Category: Uncategorized

  • Ababiligi basanze Abanyarwanda duhuje ibara ry'uruhu, badushakamo andi moko- Amb. Karega – #rwanda #RwOT

    Ubwo butumwa Amb. Karega yabutanze ubwo abayobozi n'abakora mu Kigo cy'Igihugu cy'Imsiroro n'Amahoro (RRA) n'abo mu Biro by'Umugenzuzi Mukuru w'Imari ya Leta (OAG) basuraga Urwibutso rwa Jenoside rwa Kigali ruri ku Gisozi.

    Abakora muri RRA basuye urwo rwibutso ku wa 9 Mata 2025. Bashyize indabo ku mva zishyinguyemo inzirakarengane z'Abatutsi zirenga 250.000 ndetse barabunamira.

    Amb. Karega yavuze ko ubundi icyitwa amoko nka 'race' mu Cyongereza gishingiye ku mabara y'uruhu atandukanye abatuye mu bice by'Isi bafite kandi koko bigaragara ko badasa.

    Andi moko adakunze no guteza ikibazo ni azwi nka 'clan' mu Cyongereza ingero mu Rwanda zikaba ari Abagesera, Abanyiginya, Abazigaba n'andi.

    Yavuze ko ubwo Abakoloni b'Ababaligi bazaga mu Rwanda basanze muri ibyo byombi nta na kimwe bakwitwaza ngo bareme amoko nk'ayo basize iwabo kuko Abanyarwanda bari bafite ibara rimwe kandi iby'Abagesera n'Abanyiginya na byo nta cyo byari bibatwaye.

    Yagize ati 'Abazungu baduhaye ubwoko mu ndangamuntu bandikamo 'race' ariko twese turabizi ibyo bisobanuye ibara ry'ururuhu ahubwo icyo baduhaye ni 'tribe'. Abazungu b'Ababiligi baraje basanga turirabura twese ariko badushakamo andi mabara y'uruhu.'

    Amb. Karega yavuze ko amoko Ababiligi bazaniye Abanyarwanda ntaho yari ahuriye no kuvuga ko batandukanye kuko na bo ubwabo hari ubwo barebaga umuntu bahaye ubwoko bikabayobera bakamusaba kuzana Indangamuntu ye ngo bakareba ibyanditsemo.

    Yakomeje ati 'Hari abahakana ko amoko tutayagizwe ariko mu byukuri amahame ajyanye n'imiterere y'umubiri avuga ko umuntu areshya cyangwa agasa n'ibyo akora. Ushobora kubyara abana babiri b'impanga umwe agakora siporo agakomera akaba yumutse ariko undi akarya inyama akanywa inzoga akabyibuha ukabona afite umubiri woroshye kandi bose ari amaraso amwe.'

    Yasobanuye ko imibereho umuntu afite ari yo igena uko amera kuko Abanyarwanda bahinduraga ubuzima bagiye babyara abana badateye nka bo.

    Ati 'Aborozi b'Abatutsi bakoraga akazi bahagaze bakanywa mata kandi ikiyagize ni 'calcium' bararambukaga. N'ikimenyimenyi hari Abatutsi barebare bameneshejwe bajya mu nkambi z'impunzi bagaburirwa ibigori bagezeyo babyara abana bagufi cyane. […] Bagarutse mu gihugu bongeye kunywa amata ariko abana babyaye icyo gihe bageze ku myaka 11 basumba ba se na ba nyina.'

    Yongeyeho ko muri rusange Abanyarwanda nta moko abarimo kuko imiterere y'umubiri w'umuntu iterwa n'imimerere arimo kuko nk'ubu abana bo mu miryango ifite amikoro biga mu mashuri ahenze ugezeyo utabasha gutandukanyamo Umuhutu n'Umututsi kandi bava ahatandukanye.

    Umugenzuzi Mukuru w'Imari ya Leta, Kamuhire Alex yavuze ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatewe n'imiyoborere mibi yaranze Repubulika ya mbere n'iya kabiri yamize bunguri politiki y'ivangura y'Abakoloni.

    Yashimye abayihagaritse ndetse n'uburyo igihugu gifite ubuyobozi bureba kure.

    Ati 'Nta watekerezaga ko guhura gutya tukibuka abacu byashoboka kuko abakoze Jenoside bari bafite umugambi wo kurimbura Abatutsi. Ndashimira Perezida Paul Kagame n'Inkotanyi babashije kwitanga bahagarika Jenoside ndetse bamwe bakiri bato.

    'Mu myaka 31 ishize Jenoside ihagaritswe, turashima ubuyobozi bw'igihugu cyacu ku kuba bwaragaruye ituze n'umutekano ubu Umunyarwanda akaba agenda atikanga ko bamutema ndetse uyu munsi u Rwanda ruritabazwa mu kugarura amahoro ahandi.'

