Category: Uncategorized

  • Europa League: Akebo kajya i wamugarura! Arse… – #rwanda #RwOT

    Nubwo yari yatsindiye mu Bugereki umukino ubanza mu irushanwa ry'umwaka ushize, ntibyabujije Arsenal gusezererwa itsindiwe mu rugo n'iyi kipe yo mu Bugereki.

    Ibyabaye kuri Arsenal umwaka ushize, bisa n'ibyabasigiye isomo rikomeye nkuko babigaragaje mu mukino ubanza wabahuje mu ijoro ryakeye mu irushanwa ry'uyu mwaka.

    Ibitego byo mu minota ya nyuma byatsinzwe na Gabriel na Mohamed Elneny byafashije Arsenal gukura intsinzi mu Bugereki, itsinze ibitego 3-1.

    Arsenal yafunguye amazamu ku munota wa 34 ku gitego cyatsinzwe na Martin Odegaard ku ishoti rikomeye yatereye inyuma y'urubuga rw'amahina.

    Arsenal yihariye umupira mu minota myinshi y'igice cya mbere ariko uburyo bwo gutsinda buba buke.

    Iminota 45 y'igice cya mbere yarangiye iyoboye umukino ku gitego 1-0.

    Ku munota wa 58, umunyezamu Bernd Leno yahereje umupira Ceballos wari imbere gato y'urubuga rw'amahina, bahita bamwaka umupira, rutahizamu wa Olympiakos Youssef El Arabi yishyura igitego.

    Arsenal ntiyacitse intege kuko ku munota wa 80 yashyizemo igitego cya 2 gitsinzwe na myugariro Gabriel n'umutwe ku mupira wari uvuye muri koroneri yatewe na Willian.

    Ku munota wa 85, Elneny winjiye mu kibuga asimbuye yatereye ishoti rikomeye inyuma y'urubuga rw'amahina, umupira ukubita igiti cy'izamu winjira mu izamu kiba igitego cya 3 cya Arsenal.

    Iminota 90 y'umukino yarangiye Arsenal yegukanye amanota atatu ku ntsinzi y'ibitego 3-1.

    Mu yindi mikino yaraye ibaye, Manchester United yanganyirije mu rugo na Milan AC igitego 1-1, Ajax yatsinze Young Boys ibitego 3-0, Dynamo Kyiv itsindwa na Villarreal 2-0, Slavia Prague inganya na Rangers 1-1, Granada itsinda Molde ibitego 2-0, Tottenham yatsinze Dinamo Zagreb 2-0 mu gihe AS Roma yatsinze Shakhtar Donetsk ibitego 3-0.

    Odegaard yafunguye amazamu atsindira Arsena igitego

    El Arabi yishyuye igitego ku makosa y’ubwugarizi bwa Arsenal

    Gabriel yatsinze igitego cya kabiri cya Arsenal

    Elneny yatsindiye Arsenal igitego cy’agashinguracumu

    Arsenal yihimuye kuri Olympiacos yayisezereye umwaka ushize

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/103791/europa-league-akebo-kajya-i-wamugarura-arsenal-yihimuye-kuri-olympiacos-iharura-inzira-ya-103791.html

  • LIVE: Rusesabagina yasabye amezi 6 yo gutegura dosiye ye, Ubushinjacyaha buvuga ko atinza urubanza nkana (Amafoto na Video) – #rwanda #RwOT

    Urugereko rwihariye rw'Urukiko rukuru ruburanisha Ibyaha Mpuzamahanga n'ibyambukiranya Imipaka ruherereye mu Karere ka Nyanza ni rwo rurikuburanisha urubanza Rusesabagina Paul, Nsabimana Callixte 'Sankara' na Nsengimana Herman n'abandi 18 baregwamo ibyaha bifitanye isano n'ibikorwa by'iterabwoba bakekwaho.

    Uru rubanza ariko ruri kuburanishirizwa mu cyumba cy'Urukiko rw'Ikirenga ruri ku Kimihurura mu rwego rwo kwirinda Coronavirus.

    Rusesabagina yahoze ayoboye Impuzamashyaka ya MRCD, ifite Umutwe w'Ingabo wa FLN wagize uruhare mu bitero byagabwe ku Rwanda bikagwamo abaturage b'inzirakarengane mu bihe bitandukanye.

    Uyu musaza w'imyaka 66 ku wa Kane yageze mu rukiko atari kumwe n'umwunganizi we, Me Rudakemwa Félix, bituma urubanza rusubikwa nyuma yo gusesengura no gusanga mu nyungu z'ubutabera no guha uburenganzira uregwa bwo kunganirwa bikwiye ko aba ari kumwe n'umunyamategeko we.

    Nsabimana Callixte 'Sankara' n'umwunganira mu mategeko, Me Nkundabarashi Moïse bagaragaje ko kuba Me Rudakemwa atabonetse mu rukiko ari uburyo 'tactic' bwo gukomeza gutinza urubanza nkana.

    Urukiko rwanzuye ko Me Rudakemwa na Mugabo Shariff Youssuf wunganira abarimo Hakizimana Théogène bitabira iburanisha ry'uyu munsi kugira ngo urubanza rukomeze.

    Kuri uyu wa Gatanu, biteganyijwe ko urubanza rukomeza Sankara aburana mu mizi kuko we yari yaratangiye kwiregura ku byaba bimwe na bimwe.

    UKO IBURANISHA RIRI KUGENDA:

    10:46: Me Rudakemwa Félix yavuze ko amaze iminsi 19 yinjiye muri dosiye ya Rusesabagina. Yavuze ko nta na 1/10 arageraho yiga kuri dosiye.

    Umucamanza Muhima Antoine yabajije Rudakemwa igituma dosiye ya Rusesabagina yitwa 'complexe', yasubije ko ari ubunini bwayo.

    Ati 'Ni dosiye nini, umuntu ntiyajyamo ngo yige agace kamwe, bisaba ko umuntu ayiga, akayijyamo ayumva neza. Ntabwo Rusesabagina yaza mu rukiko nk'indorerezi.''

    10:42: Me Rudakemwa Félix yavuze ko bitewe n'imiterere ya dosiye bigoye ko yakomeza kuko byaba ari ukubangamira uburenganzira bwe [Rusesabagina] bwo kwiregura.

    Ati 'Ntiyaza muri dosiye, twerekanye imiterere yayo atayizi neza. Kuvuga ngo hagende humvwa umwe umwe azasorezweho byaba ari ukubangamira uburenganzira bwe kuko agomba gukurikira azi dosiye.''

    10:33: Umushinjacyaha yavuze ko mu gihe urukiko rwafata icyemezo ko urubanza rukomeza nta kwivuguruza kwaba kubayeho kuko byavuzwe mu maburanisha ya mbere haburanwa ku nzitizi zitandukanye.

    10:26: Umushinjacyaha Mukuru wungirije Habyarimana Angelique yavuze ko basobanuye ko ibyabaye mu maburanisha atanu, byerekana ko ibiri muri dosiye babizi kandi babifite.

    Ati 'Kuba uyu munsi urukiko rwaratanze umurongo kugira ngo Rusesabagina Paul akomeze kwiregura. Nta burenganzira bwe buza kuba buhutajwe.''

    Yasabye ko muri gahunda y'uko urubanza ruzagenda, yashyirwa nyuma y'abandi kuko nta burenganzira bwe bwaba buhutajwe.

    10:23: Me Ngamije Jean de Dieu wunganira Byukusenge Jean Claude yavuze ko amezi atandatu ari menshi ku buryo ukwezi kumwe kwaba guhagije.

    10:21: Nsabimana Callixte 'Sankara' yasabye ko hakorwa ingengabihe ku buryo Rusesabagina yaziregura nyuma y'abandi bose.

