu bari bamaze amezi 9 bahagororerwa.

    Abahagororerwa bize imyuga myinshi izabateza imbere mu buzima bwo hanze irimo umuhinzi, ububaji,ubwubatsi, ubudozi n'indi myuga itandukanye.

    Gusa nubwo uru rubyiruko rwasezerewe rurangije inyigisho rumaze kwiga, nyuma yo guhindura imyumvire mibi bari bafite yo gukoresha ibiyobyabwenge,bakaba bagiye gusubira mu buzima busanzwe nubwo hari icyo banenga.

    Bamwe mu rubyiruko rugororerwa Iwawa bagarutse inshuro zirenga eshatu baranenga uturere batuyemo kuko tugira uruhare rwo kubajyana kugororerwa Iwawa ariko bataha bakabirengagiza ntibabafashe mu byo bize kandi mu gusezererwa ubuyobozi bw'uturere bubizeza ko nyuma yo gusubira mu buzima busanzwe buzabafasha.

    Icyakora ngo iyo batashye barategereza amaso agahera mu kirere bamwe bigatuma basubira mu biyobyabwenge bitewe no kwitekerezaho bakabura igisubizo.

    Ishimwe Pasifique n'umwe mu barangirije umwuga w'ubudozi Iwawa ahagarutse ku nshuro ya 3 ariko aranenga Akarere ka Nyarugenge umurenge wa Muhima kuko bugira uruhare mu kubajyana ahitwa kwa Kabuga ndetse bikabaviramo kujya Iwawa nubwo batahinubira.

    Yakomeje avuga ko agiye Iwawa ku nshuro ya 3 ariko atari uko ari igihazi ahubwo biterwa no kwitekerezaho nyuma yo kuva kugororwa ariko ntakore ibyo yahuguriwe ubukene bwamwica akiyahuza urumogi n'ibindi biyobyabwenge bigatuma asubira kwiga ibyo yarangije.

    Fred Mufulukye,Umuyobozi wa NRS ati” Habayeho gukurikirana buri muntu ku giti cye ku buryo twabonye bahindutse kandi biyemeje Kuba imboni y'umuntu ku giti cye.

    Gusa yabwiye abarangije ko bigishijwe bihagije kandi byagiye bigaragara ko hari abahawe amahirwe.

    Gusa yongeyeho ko abazakomeza kubigira akamenyero bazagana inkiko kuko hari abagarutse ku nshuro ya 4.

    Yijeje abarangige iki gihembwe ko bamaze kuganira n'uturere twose ko bagomba gukurikirana abashoje Iwawa iki gihembwe ku buryo n'imiryango igomba kubakira neza kuko bayiganirije kandi ko abana babo bahindutse ku kigero gikwiye.

    Madamu Ingabire Assumpta wavuye muri Minaloc ariwe wari umushyitsi mukuru nawe yunze mu rya Fred Mufulukye,ati “abagororerwa aha bose bagiye kujya mu buzima busanzwe ariko nta kibazo twateguye uburyo bwose abasohotse bagiye gutangiriraho ubuzima kandi buri gihe twe tuzajya dukorana inama n'uturere tumenye uko babayeho.”

    Gusa iyo witegereje ndetse ukanaganira n'abashoje iki cyiciro ubona ko bitoroshye ko bahinduka burundu ubuyobozi bwibanze ndetse n'uturere batabishyizemo imbaraga no kubaba hafi bagafshwa gukora ibyo bize mu kigo ngororamuco cya Iwawa.









    Alfred NTAKIRUTIMANA/Umuryango

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/ubuzima/article/abashoje-kugororerwayo-iwawa-baranenga-ubuyobozi-bw-uturere-batuyemo

  • Nizeyimana Mirafa yamaze gutandukana na Zanaco yerekeza muri Kabwe Warriors #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Mu kiganiro cyihariye yagiranye na Kigali Today, Nizeyimana Mirafa yemeje ko yamaze gutandukana na Zanaco FC yari agifite amasezerano yagombaga kurangira taliki ya 12 Werurwe 2022, gusa iyo kipe ikaba yari yamaze kumenyesha abakinnyi b’abanyamahanga bayikinamo, ko idafite gahunda yo kongera kubakoresha bityo ko we yahisemo kubasaba ko yatandukana na yo isoko ry’igura n’igurisha ritarafunga.