    Kamuhire kandi yaboneyeho gusaba urubyiruko kurushaho gukomereza ku musingi wubatswe mu nzira y'iterambere bahangana n'abahembera ingebiteketezo ya Jenoside n'imvugo z'urwango.

    Abakora muri RRA na OAG bashyize indabo ku mva

    Aba bakozi basuye ibice bitandukanye by’urwibutso

    Abakora muri RRA na OAG bunamiye abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi

    Hacanywe urumuri rw’icyizere

    Umuhanzi Musinga Joe yakoze mu nganzo

    Munyentwali Alphonse uyobora Umuryango Aegis Trust yahaye ikaze abakora muri RRA na OAG

    Kalisa Ingabire Louise ukora muri RRA yatanze ubuhamya bw’uko yarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi

    Umugenzuzi Mukuru w'Imari ya Leta, Kamuhire Alex yavuze ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatewe n'imiyoborere mibi yaranze Repubulika ya mbere n'iya kabiri

    Ambasaderi w'u Rwanda wihariye mu Karere k'Ibiyaga Bigari, Amb. Vincent Karega yavuze ko Abanyarwanda bazaniwe amoko, agamije kubatandukanya

    Komiseri Mukuru w’Ikigo cy’Igihugu cy’Imisoro n’Amahoro, RRA, Niwenshuti Ronald ni umwe mu bitabiriye uyu muhango wo kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Amafoto: Nezerwa Salomon


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ababiligi-basanze-abanyarwanda-duhuje-ibara-ry-uruhu-badushakamo-andi-moko-amb

  • Umunyeshuri w'umuhanga wakuwe mu ishuri yisanga ku gipangu cya gereza! #rwanda #RwOT

    Uwitwa Jordan M., umunyeshuri w'impuguke mu by'amategeko muri Kaminuza ya Georgetown iherereye i Washington D.C., yisanze mu nkuru idasanzwe — yavuye mu mujyi w'icyubahiro wiga mo, aza gufatirwa mu rugendo rutaramenyekanye neza, aho yagejejwe muri gereza yo mu cyaro mu ntara ya Mississippi, nyuma yo kunyura mu mijyi itanu, mu minsi ine gusa.

    Byatangiye byose igihe Jordan yafashe indege ajya gusura inshuti mu mujyi wa Charlotte, muri Leta ya North Carolina. Nyuma y'iminsi mike, yahuye n'ikibazo cy'ubwirinzi bw'amategeko ubwo yashinjwaga nko kuba atitwaye neza mu ruhame — ibintu byari bisanzwe bisa n'akabazo gato, ariko byaje kumugiraho ingaruka zitari ziteganyijwe.

    Jordan yakuwe muri Charlotte yoherezwa muri Tennessee, aho yakomeje gufungwa umunsi wose, mbere yo koherezwa mu kindi kigo cya Alabama. Aho naho ntiyahatindiriye. Nyuma yaho, ni bwo yajyanywe mu cyaro cyo muri Mississippi, aho yagejejwe ku biro by'ubuyobozi bw'iyo ntara, agashyirwa muri gereza ifite izina ridasanzwe ry'akajagari n'ubukonje bukabije.

    Ibirometero 2,092 ni intera y'urugendo rwe — ibintu bitamenyerewe ku muntu utarigeze ahamwa n'icyaha.

    Abasesenguzi b'amategeko bagaragaje impungenge ku buryo Jordan yitwariwe. Hari bake bavuga ko uburyo bwo kohereza umuntu atemerewe kuganira n'umwunganizi we, byerekana icyuho gikomeye mu mikorere y'inzego z'ubutabera, cyane cyane ku bantu batazwi cyangwa badafite abunganizi bahoraho.

    Hashize iminsi ine, nyuma yo kugera muri Mississippi, umuryango we hamwe n'umunyamategeko we batangije ubuvugizi bukomeye kuri internet ndetse no mu binyamakuru. Ibyo byagize uruhare runini mu gutuma akurikiranwa byihuse ndetse akarekurwa nta kirego gikomeje.

    Uyu mwigisha w'amategeko yanyuze mu rugendo rukomeye, rugaragaza uko imiterere y'ubutabera ishobora guhindura ubuzima bw'umuntu mu kanya gato. Ni isomo rikomeye cyane ku rubyiruko, by'umwihariko ku banyeshuri bifuza kuba intyoza mu mategeko — ko urugendo rw'ubutabera rusaba gukomeza guharanira ukuri, nubwo byaba bigoye.


    Wasobanura ute uko umuntu wo mu mugi w'icyubahiro ashobora kwibona mu cyaro kitazwi, atari we ubishaka?