    Ati 'Njye niteguye kwiregura igihe cyose.''

    10:20: Me Nkundabarashi Moïse yavuze ko amezi atandatu yasabwe na Rusesabagina mu gihe rwasanga hari igihe kigomba gutangwa, kitagera ku mezi atandatu.

    10:18: Me Nkundabarashi Moïse yavuze ko ku bijyanye no kuba Rusesabagina yakunganirwa n'abavoka yihitiyemo, icyemezo cyafashwe na Perezida w'Urugaga kidakwiye kugibwaho impaka.

    10:12: Me Nkundabarashi Moïse wunganira Nsabimana Callixte 'Sankara' yabwiye urukiko ko kuba rwakwemeza ko urubanza rukomeza mu gihe hakiri imbogamizi zatanzwe na Rusesabagina zitarakurwaho byaba ari ikibazo.

    Ati 'Ndabivuga kugira ngo hirindwe ko habaho ukwivuguruzanya mu gufata ibyemezo.''

    10:05: Me Mukashema Marie Louise wunganira abaregera indishyi yasabye urukiko ko mu gihe basuzuma ku busabe bwa Rusesabagina haza no kurebwa imyitwarire ye mu rubanza.

    Avuga ku kijyanye no guhabwa abavoka b'abanyamahanga, yasobanuye ko bidakwiye ko icyo kibazo kidakwiye kugezwa imbere y'urukiko.

    09:55: Mugabo Fidèle uhagarariye abaregera indishyi mu rubanza rwa Rusesabagina yavuze ko ubwo igihe cy'inzitizi zatanzwe cyararangiye, iburanisha ryakomeza.

    Yasabye ko amezi atandatu ahubwo ariyo avuga ko urubanza rwiza rwaba rwaciwemo.

    Ati 'Bikomeje gutya byazarangira urubanza ruburanishijwe mu 2022. Kandi byaba bibangamiye ihame ry'ubutabera kuko ubutabera butinze ntibuba ari ubutabera.''

    Yasabye ko mu gukora ingengabihe (road map) yerekana uko urubanza ruzaburanishwa hanyuma Rusesabagina agashyirwa ku mwanya wa nyuma kandi byazagera igihe asaba yakibonye.

    09:51: Ubushinjacyaha bwasabye ko urubanza rwakomeza kuko Paul Rusesabagina atari we muburanyi uzatangira yiregura mu mizi hanyuma yazagerwaho akazagaragaza aho ageze yitegura dosiye.

    09:47: Umushinjacyaha Habyarimana Angelique yasabye urukiko rwakomeza hanyuma abashaka kwiregura bagakomeza.

    09:44: Umushinjacyaha Dushimimana Claudine yavuze ko ingingo ya 17 irebana n'imanza mbonezamubano yerekana ko impamvu yo gusaba igihe cy'inyongera, bigenwa habayeho ibihe bidasanzwe.

    Ati 'Nta mpamvu nshya yatanzwe itari isanzwe muri iyi dosiye. Nta gishya cyafatwa nk'impamvu itunguranye byatuma iburanisha risubikwa uyu munsi.''

    09:30: Umushinjacyaha yavuze ko kuba Rusesabagina avuga ko kuba adafite abavoka b'abanyamahanga, nta shingiro bifite.

    Yavuze ko Urugaga rwa Bruxelles rwandikiye Me Kavaruganda Julien uyobora Urugaga rw'Abavoka rumusaba ko yakwemerera abavoka bo mu Bubiligi kuburana mu Rwanda ariko amubajije niba Abanyarwanda baburana imanza muri icyo gihugu amubwira ko bidashoboka.

    Yabajije umwihariko wa Rusesabagina watuma ahabwa abavoka bo hanze mu gihe Abanyarwanda bo batemerewe kuburanira mu Bubiligi.

    09:24: Umushinjacyaha Dushimimana Claudine yavuze ko bitumvikana kuko mu gihe abandi bamaze gutanga imyanzuro, Rusesabagina we akaba amaze amezi ane [yarezwe mu Ugushyingo 2020] ariko akaba agisaba ikindi gihe.

    Ati 'Ntidusanga ko urubanza ruregwamo abantu bangana batya [21] rwatinzwa n'umuntu umwe. Turasaba urukiko ko mu gufata icyemezo kuri iki kibazo rwashyikirijwe write kuri Rusesabagina ariko no ku baburanyi bagerageje kuzuza ibyo basabwaga ariko uyu munsi bakaba babangamiwe n'umuburanyi umwe uri gutinza urubanza.''

    09:17: Dushimimana Claudine yavuze ko habura iminsi itatu ngo abaregwa bose buzuze amezi ane bafite dosiye.

    Ati 'Ntibikwiye ko nyuma y'amezi ane aribwo umuntu [Rusesabagina] ari gusaba guhabwa igihe cyo gutegura urubanza.''

    Yavuze ko ubusabe bwa Rusesabagina aribwo butumvikana kuko mu gihe itegeko rimuha iminsi 30, we yarengeje iminsi 120.

    Ati 'Dusanga igihe cyaratanzwe, ahubwo cyakoreshejwe iki? Kuva urubanza rwatangira kuburanishwa mu mizi, hagiye hagaragazwa ibintu byinshi byahinduriwe amazina uko ibihe byagiye bishira.''

    09:14: Umushinjacyaha Mukuru wungirije Habyarimana Angelique ukuriye itsinda ry'abashinjacyaha yavuze ko uburenganzira bw'umuburanyi umwe budakwiye guhagarika imiburanishirize y'urubanza.

    Ati 'Ni inshuro ya gatanu habaye iburanisha. Turasanga ubusabe bwabo nta shingiro bufite.''

    09:12: Me Rudakemwa yasabye ko bahabwa amezi atandatu yo gutegura dosiye. Ati 'Nyakubahwa Perezida, nibikorwa tuzaba tubonye ubutabera.''

    09:11: Rusesabagina yavuze ko muri Nzeri 2020 ubwo yatangiraga kuburana, Umwavoka we w'Umubiligi, Vincent Lurquin, yageze mu Rwanda ariko ahava batabonanye.

    -  Rusesabagina yongeye gusaba guhabwa abavoka be mpuzamahanga

    Me Rudakemwa yavuze ko Rusesabagina yangiwe guhabwa abanyamategeko be barimo Kate Gibson na Philippe LaRochelle.

    Ubwo yatangaga ubwo busabe, yasubijwe ko hashingiwe ku masezerano mpuzamahanga ku kijyanye n'imikoranire y'ibihugu hanzuwe ko bitashoboka.

    Rusesabagina yavuze ko kuba atunganiwe n'abavoka be byabaye imbogamizi.

    Ati 'Nahisemo Me Gatera na Me Rudakemwa ariko nanahisemo n'abandi bavoka, sinumva impamvu ari njye wa mbere waburanirwa n'abavoka nagenewe. Ni cyo gisubizo nahawe, sinumva impamvu umuntu atunganirwa n'umwavoka nihitiyemo. Ndetse umuntu yanatumira umwavoka wo mu ijuru, akaba yaza hano.''

    Umucamanza amubajije impamvu atatumiye uwo mwavoka wo mu ijuru, aseka yagize ati 'Nuwo mu Isi baramwanze.''

    Yakomeje ati 'Ababinsubije [ko ntashobora kubona] ni yo mpamvu mbisabye urukiko.''

    -  Rusesabagina yasabye amezi atandatu yo gutegura dosiye

    09:00: Me Rudakemwa wunganira Rusesabagina yavuze ko nibura kugira ngo babone umwanya uhagije wo kwiga neza kuri dosiye, akeneye amezi nibura atandatu.

    Ati 'Icyo gihe nibura ni bwo twazaza imbere yabo ku buryo dusobanura neza dosiye.''

