Category: Uncategorized

  • Kalisa Rashid afite ikibazo kijyanye n’imitekerereze – Umutoza Mashami Vincent #rwanda #RwOT

    Umutoza w’ikipe y’igihugu Mashami Vincent avuga ko umukinnyi wa AS Kigali n’Amavubi ukina mu kibuga hagati, Kalisa Rashid ashobora kuba afite ikibazo cy’imitekerereze (Psychological) ari cyo gishobora kuba cyaratumye adakina ngo arangize iminota yose y’umukino.

    Mu irushanwa rya CHAN 2020 ryabereye muri Cameroun, Kalisa Rashid yitabajwe mu mikino yose uko ari 4 Amavubi yakinnye ariko nta n’umwe yigeze asoza aho yavaga mu kibuga asa n’uwavunitse.

    Abajijwe impamvu yakomeje gukinisha Kalisa Rashid kandi byaragaraga ko yavuye mu kibuga yavunitse, n’ubundi uwo mukino ntawusoze, umutoza Mashami yavuze ko nta tegeko ritegeka ko ashobora kuba yakina iminota 90.

    Ati'Ku kijyanye n’umukinnyi Rashid Kalisa ngira ngo ntaho byanditse ko Rashid agomba gukina umukino wose akawurangiza kimwe n’uko nta naho byanditse ko umukinnyi agomba gusimbura undi cyangwa se gusimbuza bigomba kubaho, ibyo bigomba kubaho bitewe n’impamvu imwe cyangwa indi ariko abakinnyi 11 bashobora gukina umukino wose nta n’umwe usohotse.'

    Yakomeje avuga ko bamukinishaga kuko yerekanaga ko nta kibazo na kimwe afite kuko yabaga yitoje neza ahubwo ashobora kuba afite ikibazo cy’imitegerereze.

    Ati'twamukinishaga kuko yatwerekaga ko ameze neza, yabaga yitoje neza, imyitozo yose Rashid yabaga ari hejuru, n’ikimenyi menyi inshuro zose mwamubonye asohoka nta buvuzi na bumwe yigeze akorerwa kuko bwaracyaga imyitozo yose akayikora kurusha abarangije umukino cyangwa abatigeze bajya no mu kibuga.

    'Niyo mpamvu navuze ko ikibazo cya Rashid gishobora kuba ari imitekerereze (Psychological). Na we ubwe uramubaza ufite ikihe kibazo, ati nta kibazo mfite gusa mu mukino hari iminota igeramo nkumva ukuguru kwanjye kubuze imbaraga, wabaza abaganga ubuvuzi bamukoreye bati ntabwo ndetse nta n’ubuvuzi akeneye kuko nta kibazo afite, nk’umutoza ukuvuga ngo nzamureba ejo mu myitozo, mu myitozo ugasanga ameze neza nkavuga nti se simukinishe kuko abantu bavuze? Njye namukinishaga nziko ari 100%.'

    Yakomeje avuga ko n’uburyo yakinaga yari ameze nk’umuntu udafite ikibazo na kimwe, ahubwo ashobora kuba agifite ihungabana ry’imvune yagize ku mukino AS Kigali na KCCA ubwo yavunikaga ntarangize umukino ndetse akaba agitinya tinya ko agifite iyo mvune cyangwa bamutoneka ari yo mpamvu avuga ko afite ikibazo cy’imitekerereze ariko bazakomeza kumuganiriza.

    Ku mukino wa Uganda Kalisa Rashid yavuye mu kibuga ku munota wa 64 asimburwa na Nsabimana Eric Zidane, ku mukino wa Maroc yavuye mu kibuga ku munota wa 73 asimburwa na Ngendahimana Eric, ku mukino wa Togo ku munota wa 56 yavuyemo asimburwa na Martin Twizeyimana ni mu gihe ku mukino wa ¼ wa Guinea yavuyemo ku munota wa 35 asimburwa na Martin Fabrice. Izi nshuro zose yavuyemo agaragaza ko yavunitse.

    Mashami avuga ko Kalisa Rashid afite ikibazo cy’imitekerereze

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/kalisa-rashid-afite-ikibazo-kijyanye-n-imitekerereze-umutoza-mashami-vincent

  • Abahanzi 10 bakize cyane muri Afurika muri 2021 [URUTONDE] #rwanda #RwOT

    Abahanzi bo muri aka karere ka EAC bari kuri uru rutonde ni Diamond Platnumz uri ku mwanya wa 20 na miliyoni 5, Jose Chameleon wo muri Uganda ari ku mwanya wa 16 na miliyoni 6 USD

    Icyatunguranye cyane nuko abakongomani bakomeye barimo Koffi Olomide na Fally Ipupa bashyizwe inyuma cyane kuko Koffi ari ku mwanya wa 18 na miliyoni 5 mu gihe Fally Ipupa ari ku mwanya wa 19 nawe na miliyoni 5 USD.