    Ibi bituma dukomeza kwibaza uko amategeko y'imipaka y'imijyi n'intara ashyirwa mu bikorwa, n'impamvu z'amakosa yoroheje ashobora kugera kuri uru rwego.


     

    Source : https://kasukumedia.com/umunyeshuri-wumuhanga-wakuwe-mu-ishuri-yisanga-igipangu-cya-gereza/

  • Mu ijoro ryashize Lamine Yamal yisabiye ko yasimbuzwa nyuma y'igitego yaramaze gutsinda #rwanda #RwOT

    Mu mikino ya vuba aha ya FC Barcelona, habaye igikorwa cyiza cyo kugaragaza icyubahiro no guha agaciro umukinnyi Ansu Fati, ubwo Lamine Yamal yasabaga gusimbuzwa nyuma yo gutsinda igitego. Ibi byabaye mu gihe cya nyuma y'igice cy'imikino, aho ikipe ya Barça yari iri mu mukino ukomeye w'icyiciro cya shampiyona.

    Lamine yatsinze igitego gishimishije, ariko ibyishimo bye byagiye bigabanywa n'icyemezo cyo gusimburwa, agasaba ko Ansu Fati agera mu kibuga.

    Ubwo Lamine Yamal yasabaga gusimburwa, yabigaragaje nk'ikimenyetso cy'icyubahiro kuri Ansu Fati, aho yari asanzwe akina ari umukinnyi ukomeye muri FC Barcelona ndetse akaba yararanzwe n'ubushobozi bwo kwitwara neza.

    Benshi bibajije impamvu Lamine yashatse gusimburwa, ariko byagaragaye ko ari icyubahiro yagiriraga mugenzi we Ansu, dore ko yari yaravuze ko atakakira nimero ya 10 kubera kubaha Ansu Fati, umwe mu bakinnyi bakomeye bakina kuri uwo mwanya.

    Ansu Fati, nawe byari byamubayeho kuba akiri mu bihe bitoroshye nyuma yo gukurwa mu ikipe ya mbere ya FC Barcelona mu bihe byashize. Gusa, muri uyu mukino, yagaragaje ko agifite ubushobozi bwo gukina neza, ndetse akaba yaratangiye kugarura icyizere cy'abakunzi b'ikipe.

    Ibi byabaye nk'ikimenyetso cy'ubucuti n'ubufatanye hagati y'aba bakinnyi, nubwo byari bimwe mu bihe bitoroshye kuri Ansu Fati.

    Kuri Lamine Yamal, gukorera neza umwanya wa Ansu Fati, bitandukanye no kugerageza kumwereka ko ari umugisha mu kibuga.

    Nyuma y'icyo gikorwa cy'icyubahiro cya Lamine Yamal, benshi basubiye ku ngorane ziri muri FC Barcelona, aho bivugwa ko Ansu Fati ashobora kugenda mu gihe kirimbere nyuma yo kubona izindi mpamvu zishobora kuba ziri gutuma atagaragaza neza imbaraga ze.

    Gusa, nk'uko byavuzwe na bamwe mu bashinzwe amakipe, ibihe bitoroshye biracyariho kuri Fati, ariko kuguma mu ikipe ya Barça biracyari mu bibazo bya mbere by'akazi.

    Ibi byerekana uburyo abakinyi babiri bafitanye ubucuti n'icyubahiro gikomeye, kandi byaba byiza ko FC Barcelona yakomeza gushyira imbere guha amahirwe no gushyigikira urubyiruko rwabo kugira ngo rukomeze kuzamuka mu rwego mpuzamahanga.

    Ubwo Lamine Yamal yasabaga gusimburwa, yabigaragaje nk'ikimenyetso cy'icyubahiro kuri Ansu Fati, aho yari asanzwe akina ari umukinnyi ukomeye muri FC Barcelona ndetse akaba yararanzwe n'ubushobozi bwo kwitwara neza.
    Kuri Lamine Yamal, gukorera neza umwanya wa Ansu Fati, bitandukanye no kugerageza kumwereka ko ari umugisha mu kibuga.

    Source : https://kasukumedia.com/lamine-yamal-yasabye-ko-yasimbuzwa-nyuma-yigitego-yaramaze-gutsinze-yerekana-icyubahiro-kuri-ansu-fati/

  • Lydia Jazmine yerekeje ku isi mpuzamahanga! #rwanda #RwOT

    Lydia Jazmine arifuza kugera ku ntsinzi mpuzamahanga abifashijwemo na Don Jazzy

    Lydia Jazmine yatangaje ko ari gukora uko ashoboye ngo muzika ye irenge imbibi z'igihugu, abifashijwemo n'umuhanzi w'inararibonye wo muri Nigeria, Don Jazzy.