    08:52: Paul Rusesabagina yavuze ko umuyobozi wa gereza yamwemereye kumuha mudasobwa ariko kugeza iki gihe ntabwo arayibona.

    Ati 'Ubu sinshobora kwinjira muri dosiye. Urubanza si igitabo umuntu asoma ahindura paji, bisaba kubisesengura. Nifuje ko bishobotse nanjye mwampa uburyo bwo kwicara nkiga kuri iyi dosiye duhuriyemo turi abantu 21. Nimara kubisoma, maze kubyiga nanabiganiriyeho n'abanyunganira mu mategeko, tuzaze kuburana ariko tuburana dosiye tuzi neza. Icyifuzo cyanjye ni uko ntegereje ko umuyobozi wa gereza ampa ibyo yansezeranyije.''

    Yavuze ko no gufotora dosiye gusa nabyo ari urugendo rurerure cyane.

    Umucamanza Muhima Antoine yavuze ko gufotora dosiye bitakiri ngombwa.

    Rusesabagina yasabye ko yahabwa igihe, imashini yaboneka akazabona uko yiga kuri dosiye ye.

    08:47: Me Rudakemwa yavuze ko inyandiko ikubiyemo ikirego igera ku mapaji 300, wakongeraho za annexe amapaji akaba arenga ibihumbi 10.

    Ati 'Imashini ntihagije kuko igomba kuba irimo Imprimante na scanner kugira ngo ajye ahererekanya inyandiko n'abavoka be. Turasaba urukiko ko impapuro ze ahererekanya n'abavoka zirebana n'urubanza zirafatirwa, gereza ikazitindana. Ibanga riri hagati y'umwavoka n'umukiliya we rirahazambira. Niba gereza ibonye ibanga ishobora kuvugana n'izindi nzego ku buryo ibanga hagati y'impande zombi.''

    -  Rusesabagina yasabye ko urubanza rusubikwa

    08:40: Me Rudakemwa Félix wunganira Paul Rusesabagina yasabye ko umukiliya we akenewe umwanya uhagije kugira ngo abone igihe gihagije n'ibikoresho bimufasha gutegura urubanza.

    Ku wa 1 Werurwe 2021, urukiko rwasuye Gereza ya Mageragere avuga ko atabashije kwiregura kuko atabonye uburyo bwo gutegura imyiregurire ye.

    Urukiko rwemeye ko ahabwa ibikoresho ndetse inyandiko yohererezanya n'abavoka be zitajya zifatirwa.

    Me Rudakemwa ati 'Uwo nunganira arasaba ko ubusabe bwe bujya mu bikorwa kugira ngo atangire kwiregura.''

    08:35: Inteko iburanisha yageze mu byicaro byayo. Umucamanza yatangiye asaba abavoka bakererwa n'abasiba batabimenyesheje urukiko kwitwararika kuko rufite ububasha bwo kubahana.

    Amafoto y'ababuranyi mu rukiko

    -  Rusesabagina arunganiwe!

    Bitandukanye no ku munsi wo ku wa Kane aho Rusesabagina yageze mu rukiko atari kumwe n'umwunganizi we mu by'amategeko, kuri uyu wa Gatanu, Me Rudakemwa Félix yageze mu rukiko.

    -  Ababuranyi bose uko ari 21 bageze mu cyumba cy'iburanisha mu Rukiko rw'Ikirenga ku Kimihurura.

    Urutonde rw'abaregwa muri uru rubanza

    1. Nsabimana Callixte alias Sankara

    2. Nsengiyumva Herman

    3. Rusesabagina Paul

    4. Nizeyimana Marc

    5. Bizimana Cassien, alias BIZIMANA Patience, alias Passy, alias Selemani

    6. Matakamba Jean Berchmans

    7. Shabani Emmanuel

    8. Ntibiramira Innocent

    9. Byukusenge Jean Claude

    10. Nikuze Simeon

    11. Ntabanganyimana Joseph alias Combe Barume Matata

    12. Nsanzubukire Felicien alias Irakiza Fred

    13. Munyaneza Anastase alias Job Kuramba

    14. Iyamuremye Emmanuel alias Engambe Iyamusumba

    15. Niyirora Marcel alias BAMA Nicholas

    16. Nshimiyimana Emmanuel

    17. Kwitonda André

    18. Hakizimana Théogène

    19. Ndagijimana Jean Chrétien

    20. Mukandutiye Angelina

    21. Nsabimana Jean Damascène alias Motard

    Inkuru bifitanye isano: Rusesabagina yageze mu rukiko atunganiwe, Sankara ati 'ni tactic' zo gutinza urubanza (Amafoto na Video)

    Kanda hano urebe andi mafoto menshi yaranze iburanisha

    Amafoto: Igirubuntu Darcy


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/live-urubanza-rwa-rusesabagina-rwakomeje-sankara-ni-we-utegerejwe-gutangira

  • Abafata ubwishingizi ntibazongera kwishyura angana: Ibikubiye mu itegeko rivuguruye rigenga ubwishingizi – #rwanda #RwOT

    Ku wa Gatatu tariki 10 Werurwe 2021, ni bwo Inteko Rusange y'Abadepite yateranye hifashishijwe ikoranabuhanga, igezwaho raporo y'isuzuma ryakozwe na Komisiyo y'Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n'Ibidukikije ku Itegeko ryo ku wa 10 Nzeri 2008, rigenga imitunganyirize y'umurimo w'ubwishingizi ryasohotse mu Igazeti ya Leta mu 2009.

    Mu itangwa ry'iyo raporo, Umuyobozi w'iyo Komisiyo, Nyirahirwa Veneranda, yagaragarije Inteko ko ishyirwa mu bikorwa ry'iryo tegeko ryakunze kugaragaramo inenge n'ibyuho binyuranye, bityo bisaba ko hategurwa undi mushinga w'itegeko hagamijwe kubivanaho.

    Mu kiganiro cyihariye na IGIHE, Depite Nyirahirwa yavuze ko mu byuho byagaragaye harimo kuba abafata basabwa amafaranga angana kandi amasezerano yabo adahwanye, iyubahirizwa ry'amabwiriza y'imari shingiro, ndetse habaho n'amananiza mu kwishyura abahuye n'impanuka kubera ibigo byiyemezaga ibyo bidashoboye.

    Abafata ubwishingizi ntibazongera kwishyura angana

    Ubusanzwe Ikigo cy'Ubwishingizi cyagenaga amafaranga buri mukiliya wacyo agomba kwishyura mu gihe runaka, hatitawe ku zindi mpamvu zihariye. Ibyo byagiye byinubirwa mu bihe bitandukanye, bamwe bakavuga ko babona ayo basabwa ari 'umurengera'.

    Depite Nyirahirwa yatangaje ko mu mushinga w'itegeko rivuguruye icyo cyatekerejweho, rikagena ko umuntu ufata ubwishingizi azajya yishyura amafaranga hagendewe ku masezerano bwite yagiranye n'umwishingizi.

    Yatanze urugero ati 'Nk'ufite imodoka ikora ubwikorezi n'ufite iyo agendamo ku giti cye, urumva ko imwe iba mu muhanda igihe kirekire ku buryo gukora impanuka bishoboka kenshi. Hari n'uba afite nk'ifite agaciro ka miliyoni 3 Frw, undi akaba aba afite iya miliyoni 40 Frw. Urumva ko kubishyuza angana bidakwiye.'

    Yavuze ko abafata ubwishingizi bagiye kuzajya basabwa igiciro runaka hagendewe ku gaciro k'icyo bari gusabira ubwishingizi, uko bifuza kuzishyurwa, ibyago bihari byo gukora impanuka, n'izabaye kuri icyo kintu mu bihe byashize.

