Category: Uncategorized

  • Musanze: Ibikorwa remezo bishya byitezweho kugabanya ubukana bw’ikibazo cy’ibura ry’amazi #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Ibigega bishya bine byubatswe muri Musanze bya Metero kibe 5000 bizagabanya ingaruka zituruka ku ibura ry
    Ibigega bishya bine byubatswe muri Musanze bya Metero kibe 5000 bizagabanya ingaruka zituruka ku ibura ry’amazi

    Binyuze mu mushinga watangiye gushyirwa mu bikorwa na WASAC ku bufatanye na Banki nyafurika itsura amajyambere (AfDB), kuva muri Gicurasi 2019, mu Karere ka Musanze hibanzwe ku kubaka ibigega by’amazi mu Mirenge ya Cyuve, Gacaca, Muhoza na Kinigi bifite ubushobozi bwo kubika metero kibe zisaga ibihumbi bitanu.

    Murigo Jean Claude, Umuyobozi wa WASAC ishami rya Musanze, aganira na Kigali today ku wa kabiri tariki 27 Nyakanga 2021, yayibwiye ko ibyo bigega bishya uko ari bine, bimaze igihe gito byubatswe, kuri ubu byatangiye gukoreshwa.

    Agira ati “Ibyo bigega byubatswe hagamijwe koroshya ikwirakwizwa ry’amazi mu bice byajyaga bigaragaramo ibibazo byo kutagira amazi, bitewe n’imiterere yaho yari yarakunze kugorana kuyagezamo, ndetse n’ibice byabonaga amazi bisabye ko habaho isaranganya. Ni gahunda tuzakomeza gushyira mu bikorwa no mu tundi duce dutandukanye, uko ubushobozi buzagenda buboneka, kandi twitezeho ko izagira uruhare rufatika mu kugabanya ikibazo cy’ibura ry’amazi”.

    Muri uyu mushinga kandi haribandwa no ku kubaka imiyoboro mishya y’amazi no kuvugurura iyo bigaragara ko itakijyanye n’igihe.

    Murigo yakomeje agira ati “Imyinshi mu miyoboro yari imaze igihe kinini yarubatswe, bigaragara ko ishaje kandi itagihaza abaturage, bishingiye ku bwiyongere bwagiye bubaho uko imyaka yagiye ihita. Hari nk’ahari imiyoboro mito byagiye biba ngombwa ko tuyisimbuza iminini, ahandi hatari iyo miyoboro, tugenda tuhahanga imishyashya, tugamije kongera umubare w’abagezwaho amazi meza”.

    Muri rusange umushinga wo kwagura no kuvugurura imiyoboro y’amazi mu Karere ka Musanze, kuri ubu ugikomeje gushyirwa mu bikorwa, biteganyijwe ko uzarangira mu mwaka wa 2021, ushowemo miliyari 5.6 z’Amafaranga y’u Rwanda.

    Ukubiyemo ibikorwa byo kubaka ibigega binini n’ibito, imiyoboro y’amazi ireshya ka Km zisaga 100, za Kiosque zigenewe kugurishirizwamo amazi ku batayafite mu ngo zabo n’ibindi.

    Bamwe mu batuye mu mujyi wa Musanze, cyane cyane mu bice byakunze kujya bibura amazi, ngo uyu mushinga w’ikwirakwizwa ry’amazi meza, bawitezeho impinduka zikomeye.

    Mukandayisenga Sandrine wo mu Mudugudu wa Giramahoro mu Murenge wa Muhoza, avuga ko bagiraga robine zitajya zizamo amazi.

    Ati “Wasangaga benshi dutunze robine mu ngo, ariko ntaho dutaniye n’abatazigira, kubera kubura amazi, akaba yamara igihe kiri hagati y’icyumweru n’ibyumweru bibiri twarayabuze. Ariko muri iyi minsi noneho, ntabwo tukibura amazi kenshi nk’uko byahoze, ku buryo rwose bikomeje gutya, yaba ari intambwe nziza irimo guterwa mu kuturinda kongera gukora ingendo ndende tujya gushaka amazi kandi ku kiguzi kiri hejuru, bitewe n’uko yabaga yabuze”.