    Don jazzy

     

    Mu kiganiro yagiranye na YouTube, Jazmine yavuze ko amaze igihe avugana na Don Jazzy, amusaba inama ndetse n'imikoranire n'abantu bakomeye muri muzika, kugira ngo amufashe gutambutsa impano ye muri Afurika no hanze yayo.

    Hari igihe navuganaga na Don Jazzy, ni inshuti yanjye ya hafi, ambwira ko igihe cyose nzaba niteguye kujya muri Nigeria, nazamuhamagara.

    Don Jazzy yamusezeranyije ko azamuhuza n'abantu bakomeye muri muzika yo muri Nigeria barimo abatunganya indirimbo, abanditsi b'indirimbo ndetse n'abandi bahanzi bashobora gukorana.

    Nubwo intego ari nini kandi ikomeye, Lydia yemeye ko urugendo rugana ku ntsinzi mpuzamahanga rugira imbogamizi zarwo.

    'Ubu sinshobora kuvuga ko mfite ubushobozi buhagije kandi si amafaranga gusa. Ariko ni inzozi zanjye zikomeye kurusha izindi: kurenga imbibi.'

    'Ugomba kumenya ko ugomba kubanza gushimangira abakunzi bawe bo mu gihugu imbere, kandi narabikoze. Nashakaga gukora igitaramo mbere, kandi naragikoze. Ikindi ni ugushyira hanze album kandi imaze kurangira, igiye gusohoka. Nyuma nzakorera iyo album itangazamakuru hanze ya Uganda.'

    Source : https://kasukumedia.com/lydia-jazmine-yerekeje-ku-isi-mpuzamahanga/

  • DRC yasubije Abanyamerika iwabo ubwo bageragezaga gukubita Coup d'État ubutegetsi buriho #rwanda #RwOT

    Abanyamerika batatu bari bafungiye i Kinshasa muri Repubulika ya Demokarasi ya Congo (RDC) kubera uruhare bashinjwaga mu kugerageza guhirika ubutegetsi, basubijwe iwabo muri Leta Zunze Ubumwe z'Amerika nyuma y'uko bagabanyirijwe ibihano.

    Aba bantu barimo Marcel Malanga Malu, Tyler Tampson, na Benjamin Reuben Zalman-Polun, bari bakatiwe igihano cy'urupfu mu kwezi kwa Nzeri 2024.

    Icyo gihano cyemejwe n'urukiko rwa gisirikare tariki ya 27 Mutarama 2025, ariko nyuma ku wa 9 Werurwe 2025, Perezida Felix Tshisekedi yagihinduye igifungo cya burundu.

    Itangazo ryasohowe ku wa kabiri n'ibiro bya Perezida Tshisekedi ryemeje ko aba banyamerika bagiye kurangiriza ibihano byabo muri Amerika.

    Icyo cyemezo cyaje nyuma y'uruhare rw'inzego zitandukanye zirimo iz'umutekano, iz'ubucamanza, iz'abinjira n'abasohoka ndetse na ambasade y'Amerika i Kinshasa.

    Aba bantu barekuwe ku busabe bw'ubushinjacyaha, maze baherekezwa n'inzego z'umutekano kugeza ku kibuga cy'indege mpuzamahanga cya Ndjili, aho bafatiye indege ibasubiza iwabo.

    Iyi dosiye yaje gukomera ubwo Massad Boulos, umujyanama mukuru wa Perezida Donald Trump muri Afurika, yasuraga Kinshasa mu cyumweru gishize. Yagiranaga ibiganiro na Perezida Tshisekedi bigaruka ku mikoranire mu bucuruzi bw'amabuye y'agaciro n'ishoramari. Nubwo habayeho gutegura amasezerano, nyuma ubutegetsi bwa Kinshasa bwarayasubitse.

    Mu kwezi kwa Nzeri 2024, abantu 37 barimo abo Abanyamerika batatu, Umwongereza, Umubiligi n'Umunyakanada, bakatiwe igihano cy'urupfu nyuma yo guhamwa icyaha cyo kugerageza guhirika ubutegetsi ku itariki ya 19 Gicurasi 2024.

    Urukiko rwa gisirikare rwaburanishije abantu 51 muri dosiye imwe, iburanisha ryabo rikaba ryaranyujijwe kuri radiyo na televiziyo y'Igihugu.

    Icyo gitero cyagabwe ku ngoro y'umukuru w'Igihugu no ku rugo rwa Vital Kamerhe, Perezida w'Inteko Ishinga Amategeko ya Congo.

    Umuyobozi w'icyo gitero, Christian Malanga, ukomoka muri RDC ariko afite ubwenegihugu bwa Amerika, yarishwe muri icyo gikorwa kimwe n'abandi batanu bari kumwe na we.

    Marcel Malanga Malu, umuhungu wa Christian Malanga, yavuze mu rukiko ko se yamukangishaga kumwica aramutse atitabiriye icyo gitero.