    Ati 'Amasezerano yanjye yagombaga kurangira taliki ya 12 Werurwe uyu mwaka ariko Zanako yari yamaze kutubwira ko idashaka gukoresha abanyamahanga umwaka utaha, ni yo mpamvu nahisemo kubasaba ko njye bandekura nkishakira indi kipe, ngo hato isoko ry’igura n’igurisha ridafunga ntarabona ikipe. Twarumvikanye byose barandekura'.

    Mirafa yari asanzwe ari umukinnyi wa Zanaco FC

    Mirafa yari asanzwe ari umukinnyi wa Zanaco FC

    Kabwe Warriors ni imwe mu makipe akomeye muri shampiyona ya Zambia, dore ko umwaka ushize yanakinnye imikino nyafurika 'Total Caf Confederations Cup’, ubwo yari yarasohokanye na Red Arrows mu gihe Zanaco yakinagamo Mirafa, yo yari yasohokanye na Zesco United muri CAF Champions League.

    Nyuma y’umunsi wa 21 wa shampiyona, Kabwe Warriors iri ku mwanya wa 13 n’amanota 25, aho mu mikino itanu imaze gukina itaratsindamo n’umwe, kuko yatsinzwe itatu inganya ibiri.

    Mirafa Nizeyimana yerekeje muri Zanaco FC muri Werurwe umwaka ushize, aho yari yavuye mu Rwanda agiye gukinira Napsa Stars atakiniye nyuma yuko hari ibyo batumvikanye, bityo agahitamo kwerekeza muri Zanaco FC.

    Mirafa yerekeje muri Zambia avuye muri Rayon Sports

    Mirafa yerekeje muri Zambia avuye muri Rayon Sports

    Nizeyimana Mirafa yerekeje muri zambiya aho yari avuye mu ikipe ya Rayon Sports, andi makipe yakiniye ni Etincelles, Police FC ndetse na APR FC

    Source : https://www.kigalitoday.com/imikino-11/football/article/nizeyimana-mirafa-yamaze-gutandukana-na-zanaco-yerekeza-muri-kabwe-warriors

  • Ingingo z'ingenzi z' urwandiko rwa SEKAMUGA Felicien rusaba guhindura amazina #rwanda #RwOT

    Uwitwa, SEKAMUGA Felicien mwene KAYITAVU  na NYIRABAZIYAKA Venantie utuye mu mudugudu wa Rwiminazi, Akagari ka Nemba, Umurenge wa Rweru , Akarere ka Bugesera mu ntara y'iburasirazuba, uboneka kuri nomero ya Telefone igendanwa 078 1590076.

    Yasabye uburenganzira bwo gusimbuza izina SEKAMUGA izina MBONIMPA, akitwa MBONIMPA Felicien mu irangamimerere.

    Impamvu atanga ni uko izina SEKAMUGA rimutera ipfunwe mu bandi;

    Akaba asaba kwemererwa binyuze mu nzira zemewe n'amategeko, guhindura izina SEKAMUGAbityo akitwa MBONIMPA Felicien mu gitabo cy'irangamimerere kirimo inyandiko y'ivuka.

    The post Ingingo z'ingenzi z' urwandiko rwa SEKAMUGA Felicien rusaba guhindura amazina appeared first on RUSHYASHYA.

    Source : https://rushyashya.net/ingingo-zingenzi-z-urwandiko-rwa-sekamuga-felicien-rusaba-guhindura-amazina/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=ingingo-zingenzi-z-urwandiko-rwa-sekamuga-felicien-rusaba-guhindura-amazina

  • Gatsibo: Umuriro w’amashanyarazi bizejwe mu 2005 kugeza ubu ntibarawubona #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Umuriro w

    Umuriro w’amashanyarazi bizejwe barahebye

    Nduwumwe Pacifique avuga ko mu mwaka wa 2005, bizejwe umuriro w’amashanyarazi ndetse n’ibyangombwa bizifashishwa nk’amapoto birazanwa.