    Umugore umwe rukumbi uri kuri uru rutonde ni Tiwa Savage uri ku mwanya wa 15 na miliyoni 7 USD.

    1. Youssou N'Dour (Miliyoni 150 z'Amadolari)

    Amazina ye nyakuri: Youssou N'Dour (yavutse taliki ya 1/10/ 1959)
    Ubwenegihugu: Sénégal

    2. Akon ( Miliyoni 80 z'Amadolari)

    Amazina ye nyakuri: Aliaume Damala Badara Akon Thiam (yavutse kuwa 16 Mata 1973)

    Ubwenegihugu: USA-Senegal

    3. Black Coffee (Miliyoni 60 z'Amadolari)

    Amazina nyakuri: Nkosinathi Maphumulo (Yavutse kuwa 11 Werurwe 1976)
    Ubwenegihugu : Afurika y'Epfo

    4.Don Jazzy ( Miliyoni 30 z'Amadolari)

    Amazina ye nyakuri : Michael Collins Ajereh (Yavutse Kuwa 26 Ugushyingo 1982)
    Ubwenegihugu : Nigéria

    5. Wizkid (Miliyoni 20 z'Amadolari)

    Ubwenegihugu: Ayodeji Ibrahim Balogun (Kuwa 16 Ugushyingo 1990)
    Ubwenegihugu : Nigeria

    6. Rudeboy (Miliyoni 16,1 z'amadolari)

    Paul Okoye (Yavutse kuwa 18 Ugushyingo1981)
    Ubwenegihugu : Nigéria

    7. Davido ( Miliyoni 16 z'Amadolari)

    Amazina ye nyakuri: David Adedeji Adeleke (Kuwa 21 Ugushyingo 1992)
    Ubwenegihugu : Nigéria

    8. Mr. P (Miliyoni 15,2 z'amadolari)

    Amazina ye nyakuri: Peter Okoye (Kuwa 18 Ugushyingo 1981)
    Ubwenegihugu : Nigéria

    9. 2Face Idibia (Tu face) (Miliyoni15 z'Amadolari)

    Amazina ye nyakuri:Innocent Ujah Idibia (Kuwa 18 Nzeri 1975)
    Ubwenegihugu: Nigéria

    10.D'banj (Miliyoni 11 z'amadolari)

    Amazina ye nyakuri: Oladapo Daniel Oyebanjo (né le 9 juin 1980)
    Ubwenegihugu : Nigéria

    Source : http://umuryango.rw/imyidagaduro/umuziki/article/abahanzi-10-bakize-cyane-muri-afurika-muri-2021-urutonde

  • Bitunguranye! Bamuguye gitumo ari gutekesha inkari ze #rwanda #RwOT

    Mu gihugu cya Ghana, umukozi wo mu rugo yakoze amahano afatwa amashusho ari gutekesha ibyokurya bya ba shebuja inkari ze nyamara ngo yari amaze imyaka 2 akora muri uru rugo rw'abo yari agiye guhemukira.

    Amashusho yakwiakwijwe ku mbuga nkoranyambaga agaragaza uyu mugore ari gutegura amafunguro y'abagize uyu muryango bose.

    Uyu Umukozi wo mu rugo yafashwe aya mashusho atabizi ari gutegura ibi byokurya ndetse ari kureba nabi ubwo yarimo gukora uwo mugambi mubisha.

    Abakoresha b'uyu mukobwa bamaze kumenya ibyo uyu mukozi wabo yari agiye kubakorera bahise bamujyana kuri polisi atangira gukorwaho iperereza.

    Source : https://impanuro.rw/2021/02/11/bitunguranye-bamuguye-gitumo-ari-gutekesha-inkari-ze/

  • Menya igitera indwara y’ibimeme n’uko ivurwa #rwanda #RwOT

    Indwara y’ibimeme ‘pied d’athlète’ ni indwara ikunda gufata ku birenge hagati y’amano, uretse ko hari n’ababirwara hagati y’intoki. Ariko nubwo ari indwara ibangama cyane ikabuza umuntu kuba yakwambara inkweto runaka ashaka, ngo ni indwara ikira iyo umuntu ayikurikiranye neza.

    Indwara y’ibimeme iterwa iterwa na 'champignon’ yitwa 'dermatophyte’, iyo igeze ku ruhu rw’ikirenge, ikunda gufata hagati y’amano. Ikunda gufata abantu ari uko bakandagiye ahantu hashyuha ndetse n’ahakonja nko kuri za 'Piscine, mu rwambariro rw’ahakorerwa siporo 'vestiaire’, aho abantu bahurira bakiyuka 'sauna’ no mu nzu zikorerwamo siporo.

    Nk’uko bisobanurwa na Dr Clélia Vanhaecke, wo mu Bitaro bya Kaminuza ya Reims, iyo 'champignon’ itera ibimeme, iyo igeze hagati y’amano ikomeza ikwirakwira igafata n’inzara.