    Tyler Tampson, inshuti ya Marcel, na we yaje kubigiramo uruhare. Bombi bari mu kigero cy'imyaka 20, bakaba barakinanaga umupira w'amaguru muri Leta ya Utah, muri Amerika.

    Benjamin Zalman-Polun, uwa gatatu mu Banya-Amerika bari bafunzwe, we yakoranaga ubucuruzi na Christian Malanga.

    Ibi byabaye k'ubutegetsi bwa Kinshasa bwari bwarahamije ko butazihanganira ibikorwa byo guhungabanya umutekano w'Igihugu, ndetse bwari bwarashyizeho ingamba zikomeye zo kurwanya udutsiko dushaka kugirira nabi ubutegetsi.

    Aba bantu barekuwe ku busabe bw'ubushinjacyaha, maze baherekezwa n'inzego z'umutekano kugeza ku kibuga cy'indege mpuzamahanga cya Ndjili, aho bafatiye indege ibasubiza iwabo.

    Source : https://kasukumedia.com/drc-yasubije-abanyamerika-iwabo-ubwo-bageragezaga-gukubita-coup-detat-ubutegetsi-buriho/

  • Ibibazo by'abanyamakuru ba televiziyo bo muri Uganda byagaragajwe: Sheilah Gashumba atangaza iby'ukuri bidasanzwe. #rwanda #RwOT

    Sheila Gashumba

    Abanyamakuru ba Televiziyo bo muri Uganda baracyeneye amafaranga, basaba imyenda Sheilah Gashumba atangaza impamvu yaretse gukorana na TV

    Sheilah Gashumba yatangaje ko kuba umuyobozi wa Televiziyo muri Uganda atariho byamubayeho mu buryo bw'ubukungu kuko yari ahembwa amafaranga make cyane, bigatuma afata icyemezo cyo kubivamo.

    Nigute wabasha kuba uyobora ikiganiro kandi ikintu cyonyine ugira mu myambaro yawe ari agashati ko munsi (knicker)?

    Sheilah Gashumba ku buryo abanyamakuru ba Televiziyo bo muri Uganda baracyeneye amafaranga

    Sheilah Gashumba yarekeje akazi ke kuri NTV mu 2019, ashingiye ku kuba umushahara we wari muto. Yavuze ko yari ahembwa Ugx 50,000 ku kiganiro kimwe, kandi ko ibyo bitari kumwubakira neza mu buryo bw'ubukungu.

    Yaje kwinjira muri NBS TV kugira ngo ajye mu itsinda rya Fantastic 5 muri gahunda ya muzika ya After 5, ariko yaje kuva muri iyo gahunda muri Nzeri 2021 agana kuri NRG Radio Ug.

    Mu kiganiro yagiranye na Kauku Live, Gashumba yatangaje ko abanyamakuru ba Televiziyo baracyeneye amafaranga.

    Yavuze ko benshi muri bo basaba imyenda bambara ku rubuga kugira ngo bagaragare neza, ariko ku bundi buryo batabona amafaranga ahagije.

    'Mu minsi yashize, baguhaga hagati ya Ugx 100k na Ugx 50k ku kiganiro. Ese ibi byaba bifite igitekerezo cy'ubukungu? Sinavuze ibinyoma kuri Ugx 50k. Iyo wasabaga kongerwa umushahara, babikubwiraga nk'aho bakugiriye neza.'

    Abanyamakuru ba Televiziyo baracyeneye amafaranga. Basaba imyenda. Nigute waba uyobora ikiganiro kandi ikintu cyonyine ugira mu myambaro yawe ari agashati ko munsi (knicker)? Abantu basaba iyo myenda bategereza kuyisubiza nyuma y'ikiganiro. Ako kanya umaze kurangiza, uyikuramo.

    Source : https://kasukumedia.com/ibibazo-byabanyamakuru-ba-televiziyo-bo-muri-uganda-byagaragajwe-sheilah-gashumba-atangaza-ibyukuri-bidasanzwe/

  • Umuyobozi wa Comedy Store Uganda ashimira King Saha ku bw'ubufasha mu bihe by'amategeko na Bebe Cool. #rwanda #RwOT

    Umuyobozi wa Comedy Store Uganda Bebe Cool

    Umuyobozi wa Comedy Store Uganda, Alex Muhangi, yashimiye ku mugaragaro King Saha ku bw'umutima we wamushyigikiye mu gihe yacurikirwaga na Bebe Cool mu nkiko.

    Mu show yo ku mugoroba w'uyu munsi, Muhangi yagaragaje ko nubwo abahanzi benshi babona amafaranga akomeye binyuze mu kwitabira Comedy Store, King Saha ari we wenyine wamufashije mu bihe by'ibibazo by'amategeko ubwo Bebe Cool yamuburanyaga mu rukiko avuga ko yibye ibihangano bye.