    Kugira ngo byumvikane neza, nk'urugero ushaka ubwishingizi bw'imodoka ishaje akwiye kwishyura menshi kuko hari ibyago byinshi byo gukora impanuka. Ufite ihenze nawe azishyura aruta ay'ufite iya make, kuko niyangirika agaciro k'ibyakwishyurwa kazaba ari kenshi. Ihora mu muhanda nayo uyitwara ashobora kunanirwa cyangwa kubera ihura n'ibindi binyabiziga kenshi bikoraha gukora impanuka. Ubwo ntabwo nyirayo azongera kwishyura angana n'ay'uyigendamo rimwe na rimwe.

    Abo bigaragara ko bakoze impanuka kenshi n'ubundi hazaba hari ibyago byinshi byo kuzikora, bityo bazasabwa menshi kurusha abitwararika.

    Depite Nyirahirwa yakomeje ati 'Indishyi umuntu yifuza kuzahabwa nazo zizajya zirebwaho. Nk'usaba ko wenda umukozi uzakorera impanuka mu bwubatsi bwe umuryango we wazahabwa miliyoni 1 Frw, ntabwo akwiye kwishyura angana n'ay'uwasabye ko wazishyurwa miliyoni 2 Frw.'

    Igisubizo ku batatse kwishyuzwa 'umurengera'

    Mu minsi ishize humvikanye amajwi ya bamwe mu bamotari b'i Kigali bavugaga ko bishyuzwa ubwishingizi bw'umurengera.

    Uyu mudepite yabamaze impungenge avuga ko ibyavuzwe haruguru nibigerwaho nta muntu uzongera kwishyuzwa ayo adakwiye kwishyura.

    Ibyo bivuze ko uzasabwa menshi ariyo azaba akwiye kubera impamvu zumvikana, bitandukanye n'uko bajyaga babwirwa ko bazishyura ingano iyi n'iyi batanasobanuriwe impamvu yongerewe.

    Mu kugena igiciro batanga hazanibandwa ku bwoko bw'ubwishingizi umuntu asaba. Niba ari ubw'igihe kirekire cyangwa ari ubw'igito.

    Ak'ibigo by'ubwishingizi bishyiraho amananiza mu kwishyura abakiliya kashobotse…

    Depite Nyirahirwa yavuze ko amavugurura yakozwe muri iryo tegeko agiye gukemura ikibazo cy'ibigo by'ubwishingizi bishyiraho amananiza mu kwishyura abakiliya babyo mu gihe bikenewe, bitewe n'uko byashyiragaho igiciro cyo hasi kugira ngo biganwe na benshi nyuma bikabura ubushobozi bwo kubishyura.

    Ati 'Kuba ibigo by'ubwishingizi bitaragenaga ibiciro mu buryo bukwiye ni cyo cyatumaga kwishyura bigorana […] Hariho n'uburyo bw'imikorere navuga ko butari bunoze, bwo gushaka kunaniza umuntu ufata ubwishingizi.'

    'Muri iri tegeko rero, mu bijyanye no gufata neza umukiliya, uburyo bw'imikorere, ibijyanye no kwemererwa gukora nk'ikigo cy'ubwishingizi, hari byinshi bizaba byagenzuwe bakareba ko abayobozi b'ikigo n'abanyamigabane ari inyangamugayo, kandi bafite ubushobozi buhagije bwatuma bongera imari shingiro igihe yaba yagabanyutse basabwa kongeramo indi.'

    Yavuze ko haba ubwo ikigo cy'ubwishingizi gihuye n'igihombo cyaturutse ku kuba cyarasabye abakiliya ubwishingizi buke ntigikore n'inyigo mu gihe runaka, maze imari shingiro kitagomba kujya munsi igenwa n'umugenzuzi mukuru ntiyubahirizwe.

    Amabwiriza rusange yo ku wa 27 Ukuboza 2018, ya Banki Nkuru y'u Rwanda (BNR) yerekeye ibisabwa mu kwemerera abishingizi gukora; mu ngingo yayo ya munani harimo ko uwifuza gukora ubwishingizi bw'igihe gito agomba kuba afite nibura imari shingiro yishyuwe itari munsi ya 3.000.000.000 Frw.

    Ni mu gihe uwifuza gukora umurimo w'ubwishingizi bw'igihe kirekire agomba kuba afite nibura imari shingiro yishyuwe ya 2.000.000.000 Frw.

    Ingingo ya cumi ivuga ko umuntu wifuza gukora umurimo w'ubwishingizi bw'abishingizi agomba kuba afite nibura imari shingiro yishyuwe itari munsi ya 5.000.000.000 Frw, igomba kuba ihari buri gihe.

    Mu gukemura icyo kibazo, Nyirahirwa yavuze ko itegeko rivuguruye rigena ko BNR izashyiraho impuguke mu mibare y'ubwishingizi yafasha ikigo kumenya niba ubwoko bw'ubwishingizi kigiye gutanga cyangwa icyiciro cyabwo kigiye kujyamo kicyemerera gukora cyunguka mu gihe runaka.

    Ubwishingizi buzagera ku bakire n'aboroheje

    Umuyobozi wa Komisiyo y'Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n'Ibidukikije mu Nteko Ishinga Amategeko yabwiye IGIHE ko mu byari bigenderewe havugurwa iryo tegeko harimo no kwagura umurimo w'ubwishingizi ku buryo buri wese abwibonamo, hashyirwaho ibikorwa by'ubuciriritse.

    Ati 'Mu Rwanda abo dufite bitabira ubwishingizi ubu ni 17%. Ni ukuvuga ngo biracyagaragara nk'iby'abafite amikoro ahambaye, ntabwo byigeze bisobanukira Abanyarwanda ko n'abafite amikoro make bagira amahirwe yo kwishingira imitungo yabo iciriritse.'

    'Muri uyu mushinga uri kwemezwa n'Inteko Ishinga Amategeko ubu, harimo ubwishingizi buciritse, bureba abantu bakora imirimo yinjiza ibitari byinshi.'

    Mu bindi yasobanuye harimo ko zimwe mu mpamvu zatumye uwo mushinga uvugururwa byatewe n'ingingo zawo zari zisa ku bwishingizi bw'igihe kirekire n'ubw'igihe gito, bityo hakaba hakenewe ko zitandukanywa.

    Yavuze ko hari hanakenewe kujyanisha iryo tegeko n'imikorere mpuzamahanga inoze, rigashyirwa ku murongo w'amahame mpuzamahanga y'ingenzi mu rwego rw'ubwishingizi.

    Yagaragarije Inteko ko hakenewe kwita ku mpinduka zateganyijwe n'Umuryango w'Ibihugu bya Afurika y'Iburasirazuba zigamije gusanisha amategeko agenga urwego rw'umurimo w'ubwishingizi.

    Yagaragaje kandi ko mu byatumye itegeko rivugururwa harimo kurihuza hashyirwamo ingingo zigenga amasezerano y'ubwishingizi zitagaragara mu Itegeko-teka ryo ku wa 20 Kamena 1975 ryerekeye ubwishingire ryemejwe n'itegeko wa 26 Mutarama 1982 ryemeza amategeko-teka rikurikizwa muri iki gihe.

    Umushinga w'itegeko rigenga imitunganyirize y'umurimo w'ubwishingizi watangiye gusuzumwa muri Nzeri 2019 ufite ingingo 214 zikubiye mu mitwe 7; nyuma yo gusuzumwa na Komisiyo, ukaba ugizwe n'ingingo 191 zikubiye mu mitwe 10.