    Iki kigega cyubatswe ahitwa i Nyamagumbagifite metero kibe 2000, kije kunganira ibindi byari bisanzweho
    Iki kigega cyubatswe ahitwa i Nyamagumbagifite metero kibe 2000, kije kunganira ibindi byari bisanzweho

    Ubuyobozi bw’Ikigo WASAC, buhamya ko hagikomeje gukorwa n’izindi nyigo, zizashingirwaho hashyirwa mu bikorwa indi mishinga mishya, yo gukwirakwiza amazi meza hirya no hino, mu rwego rwo gushyira mu bikorwa intego Leta yihaye, yo kugeza amazi meza kuri benshi.

    Muri gahunda y’Iterambere (NST1), u Rwanda rwiyemeje ko mu mwaka wa 2024, abaturarwanda bose bazaba bagerwaho n’amazi meza, aho nko mu bice by’icyaro nta muntu uzaba agikora urugendo rurenze metero 500 ajya kuvoma, mu gihe abatuye mu mijyi bo, abazaba badafite amazi mu ngo zabo, nta muntu uzaba agikora urugendo rurenga metero 200 ajya kuvoma.

  • Kimenyi na Muyango ubu ni ababyeyi…Bibarutse imfura yabo #rwanda #RwOT

    Miss Muyango watsindiye ikamba ry’umukobwa uberwa n’amafoto muri Miss Rwanda ya 2019, ubwe ni we witangarije iyi nkuru ku status ye ya Whatsapp, aho yashyizeho amagambo y’ishimwe nyuma yo kwibaruka imfura ye.

    Ubwo butumwa yashyize kuri status ya WhatsApp, bugira buti 'Ndi umubyeyi wishimye, ntewe ishema nanjye ubwanjye. Ntagushidikanya ko nzaba umubyeyi mwiza cyane.'

    Yavuze ko aya mezi icyenda amaze atwite, yamubereye urugendo rukomeye ariko akaba arusoje neza.

    Ntihamenyekanye igitsina cy’uyu mwana Miss Muyango yabyaranye na Kimyenyi Yves gusa hari amakuru avuga ko yari atwite umuhungu.

    Yibarutse nyuma y’iminsi micye yerekanye ifoto ye ya mbere akuriwe yanagarutsweho na benshi barimo n’abatarabyitwayemo neza bamugaye kuba yaremeye guterwa inda atarakora ubukwe n’umukunzi we Kimenyi Yves wamutereye ivi akamwambika impeta amusaba kumubera umugore.

    Ubwo ariya magambo yazamukaga, Kimenyi Yves yahumurije umukunzi we wari ukuriwe amubwira ko abo bihaye kumuvuga akwiye kubima amatwi bagakomeza bakavuga ngo icya mbere ni uko bombi bakundana.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/Imyidagaduro/article/Kimenyi-na-Muyango-ubu-ni-ababyeyi-Bibarutse-imfura-yabo

  • Ibyo M. Irene akoreye wa musore ukundana na Miss Naomie biramurenze| Dore uko yakiriye impano ivuye kwa Naomie – YEGOB #rwanda #RwOT

    Kadaffi Pro wamamaye nk'umukamezi wakamejeje yatunguwe na M. Irene amusanga mu rugo maze amuzanira impano yari yamuteguriye zirimo n'umutsima (birthday cake).

    Nkuko amashusho dukesha The Choice Live, Irene yasanze Kadaffi Pro mu rugo aho we na bagenzi be babana muri Rocky Entertainment bari barimo gukina agapira maze amuha birthday cake afashijwe na Papa Cyangwe kumuririmbira ndetse n'umuvinyo yari yamuteguriye. Nyuma y'akanya gato ahageze, Kadaffi Pro yahise yakira birthday cake ivuye ku mukunzi we, Miss Naomie, utabashije kwifatanya nawe kubera gahunda ya guma mu rugo.

    Kadaffi Pro mu byishimo byinshi yavuze ko ashima kuba ari mu muryango mwiza wa Rocky Entertainment anavuga ko icyo ashima amaze kugeraho ari imodoka nshya yaguze ndetse no kuba agiye kurangiza amashuri aho azambara ku ya 27 Kanama 2021.