    Agira ati “Umuntu wafashwe n’ibimeme ntiyivuze, akomeza kwiyanduza ubwe kuko bigenda bikwira hirya no hino ku mubiri we'.

    Mu bintu bitera ibimeme, harimo gukunda kwambara inkweto zifunze, kuko zituma ibirenge bishyuha bikagira icyocyere ibyo rero ngo bituma 'champignon’ itera ibimeme yiyongera.

    Kuba umuntu yagize ikibazo gihungabanya ubudahangarwa bw’umubiri we, bishobora gutuma uhura n’ikibazo cyo kurwara ibimeme. Indwara ya Diyabete iri mu zihungabanya ubudahangarwa bw’umubiri, igatuma ibyo bimeme bishobora kwibasira uyirwaye.

    Niyo mpamvu ngo ibisebe bikunda kuza ku birenge bya bamwe mu barwayi ba Diyabete, bigomba kuvurwa neza, naho ubundi ngo bishobora kubaviramo ibibazo bikomeye birimo no kuba bacibwa ibirenge cyangwa amaguru nk’uko bisobanurwa ku rubuga https://sante.journaldesfemmes.fr.

    Ku bantu bafite ikibazo cy’amaraso adatembera neza, nk’abafite umubyibuho ukabije, cyangwa bafite ibiro byinshi, nabo bakunze guhura n’icyo kibazo cyo kurwara ibimeme.

    Ibimeme birangwa no kumva umuntu ababara hagati y’amano, akumva yahashima ubundi akumva hasa n’ahokera, rimwe na rimwe aho ibimeme byafashe hasa n’ahacika bigaragara, kandi bikababaza. Uruhu rwo ku mano yafashwe n’ibimeme rusa n’urweruruka ariko rukamera nk’uruhora rutose.

    Uko ibimeme bivurwa

    Imiti yo kwa muganga ivura ibimeme ishbora kuba iyo gusigaho (gels, crèmes, spray) cyangwa se ibinini byo kunywa. Gusa muganga Dr Clélia Vanhaecke avuga ko mu kuvura ibimeme, isuku ari ikintu cy’ingenzi cyane.

    Agira ati “Mu kuvura ibimeme, isuku ni ngombwa cyane, umuntu agakaraba ibirenge neza n’amazi n’isabune, nyuma akihanagura neza, cyane cyane hagati y’amano.

    Mu gihe yahawe umuti kwa muganga akawukoresha uko bisabwa kandi akirinda kwambara inkweto zifunze, kugira ngo umwuka ubone uko ugera hagati y’amano neza.

    Hari kandi n’uburyo bw’umwimerere bwo kwivura ibimeme

    Uko wakwivura ibimeme ku buryo bw’umwimerere, ni ukugura ifu iba muri za farumasi yitwa 'bicarbonate de soude’, umuntu agafata ibiyiko bine by’iyo fu akabivanga na Litiro imwe y’amazi y’akazuyazi, nyuma akarambikamo ibirenge bikamaramo iminota 15, nyuma akabihanagura neza kugira ngo abirinde ubukonje.

    Ku rubuga https://umutihealth.com, bavuga ubundi buryo bwo kwivura ibimeme ukoresheje ibintu bisanzwe biboneka mu rugo.

    Bavuga ko umuntu afata 'vinaigre’ akavangamo amazi ku gipimo cya ¼, ukuvuga igipimo kimwe cya vinaigre kuri 4 by’amazi. Niba ufashe agakombe ka vinaigre ugafunguze tune tw’amazi, ukandagiremo mu gihe cy’iminota 10, ubikore 2 ku munsi.

    Hari kandi no gusekura tungurusumu, umuntu akayishyira aharwaye bikamaraho umunsi, ibyo akabikora mu minsi itatu.

    source: kigalitoday.com

    [email protected]

    Source : https://agakiza.org/Menye-igitera-indwara-y-ibimeme-n-uko-ivurwa.html

  • Umukozi wo mu rugo yafashwe ari gutekesha ibyokurya by aba shebuja inkari ze #rwanda #RwOT

    Umukozi wo mu rugo mu gihugu cya Ghana yakoze amahano afatwa amashusho ari gutekesha ibyokurya bya ba shebuja inkari ze nyamara ngo yari amaze imyaka 2 akora muri uru rugo yari agiye guhemukira.

    Amashusho yakwiakwijwe ku mbuga nkoranyambaga,agaragaza uyu mugore ari gutegura amafunguro y'abagize uyu muryango bose.

    Uyu mukozi yafashwe aya mashusho atabizi ari gutegura ibi byokurya ndetse ari kureba nabi ubwo yarimo gukora uwo mugambi mubisha.

    Abakoresha b'uyu mukobwa bamaze kumenya ibyo uyu mukozi wabo yari agiye kubakorera bahise bamujyana kuri polisi atangira gukorwaho iperereza.