    Abahanzi benshi basura Comedy Store bagahabwa amafaranga, ariko ubwo Bebe Cool yampororaga mu rukiko, ni King Saha wenyine waje kumpa ubufasha. Ndaza kumuhereza inka ebyiri.

    Ibyo umunyarwenya yavuze bije nyuma y'aho King Saha yemeje ko azajya gufata mu maboko ikibazo cya Bebe Cool ku bw'umugambi wa Muhangi — ni igikorwa kigaragaza amakimbirane akomeje hagati ya Saha na Bebe Cool.

    Amakimbirane yabo atangiriye ku rutonde rwitwa 'Bebe Cool List,' aho umuyobozi wa Gagamel yahangayikishije Saha ku isuku n'ibiyobyabwenge, nubwo yemera impano ye.

    Kuva ubwo, Saha yagiye avuga amagambo menshi kuri Bebe Cool, ariko we akaba yaragumye mu gahinda.

    Amaze kubona ubwitange bwa Saha, Muhangi yasabye abakunzi ba Comedy Store gushyigikira uyu muhanzi:

    Abakunzi ba Comedy Store, aho hose mwasanga show kandi batazanye Saha ku ishusho y'ikorwa, mwese musabe ku mbuga nkoranyambaga kumusaba. King Saha, ndagushimiye.

    King Saha,

     

    Source : https://kasukumedia.com/umuyobozi-wa-comedy-store-uganda-ashimira-king-saha-ku-bwubufasha-mu-bihe-byamategeko-na-bebe-cool/

  • Abagabo batatu b'Abanyamulenge bahisemo kujya gutabara bene wabo bari muri DRC #rwanda #RwOT

    Abagabo batatu bakomoka mu bwoko bw'Abanyamulenge, bamaze igihe mu buhungiro muri Uganda, bahisemo gusubira mu gihugu cyabo cya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) bagiye gutabara ababyeyi babo n'abavandimwe bakomeje kwicwa n'imitwe yitwaje intwaro ikorana n'ubutegetsi bwa Kinshasa.

    Aba bagabo ni Maj. Gasinzira Bigizi, umusirikare w'umuhanga uzwiho 'kurasa adahusha', Frank Gatabazi, umwe mu batangije umutwe wa Twirwaneho ariko nyuma agahungira muri Uganda, ndetse na Bonifasi Kadahugwa, wari usanzwe akora ibikorwa by'ubutabazi aho yari yarahungiye.

    Nk'uko bigaragara ku ifoto imaze gukwirakwira ku mbuga nkoranyambaga, Gatabazi ni we uri imbere, Bigizi ari hagati, naho Bonifasi aheka ibintu byabo.

    Mu ntangiriro z'uku kwezi kwa Mata 2025, ni bwo aba bagabo bambutse umupaka basubira muri RDC, baturutse mu buhungiro.

    Ubu bari mu gace ka Kamanyola, mu Ntara ya Kivu y'Amajyepfo, agace kafashwe n'umutwe wa M23 ndetse na Twirwaneho mu mpera z'ukwezi kwa Gashyantare 2025.

    Aba bagabo batatu bagarutse muri Congo nyuma y'imyaka myinshi babonye ubwicanyi bukorerwa benewabo butagira icyo buhindurwaho. Bivugwa ko baje kwifatanya n'abandi Banyamulenge mu guharanira uburenganzira bwabo no kurinda ubwoko bwabo bukomeje kwibasirwa.

    Amateka agaragaza ko Abanyamulenge ndetse n'Abatutsi muri rusange bamaze imyaka myinshi bicwa, batotezwa ndetse bananyagwa n'ubutegetsi bwa RDC.

    Byatangiye cyane mu mwaka wa 1964, bitangira kwigaragaza mu buryo bugaragara, bigakomeza kugeza mu 1996 ubwo havukaga umutwe wa AFDL waje no kuvamo RCD, ariko na wo uza guhinduka igikoresho cyo gukomeza kubica aho kubarengera.

    Ubwicanyi bwasubiye mu rwego rwo hejuru mu mwaka wa 2017, ubwo hatangiye ibikorwa byo gusenya amazu y'Abanyamulenge, kunyaga inka zabo, no kubica urubozo.

    Ibi bikorwa byavugwagaho ko bifitwemo uruhare n'imitwe nka Mai-Mai, FDLR, ndetse n'ingabo za Leta. Urugero ni mu mwaka wa 2020, ubwo abasirikare bo muri brigade ya 12 yari iyobowe na Brig. Gen. Muhima Dieudonné biciye Abanyamulenge benshi mu bice bitandukanye bya Minembwe, barimo abagore bane biciwe i Lulenge, abandi biciwe muri Minembwe Centre na Lundu aho abagore batandatu biciwe.

