Category: Uncategorized

  • 250 rolls of smuggled electric cables, liquor seized #rwanda #RwOT

    The cables, which were concealed in seven sacks as well as the liquors, were intercepted on Sunday, October 11, from six suspected smugglers in Kamarebe Village, Gahinga Cell of Mururu Sector.

    They were being sneaked into the country from DR Congo, through River Rusizi. The smugglersescaped arrest towards the same direction, Chief Inspector of Police (CIP) Bonaventure Twizere Karekezi, the Police spokesperson for the Western region, said.

    “At around 1pm on Sunday, based on credible information from an informed resident, the District Police Unit (DPU) of Rusizi and Border Security Unit (BSU) worked together to trace the suspected smugglers,” said CIP Karekezi.

    The ring of smugglers involved Rwandans and Congolese.

    A group of Congolese, he said, brought the contraband through River Rusizi and handed them over to six Rwandans in Gahinga, Mururu Sector.

    However, during the process, the six Rwandans, after noticing the Police, abandoned the goods and ran towards the waters. The seized goods were handed over to the Revenue Protection Unit at Rusizi border post,” CIP Karekezi explained.

    It is said that the six Rwandans had been just hired to transport the goods to a yet to be known destination.

    “Police and other relevant authorities are working together to identify the owner of the goods, to face the law,” he said.

    Liquors, second-hand clothes and shoes, food flavors, powdered milk and electric appliances are among the goods that are the common goods usually seized from smugglers in the districts bordering DR Congo, especially in Rubavu and Rusizi.

    IGIHE

    Source : https://en.igihe.com/news/article/250-rolls-of-smuggled-electric-cables-liquor-seized

  • USAID Supports Rwanda’s First Professional Network for Women in Energy #rwanda #RwOT

    POWERHer will be a fully independent non-profit organization with a mission of increasing the number of women—and women’s opportunity for leadership positions and influence—in the Rwandan energy sector. This newly established network has already brought together women working across the Rwandan energy sector: from executives, senior managers, engineers, technicians and field staff in public and private energy institutions.

    POWERHer’s action plan includes networking events, a mentorship program, outreach to educational institutions to attract more female students into the sector, and public talks. It will also offer leadership, entrepreneurship and workforce development skills training programs to members. POWERHer network will open its doors to all young women graduates from various technical fields in the energy sector. These efforts will contribute to the achievement of gender equality in Rwanda, as enshrined in the constitution.

    The 104 founding members of POWERHer held elections for leadership committees, and elected Nicole Mukwindi as President and Apophia Umutoni as Vice President. President Nicole Mukwindi said 'Women are the minority in Rwanda’s energy sector and we work in a challenging environment where we face widespread negative gender stereotypes. Through POWERHer and its activities we will be able to change mindsets and attract more women into the sector and empower those who already have jobs to strive for leadership positions. We dream of a future where women feel welcomed in the energy sector and by standing together in POWERHer, will we make that dream a reality.'

    Moving forward, USAID’s Women in Rwandan Energy Activity (WIRE) will support and strengthen the capacities of POWERHer through strategic global and national networking, training and outreach activities. In addition to POWERHer, WIRE will also continue its work with the government and the private sector to empower women in Rwanda’s energy sector. WIRE aims to support 1,400 women in their careers in the fast-growing energy sector and to advance gender inclusion in Rwanda’s journey of economic transformation.

    USAID Mission Director Leslie Marbury congratulated the women of the POWERHer network and reiterated USAID’s support for women’s economic empowerment: 'Around the world, USAID works to advance gender equality and believes that women should have equal access to academic and professional opportunities,' she said. 'When men and women are equally represented in all parts of the economy, growth is more sustainable and just for all members of society. That is why we are supporting POWERHer through the Women in Rwandan Energy activity and wish it, and all the women in Rwanda’s energy sector, great success in the years ahead.'

    WIRE, a two-year initiative implemented by the USAID Power Africa East Africa Energy Project, established Rwanda’s first professional network for women in the energy sector.