    Source : http://umuryango.rw/ubuzima-115/udushya/article/umukozi-wo-mu-rugo-yafashwe-ari-gutekesha-ibyokurya-by-aba-shebuja-inkari-ze

  • MINEDUC yavuze ku kigo cyo mu karere ka Gatsibo cyafunzwe kubera imyigaragambyo #rwanda #RwOT

    Minisiteri y'Uburezi yatangaje ko ikigo cy'ishuri cya Gakoni Adventist College cyo mu Murenge wa Kiramuruzi mu Karere ka Gatsibo,cyafunzwe by'agateganyo kubera imyitwarire idahwitse y'abanyeshuri biga kuri iryo shuri bagaragaje mu ijoro ryo ku itariki ya 07 Gashyantare 2021.

    Mu itangazo Minisiteri y'Uburezi yasohoye kuri uyu wa Kane tariki ya 11 Gashyantare 2021 ryashjyizweho umukono na Minisitiri w'uburezi,Dr Uwamariya Valentine, ryasobanuye ko icyatumye iri shuri rifungwa byaturutse ku myitwarire mibi y'abanyeshuri.

    Rigira riti ' Uyu mwanzuro wafashwe nyuma y'uko abo banyeshuri bagaragaje imyitwarire mibi irimo kwangiza ibikorwaremezo by'ishuri no kubangamira ubuyobozi bw'ishuri na Polisi baje guhosha izo mvururu. Abanyeshuri 16 bayoboye abandi muri ibi bikorwa bari mu maboko ya Polisi, mu gihe abandi bose basubijwe mu miryango yabo.'

    Minisiteri y'Uburezi n'izindi nzego zibishinzwe ziracyakomeza gukurikirana iki kibazo ariko bivugwa ko abanyeshuri 15 bari bafunzwe barekuwe.

    Bivugwa ko izi mvururu zaturutse ku munyeshuri wari warananiranye asohoka ikigo uko ashatse,yafatwa agatuka abayobozi byatumye yirukanwa, bamwe muri bagenzi be barabyanga bateza imyigaragambyo irimo kumena ibirahuri n'ibindi.

    Source : http://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/uburezi/article/mineduc-yavuze-ku-kigo-cyo-mu-karere-ka-gatsibo-cyafunzwe-kubera-imyigaragambyo

  • Ibintu 8 abagabo bakenera ariko batazi uko babisaba #rwanda #RwOT

    Mu buzima busanzwe umugabo hari byinshi akenera ku mugore we nyamara bikamugora kubisobanura cyangwa kubimenyesha umufasha we. Aha niho hakenerwa uruhare rw’umugore kugira ngo abashe kuvumbura ibyo umugabo we amukeneyeho kandi amufashe nk’uko bombi ari umubiri umwe.

    1.Kumwereka icyubahiro

    Nuko namwe umuntu wese akunde umugore we nk’uko yikunda, kugira ngo umugore na we abone uko yubaha umugabo we. Abefeso 5:33.

    Nta kintu numva cyiza kuruta igihe umugabo wanjye ankunda neza. Ariko abagabo kugira ngo babwire abagore ko bashaka icyubahiro birabagora. Akenshi iki cyubahiro kigaragarira mu tuntu duto. Umugore wese akwiye kwibaza ati 'Ni gute mvugana n’umugabo wanjye imbere y’abandi? Urwenya rurimo ibitutsi rushobora gukomeretsa umutima w’umugabo cyane cyane iyo biva kumugore we akunda. Mubyukuri birakwiye kumwubaha imbere y’abandi kandi ubikuye ku mutima kandi mwembi mwizeye Imana ibihe byose.

    2.Kumenya imvugo ye y’urukundo

    Igitabo cya Dr. Gary Chapman cyitwa '5 Love languages' '5 Indimi z’urukundo' ni ahantu heza ho gutangirira kwiga ibijyanye no kuzuza ibigega by’urukundo. Waba uzi ururimi uvuga kugirango ukururure ibitekerezo bye?

    Imvugo 5 z’urukundo ni: 1. Kumuha igihe, 2. Kumukorera ibikorwa bimushimisha, 3. Kumukora ku mubiri, 4. Kumuha impano, 5. Kumubwira amagambo amwemeza.

    3. Kuba umuntu ushyigikira ibikorwa bye

    Nk’umugore mu rugo, inkunga yawe igira uruhare runini mu gushoboza umugabo wawe kugera ku nsinzi no kumererwa neza. Stephen Arterburn yasobanuye uburyo abagabo banezezwa n’uko abagore babo babashigikira agira ati: “Inkunga nkeya ituruka ku mugore ishobora kuvamo umusaruro ukomeye cyane.