    Depite Nyirahirwa Veneranda yavuze ko abafata ubwishingizi bagiye kuzajya basabwa igiciro runaka hagendewe ku gaciro k'icyo bari gusabira ubwishingizi n’uko bifuza kuzishyurwa / Ifoto: Inteko Ishinga Amategeko

    Umuyobozi wa Komisiyo y'Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n'Ibidukikije, Nyirahirwa Veneranda, ageza ku Nteko Rusange raporo y’ivugurura ry’umushinga w’itegeko / Ifoto: Inteko Ishinga Amategeko


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abafata-ubwishingizi-ntibazongera-kwishyura-angana-ibikubiye-mu-itegeko

  • Zuchu yavuze umubano we wihariye na Diamond, ibyo kuryamana na we #rwanda #RwOT

    Umuhanzikazi Zuchu ubarizwa muri WCB(Wasafi Classic Baby) ya Diamond yavuze ko abantu bajya babona amafoto bari kumwe bagakeka ko we na we bafitanye umubano udasanzwe kandi atari byo cyane ko nta n’ibanga rye yamubitsa.

    Kuva uyu muhanzi yagera muri iyi nzu itunganya umuziki ya Diamond, ni kenshi yagiye avugwa mu rukundo n’uyu muhanzi w’icyamamare muri Afurika, gusa bakomeje kugenda babihakana.

    Aganira wa Wasafi TV, Zuchu yavuze ko abantu bashukwa n’amafoto ari kumwe na Diamond bagakeka ko hari umubano udasanzwe bafitanye, ngo yubaha abakoresha be ku buryo hari imirongo atarenga.

    Ati“abantu benshi ntibumva umubano wanjye na bosi wanjye, njye ndamutinya ariko abantu bakeka ko turi inshuti cyane bitewe n’amafoto dufata turi kumwe. Nashyizeho imipaka kuri ba bosi banjye bose, nta n’ubwo nshobora kubasangiza amabanga y’ubuzima bwanjye, ndabubaha.”

    Yakomeje avuga ko atajya aryamana n’uyu muhanzi nk’uko abantu babikekaga, ikirenzeho ni uko ahantu ageze hose yahageze ku bushobozi bwe nta muntu yigeze yigurishaho kugira ngo amufashe kwamamara.

    Nta mubano wihariye agirana na Diamond nk’uko abantu babikeka

    Ngo nta n’ibanga yamubitsa

    Source : http://isimbi.rw/imyidagaduro/article/zuchu-yavuze-umubano-we-wihariye-na-diamond-ibyo-kuryamana-na-we

  • LIVE : Paul Rusesabagina yavuze ko nibura nyuma y’amezi 6 ari bwo yaba yiteguye kuburana #rwanda #RwOT

    Me Jean Felix Rudakemwa ejo utari witabiriye iburanisha, yavuze ko umukiliya we akeneye umwanya uhagije wo kwiga dosiye ikubiyemo ibirego ashinjwa kuko ari nini.

    Uyu munyamategeko yavuze ko hakenewe nibura amezi atandatu yo kugira ngo babe bize neza iriya dosiye.

    Me Rudakemwa ati 'Icyo gihe nibura ni bwo twazaza imbere yabo ku buryo dusobanura neza dosiye.'

    Iki cyifuzo cyabo cyashingira ku kuba Paul Rusesabagina ngo yaremerewe mudasobwa n’umuyobozi wa gereza ariko akaba atarayibona.

    Yavuze ko adashobora kwinjira muri dosiye ye kandi ko urubanza atari igitabo ku buryo umuntu yahindura paji ngo agende asoma.

    Rusesabagina yagize ati 'Nifuje ko bishobotse nanjye mwampa uburyo bwo kwicara nkiga kuri iyi dosiye duhuriyemo turi abantu 21. Nimara kubisoma, maze kubyiga nanabiganiriyeho n’abanyunganira mu mategeko, tuzaze kuburana ariko tuburana dosiye tuzi neza.'

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/3/LIVE-Paul-Rusesabagina-yavuze-ko-nibura-nyuma-y-amezi-6-ari-bwo-yaba-yiteguye-kuburana

  • LIVE: Rusesabagina yasabye amezi atandatu yo gutegura dosiye y’urubanza rwe (Amafoto) –

    Urugereko rwihariye rw’Urukiko rukuru ruburanisha Ibyaha Mpuzamahanga n’ibyambukiranya Imipaka ruherereye mu Karere ka Nyanza ni rwo rurikuburanisha urubanza Rusesabagina Paul, Nsabimana Callixte ‘Sankara’ na Nsengimana Herman n’abandi 18 baregwamo ibyaha bifitanye isano n’ibikorwa by’iterabwoba bakekwaho.

    Uru rubanza ariko ruri kuburanishirizwa mu cyumba cy’Urukiko rw’Ikirenga ruri ku Kimihurura mu rwego rwo kwirinda Coronavirus.

    Rusesabagina yahoze ayoboye Impuzamashyaka ya MRCD, ifite Umutwe w’Ingabo wa FLN wagize uruhare mu bitero byagabwe ku Rwanda bikagwamo abaturage b’inzirakarengane mu bihe bitandukanye.

    Uyu musaza w’imyaka 66 ku wa Kane yageze mu rukiko atari kumwe n’umwunganizi we, Me Rudakemwa Félix, bituma urubanza rusubikwa nyuma yo gusesengura no gusanga mu nyungu z’ubutabera no guha uburenganzira uregwa bwo kunganirwa bikwiye ko aba ari kumwe n’umunyamategeko we.

    Nsabimana Callixte ‘Sankara’ n’umwunganira mu mategeko, Me Nkundabarashi Moïse bagaragaje ko kuba Me Rudakemwa atabonetse mu rukiko ari uburyo ’tactic’ bwo gukomeza gutinza urubanza nkana.

    Urukiko rwanzuye ko Me Rudakemwa na Mugabo Shariff Youssuf wunganira abarimo Hakizimana Théogène bitabira iburanisha ry’uyu munsi kugira ngo urubanza rukomeze.

    Kuri uyu wa Gatanu, biteganyijwe ko urubanza rukomeza Sankara aburana mu mizi kuko we yari yaratangiye kwiregura ku byaba bimwe na bimwe.

    -  UKO IBURANISHA RIRI KUGENDA:

    -  Rusesabagina yongeye gusaba guhabwa abavoka be mpuzamahanga

    Me Rudakemwa yavuze ko Rusesabagina yangiwe guhabwa abanyamategeko be barimo Kate Gibson na Philippe LaRochelle.

    Ubwo yatangaga ubwo busabe, yasubijwe ko hashingiwe ku masezerano mpuzamahanga ku kijyanye n’imikoranire y’ibihugu hanzuwe ko bitashoboka.

    Rusesabagina yavuze ko kuba atunganiwe n’abavoka be byabaye imbogamizi.

    Ati “Nahisemo Me Gatera na Me Rudakemwa ariko nanahisemo n’abandi bavoka, sinumva impamvu ari njye wa mbere waburanirwa n’abavoka nagenewe. Ni cyo gisubizo nahawe, sinumva impamvu umuntu atunganirwa n’umwavoka nihitiyemo. Ndetse umuntu yanatumira umwavoka wo mu ijuru, akaba yaza hano.’’

    Umucamanza amubajije impamvu atatumiye uwo mwavoka wo mu ijuru, aseka yagize ati “Nuwo mu Isi baramwanze.’’

    Yakomeje ati “Ababinsubije [ko ntashobora kubona] ni yo mpamvu mbisabye urukiko.’’

    -  Rusesabagina yasabye amezi atandatu yo gutegura dosiye

    09:00: Me Rudakemwa wunganira Rusesabagina yavuze ko nibura kugira ngo babone umwanya uhagije wo kwiga neza kuri dosiye, akeneye amezi nibura atandatu.

    Ati “Icyo gihe nibura ni bwo twazaza imbere yabo ku buryo dusobanura neza dosiye.’’

    08:52: Paul Rusesabagina yavuze ko umuyobozi wa gereza yamwemereye kumuha mudasobwa ariko kugeza iki gihe ntabwo arayibona.