    IGIHE

    Source : https://en.igihe.com/news/article/usaid-supports-rwanda-s-first-professional-network-for-women-in-energy

  • Umujinya no kuvuga ngo wanga FPR cyangwa Kagame ntabwo bihagije – Robert Mugabe #rwanda #RwOT

    Ibi byose Robert Mugabe yabisobanuye mu kiganiro yagiranye na Ukwezi TV, aho yasobanuye ko abavuga ko barwanya ubutegetsi nka Padiri Nahimana Thomas, Twagiramungu Faustin n’abandi barimo Paul Rusesabagina, uwiyise Major Sankara n’abandi, imyumvire yabo ari ubujiji kandi batazi ibya politiki.

    IREBERE VIDEO Y’IKIGANIRO CYOSE HANO :

    Robert Mugabe ati : “Iyo urebye bariya bavuga ngo bararwanya ubutegetsi nibo birirwa bavuga ngo Kagame yapfuye, ngo icyampa indege ikamwica, ngo ari mu bitaro ararembye… Urumva ikibazo ? Ntabwo ikibazo ari imigambi ya FPR, ngo bavuge bati iyi migambi ni mibi ariko twageze ku butegetsi twayihindura gutya”

    Robert Mugabe avuga ko yayobewe niba Twagiramungu Faustin wigeze kuba Minisitiri w’Intebe mu Rwanda, ibyo asigaye avuga abiterwa n’ubusaza cyangwa ikindi. Ibikorwa yijanditsemo n’ubwo ari ibyaha, mu mboni ya Robert Mugabe ngo si umuntu Leta y’u Rwanda inakeneye kuba yazazana i Kigali nk’uko byagenze kuri Rusesabagina n’ubwo nabyo byashoboka ko azafatwa.

    Aha yagize ati : “Hari umuntu nemeraga cyane ; Twagiramungu. Yaravugaga ukumva afite ibitekerezo cy’umuntu ukuze muri Politiki, ariko ubungubu niba ari ugusaza, niba ari ibiki, nawe asigaye ari muri ibi bintu ngo twarwanye, twarwanye… Sinzi niba Kigali inamukeneye, uriya arashaje, baba bakabije cyane nibamureke. Ahubwo nawe nabireke asazire mu bana be… Sindamenya umutwe ayobora wa gisirikare ariko niba afite ibyaha akora yabibazwa ariko uburyozwacyaha bugira inyungu… Uyu muntu arayobya bangahe ? Ese afite ubushobozi bwo kuyobora ingabo ?… “

    IREBERE VIDEO Y’IKIGANIRO CYOSE HANO :

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/3/article/Umujinya-no-kuvuga-ngo-wanga-FPR-cyangwa-Kagame-ntabwo-bihagije-Robert-Mugabe

  • Abanyarwanda bajyana imyaka i Goma bamaze guhomba miliyoni 100Frws #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Umupaka muto uhuza Goma na Gisenyi
    Umupaka muto uhuza Goma na Gisenyi

    Uwabonampuze Musa uyobora koperative icuruza imyaka izwi nka ‘KOTIHEZA’ mu Karere ka Rubavu, avuga ko mu bihe bya COVID-19 Abanyarwanda bakora ubucuruzi bwambukiranya imipaka bahombye amafaranga menshi.

    Uwabonampuze avuga ko bari basanzwe bakora ubucuruzi bwambukiranya imipaka aho bakuraga imyaka mu Mujyi wa Goma cyangwa bakayijyanayo, ariko kugira ngo bakore ubucuruzi neza, bagiranye amasezerano na Koperative zo mu Mujyi wa Goma kugira ngo boroshye ubucuruzi.

    Agira ati “Kubera ruswa ziba mu gihugu cya Kongo, twasanze kugirana amasezerano byadufasha, twemeranya ko imyaka ya Koperative y’AbanyeKongo iri mu Rwanda tuyikurikirana nk’iyacu ntigire ikibazo, na bo bemera ko imyaka yacu iri ku butaka bwa Kongo bayikurikirana nk’iyabo”.

    Yari amasezerano meza ku mpande zombi kuko byatangaga umutekano ku bicuruzwa, ariko igihe cya COVID-19 kigeze ngo Abanyekongo bahindutse Abanyarwanda.