    4. Hindura urugo ahantu heza kandi hatekanye

    Ntugafate umugabo wawe ngo umugereranye n’undi muntu. Rimwe na rimwe, ntitwumva uburyo gutaka umugabo w’undi bituma abagabo bacu bumva ko bacishijwe bugufi cyangwa ko nta cyubahiro bafite mu rugo. Dukwiye kwiyumvisha uko byagenda umugabo aramutse yishimira ku kazi kuko ari ho hantu hamuha amahoro, nyamara yagera mu rugo akabihirwa. Ibi bivamo ingaruka mbi zo kumara amasaha menshi ahandi yiganyira gutaha kuko aba azi ko imuhira ari ahantu hatameze neza.

    5.Ibuka ko ari ikiremwamuntu

    Gutegereza ko umuntu atungana kuri buri kimwe cyose ni ikintu kidashoboka. N’ubwo umugabo yaba afite inenge, umugabo wawe agukeneyeho ko umukunda ntumuhore cyangwa ngo umwiture ibihwanye n’ibidatunganye akora.

    6. Kwiyitaho ubwawe

    Wowe mugore ntukeneye gusa n’undi, ahubwo ba wowe ubwawe.Umugabo wawe yashakanye nawe. Reka kwisuzugura cyangwa ngo wishyire ku muvuduko wo gusa n’undi muntu. Mu mubiri, mu marangamutima, no mu mwuka, gerageza kuba uwo ukwiye kuba we. Umugabo ugukunda yishimira kukubonana ubumuntu nyakuri.

    7.Reka umugabo wawe agire umwanya wo kuganira na bagenzi be.

    Abagabo bakeneye itsinda ry’abavandimwe kugira ngo babafashe kuba beza, ariko ashobora kutagendana na bo aramutse atakubonye muri icyo cyerekezo. Imwe mu mbogamizi ikunze kubuza abagabo kugira uruhare mu murimo w’Imana hamwe na bagenzi babo ni uko abagore babahoza ku nkeke babatonganya bababuza kugendana n’incuti zabo.

    8. Musengere

    Bibiliya ivuga ko umugore mwiza asengera umugabo we. Sengana n’umugabo wawe niba ubishoboye, ariko kandi wibuke kumusengera wenyine wiherereye.Kwera imbuto no gukora imirimo myiza no kongera ubumenyi mu by’iImana byose bifatanyiriza hamwe kuzana ibyiza hagati y’abashakanye.

    Muri macye birakwiye ko abashakanye bafatanyiriza hamwe, nibura umuntu akamenya ibyo mugenzi we akunda gukorerwa ariko bikaba bimugora kubivuga. Ni byiza kugira umuco wo gusenga Imana mukayiragiza urugo rwanyu kugira ngo mubashe kubaka umuryango uhamye kandi uzira icyasha.

    Source: crosswalk.com

    [email protected]

    Source : https://agakiza.org/Ibintu-8-abagabo-bakenera-ariko-batazi-uko-babisaba.html

  • Inkuru mpamo ku irasaniro i Bangui: Twajyanye na RDF ku burinzi (Video) – #rwanda #RwOT

    Birumvikana ntacyo ndicyo cyo kubaza aho Perezida wa Repubulika ari, ariko nk'umunyamakuru numvaga mfite amatsiko yo kumenya koko niba ibyo nabonye kuri Facebook ari ukuri, maze abo mbajije bose muri Palais de la Renaissance bakambwira ko igihugu cyabo kirwaye indwara imwe gusa: IBIBUHA.

    Kugira ngo wumve ububi bwabyo, ni uko mu kanya nk'ako guhumbya, ushobora kuba uhagaze nko kuri ka kabari ko ku Giticyinyoni, ukabona igihiriri cy'abantu gitangiye kukunyuraho buri wese n'akarago ku bitugu n'umwana mu mugongo bazamuka Shyorongi biturutse ku byo babonye ngo umwera runaka yanditse kuri Facebook maze nabo bagashoshera reka sinakubwira.

    Mu ntangiriro z'uyu mwaka, byarabaye ko mu gihugu ibintu byacitse, ko Perezida wa Repubulika yahunze maze abaturage nabo bazinga utwabo bwangu. Abarenga nka 400 bagaruwe mu ngo zabo n'abasirikare b'u Rwanda bari ku burinzi mu masaha ya saa Munani z'ijoro.

    Usibye ibyo kandi, mu cyumweru cya gatatu cya Mutarama hongeye gukwira inkuru zivuga noneho ku Ngabo z'u Rwanda, bigera n'aho hari abavuga ko abasirikare b'u Rwanda bagera kuri 800 baburiwe irengero muri iki gihugu.

    Byatumye mu ntangiriro za Gashyantare dufata urugendo dusubira muri Centrafrique dushaka kumenya ukuri, dore ko noneho inkuru zageraga n'aho zivuga ko abarwanyi b'imitwe yitwaje intwaro bigabije Umujyi wa Bangui mu gihe Ingabo z'u Rwanda arizo zifite inshingano cyane ku mutekano wawo.