    Source : https://yegob.rw/ibyo-m-irene-akoreye-wa-musore-ukundana-na-miss-naomie-biramurenze-dore-uko-yakiriye-impano-ivuye-kwa-naomie/

  • Manchester united yamaze kwegukana myugariro ukomeye kw'isi – YEGOB #rwanda #RwOT

    Ikipe ya Manchester United yatangaje ko yamaze kumvikana na Real Madrid kuri myugariro Raphael Varane aho byamaze kwemezwa ko azakinira iyi kipe y'ubukombe mu Bwongereza mu mwaka w'imikino utaha.

    Uyu myugariro w'imyaka 28 wari umaze imyaka 10 muri Real Madrid, wayikiniye, Iminota: 29,849

    imikino yose yakinnye: 360
    ibitego: 17
    Imipira yatanze ivamo ibitego: 7
    kutinjizwa igitego: 131
    Amakarita y'umuhondo: 24
    Imituku: 2

    Ibikombe 18 yatwaye
    Muri Real Madrid

    4x Champions League
    4x FIFA Club World Cup
    3x La Liga
    3x Supercopa
    3x UEFA Super Cup
    1x Copa del Rey

    Rafael varane yahisemo kwerekeza muri Manchester United kugira ngo akine muri shampiyona y'Ubwongereza 'Premier League'.

    Varane yari asigaje umwaka umwe w'amasezerano muri Real Madrid ariko ngo yari yaranze kongererwa amasezerano mashya.

    Hari hamaze iminsi inkuru zivuga ko uyu mukinnyi yamaze kumvikana na United ariko uyu munsi nibwo iyi kipe yabyemeje ku mbuga nkoranyambaga zabo.

    Yagize ati 'Manchester United yishimiye gutangaza ko yamaze kumvikana na Real Madrid ku kugura myugariro mpuzamahanga w'Umufaransa watwaye igikombe cy'isi, Raphael Varane….'

    Real Madrid nayo yemeye ko yamaze kugurisha uyu myugariro wayo utarashimishije abafana umwaka ushize muri Champions League kubera amakosa yakoze gusa mu myaka 10 yayikiniye yakoze ibyiza byinshi we na mugenzi we Sergio Ramos bagendeye rimwe.

    Real Madrid yashimiye bikomeye Varane.Iti 'Ikipe yacu igushimiye ubunyamwuga bwawe n'imyitwarire yawe y'intangarugero mu myaka 10 wambaye umupira wacu,unatwara ibikombe 18.'

    Varane arasinya amasezerano y'imyaka 4 muri United ishobora kongerwaho umwe ndetse bivugwa ko yaguzwe miliyoni 34.5 z'amapawundi ziziyongeraho izindi bitewe nuko yitwaye zikagera kuri 42.7

    Source : https://yegob.rw/manchester-united-yamaze-kwegukana-myugariro-ukomeye-kwisi/

  • Nyagatare : Abanyeshuri ba UR bahawe ibiryo nyuma yo kuvunyisha ku Mbuga Nkoranyambaga #rwanda #RwOT

    Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu imaze iminsi muri gahunda yo guha ibiribwa ababikeneye bagizweho ingaruka n’ingamba zashyizweho zo kwirinda COVID-19 zirimo Guma Mu rugo.

    Imbuga nkoranyambaga nk’umwe mu miyoboro ikomeje kwifashishwa na benshi muri ibi bihe bagaragaza ibitekerezo n’ibyifuzo, ni zo zifashishijwe na bamwe mu kugaragaza ko hari abanyeshuri ba Kaminuza na bo bakwiye guhabwa inkunga y’ibiribwa biri kugenerwa abandi muri ibi bihe.

    Umwe muri bo wanditse kuri Twitter, yagize “Ese nta kuntu, Minisiteri y’Ubutegetsi bw’igihugu yashyira muri gahunda n’abanyeshuri ba Kaminuza y’u Rwanda na bo bakagenerwa ibiribwa bakica isari ?'

    Igitekerezo cy’uyu wari wavuze ko 'bmwe muri bo barataka inzara.' Yari yagisangije bamwe mu bayobora inzego zirebwa na cyo barimo Minisitiri w’Ubutegetsi bw’igihugu, Gatabazi Jean Marie Vianney na Minisitiri w’Uburezi, Dr Uwamariya Valentine.