    Agira ati “Aho COVID-19 iziye imipaka igafungwa, ibibazo byaravutse, ubuyobozi bw’akarere bwemeje ko umucuruzi umwe aherekeza imyaka n’umushoferi bajya muri Kongo bagacuruza bakagaruka, ariko icyorezo cyakomeje kwiyongera, ubuyobozi bwemeza ko umuntu wagendaga aherekeje imyaka ahagarara ahubwo hakagenda umushoferi gusa”.

    Abacuruzi bo mu Rwanda babyumvise, bakoze inama bemeza ko bagomba kwirinda icyorezo cya COVID-19 no gukumira ko kiyongera mu Rwanda bahitamo gukorana n’Abanyekongo.

    Agira ati “Twahuye n’abacuruzi ba Goma, twumvikana ko umushoferi wo mu Rwanda yazajya abashyira imyaka bakagurisha bakaduha amafaranga nk’uko na bo bafite ibyo bohereza mu Rwanda, twajya tubyakira tugashyira mu bikorwa amasezerano twagiranye”.

    Nubwo bagiranye amasezerano, Abanyekongo ntibayubahirije ahubwo bahise bicamo ibice bibiri, kimwe kiza mu Rwanda ikindi kiguma muri Kongo.

    Musa avuga ko uko icyorezo cyakomeje kwiyongera byageze n’aho nta muntu wemerewe kuva mu Rwanda, hemezwa ko abashoferi batwara ibicuruzwa ku mupaka bajya mu kato bakageza umuzigo ku mupaka ariko ntibemererwe kwambuka umupaka, umuzigo ugafatwa n’Abanyekongo.

    Aha ni ho Abanyarwanda batangiye guhura n’ibihombo kuko Abanyekongo batangiye kwica amasezerano.

    Musa agira ati “Abanyarwanda akazi kasigaye ari ako gushaka imyaka bakayijyana ku mupaka, ubundi igatwarwa n’Abanyekongo, ariko iyo umuzigo wageraga muri Kongo umucuruzi waho yatangiraga kuwutesha agaciro”.

    Akomeza agira ati “Yatangiraga kuguhamagara akubwira ko ibiciro byagabanutse, ibicuruzwa ibiro bituzuye, ndetse ibicuruzwa byangiritse, ugasanga wowe wohereje umuzigo uhuye n’igihombo utaranacuruza kuko n’ubundi utabigarura mu Rwanda. Ibi na byo byiyongeyeho ko no kukoherereza amafaranga baguhaga atuzuye, ubundi akagukata hamwe no kuburira mu nzira”.

    Musa avuga ko Abanyarwanda babaye ibikoresho by’Abanyekongo, aho bazana ibiciruzwa bashyizemo magendu yagera ku mupaka Abanyarwanda babitumije bagahanwa n’ikigo cy’imisoro, kandi nta Munyarwanda wambutse ngo ashyiremo iyo magendu.

    Abakora ubucuruzi bwambukiranya imipaka mu Karere ka Rubavu bavuga ko kubera COVID-19, abayobozi bashinzwe imisoro n’amahoro hamwe n’urwego rw’abinjira n’abasohoka, bakwiye gufasha abacuruzi bo mu Rwanda batumiza ibicuruzwa muri Kongo.

    Musa ati “Twifuza ko Abanyekongo bajya basorera mu gihugu cyabo ibicuruzwa bazanye mu Rwanda, n’Abanyarwanda bakemererwa gusorera ibicuruzwa batumije muri Kongo bigeze mu Rwanda, kuko byakuraho ibihombo dutezwa n’Abanyekongo bashyira mu bicuruzwa magendu tukabihanirwa, kimwe no gusora umusoro w’igice na byo tukabihanirwa”.