    Ibintu ubusanzwe bibaho gake twarabisabye birakunda! Twasabye abayoboye ingabo ko batwemerera tukajyana nabo bagiye ku burinzi mu masaha y'ijoro, duhaguruka mu kigo Ingabo z'u Rwanda zibamo cya M'poko hafi y'Ikibuga cy'Indege twerekeza hanze y'umujyi ahavugwaga ko higaruriwe n'imitwe yitwaje intwaro.

    Twasanze abaturage bamwe batetse, abandi bacuruza nta nkomyi…

    Mu gicuku kinishye, abaturage benshi bari gucuruza, abandi bari gusangira agatama, bakina bizihiwe, ku maso ubona ko nta mpungenge z'icyarogoya ibyishimo byabo. Aho ni muri PK 26 (Point Kilometrique).

    Muri ako gace ni ku muhanda ugana ahitwa Damara, Umujyi uri mu bilometero 76 uvuye mu murwa mukuru, ari naho ku ivuko rya Perezida wa Centrafrique Faustin-Archange Touadéra, ndetse anahafite urugo.

    Muri ayo merekezo, ni ho Umunya-Nigeria, Ali Darasa, umwe mu bayobozi b'imitwe yitwaje intwaro ukomeye mu gihugu yigaruriye, gusa usanga agace arimo cyangwa se ako indi mitwe irimo ari ahantu hadatuwe.

    Major Mpfizi Tharcisse ni umwe mu basirikare twari kumwe muri iryo joro, yasobanuye ko Umujyi wa Bangui utekanye, kandi ingabo z'u Rwanda ziri maso ziteguye guhangana n'uwashaka kuwuhungabanya.

    Ati 'Hari amakuru ya General witwa Ali Darasa byavugwaga ko ari we ushobora kuba afite ibikoresho yakwifashisha ajya mu Mujyi wa Bangui. Aha hari ikiraro n'umugezi, udashobora kwambuka mu gihe tuwurinze ngo utere Umujyi wa Bangui.'

    'Umujyi wa Bangui ufite ibirindiro bigera kuri bitatu, ntushobora kubijyamo utwaye ibikoresho ushobora gutwara ukoresheje imodoka. Ntibishoboka, ayo makuru rero yo kuvuga ngo Bangui yarafashwe ni ibihuha.'

    Major Mpfizi yavuze ko uretse umusirikare w'u Rwanda waguye mu gitero cy'imitwe yitwaje intwaro cyo ku wa 13 Mutarama 2021, abandi bose bameze neza nta kibazo bafite, bitandukanye n'ibyavugwaga ko hari benshi baburiwe irengero.

    Ahagana saa Yine z'ijoro, mu cyaro cyo hanze y'umujyi, twasanze abaturage batetse nta kibazo. Bitandukanye n'inaha iwacu, usanga abantu batuye batanye ku buryo n'uwashaka kubagirira nabi byaba byoroshye.

    Marie n'abana be batatu bari hanze muri iryo joro, batetse. Ati 'Hari amahoro, hari ingabo zo mu bihugu bitandukanye, turi amahoro.''

    Suzane na we yunze mu rya bagenzi be avuga ko nta nkomyi bafite mu mibereho yabo. Ati 'Abarwanyi bari mu bihuru, dufitiye icyizere ingabo.''

    Major Mpfizi Tharcisse yavuze ko n'abo barwanyi bagerageje kwinjira mu Mujyi wa Bangui, basubizwa inyuma kibuno mpamaguru.

    Yakomeje ati 'Aho bashatse kunyura byarabananiye, bahitamo kunyura ahandi na bwo ingabo z'u Rwanda zirabarasa. Nta wigeze aturasa, tugenda aho dushaka, tukongera tukagaruka.''

    Muri ayo masaha kandi, iyo utambutse ku tubari usanga abagabo n'abagore biteretse ka Mocaf na Castel, bumwe mu bwoko bw'inzoga rwose umuntu asoma hariya akumva imugeze ku nzoka.

    Umwe mu bacuruzi witwa François yagize ati 'Ndatuje hano, abaturage bose nta kibazo bafite. Hari amashuri mashya hano haruguru. Abana bariga nta kibazo kiri hano. Nta masasu ahari, nta bitero bigabwa, nta nyeshyamba tubona.''

    Umucuruzi ufite Boutique de Zaza 11 Kenai, we yagize ati 'Nta kibazo cy'umutekano, abarwanyi ntabwo bavogera umutekano wacu. Nta bwoba mfite kuko nzi neza ko umutekano ucunzwe. Abana bajya ku ishuri ndetse ababyeyi bakomeje imirimo yabo. Ni ibihuha, nta bitero byagabwe hano.''