    Dr Uwamariya Valentine, yasubije buriya butumwa avuga ko buri muturarwanda wese wagizweho ingaruka n’ibihe byashyizweho akwiye kugerwaho n’ubufasha buhabwa abandi.

    Yagize ati 'Umunyarwanda wese uri mu turere turi muri Guma mu Rugo, afite uburenganzira bwo guhabwa ubufasha bw’ibiribwa. Abanyeshuri bafite ibibazo babinyuze ku buyobozi bwa za Kaminuza bigamo bafashwe.'

    Iki cyifuzo cyatangiye kubahirizwa ubu bamwe mu banyeshuri biga mu ishami rya Kaminuza y’u Rwanda rya Nyagatare bakaba bagejejweho iriya nkunga.

    Gusa hari abandi banyeshuri bo mu mashami atandukanye ya Kaminuza y’u Rwanda bakomeje kuvuga ko bafite iki kibazo ariko na none ubuyobozi bw’amashami ya UR bukaba batangaza ko bwiteguye gufasha buri munyeshuri ufite ikibazo cy’ibiribwa.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/Amakuru-anyuranye/Nyagatare-Abanyeshuri-ba-UR-bahawe-ibiryo-nyuma-yo-kuvunyisha-ku-Mbuga-Nkoranyambaga

  • Tanzania: Perezida Samia Suluhu yasabye Abanyatanzania bose kwikingiza Covid-19 #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Kumva ko iki gihugu cyayobotse gahund yo gukingira abagituye bifatwa nk’ibidasanzwe, dore ko cyakunze kudaha agaciro iby’iki cyorezo, ku isonga mu babirwanyaga hakaba hari hari Perezida Magufuli uherutse kwitaba Imana.

    Uwamusimbuye ari we Samia Suluhu, we yagaragaje itandukaniro, yemera kugendera kuri gahunda y’ibindi bihugu yo gukingira abaturage icyorezo cya Covid-19.

    Perezida Suluhu yabishimangiye mu ijambo rye aho yavuze ko Tanania atari ikirwa, ahubwo ko na yo ari igihugu kandi ituranye n’ibindi bihugu, ikaba rero yemeye kwakira inkingo no gukingira abaturage.

    Igihugu cya Tanzania giherutse kwakira doze miliyoni imwe y’inkingo za Johnson & Johnson zatanzwe muri gahunda ya Covax yo kugeza izi nkingo ku bihugu bikennye.

    Abatewe urukingo rwa Johnson & Johnson bahabwa doze imwe.

    Ubwo igikorwa cyo gukingira cyatangiraga, Perezida Samia Suluhu w;imyaka 61 yasabye Abanyatanzania bose kwikingiza, abizeza kandi ko hazaboneka izindi nkingo nyinshi.

  • Betty Sayinzoga yagizwe Umuyobozi Mukuru wa Sanlam – #rwanda #RwOT

    Sayinzoga wahawe izi nshingano mu kwezi gushize afite uburambe muri izi serivisi z’imari kuko amaze imyaka irenga 20 akora mu bigo by’imari by’umwihariko ibyo mu Rwanda.

    Mbere yo gukorera mu Rwanda yakoze mu Kigo cy’Ubwishingizi cya Partena cyo mu Bubiligi aho yakuye inararibonye nk’ushinzwe abakozi.

    Yatangiye gukorera mu Rwanda mu 2009, aho yari Umuyobozi ushinzwe abakozi mu yahoze ari Banki y’Abaturage [Banque Populaire du Rwanda], areberera abakozi barenga 1600, bakoreraga hirya no hino mu gihugu.

    Nyuma yaho yaje kugirwa umukozi w’ikigo PriceWaterhouseCoopers (PwC). Mu 2015 aza kugirwa Umuyobozi Mukuru wa Prime Life Insurance.

    Betty Sayinzoga amenyerewe mu bijyanye n’ubwishingizi kuko mu 2017 yari Umuyobozi Mukuru wa Saham Life Insurance yaje kwihuza na SORAS bigakora ikigo kimwe cya Sanlam Rwanda.

    Mu kwezi gushize ni bwo abagize Inama y’Ubutegetsi ya Sanlam bamugize Umuyobozi Mukuru wayo.