    Abanyarwanda bakora ubucuruzi bwambukiranya umupaka bavuga ko COMESA n’inzego zishinzwe ubucuruzi mu Rwanda zahuza zabahuza n’AbanyeKongo, kugira ngo amasezerano yo gukurikirana imyaka mu gihugu akomeze kubahirizwa, kuko byakuraho igihombo Abanyarwanda bahura na cyo, bikaba byatuma n’AbanyeKongo baje gukorera mu Rwanda basubira mu gihugu cyabo.


    source https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/abanyarwanda-bajyana-imyaka-i-goma-bamaze-guhomba-miliyoni-100frws

  • Shampiyona iratangira mu Kuboza, ingengabihe y’uburyo shampiyona izagaruka ishobora gutangazwa uyu munsi #rwanda #RwOT

    Shampiyona y’icyiciro cya mbere mu mupira w’amaguru mu Rwanda umwaka w’imikino wa 2020-2021, ushobora gutangira mu ntangiriro z’Ukuboza 2020, ni nyuma y’uko FERWAFA yari yasubitse ingengabihe yagaragazaga ko izatangira mu Ugushyingo 2020.

    Mu ntangiriro za Kanama 2020 ni bwo ishyirahamwe ry’umupira w’amaguru mu Rwanda, FERWAFA ryatangaje igihe shampiyona y’icyiciro cya mbere umwaka w’imikino wa 2020-2021 uzatangirira, aho byari biteganyijwe ko izatangira tariki ya 30 Ukwakira 2020.

    Gusa mu ntangiriro za Nzeri 2020, FERWAFA yahise yandikira amakipe iyamenyesha ko habayeho impinduka kuri gahunda y’itangira ry’imikino mu Rwanda.

    Yamenyesheje ko ibjyanye no gutanga impushya zo kwitabira amarushanwa ategurwa na FERWAFA bizarangirana na 18 Ukuboza 2020(aha harimo n’igihe cyo kujurira ku makipe atarishimiye imyanzuro). Ibi byari bivuze ko shampiyona izatangira umwaka utaha wa 2021.

    Uyu munsi FERWAFA ikaba yamaze gusohora itangazo rigaragaza ko habayeho impunda muri iyi gahunda aho bigomba kurangirana na tariki ya 20 Ugushyingo 2020 (aha harimo n’igihe cyo kujurira ku makipe atishimiye imyanzuro).

    Amakuru avuga ko ibi byahinduwe kugira ngo shampiyona izabashe kuba yatangira vuba bitageze mu mwaka utaha.

    Byitezwe ko shampiyona izatangira mu cyumweru cya mbere cy’ukwezi wa 12, tariki ya 4, ndetse uyu munsi nta gihindutse FERWAFA irashyira hanze gahunda ya shampiyona y’icyiciro cya mbere umwaka w’imikino wa 2020-2021 n’imikino ya kamarampaka ku makipe yo mu cyiciro cya kabiri ahatanira kuzamuka mu cya mbere.

    Biteganyijwe ko amakipe yo mu cyiciro cya 2 azakina imikino ya Kamarampaka(playoffs) kugira hamenyekane amakipe azazamuka mu cyiciro cya mbere, imikino ibanza ya 1/2 izaba tariki ya 13 Ugushyingo 2020.

    Shampiyona iragaruka mu kwezi kwa 12

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/shampiyona-iratangira-mu-kuboza-ingengabihe-y-uburyo-shampiyona-izagaruka-ishobora-gutangazwa-uyu-munsi

  • Icyitonderwa! Gutwara abagenzi mu modoka buzuye imyanya yose ntabwo bitangira uyu munsi_RURA yavuze ryari? #rwanda #RwOT

    Urwego Ngenzuramikorere, RURA, rwemeje ko mu rwego rwo kugirango hanozwe uburyo bw'ingendo hirindwa COVID-19, hategurwe ibiciro bishya by'ingendo ndetse ko ku wa Kane aribwo amabwiriza mashya y'ingendo azatangira kubahirizwa.

    Inama y'abaminisitiri yateranye kuri uyu wa Mbere yemeje kandi ko imodoka zitwara abagenzi mu modoka rusange zitazongera gutwara icya kabiri cy'abo zatwaraga ahubwo ko imyanya yicarwamo igomba kuba yicawemo 100% ahubwo imodoka abantu bagenda bahagaze zo hagahagarara 50% by'ababyemerewe.

    Ni amabwiriza akuyeho ayubahirizwaga guhera muri Gicurasi, ubwo hemezwaga ko gutwara abantu mu buryo rusange cyangwa ibinyabiziga by'abantu ku giti cyabo byemewe, ariko imodoka zatwaraga 50% by'abagenzi.