    Abasirikare b'u Rwanda bafatanya n'aba Centrafrique, FACA, mu bikorwa byo kubungabunga umutekano mu gihugu. Commandant Philippe uri mu ngabo za Leta, ni umwe mu bo twaganiriye.

    Yavuze ko magingo aya, inyeshyamba zari hafi y'Umujyi wa Bangui zakubiswe inshuro. Ati 'Mu mpande za Bangui haratekanye, byagizwemo uruhare n'Ingabo za Centrafrique (FACA), iz'u Rwanda n'iz'u Burusiya. Nta barwanyi bazengurutse Bangui, baraje ariko twarabirukanye, ubu bari mu bilometero nka 200 uvuye mu Mujyi wa Bangui.''

    Major Rukara Godfrey yavuze ko ingabo zahageze abaturage bafite ubwoba, ariko ubu nta kibazo, batekanye.

    Ati 'Kuva twahagera ubu abaturage bameze neza. Dukeka ko ziri hafi ariko twiteguye kubarinda kandi na bo bafite icyizere. Kuva batubonye barabyishimiye kandi natwe ni inshingano, ni nacyo cyatuzanye, ni ukurengera abaturage ngo bashobore gukora imirimo yabo.''

    Mu nkuru yacu itaha, tuzasura agace umusirikare w'u Rwanda aherutse kugwamo, tubaze neza uko byagenze uwo munsi n'ingamba zafashwe kuva yabura ubuzima mu kwirinda ko byazasubira.

    Mu masaha y’igicuku, twasanze abaturage batetse ntacyo bikanga ndetse basobanura ko umutekano umeze neza

    Major Mpfizi Tharcisse ni umwe mu basirikare twari kumwe mu masaha y’ijoro ubwo we na bagenzi be bari mu burinzi

    Aba-FACA bishimira umusanzu w’Ingabo z’u Rwanda mu kubafasha kugarura amahoro mu gihugu

    Uburinzi bw’ijoro buhera ahagana saa kumi nk’uko bimeze mu Rwanda

    Mu bice by’icyaro naho abasirikare b’u Rwanda baba bahari barinze abaturage

    Nta zindi ngabo zikora uburinzi bwo kugendagenda zicunga umutekano n’amaguru, abandi basirikare bo muri Minusca baba bari mu modoka

    Ingabo z’u Rwanda ziba ziri maso amanywa n’ijoro

    Mu Mujyi wa Bangui no mu nkengero zawo, ubuzima burakomeje nta nkomyi

    Abaturage iyo muganiriye bakubwira ko uyu munsi batekanye kubera Ingabo z’u Rwanda zibahora hafi

    Inzira zose zishobora kugera mu Mujyi wa Bangui ziba ziriho abasirikare bari maso

    Umubano w’abasirikare n’abaturage ni ntamakemwa


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/inkuru-mpamo-ku-irasaniro-i-bangui-twajyanye-na-rdf-ku-burinzi-video

  • Ababyeyi barasabwa kuba maso mu guhashya ubusambanyi bukorerwa abana b'abahungu – #rwanda #RwOT

    Muri iyi minsi hirya no hino mu Rwanda hagenda hagaragara amakuru y'abana b'abahungu basambanywa, aho basambanywa n'abagabo cyangwa abagore n'abakobwa bakuze.

    Urugero ni nko mu Karere ka Gasabo aho mu mwaka ushize hari umusore wiyemereye ko yasambanyije abana 17 b'abahungu. Si aho gusa kuko ku wa 7 Gashyantare 2021 hamenyekanye amugabo wo mu karere ka Rwamagana ukurikiranyweho icyaha cyo gusambanya abana b'abahungu 20.

    Ibi birego ndetse n'ibindi bigenda bishyikirizwa Urwego rw'Igihugu rw'Ubugenzacyaha RIB, byemeza ko nubwo bitamenyerewe ariko ubusambanyi bukorerwa abana b'abahungu buriho.

    Nyamara nubwo buriho usanga hari ababyeyi batarabimenya ngo bafate ingamba zo kurinda abana b'abahungu. Bamwe mu babyeyi baganiriye na IGIHE bayibwiye ko ubu busambanyi batari babumenyereye.

    Umubyeyi w'abana batatu b'abahungu, Umufite Assoumpta yavuze ko ibyo gusambanya abana yumvaga bitamuhangayikishije cyane kuko we nta bakobwa yabyaye.

    Yagize ati 'Njyewe ibi byo gusambanya abana b'abahungu sinumvaga ko bibaho, nkanjye mfite abahungu gusa numvaga ntahangayitse ko hari icyababaho ahubwo ngasabira abafite abakobwa.'

    Iyi myumvire kandi ayihuje na Rutagengwa Pascal, ufite abana b'abahungu n'abakobwa ariko uhora ahangayikishijwe n'abakobwa be yumva abahungu ntacyabahungabanya.