    Avuga ko “Urwego rw’ubwishingizi rushobora gukora byinshi byiza mu kongera umubare w’abagana serivizi z’ubwishingizi mu Rwanda.”

    Ati “Dukeneye kongera isura nziza ku baturage dutanga ibisubizo byoroheye benshi, binyuze mu mucyo kandi ku gihe.”

    Mu myaka itatu iri imbere, Sanlam nk’ikigo kiri mu bikomeye bitanga serivisi z’ubwishingizi muri Afurika, gifite intego yo kwibanda ku kwagura ibikorwa na serivisi gitanga, kwimakaza ikoranabuhanga, guhanga udushya n’ubufatanye n’ibindi bigo.

    Betty Sayinzoga yinjiye mu bigo bikomeye mu Rwanda biyoborwa n’abagore nyuma ya Banki ya Kigali, Ecobank, UAP, BRD Plc, Radiant Yacu n’ibindi.

    Betty Sayinzoga yagizwe Umuyobozi Mukuru wa Sanlam

  • Ubushinjacyaha, RIB n’Umuvunyi bambariye guhashya abanyereza ibya rubanda – #rwanda #RwOT

    Izo nzego eshatu zose kuri ubu zifite abakozi b’abanyamwuga kandi batojwe kwihanangiriza, gutahura, kugenza no gushyikiriza ubutabera abakoresha nabi umutungo wa leta cyangwa abakora ibyaha bimunga ubukungu bw’igihugu muri rusange.

    Ibyaha bimunga ubukungu bw’igihugu birimo ruswa, kunyereza umutungo wa leta, gukoresha umutungo wa leta icyo utagenewe cyangwa mu buryo budakurikije amategeko no gutanga amasoko mu buryo budakoresheje amategeko.

    Hari ibyo gusonera bitemewe n’amategeko, konona umutungo wa leta cyangwa ugirira rubanda akamaro, konona umutungo w’amabanki cyangwa amakoperative n’ibindi.

    Imibare y’Urwego rw’Igihugu rushinzwe Ubugenzacyaha, RIB, igaragaza ko ibi byaha byose hamwe mu 2018, ibyagenjejwe [ibyakozweho iperereza] byari 1874, mu mwaka wakurikiyeho wa 2019, hagenzwa 2091, mu 2020 biba 2311.

    Mu kiganiro na RBA, Umunyamabanga Mukuru wa RIB, Col Ruhunga Kibezi Jeannot, yavuze ko kuva muri Mutarama kugeza muri uku kwezi kwa Nyakanga 2021, hamaze kugenzwa ibyaha bya ruswa 1129.

    Ati “Bivuze ko bishobora kuzarenga n’iby’umwaka ushize. Ibi rero birava ku ngamba zagiye zifatwa, birava ku gukangurira abantu gutanga amakuru ariko n’icyizere abantu bagenda bagirira inzego ku buryo aba azi ko natanga amakuru icyaha kirakurikiranwa kandi uwagikoze akakiryozwa. Ibyaha birahari birakorwa ariko n’ingamba zo kubiryoza abagikoze zirahari.”

    Kugaruza umutungo wa leta uba waranyerejwe bikorwa mu buryo bubiri, hari abakora amakosa mu rwego rw’akazi bitageza igihombo, icyo gihe ntabwo ajyanwa mu nkiko ariko yishyura ayo mafaranga.

    Mu myaka itanu ishize, leta yagaruje arenga miliyari 5Frw, mu gihe ayagarujwe bitegetswe n’Inkiko arenga miliyari 6Frw muri iyo myaka itanu.

    Umushinjacyaha Mukuru wa Repubulika y’u Rwanda, Havugiyaremye Aimable, avuga ko ibi byaha bimunga ubukungu bw’igihugu, bigenda bigabanyuka biturutse ku kuba amategeko yaragiye avugururwa agashyiraho ibihano bikakaye binateganya kunyaga umutungo.

    Ati “Abantu basigaye batinya gukora ibyaha kubera amategeko yagiye avugururwa agateganya ingamba amategeko ya mbere atateganyaga, ariko n’umusaruro ugenda uturuka mu ikurikiranacyaha.”