    Ati “Ubu sinshobora kwinjira muri dosiye. Urubanza si igitabo umuntu asoma ahindura paji, bisaba kubisesengura. Nifuje ko bishobotse nanjye mwampa uburyo bwo kwicara nkiga kuri iyi dosiye duhuriyemo turi abantu 21. Nimara kubisoma, maze kubyiga nanabiganiriyeho n’abanyunganira mu mategeko, tuzaze kuburana ariko tuburana dosiye tuzi neza. Icyifuzo cyanjye ni uko ntegereje ko umuyobozi wa gereza ampa ibyo yansezeranyije.’’

    Yavuze ko no gufotora dosiye gusa nabyo ari urugendo rurerure cyane.

    Umucamanza Muhima Antoine yavuze ko gufotora dosiye bitakiri ngombwa.

    Rusesabagina yasabye ko yahabwa igihe, imashini yaboneka akazabona uko yiga kuri dosiye ye.

    08:47: Me Rudakemwa yavuze ko inyandiko ikubiyemo ikirego igera ku mapaji 300, wakongeraho za annexe amapaji akaba arenga ibihumbi 10.

    Ati “Imashini ntihagije kuko igomba kuba irimo Imprimante na scanner kugira ngo ajye ahererekanya inyandiko n’abavoka be. Turasaba urukiko ko impapuro ze ahererekanya n’abavoka zirebana n’urubanza zirafatirwa, gereza ikazitindana. Ibanga riri hagati y’umwavoka n’umukiliya we rirahazambira. Niba gereza ibonye ibanga ishobora kuvugana n’izindi nzego ku buryo ibanga hagati y’impande zombi.’’

    -  Rusesabagina yasabye ko urubanza rusubikwa

    08:40: Me Rudakemwa Félix wunganira Paul Rusesabagina yasabye ko umukiliya we akenewe umwanya uhagije kugira ngo abone igihe gihagije n’ibikoresho bimufasha gutegura urubanza.

    Ku wa 1 Werurwe 2021, urukiko rwasuye Gereza ya Mageragere avuga ko atabashije kwiregura kuko atabonye uburyo bwo gutegura imyiregurire ye.

    Urukiko rwemeye ko ahabwa ibikoresho ndetse inyandiko yohererezanya n’abavoka be zitajya zifatirwa.

    Me Rudakemwa ati “Uwo nunganira arasaba ko ubusabe bwe bujya mu bikorwa kugira ngo atangire kwiregura.’’

    08:35: Inteko iburanisha yageze mu byicaro byayo. Umucamanza yatangiye asaba abavoka bakererwa n’abasiba batabimenyesheje urukiko kwitwararika kuko rufite ububasha bwo kubahana.

    Amafoto y’ababuranyi mu rukiko

    -  Rusesabagina arunganiwe!

    Bitandukanye no ku munsi wo ku wa Kane aho Rusesabagina yageze mu rukiko atari kumwe n’umwunganizi we mu by’amategeko, kuri uyu wa Gatanu, Me Rudakemwa Félix.

    -  Ababuranyi bose uko ari 21 bageze mu cyumba cy’iburanisha mu Rukiko rw’Ikirenga ku Kimihurura.

    Urutonde rw’abaregwa muri uru rubanza

    1. Nsabimana Callixte alias Sankara

    2. Nsengiyumva Herman

    3. Rusesabagina Paul

    4. Nizeyimana Marc

    5. Bizimana Cassien, alias BIZIMANA Patience, alias Passy, alias Selemani

    6. Matakamba Jean Berchmans

    7. Shabani Emmanuel

    8. Ntibiramira Innocent

    9. Byukusenge Jean Claude

    10. Nikuze Simeon

    11. Ntabanganyimana Joseph alias Combe Barume Matata

    12. Nsanzubukire Felicien alias Irakiza Fred

    13. Munyaneza Anastase alias Job Kuramba

    14. Iyamuremye Emmanuel alias Engambe Iyamusumba

    15. Niyirora Marcel alias BAMA Nicholas

    16. Nshimiyimana Emmanuel

    17. Kwitonda André

    18. Hakizimana Théogène

    19. Ndagijimana Jean Chrétien

    20. Mukandutiye Angelina

    21. Nsabimana Jean Damascène alias Motard

    Inkuru bifitanye isano: Rusesabagina yageze mu rukiko atunganiwe, Sankara ati ‘ni tactic’ zo gutinza urubanza (Amafoto na Video)

    Amafoto: Igirubuntu Darcy


  • Abafata ubwishingizi ntibazongera kwishyura angana: Ibikubiye mu itegeko rivuguruye rigenga ubwishingizi –

    Ku wa Gatatu tariki 10 Werurwe 2021, ni bwo Inteko Rusange y’Abadepite yateranye hifashishijwe ikoranabuhanga, igezwaho raporo y’isuzuma ryakozwe na Komisiyo y’Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n’Ibidukikije ku Itegeko ryo ku wa 10 Nzeri 2008, rigenga imitunganyirize y’umurimo w’ubwishingizi ryasohotse mu Igazeti ya Leta mu 2009.

    Mu itangwa ry’iyo raporo, Umuyobozi w’iyo Komisiyo, Nyirahirwa Veneranda, yagaragarije Inteko ko ishyirwa mu bikorwa ry’iryo tegeko ryakunze kugaragaramo inenge n’ibyuho binyuranye, bityo bisaba ko hategurwa undi mushinga w’itegeko hagamijwe kubivanaho.

    Mu kiganiro cyihariye na IGIHE, Depite Nyirahirwa yavuze ko mu byuho byagaragaye harimo kuba abafata basabwa amafaranga angana kandi amasezerano yabo adahwanye, iyubahirizwa ry’amabwiriza y’imari shingiro, ndetse habaho n’amananiza mu kwishyura abahuye n’impanuka kubera ibigo byiyemezaga ibyo bidashoboye.

    Abafata ubwishingizi ntibazongera kwishyura angana

    Ubusanzwe Ikigo cy’Ubwishingizi cyagenaga amafaranga buri mukiliya wacyo agomba kwishyura mu gihe runaka, hatitawe ku zindi mpamvu zihariye. Ibyo byagiye byinubirwa mu bihe bitandukanye, bamwe bakavuga ko babona ayo basabwa ari “umurengera”.

    Depite Nyirahirwa yatangaje ko mu mushinga w’itegeko rivuguruye icyo cyatekerejweho, rikagena ko umuntu ufata ubwishingizi azajya yishyura amafaranga hagendewe ku masezerano bwite yagiranye n’umwishingizi.

    Yatanze urugero ati “Nk’ufite imodoka ikora ubwikorezi n’ufite iyo agendamo ku giti cye, urumva ko imwe iba mu muhanda igihe kirekire ku buryo gukora impanuka bishoboka kenshi. Hari n’uba afite nk’ifite agaciro ka miliyoni 3 Frw, undi akaba aba afite iya miliyoni 40 Frw. Urumva ko kubishyuza angana bidakwiye.”

    Yavuze ko abafata ubwishingizi bagiye kuzajya basabwa igiciro runaka hagendewe ku gaciro k’icyo bari gusabira ubwishingizi, uko bifuza kuzishyurwa, ibyago bihari byo gukora impanuka, n’izabaye kuri icyo kintu mu bihe byashize.

    Kugira ngo byumvikane neza, nk’urugero ushaka ubwishingizi bw’imodoka ishaje akwiye kwishyura menshi kuko hari ibyago byinshi byo gukora impanuka. Ufite ihenze nawe azishyura aruta ay’ufite iya make, kuko niyangirika agaciro k’ibyakwishyurwa kazaba ari kenshi. Ihora mu muhanda nayo uyitwara ashobora kunanirwa cyangwa kubera ihura n’ibindi binyabiziga kenshi bikoraha gukora impanuka. Ubwo ntabwo nyirayo azongera kwishyura angana n’ay’uyigendamo rimwe na rimwe.