    Icyo gihe ibiciro by'ingendo byiyongereyeho amafaranga 31.8 Frw ku kilometero mu Mujyi wa Kigali na 30.8 Frw ku kilometero mu ntara, kubera ko umubare w'abagenzi mu modoka wari ugabanyijwe.

    Aganira n'ikinyamakuru IGIHE, Umuyobozi Mukuru wa RURA, Lt Col Patrick Nyirishema, yavuze ko amabwiriza mashya yo gutwara abagenzi ku bushobozi bwa 100% azatangira kubahirizwa ku wa Kane. Ati:

    'Bizatangira kubahirizwa ku wa Kane, kuko dukeneye gutanga amabwiriza yo kwirinda iki cyorezo n'ibiciro bishya. Ibiciro birahinduka, ntabwo duteganya ko bisubira aho byari biri kuko n'ubundi biriya biciro byagiyeho mu ntangiriro za 2018, mu kwezi kwa gatatu twagombaga kuba twarahinduye ibiciro ariko byahuriranye n'icyorezo.'

    'Imibare n'ibiki byose byari byarakozwe, ni uko tutabishyize mu bikorwa kubera icyorezo cyahise kizamo, ariko byose tugomba kubyigaho uyu munsi uko bimeze, tukareba amabwiriza azashyirwaho kuko abantu 100% [mu modoka] bivuze ko n'amabwiriza tugomba kuyasubiramo mu kwirinda icyorezo.'

    Mu mabwiriza asanzwe ni uko abantu bose bagomba kwishyura urugendo bakoresheje ikoranabuhanga, bakabanza gukaraba mbere yo kujya hategerwa imodoka kandi buri wese akaba yambaye agapfukamunwa kandi neza.

    Mu gihe aya mabwiriza ariko yari ataratangazwa, hari ibigo bimwe bitwara abagenzi byazindutse bitwara abagenzi buzuye imodoka bitandukanye n'uko byari bisanzwe, hagendewe ku mabwiriza yasohotse nijoro mu byemezo by'inama y'abaminisitiri.

    Nyirishema yakomeje ati:

    'Tumaze kuvugana n'abagenzuzi, barimo kumenyesha ibigo bitwara abagenzi kugira ngo bihangane bizatangire ku wa Kane, ariko urumva hari uwazindutse abikora kubera ko itangazo ryasohotse mu ijoro'.

    Ubwo inama y'abaminisitiri yafatanga ingamba nshya ku ngendo, yemeje ko amabwiriza arambuye kuri iyi ngingo azatangwa na RURA.

    Minisiteri y'Ubuzima isaba Abaturarwanda bose gukomeza kwitwararika bubahiriza amabwiriza yo kwirinda ikwirakwira ry'icyorezo cya COVID-19.

    Source : https://impanuro.rw/2020/10/13/icyitonderwa-gutwara-abagenzi-mu-modoka-buzuye-imyanya-yose-ntabwo-bitangira-uyu-munsi_rura-yavuze-ryari/

  • Uganda: Myugariro w' ikipe yishwe n' abakinnyi bagenzi be bamushinja kubatsindisha #rwanda #RwOT

    Ku wa gatandatu, umukinnyi w'umupira wamaguru mu karere ka Lamwo, mu majyaruguru ya Uganda, yapfuye nyuma y'uko bivugwa ko yagiriwe nabi na bagenzi be.

    Nyakwigendera Churchill Owaci, ufite imyaka 22, ngo yaba yahohotewe na bagenzi be nyuma yo gukora ikosa riganisha ku izamu mu mukino w'umupira wamaguru wa gicuti wahuje amakipe yombi y'umupira wamaguru.

    Umuvugizi wa polisi mu karere ka Aswa, ASP Jimmy Patrick Okema, yemeje ibyabaye avuga ko urubanza rw'ubwicanyi rwanditswe kuri CRB 201/2020 kuri Polisi ya Agoro aho abakekwa bombi bafungiye mu gihe iperereza rikomeje.