    “Nk’urugero, mbere nko kuri ibi byaha bijyanye na ruswa n’ibisa na byo, hari umuntu yiyemezaga akavuga ati aya mafaranga ngiye kuyarya cyangwa ndanyereza umutungo wa miliyoni 500Frw, akavuga ati ni hahandi bazankatire nzafungwe imyaka itanu, nimvamo ayo mafaranga nyacuruze cyangwa se nyakoreshe n’ibindi.”

    Yakomeje agira ati “Ariko ubu kubera ivugururwa ry’amategeko, ubu amategeko ateganya inyagwa ry’umutungo uturuka ku cyaha, iyo hari umutungo wakomotse ku cyaha, uwo mutungo uranyagwa, babandi bavugaga ko bazawukoresha bafunguwe, uwo mutungo uba waranyazwe.”

    Havugiyaremye avuga kandi ko kuri ubu binyuze mu mategeko yavuguruwe ku byaha bijyanye n’ubukungu bw’igihugu, igihombo leta yagize mu ikurikiranacyaha, iyo umuntu ahamijwe icyaha ategekwa ko asubiza umutungo wanyerejwe cyangwa igihombo byateje leta.

    Ku rundi ruhande ariko Havugiyaremye avuga ko abantu bakora ibi byaha akenshi bagira amayeri menshi cyane ku buryo hari n’igihe habura ibimenyetso byo kubashinja kandi mu by’ukuri ibyaha biba byakozwe.

    Yakomeje agira ati “Indi mbogamizi ni uko ari utanga ruswa n’uyakira, bose baba babifitemo inyungu, icyo gihe rero bakora ibishoboka byose kugira ngo bahishiranire. Ikindi ni ikoranabuhanga, icyo bivuze natwe haba abagenzacyaha n’abashinjacyaha tugomba kuzamura ubumenyi dufite kugira ngo tubashe kugenza no gukurikirana ibyo byaha.”

    Ibifi binini birarye biri menge

    Mbere y’uko RIB, ijyaho ni gake mu bitangazamakuru hasohokaga inkuru zivuga ko Minisitiri runaka cyangwa umuyobozi ku rwego rwo hejuru ari gukorwaho iperereza ku byaha bifitanye isano na ruswa cyangwa gukoresha nabi umutungo wa leta.

    Ibi ariko siko bikimeze kuko nko mu myaka itatu ishize, amazina akomeye arimo uwahoze ari Minisitiri w’Intebe, abahoze ari aba Minisitiri, abayobozi b’ibigo bya leta ndetse n’abandi bashoramari bikorera bagiye bashyikirizwa ubutabera ndetse bamwe uyu munsi bari i Mageragere.

    Umuvunyi Mukuru Nirere Madeleine avuga ko ubusanzwe abayobozi bose mu nzego za leta by’umwihariko basabwa n’itegeko kumenyekanisha imitungo yabo ari na ho akenshi hajya hatahurwa abadashobora gusobanura inkomoko y’ibyo batunze ahanini bitewe n’uko baba bayabonye mu nzira zirimo na ruswa.

    Aha ni ho havuye ya mvugo y’ibifi binini, aho usanga nka Minisitiri yakira ruswa ya za miliyoni ariko ugasanga nka mbere byarabaga ari ingorabahizi kugira ngo akurikiranwe.

    Nirere ati “Iyo urebye uyu munsi ibyaha bikurikiranwa n’amafaranga arimo, usanga mu by’ukuri ntabwo ari bya bindi uvuga ngo ni ibihumbi bibiri cyangwa igihugu ariko niba ujya ukurikira imanza kuri ubu ni iz’abanyereje miliyoni nyinshi cyangwa za miliyari.”

    Yakomeje agira ati “Abantu bamenye ko nta gifi kinini cyangwa intoya, ahubwo ni ukuvuga ngo abantu [….] buriya bashobora gutekereza ngo umuntu ukomeye ntakurikiranwa, oya arakurikiranwa icya ngombwa ni uko haba hari ibimenyetso bimushinja icyaha, ahubwo abantu bajye batanga amakuru.”

    Ku ruhande rwa RIB, Umunyamabanga Mukuru wayo, Col Ruhunga, avuga ko mu Rwanda hari amahirwe y’uko hari politiki yo kutihanganira ruswa.