    Gusa ngo baje gutungurwa babonye ya mapoto yajyanywe mu wundi mudugudu baturanye w’Akabuye, ariko nawo uhabwa mubazi ziri mu mazina y’umudugudu w’Akavumu.

    Ati 'Bazanye amapoto n’imicanga hashize igihe baraza barabipakira, babijyana mu mudugudu w’Akabuye twegeranye. Ubu cash power bakoresha ziri mu mazina y’umudugudu wacu w’Akavumu ku buryo bigoye ko twe twawubona mu gihe hari abawufite mu izina ryacu.'

    Avuga ko iki kibazo cyakomeje kuganirwaho mu nama zitandukanye ndetse n’ubuyobozi bw’akarere burabimenyeshwa, ikifuzo ari uguhabwa amashanyarazi kugira ngo bayakoreshe mu kwiteza imbere.

    Ikirushaho kubashengura ngo ni uko ubu harimo gukorwa umuyoboro w’amashanyarazi unyura haruguru yabo, ujyanwa mu Karere ka Kayonza bahana imbibi.

    Asaba ubuyobozi kubibuka bagahabwa umuriro, kugira ngo bawubyaze umusaruro mu bikorwa by’iterambere.

    Agira ati 'Ubu insinga zijyana umuriro muri Kayonza ziraca mu mudugudu wacu. Rwose mwadukorera ubuvugizi natwe bakatwibuka kuko kubera gutura hagati y’imidugudu ifite umuriro, umwijima wose waje iwacu, duhorana impungenge z’abajura.'

    Umuyobozi w’Akarere ka Gatsibo, Gasana Richard, avuga ko kugira ngo umuriro w’amashanyarazi ugere kuri benshi kandi abamaze kuwubona bakore ibikorwa byabateze imbere babanje kongerera umushobozi uwari uhari, bakaba bageze ku kigero kiri hejuru ya 80% bayakura muri 'single phase’ ashyirwa muri 'Three Phases’.

    Insinga zibanyuraho zijya gucanira ahandi

    Insinga zibanyuraho zijya gucanira ahandi

    Avuga ko nibimara kurangira bazatangira gushyira umuriro ahantu hahurira abantu benshi, kandi ngo bikazakorwa muri uyu mwaka w’ingengo y’imari.

    Ati 'Tuzahera kuri santere z’ubucuruzi, ahatangirwa serivisi nko ku biro by’inzego z’ubuyobozi, amashuri, amavuriro, amasoko n’ahahurira abantu benshi bashobora kuwubyaza umusaruro, hakazakurikiraho imidugudu kandi bizatangira muri uyu mwaka w’ingengo y’imari.'

    Akarere ka Gatsibo abaturage 47% ni bo bafite umuriro w’amashanyarazi, mu gihe biteganyijwe ko umwaka wa 2024 abaturage bose bazaba bawufite kandi bacana.

    Source : https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/article/gatsibo-umuriro-w-amashanyarazi-bizejwe-mu-2005-kugeza-ubu-ntibarawubona

  • U Rwanda rwemeye gufungura umupaka wa Gatuna nyuma y'ibiganiro byiza na Lt Gen Kainerugaba #rwanda #RwOT

    Guverinoma y'u Rwanda yatangaje ko tariki 31 Mutarama 2022 umupaka wa Gatuna uzafungurwa nyuma y'imyaka myinshi ufunze kubera umubano mubi w'ibihugu byombi.

    Ni nyuma yaho Lt Gen Muhoozi Kainerugaba, Umugaba w'Ingabo zirwanira ku butaka muri Uganda asuye u Rwanda, rukaba rusanga hari ubushake mu gukemura ibibazo rwagaragaje.

    Itangazo rya Minisiteri y'Ububanyi n'Amahanga ryavuze ko nyuma y'uruzinduko rwa Lt Gen Muhoozi Kainerugaba, Umugaba Mukuru w'Ingabo za Uganda zirwanira ku butaka uherutse gusura u Rwanda ku itariki ya 22 Mutarama, 'Guverinoma y'u Rwanda yabonye ko hari umugambi wo gukemura ibibazo byagaragajwe n'u Rwanda, ndetse n'ubushake bwa Guverinoma ya Uganda mu gushaka umuti w'ibibazo bitarakemuka.'