    Nyakwigendera yari atuye mu mudugudu wa Tumanon A, mu Murenge wa Agoro, ho mu Karere ka Lamwo.

    Yakinaga nka myugariro wo hagati mu mukino wahuje amakipe yombi yose abarizwa muri Paruwasi ya Poba nk'uko ikinyamakuru Daily Monitor ducyesha iyi nkuru gikomeza kibitangaza.

    Nk'uko byatangajwe n'umuyobozi wa Agoro, Denis Onyon, ngo guhangana gukabije kwabaye hagati y'abakinnyi bo mu ikipe imwe nyuma yo gutsindwa igitego biturutse ku ikosa ryakozwe na Owaci.

    Bagenzi be bamwirunzeho, baramuhondagura mbere yo kubatandukanya.

    Uyu muyobozi ati:

    'Ariko nyuma y'umukino, nyakwigendera mu gikorwa cyo kwihorera yasunitse umwe mu bantu bari bamukubise mbere, ari ku igare biteza indi mirwano. Uyu nyakwigendera yaguye muri metero nkeya uvuye aho imirwano yabereye ahita ajyanwa ku kigo nderabuzima cya Agoro III, aho yatangajwe ko yapfuye nyuma y'amasaha make'.

    Source : https://impanuro.rw/2020/10/13/uganda-myugariro-w-ikipe-yishwe-n-abakinnyi-bagenzi-be-bamushinja-kubatsindisha/

  • Un mineur mort dans un éboulement de terre à Nyanza (sud du pays) #rwanda #RwOT

    Le Mineur accompagné de six autres originaires de district Nyamagabe, un peu plus au sud de Nyanza, s’était levé très tôt. L’incident est survenu vers deux heures du matin de ce lundi 12 octobre. Félicien Bénimana, 23 ans, est donc mort sur le coup au moment où son camarade Innocent Mazimpaka, 22 ans, blessé, a été transporté au centre de santé proche, celui de Kirambi pour des soins d’urgence.

    Ils étaient à la recherche du coltan et, comme la mine est illégale, ils avaient profité de la nuit pour agir à leur guise. Le mort et le blessé, ce sont eux des six qui s’étaient introduit dans la dite mine, a confié le Secrétaire Exécutif de Cellule Kirambi où a eu lieu l’incident.

    IGIHE

    Source : https://fr.igihe.com/Un-mineur-mort-dans-un-eboulement-de-terre-a-Nyanza-sud-du-pays.html

  • Burundi Begins Hunting Down People Speaking Kinyarwanda #rwanda #RwOT

    People speaking the Kinyarwanda language on Burundi's territory may not see light again in case they come across imbonerakure militia that has been ordered by government to hunt down anyone speaking Kinyarwanda.

    The spokesperson for Burundi's Police Nationale  Pierre Nkurikiye has instructed the notorious state sponsored militia Imbonerakure to locate anyone speaking Kinyarwanda and kill them.

    Sibomana Jean Paul aged 52, was on Monday attacked by five imbonerakure militia armed with nailed clubs- they hit him several times until he died. This incident occurred at Kigoma, Commune Bugabira in Kirundo Province.

    'He was on his way to visit relatives in Kigoma and was waylaid by the militia. They had information that Sibomana once lived in Rwanda and was speaking Kinyarwanda,' an eye witness said adding that his body was dumped at a health facility in Kigoma.

    Sibomana's parents are Burundians and resident in Kigoma. They stormed commune Bugabira authorities demanding for justice but were ignored.

    'All Burundians should be on the high alert and especially watch out for foreigners. When you see any one speaking Kinyarwanda immediately inform the security agencies to apprehend them and ask them what they are doing in Burundi,' Pierre Nkurikiye said while in Gitega last week on October 6.

    His remarks followed an operation that resulted in the arrest of 64 Congolese of Banyamulenge tribe that had been living in refugee camp of Bwagiriza in Ruyigi.

    Nkurikiye said these Banyamulenge 'had decided to go to the town of Gitega and have been living there illegally. That is to say without identification papers.'