    Ati 'Mfite uburyo ndinda abakobwa banjye kuko hari abagabo bataye umutwe hano hanze bashaka kubasambanya no kubatera inda, gusa abahungu sinabitagaho cyane kuko natekerezaga ko ntawabasambanya, nabarindaga kuba bajya mu biyobyabwenge gusa.'

    Ku ruhande rw'Urwego rw'Igihugu rw'Ubugenzacyaha RIB, ruvuga ko ababyeyi bakwiye kuba maso ku bana bose bitewe n'uko ubusambanyi bukorerwa abana bose buriho.

    Umuvugizi w'umusigire wa RIB, Dr Murangira B. Thierry mu kiganiro yigeze kugirana na IGIHE, yavuze ko imyumvire abantu bafite ko hasambanywa abana b'abakobwa gusa atari yo.

    Ati 'N'abana b'abahungu barasambanywa ndetse n'itegeko ryarabiteganyije kuko iyo bavuze umwana ntabwo baba bavuze umwana w'umukobwa gusa baba babavuze bose, rero no gusambanya umwana w'umuhungu muri iyi minsi turi kugenda tubibona ariko abibasiwe cyane ni abakobwa nibo bafite imibare iri hejuru cyane, ariko n'abahungu bari gusambanywa ikintu rwose kigomba gucika.'

    Yakomeje asobanura uburyo abana b'abahungu basambanywa, anasaba ababyeyi kuba maso mu guhashya ubusambanyi buri gukorerwa abana b'ahungu.

    'Uburyo babasambanya buratandukanye kuko usanga abana b'abahungu babasambanya mu kibuno ugasanga nabyo biratera ingaruka. Wowe wa mubyeyi we wumva ubu butumwa, ntiwiyumvishe ko ari umwana w'umukobwa gusa usambanywa n'aba bahungu barasambanywa.'

    'Abana bose ni kimwe nta mwana ugomba gusambanywa ari umuhungu ari n'umukobwa, rero n'umubyeyi yiyumvishe ko n'umwana w'umuhungu ashobora gusambanywa.'

    Mu bigaragara ubusambanyi bukorerwa abana bose ariko abana b'abakobwa nibo bari hejuru mu mibare kurenza abahungu. Raporo ya komisiyo y'Imibereho y'abaturage n'uburenganzira bwa muntu muri Sena y'u Rwanda yagejejwe ku Nteko rusange ya Sena mu mwaka ushize, yagaragaje ko mu 2019-2020 hasambanyijwe abana ibihumbi 4 265, abahungu bakaba bari 111.

    Ababyeyi barasabwa kuba maso mu guhashya ubusambanyi bukorerwa abana b'abahungu


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ababyeyi-barasabwa-kuba-maso-mu-guhashya-ubusambanyi-bukorerwa-abana-b-abahungu

  • Amerika Yafatiye Ibihano Abakoze Kudeta muri Myanmar #rwanda #RwOT

    Leta zunze ubumwe z'Amerika yafatiye ibihano abategetsi b'igisirikare bakoze kudeta muri Myanmar. Perezida Joe Biden yatangaje kuri uyu wa 10 Gashyantare 2021 ko igisirikare gisabwa gusubiza ubutegetsi kigaruriye ku ngufu. Kirasabwa kandi kubahiriza ibyo abanyagihugu batoye mu matora yo kw'itariki ya 8 ukwezi kwa cumi na kumwe 2020.

    Biden yatangaje ko Leta y'Amerika, irimo gufata ingamba zo kubuza abo ba jenerale kubona amamiriyaridi y'amadolari Amerika isanzwe ifashisha icyo gihugu. Biden kandi yasinye itegeko rya Perezida rihana abo bategetsi ba gisirikare bafashe iya mbere muri iyi kudeta, ubutunzi bwabo hamwe n'imiryango yabo.

    Amerika izafatira ubutunzi bwabo bajenerali bafite muri Amerika, ariko imfashanyo mu rwego rw'ubuzima zizakomeza guhabwa abanyagihugu, amashyirahamwe yo muri sosiyete sivile no mu bindi bigo bifasha abanyagihugu.

    Ku italiki ya 1 y'ukwezi kwa kabiri uyu mwaka wa 2021, igisirikare cya Myanmar cyahiritse ku ngufu ubutegetsi bwitorewe n'abanyagihugu, nyuma abanyagihugu bahita batangira imyigaragambyo igeze ku munsi wa gatanu.

    Biden yavuze ko Amerika yiteguye gufata ibindi bihano birenze ibyo mu gihe ibintu byakomeza kuba bibi.

    Umuryango w'Abibumbye-ONU hamwe n'andi mashyirahamwe mpuzamahanga bagaragaje impungenge bafite ku ikoreshwa ry'ingufu ku bakora imyigaragambyo.

    Source : https://impanuro.rw/2021/02/11/amerika-yafatiye-ibihano-abakoze-kudeta-muri-myanmar/