    Ryakomeje rivuga ko icyemezo cyo gufungura Umupaka wa Gatuna kizatangira gushyirwa mu bikorwa ku itariki ya 31 Mutarama 2022. Riti 'Guverinoma y'u Rwanda irifuza gutangaza ko Umupaka wa Gatuna hagati y'u Rwanda na Uganda uzafungurwa kuva ku itariki ya 31 Mutarama 2022.'

    Nk'uko bimeze ku yindi mipaka, ingamba zo kwirinda ikwirakwira ry'icyorezo cya Covid-19 zizubahirizwa no ku Mupaka wa Gatuna, riti 'Nk'uko bimeze ku yindi mipaka yo ku butaka, inzego z'ubuzima hagati y'u Rwanda na Uganda zizakomeza gukorera hamwe mu gushyiraho ingamba zorohereza urujya n'uruza rw'abantu hashingiye ku bihe bya Covid-19.'

    Iri tangazo kandi rivuga ko Guverinoma y'u Rwanda irajwe ishinga no gukomeza gucyemura ibibazo biri hagati y'impande zombi, iki cyemezo kikaba kigamije kwihutisha ibikorwa byo gukemura ibibazo biri hagati y'ibihugu byombi.

    Itangazo riragira riti 'Guverinoma y'u Rwanda ishyigikiye ibiri gukorwa mu gukemura ibibazo bigihari hagati y'u Rwanda na Uganda kandi yizeye ko itangazo ry'uyu munsi rizagira uruhare mu kwihutisha izahuka ry'umubano hagati y'ibihugu byombi.'

    Ku itariki ya 22 Mutarama, Lt Gen Muhoozi Kainerugaba yagiriye uruzindiko rudasanzwe mu Rwanda aho yaganiriye na Perezida Kagame mu biganiro byamaze umwanya munini, amakuru akavuga ko impande zombi zishimiye ibyavuye muri ibyo biganiro ndetse ko byatumye 'haterwa indi ntambwe mu gucyemura ibibazo bihari'.

    Mbere y'uruzindiko rwa Lt Gen Muhoozi, impande zombi zari zagerageje kumvikana binyuze mu buhuza bwari buhagarariwe na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo na Angola ariko ntibyagira icyo bitanga gifatika.

    Ibiganiro byo kuzahura umubano w'ibihugu byombi, byaje nyuma y'amasezerano yo guhagarika ubwo bwumvikane buke, yashyizweho umukono ku wa 21 Kanama 2019, umuhango wabereye i Luanda muri Angola, agashyirwaho umukono na Perezida Paul Kagame ku ruhande rw'u Rwanda ndetse na Yoweri Kaguta Museveni ku ruhande rwa Uganda.

    Kuva mu myaka isaga itanu ishize, u Rwanda na Uganda ntibyabanye neza kubera impamvu zagiye zitangazwa mu nama yahuje abayobozi b'ibihugu byombi ariko ntihagire igikorwa.

    Mu Ugushyingo 2021,Perezida Kagame yabwiye Aljazeera ko u Rwanda na Uganda bazakomeza gushaka ibisubizo ku bibazo bihari cyane ko umuzi bwabyo uzwi ahubwo hakenewe guhuza imyumvire.

    U Rwanda rushinja Uganda guhohotera abaturage barwo gusa nta kintu na kimwe cyigeze gikorwa kuri izo mpungenge.

    Abanyarwanda benshi bamaze kwirukanwa muri Uganda bakajugunywa ku mupaka uhuza ibihugu byombi. Benshi babanza gukorerwa iyicarubozo ribabaza umubiri n'umutima bashinjwa kuba intasi z'u Rwanda ndetse ntibagezwa imbere y'ubutabera ngo baburanishwe.

    U Rwanda rushinja Uganda ko ishyigikira imitwe y'iterabwoba igamije kuruhungabanyiriza umutekano irimo RNC ya Kayumba Nyamwasa.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/politiki/article/u-rwanda-rwemeye-gufungura-umupaka-wa-gatuna-nyuma-y-ibiganiro-na-kainerugaba