    Burundi Police spokesperson Pierre Nkurikiye in Gitega on October 6th calls for vigilance against people speaking Kinyarwanda

    Source : https://taarifa.rw/burundi-begins-hunting-down-people-speaking-kinyarwanda/

  • Minisitiri Ngamije yasobanuye impamvu abagenzi bongerewe mu modoka za rusange #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Ubu mu modoka zitwara abagenzi mu buryo rusange, imyanya yo kwicaramo izajya yicarwamo 100%
    Ubu mu modoka zitwara abagenzi mu buryo rusange, imyanya yo kwicaramo izajya yicarwamo 100%

    Minisitiri w’Ubuzima Dr Daniel Ngamije, mu kiganiro yagiranye na RBA kuri uyu wa 13 Ukwakira 2020, yasobanuye impamvu icyo cyemezo cyafashwe.

    Agira ati “Icyo ni kimwe mu byemezo bifatwa kugira ngo twongere dusubize ubukungu bw’igihugu mu buryo, ariko dukomeza kwirinda Covid-19. Ni ukuvuga ko mu modoka zitwara abagenzi, abantu bicara mu myanya yose ariko bakubahiriza amabwiriza asanzwe yo kwirinda nko kwambara agapfukamunwa neza, gusukura intoki, gufungura ibirahure, kandi mu modoka hakabamo umuntu ureba ko ayo mabwiriza akurikizwa”.

    Ati “Iyo abantu bicaye bambaye neza udupfukamunwa, ibyago byo kwandura Covid-19 biba ari bike. Gusa mu modoka zitwara n’abagenzi bahagaze, ho bagomba guhana intera, abahagarara bakaba 50%. Kwirinda ni ngombwa kuko nubwo icyo cyemezo cyafashwe, icyorezo kiracyahari”.

    Minisitiri Ngamije yagarutse kandi ku cyemezo cyafashwe cyo kongera isaha ya mu gitondo y’uko abantu bazinduka bajya mu mirimo.

    Ati “Hemejwe ko abantu batangira akazi kare, aho gutangira kugenda saa kumi n’imwe bikaba saa kumi za mu gitondo. Byatewe n’ibyifuzo bya benshi, nk’abacuruzi n’abandi bakunda kuzinduka cyane bajya mu mirimo yabo, byagaragaye rero ko nta ngaruka byateza ku ngamba zo kwirinda Covid-19”.

    Icyakora isaha isanzwe yo guhagarika ingendo nijoro ya saa yine mu rwego rwo gukomeza kwirinda icyorezo, yo ntiyahindutse.

    Ikindi Minisitiri Ngamije yasobanuye ni ikijyanye n’uko umubare w’abitabita inama wavuye kuri 30% ugashyirwa kuri 50%.

    Dr Ngamije Daniel, Minisitiri w
    Dr Ngamije Daniel, Minisitiri w’Ubuzima

    Ati “Ibyo na byo byashingiwe ku bipimo turimo kubona byerekana ko ubwandu burimo kugabanuka, bitavuze ko indwara yashize, iracyahari. Ariko na none uko ubwandu bugabanuka kubera ko abantu bubahiriza amabwiriza, hari ibintu bigomba guhinduka kugira ngo tujyane n’uburemere bw’ikibazo”.

    Ati “Niba rero abitabira inama bari mu cyumba bicaye ari 50 aho kuba 100 bahwanye n’ubushobozi bwacyo, birumvikana ko baba bahanye intera ihagije ku buryo ibyago byo kwandura tuba twagerageje kubigabanya”.

    Icyakora nubwo hari ibigenda byoroshywa mu gusubira mu buzima busanzwe, hari bimwe mu bikorwa bigifunze birimo utubari, imikino y’amahirwe, amashuri yo gutwara ibinyabiziga n’ibindi. Abari muri iyo mirimo bakifuza ko na bo bashyirirwaho ibyo bagomba kuzuza bityo bagakomorerwa.

    Ingamba zavuzwe muri iyo Nama y’Abaminisitiri yaraye ibaye, zizongera kuvugururwa nyuma y’iminsi 15 hashingiwe ku isesengura ry’inzego z’ubuzima.


    source https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/article/minisitiri-ngamije-yasobanuye-impamvu-abagenzi-bongerewe-mu-modoka-za-rusange