    Ibi byose nibyo byatumye benshi mu Banyamulenge bari mu mahanga batangira gusubira iwabo, barimo abasirikare bahoze mu gisirikare cya Leta ya Congo ariko barimo batandukana nayo.

    Bamwe muri bo harimo General Makanika, wari umaze igihe ayoboye Twirwaneho kugeza ubwo yitabaga Imana, na Brigadier General Charles Sematama uzwi ku izina rya Intare-Batinya, ubu uyoboye Twirwaneho.

    Kugeza magingo aya, Abanyamulenge baracyakomeje gutabara ubwoko bwabo. Bemeza ko batazatezuka kugeza igihe ubutegetsi bw'i Kinshasa bwahindutse, bukava ku buryo bwabagiraga nk'abanyamahanga ku butaka bwabo.

    Maj. Gasinzira Bigizi ni umwe mu basirikare bafite amateka akomeye mu ntambara zabaye muri Congo. Yarwanye mu ntambara zo mu 1996, 1998, 2000 kugeza mu 2013.

    Mu 2015, yafashe icyemezo cyo kuva mu gisirikare cya RDC, ahitamo guhunga. Abamuzi bamuvuga nk'umusirikare utajenjeka, bamuziho ubushobozi budasanzwe, ndetse benshi bamufata nk'umwe mu bagabo b'Abanyamulenge batigeze bagira ubwoba.

    Gatabazi na Bonifasi bari basanzwe ari abantu bakora ibikorwa by'ubutabazi no gukora mobilisation y'Abanyamulenge bari mu buhungiro.

    Gatabazi azwi cyane nk'umwe mu batangije umutwe wa Twirwaneho mu mwaka wa 2008 mu gace ka Bidegu mu Minembwe, n'ubwo nyuma yaje guhunga.

    Intambara zishingiye ku moko muri RDC ziracyakomeje, kandi ibikomere ku Banyamulenge ni byinshi. Ariko kandi, igikorwa cy'aba bagabo batatu cyongeye guha icyizere benshi, ko igihe kigeze cyo kwirwanaho, kwigobotora ubutegetsi bubacinyiza no gusubiza icyubahiro ubwoko bwabo.

    Nk'uko bigaragara ku ifoto imaze gukwirakwira ku mbuga nkoranyambaga, Gatabazi ni we uri imbere, Bigizi ari hagati, naho Bonifasi aheka ibintu byabo.

    Source : https://kasukumedia.com/abagabo-batatu-babanyamulenge-bahisemo-kujya-gutabara-bene-wabo-bari-muri-drc/

  • Sudani y'Epfo: Abatavuga rumwe n'ubutegetsi bacitsemo ibice nyuma y'ifatwa rya Riek Machar #rwanda #RwOT

    Ishyaka rikomeye ritavuga rumwe n'ubutegetsi bwa Sudani y'Epfo, SPLM-IO (Sudan People's Liberation Movement-In Opposition), riri mu bibazo bikomeye by'amakimbirane n'ubwumvikane buke nyuma y'ifatwa n'ifungwa ry'umuyobozi waryo w'igihe kirekire, Dr. Riek Machar.

    Ku wa Gatatu, taliki ya 9 Mata 2025 Stephen Kuol Par, wahoze ari Minisitiri w'amahoro muri guverinoma ya Sudani y'Epfo, yatangaje ko yatorewe kuba umuyobozi w'agateganyo wa SPLM-IO.

    Ibi yabivuze nyuma y'uko Machar afunzwe kuva mu mpera za Werurwe, aho afungiye iwe mu rugo. Ubuyobozi bwa SPLM-IO bwemeje ko Par yahawe inshingano zo kuyobora ishyaka mu buryo bw'agateganyo.

    Nubwo Par yashyizweho, ishami ry'intwaro rya SPLM-IO rizwi nka SPLA-IO ryamaganye icyo cyemezo, rigaragaza ko ridashyigikiye iyimurwa rya Machar.

    Iri shami rikunze kumenyerwa kuba indahemuka kuri Machar, rirwanya icyemezo cyo kumusimbuza, rikavuga ko byakozwe mu buryo bunyuranyije n'amategeko agenga umutwe.

    Hari amakuru avuga ko bamwe mu bayoboke ba SPLM-IO bashyigikiye Par batitabiriye inama z'ishyaka, ibintu byafashwe nk'ikimenyetso cy'ivangura n'isenyuka ry'uruhande rwa politiki.

    Machar yafunzwe hashize ibyumweru bibiri, nyuma y'uko Perezida Salva Kiir amushinje kuba ari inyuma y'imvururu zateje urupfu rw'abasirikare ba leta mu majyaruguru ya Sudani y'Epfo. Gusa, nta bimenyetso bifatika birashyirwa ahagaragara ku byaha ashinjwa.