    Abo bigaragara ko bakoze impanuka kenshi n’ubundi hazaba hari ibyago byinshi byo kuzikora, bityo bazasabwa menshi kurusha abitwararika.

    Depite Nyirahirwa yakomeje ati “Indishyi umuntu yifuza kuzahabwa nazo zizajya zirebwaho. Nk’usaba ko wenda umukozi uzakorera impanuka mu bwubatsi bwe umuryango we wazahabwa miliyoni 1 Frw, ntabwo akwiye kwishyura angana n’ay’uwasabye ko wazishyurwa miliyoni 2 Frw.”

    Igisubizo ku batatse kwishyuzwa “umurengera”

    Mu minsi ishize humvikanye amajwi ya bamwe mu bamotari b’i Kigali bavugaga ko bishyuzwa ubwishingizi bw’umurengera.

    Uyu mudepite yabamaze impungenge avuga ko ibyavuzwe haruguru nibigerwaho nta muntu uzongera kwishyuzwa ayo adakwiye kwishyura.

    Ibyo bivuze ko uzasabwa menshi ariyo azaba akwiye kubera impamvu zumvikana, bitandukanye n’uko bajyaga babwirwa ko bazishyura ingano iyi n’iyi batanasobanuriwe impamvu yongerewe.

    Mu kugena igiciro batanga hazanibandwa ku bwoko bw’ubwishingizi umuntu asaba. Niba ari ubw’igihe kirekire cyangwa ari ubw’igito.

    Ak’ibigo by’ubwishingizi bishyiraho amananiza mu kwishyura abakiliya kashobotse…

    Depite Nyirahirwa yavuze ko amavugurura yakozwe muri iryo tegeko agiye gukemura ikibazo cy’ibigo by’ubwishingizi bishyiraho amananiza mu kwishyura abakiliya babyo mu gihe bikenewe, bitewe n’uko byashyiragaho igiciro cyo hasi kugira ngo biganwe na benshi nyuma bikabura ubushobozi bwo kubishyura.

    Ati “Kuba ibigo by’ubwishingizi bitaragenaga ibiciro mu buryo bukwiye ni cyo cyatumaga kwishyura bigorana […] Hariho n’uburyo bw’imikorere navuga ko butari bunoze, bwo gushaka kunaniza umuntu ufata ubwishingizi.”

    “Muri iri tegeko rero, mu bijyanye no gufata neza umukiliya, uburyo bw’imikorere, ibijyanye no kwemererwa gukora nk’ikigo cy’ubwishingizi, hari byinshi bizaba byagenzuwe bakareba ko abayobozi b’ikigo n’abanyamigabane ari inyangamugayo, kandi bafite ubushobozi buhagije bwatuma bongera imari shingiro igihe yaba yagabanyutse basabwa kongeramo indi.”

    Yavuze ko haba ubwo ikigo cy’ubwishingizi gihuye n’igihombo cyaturutse ku kuba cyarasabye abakiliya ubwishingizi buke ntigikore n’inyigo mu gihe runaka, maze imari shingiro kitagomba kujya munsi igenwa n’umugenzuzi mukuru ntiyubahirizwe.

    Amabwiriza rusange yo ku wa 27 Ukuboza 2018, ya Banki Nkuru y’u Rwanda (BNR) yerekeye ibisabwa mu kwemerera abishingizi gukora; mu ngingo yayo ya munani harimo ko uwifuza gukora ubwishingizi bw’igihe gito agomba kuba afite nibura imari shingiro yishyuwe itari munsi ya 3.000.000.000 Frw.

    Ni mu gihe uwifuza gukora umurimo w’ubwishingizi bw’igihe kirekire agomba kuba afite nibura imari shingiro yishyuwe ya 2.000.000.000 Frw.

    Ingingo ya cumi ivuga ko umuntu wifuza gukora umurimo w’ubwishingizi bw’abishingizi agomba kuba afite nibura imari shingiro yishyuwe itari munsi ya 5.000.000.000 Frw, igomba kuba ihari buri gihe.

    Mu gukemura icyo kibazo, Nyirahirwa yavuze ko itegeko rivuguruye rigena ko BNR izashyiraho impuguke mu mibare y’ubwishingizi yafasha ikigo kumenya niba ubwoko bw’ubwishingizi kigiye gutanga cyangwa icyiciro cyabwo kigiye kujyamo kicyemerera gukora cyunguka mu gihe runaka.

    Ubwishingizi buzagera ku bakire n’aboroheje

    Umuyobozi wa Komisiyo y’Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n’Ibidukikije mu Nteko Ishinga Amategeko yabwiye IGIHE ko mu byari bigenderewe havugurwa iryo tegeko harimo no kwagura umurimo w’ubwishingizi ku buryo buri wese abwibonamo, hashyirwaho ibikorwa by’ubuciriritse.

    Ati “Mu Rwanda abo dufite bitabira ubwishingizi ubu ni 17%. Ni ukuvuga ngo biracyagaragara nk’iby’abafite amikoro ahambaye, ntabwo byigeze bisobanukira Abanyarwanda ko n’abafite amikoro make bagira amahirwe yo kwishingira imitungo yabo iciriritse.”

    “Muri uyu mushinga uri kwemezwa n’Inteko Ishinga Amategeko ubu, harimo ubwishingizi buciritse, bureba abantu bakora imirimo yinjiza ibitari byinshi.”

    Mu bindi yasobanuye harimo ko zimwe mu mpamvu zatumye uwo mushinga uvugururwa byatewe n’ingingo zawo zari zisa ku bwishingizi bw’igihe kirekire n’ubw’igihe gito, bityo hakaba hakenewe ko zitandukanywa.

    Yavuze ko hari hanakenewe kujyanisha iryo tegeko n’imikorere mpuzamahanga inoze, rigashyirwa ku murongo w’amahame mpuzamahanga y’ingenzi mu rwego rw’ubwishingizi.

    Yagaragarije Inteko ko hakenewe kwita ku mpinduka zateganyijwe n’Umuryango w’Ibihugu bya Afurika y’Iburasirazuba zigamije gusanisha amategeko agenga urwego rw’umurimo w’ubwishingizi.

    Yagaragaje kandi ko mu byatumye itegeko rivugururwa harimo kurihuza hashyirwamo ingingo zigenga amasezerano y’ubwishingizi zitagaragara mu Itegeko-teka ryo ku wa 20 Kamena 1975 ryerekeye ubwishingire ryemejwe n’itegeko wa 26 Mutarama 1982 ryemeza amategeko-teka rikurikizwa muri iki gihe.

    Umushinga w’itegeko rigenga imitunganyirize y’umurimo w’ubwishingizi watangiye gusuzumwa muri Nzeri 2019 ufite ingingo 214 zikubiye mu mitwe 7; nyuma yo gusuzumwa na Komisiyo, ukaba ugizwe n’ingingo 191 zikubiye mu mitwe 10.

    Depite Nyirahirwa Veneranda yavuze ko abafata ubwishingizi bagiye kuzajya basabwa igiciro runaka hagendewe ku gaciro k’icyo bari gusabira ubwishingizi n’uko bifuza kuzishyurwa / Ifoto: Inteko Ishinga Amategeko

    Umuyobozi wa Komisiyo y’Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n’Ibidukikije, Nyirahirwa Veneranda, ageza ku Nteko Rusange raporo y’ivugurura ry’umushinga w’itegeko / Ifoto: Inteko Ishinga Amategeko

  • Kamonyi: Polisi yataye muri yombi ucyekwaho kwiba moto y'umumotari #rwanda #RwOT

    Mu  Karere ka Kamonyi mu Murenge wa Mugina mu Kagari ka  Nteko , Umudugudu wa Kona, mu ijoro rya tariki ya 09 Werurwe 2021, Polisi y'u Rwanda ku bufatanye n'abayobozi mu nzego z'ibanze bafashe umugabo ucyekwaho kwiba moto y'umumotari.