    Abasesenguzi mu bya politiki bavuga ko aya makimbirane hagati y'abatavuga rumwe n'ubutegetsi ashobora gusubiza inyuma urugendo rw'amahoro igihugu cyari kimazemo igihe, cyane cyane ko amasezerano y'amahoro yasinywe mu 2018 yari amaze imyaka itanu akomeje guhura n'imbogamizi.

    Bitewe n'ibi bibazo, hari impungenge z'uko Sudani y'Epfo ishobora kongera gusubira mu ntambara y'abaturage. Kugeza ubu, igihugu kiracyarimo inzibacyuho yamaze kongererwa inshuro enye kuva amasezerano y'amahoro yasinywa, ariko amatora ya perezida ntiyari bwabe.

    Benshi mu bakurikiranira hafi ibya politiki ya Sudani y'Epfo bemeza ko niba hatagize igikorwa mu maguru mashya ngo hashyirweho ubwumvikane hagati y'impande zose, igihugu gishobora kongera gusubira mu icuraburindi.

    Abasesenguzi mu bya politiki bavuga ko aya makimbirane hagati y'abatavuga rumwe n'ubutegetsi ashobora gusubiza inyuma urugendo rw'amahoro igihugu cyari kimazemo igihe.

    Source : https://kasukumedia.com/sudani-yepfo-abatavuga-rumwe-nubutegetsi-bacitsemo-ibice-nyuma-yifatwa-rya-riek-machar/

  • Abanye-Gabon bari kwitegura amatora ya mbere ya Perezida nyuma ya Coup d'État yo mu 2023 #rwanda #RwOT

    Igihugu cya Gabon kiri mu myiteguro y'amatora ya mbere ya Perezida kuva mu kwezi kwa Kanama 2023, ubwo igisirikare cyahirikaga ku butegetsi Ali Bongo Ondimba wari umaze imyaka 14 ayobora icyo gihugu. Iyi Coup d'État yazamuye ku butegetsi General Brice Oligui Nguema nk'umukuru w'inzibacyuho, akaba ari nawe witezweho gutsinda amatora ateganyijwe muri uyu mwaka wa 2025.

    Perezida w'agateganyo Brice Oligui Nguema yashyize imbere gahunda yo gusubiza igihugu ku murongo wa demokarasi no kugarura icyizere mu baturage.

    Yatangaje ko amatora azaba mu mucyo, mu bwisanzure, kandi atabangamiye abanyapolitiki batavuga rumwe n'ubutegetsi.

    Uyu muyobozi afite inkunga ikomeye y'igisirikare ndetse n'ishyirahamwe rya politiki riri kumufasha mu rugamba rwo kwimakaza impinduka muri politiki y'iki gihugu cyakunze kurangwa n'imiyoborere y'akarande.

    Abasesenguzi ba politiki bavuga ko n'ubwo hari impinduka mu mikorere ya guverinoma y'inzibacyuho, bikagaragara ko perezida w'agateganyo afite amahirwe menshi yo gutsinda amatora bitewe n'uburyo ashyigikiwe cyane mu nzego z'ingenzi z'igihugu.

    Ku rundi ruhande, hari impungenge z'uko ayo matora ashobora kudatanga amahirwe ahagije ku yindi mitwe ya politiki, cyane cyane kubera imikorere ya komisiyo y'amatora igengwa n'ubutegetsi buriho.

    Ariko kandi, hari amahirwe mashya y'uko amatora ataha ashobora kuba intangiriro y'ishyirwaho ry'imiyoborere nshya ishingiye ku bitekerezo bya benshi.

    Abo umuryango mpuzamahanga na bo bakomeje gukurikirana iki gikorwa cya demokarasi, basaba ko amatora azaba mu buryo bwisanzuye kandi butabangamiye uburenganzira bwa muntu. Gabon, kimwe n'ibindi bihugu byo muri Afurika yo hagati, iri mu nzira y'ubusugire bushya bwa politiki, kandi amahitamo y'abaturage azagaragaza icyerekezo igihugu cyifuza kuganamo.

    Perezida w'agateganyo Brice Oligui Nguema yashyize imbere gahunda yo gusubiza igihugu ku murongo wa demokarasi no kugarura icyizere mu baturage.
    Ku rundi ruhande, hari impungenge z'uko ayo matora ashobora kudatanga amahirwe ahagije ku yindi mitwe ya politiki, cyane cyane kubera imikorere ya komisiyo y'amatora igengwa n'ubutegetsi buriho.

    Source : https://kasukumedia.com/abanye-gabon-bari-kwitegura-amatora-ya-mbere-ya-perezida-nyuma-ya-coup-detat-yo-mu-2023/