    Uwafashwe ni uwitwa  Niyonsenga Fulgence w'imyaka 23 akaba acyekwaho kwiba moto y'umumotari witwa Ndagijimana Etienne w'imyaka 22.

    Umuvugizi wa Polisi mu Ntara y'Amajyepfo, Superintendent of Police(SP) Theobald Kanamugire yavuze ko Moto ya Ndagijimana yibwe ku mugoroba  tariki ya 9 Werurwe ahagana saa tatu z'ijoro, ikimara kwibwa Ndagijimana yahise atanga amakuru kuri Polisi irakurikiranwa.

    SP Kanamugire yagize ati' Ndagijimana yari yatije inshuti ye moto ageze mu Mudugudu wa Kona ayihagarika hanze  yinjira mu nzu Niyonsenga aramucunga  arayitwara. Ikimara kubura  wa muntu yabibwiye Ndagijimana ariwe nyiri moto Ndagijimana nawe yahise atanga amakuru kuri Polisi avuga ibirango by'iyo Moto dukorana n'inzegi z'ibanze turayikurikirana.'

    SP Kanamugire yakomeje avuga ko muri iryo joro iyo moto yafatiwe mu rugabano rw'umurenge wa Mugina n'uwa Rugarika, Niyonsenga niwe wayifatanwe avuga ko yari agiye kuyigurisha mu Karere ka Muhanga.

    Umuvugizi wa Polisi mu Ntara y'Amajyepfo yaboneyeho gukangurira abantu kujya bihutira gutanga amakuru igihe bagize ikibazo ariko nanone bakarushaho kurinda ibinyabiziga byobo kugira ngo bitibwa. Ati'  Turashimira Ndagijimana wihutiye gutanga amakuru akimara kubura moto ye, byadufashije kuyikurikirana hakiri kare ihita ifatwa. Turanashimira abayobozi bo mu nzego z'ibanze ku gikorwa cyo guhanahana amakuru bigatuma iriya moto ifatwa.'

    Ndagijimana yashimiye Polisi y'u Rwanda  uko yihutiye gushakisha Moto ye ikarinda iboneka itaragera kure ngo igurishwe. Yanashimye imikoranire myiza iri hagati ya Polisi y'u Rwanda n'abayobozi mu nzego z'ibanze kuko habayeho igikorwa cyo guhanahana amakuru.

    Iyi nkuru dukesha Polisi y'u Rwanda ivuga ko Niyonsenga yahise ashyikirizwa Urwego rw'ubugenzacyaha(RIB) rukorera muri sitasiyo ya Mugina kugira ngo hakorwe iperereza.


    Niyonsenga Fulgence ucyekwaho kwiba moto y'umumotari witwa Ndagijimana Etienne


    Moto yari yibwe Ndagijimana Etienne
    AMAFOTO ya RNP

    Source : https://impanuro.rw/2021/03/12/kamonyi-polisi-yataye-muri-yombi-ucyekwaho-kwiba-moto-yumumotari/

  • Mu mafoto: Perezida Kagame na Madamu Jeannet… – #rwanda #RwOT

    Ku gicamunsi cyo kuri uyu wa Kane tariki 11 Werurwe 2021 ni bwo kuri Twitter y'ibiro bikuru bya Perezidansi ya Repubulika y'u Rwanda hashyizweho amafoto agaragaza Perezida Kagame n’Umufasha we bari gukingirwa Coronavirus.

    Perezida Kagame yakingiwe Coronavirus

    Madamu Jeannette Kagame yakingiwe Coronavirus

    Mu bitaro Byitiriwe Umwami Faisal ni ho baherewe urukingo rwa Covid-19

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/103777/mu-mafoto-perezida-kagame-na-madamu-jeannette-kagame-bakingiwe-covid-19-103777.html

  • Nyaruguru: Abakobwa barenga 3000 barimo n’abataruzuza imyaka 18 batewe inda mu 2020/21 –

    Imibare itangwa n’ubuyobozi mu Karere ka Nyaruguru yerekana mu mwaka wa 2020/21, abakobwa 3150 barimo n’abangavu bataruzuza imyaka 18 y’amavuko babyariye iwabo.

    Umuhuzabikorwa w’Inama y’Igihugu y’Abagore mu Karere ka Nyaruguru, Nyirabahinyuza Médiatrice, yabigarutseho mu kiganiro cyagarutse ku Munsi Mpuzamahanga w’Abagore cyatambutse kuri Radio Salus.

    Yagize ati “Icyegeranyo cyakozwe muri buri murenge cyarekana ko abakobwa 3150 babyaye batarashaka abagabo kandi barimo n’abana bato batarageza ku myaka 18. Iki ni ikibazo kuko uribaza ngo ‘uyu mwana papa we ninde’ afite ubuhe burenganzira ku mutungo, azabaho ate?”

    Yakomeje avuga ko n’ubwo muri abo haba harimo abakobwa bakuze bafite imyaka 23 y’amavuko, ariko bateza ikibazo mu miryango yabo kuko usanga akenshi bakomoka mu ngo zisanzwe zikennye.

    -  Abangavu 172 batewe inda imburagihe

    Nyirabahinyuza avuga ko mu bakobwa batewe inda bose harimo abangavu 172 batwise batarageza ku myaka 18 y’amavuko bibaviramo ingaruka zitandukanye zirimo no kuva mu ishuri.

    Ati “Mu Karere ka Nyaruguru mu mirenge 14 twagize ikibazo cy’abangavu 172 batwise inda z’imburagihe.”

    Yakomeje avuga ko icyo kibazo bagihagurukiye ndetse hashyirwa n’ingufu mu gushakisha abagabo n’abasore basambanya abangavu, ariko harikirimo imbogamizi z’ababyeyi babakingira ikibaba.

    Ati “Hari nk’umwana uzana ugasanga iwabo babaye intambamyi ko uwo mwana abona ubutabera, bakajya mu bintu bita ‘kunga’. Ababyeyi nk’abo ni gito kuko bari korora wa mugabo mubi, wa muhungu mubi wakoze ayo marorerwa.”
    -  Abangavu 36 bashutswe n’ababyeyi banga gutanga amakuru

    Nyirabahinyuza yagaragaje ko hari ababyeyi bashuka abana babo batewe inda imburagihe bakababuza gutanga amakuru, bigatuma uwasambanyijwe atabona ubutabera ndetse n’uwamusambanyije agakomeza kwidegembya akaba yanasambanya abandi.

    Ati “Baragenda bakavuga ngo ‘iyi nda umwana wacu ntabwo yamufashe babyumvikanyeho’; umwana yahamagarwa ngo aze gutanga ikirego akavuga ngo ‘njyewe nta kibazo mfite’. Muri aba batwise bose dufitemo abana 36 bimeze gutyo urumva birababaje.”

    Yavuze ko abangavu baterwa inda bakunze guhura n’ingaruka zo kuva mu ishuri no kubera ibyo bareresha abana babo ariko babafasha uko bishoboka ndetse bamara no gucutsa bakabasubiza kwiga.

    Bamwe mu bangavu bo mu Karere ka Nyaruguru batewe inda imburagihe, akenshi bavuga ko bashutswe n’abasore bababwira ko babakunda, abagabo babaha amafaranga ndetse n’abababeshya ko igihe bakoze imibonano mpuzabitsina bizabarinda kubabara bagiye mu mihango.

    [email protected]