    Ati “Hano mu Rwanda nta muntu n’umwe ushobora kumva ko aremereye bihagije ku buryo ashobora kurya ruswa cyangwa agakora ibi byaha byose tuvuga, baba bafite n’ubwoba kurusha na bantu baciriritse bo hasi kubera iyo politiki ya ‘Zero Tolerance kuri ruswa’.”

    Yakomeje agira ati “Ibyo rero biranadufasha nkatwe tugenza ibyaha, kuko mu bihugu aho haba ibyo bifi binini no kugenza ibyaha biragorana kuko ujya gukora kuri uyu ugashya, wajya gukora kuri uyu ugashya […] muri iki gihugu ntabwo ariko bimeze, hano tugenza ibyaha hatitawe ku izina umuntu afite.”

    Col Ruhunga avuga ko iyo politiki y’igihugu ishyigikiye kurwanya ruswa, ibindi biba byoroshye ari na yo mpamvu nta rundi rwitwazo RIB ikwiye kugira rwatuma itagenza ibyaha by’umwihariko ibi bya ruswa.

    Ati “Leta iduha ubufasha bwose bwo kurwanya ruswa, ku buryo iyo urebye nk’abagenzacyaha hano mu Mujyi [..] hari ibihugu umugenzacyaha adashobora kugenda adafite imbunda, atagiye mu modoka yihishahisha kubera ko aba aziko iyo urwanya ruswa uba ushakishwa na we. Hano ntabwo ariko bimeze, umugenzacyaha agenda yemye, kubera ko aba azi ko ari mu kuri, hano turi mu gihugu kitihanganira na gato ruswa.”

    ‘Abashumba’; ibyabo byasubiwemo

    Amayeri asigaye akoreshwa n’aba ba bihemu banyereza ibya rubanda, arimo gufata ya mitungo cyangwa amafaranga yavuye mu ndonke, ruswa cyangwa ayanyerejwe bakayaguramo imitungo bakayandika ku bandi bantu by’umwihariko abo bafitanye isano.

    Ni ibintu bitungurana kuba umuntu uhembwa ibihumbi 500Frw ushobora gusanga atunze imitungo irimo amazu cyangwa ibibanza bifite agaciro ka milyari 1Frw.

    Aha ni cya gihe usanga n’umuntu ku myaka 40 nta n’ibikorwa bihambaye afite ariko ugasanga arubaka inzu zigeretse.

    Havugiyaremye avuga ko uwo ‘mushumba’ iyo afashwe na we ashobora gukurikiranwaho icyaha cyo kudasobanura inkomoko y’umutungo ndetse akaba yanakurikiranwaho kuba icyitso cya wa muntu wanyereje umutungo.

    Ati “Abantu birinde kuba abashumba, kuko umunsi tuzaza ntubashe gusobanura inkomoko y’uwo mutungo, ibyo ni icyaha. Abantu bajye babyitondera kubera ko amategeko arahari yo kubakurikirana kandi ateganya n’ibihano bikakaye”.

    Izi nzego zose zivuga ko amategeko ahari kandi n’ubushobozi bwo gukurikirana umuntu wese ukoresha nabi ibya rubanda, ari na yo mpamvu abaturage basabwa gutanga amakuru kugira ngo igihugu cyimakaze gukorera mu mucyo.

    Umuvunyi Mukuru, Nirere Madeleine yasabye abaturage kujya batanga amakuru kuko amafaranga anyerezwa aba yagakwiye kubakorera ibikorwa bibateza imbere

    Umushinjacyaha Mukuru, Havugiyaremye Aimable, yavuze ko urugamba rwo guhangana n’abakoresha nabi ibya rubanda rukomeje gushyirwamo imbaraga

    Umunyamabanga Mukuru w’Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha, RIB, Rtd Col Jeannot Ruhunga avuga ko ibifi binini na byo bikomeje gukurikiranwa

  • Peter Vrooman wari Ambasaderi wa Amerika mu Rwanda yimuriwe muri Mozambique – #rwanda #RwOT

    Uyu mugabo wari umaze kuba inshuti ikomeye y’u Rwanda agaragara ku rutonde rw’abantu Perezida wa Leta Zunze Ubumwe z’Amerika, Joe Biden yahinduriye inshingano nk’uko bigaragara mu itangazo ryo ku wa 27 Nyakanga riri ku rubuga rwa White House.

    Iri tangazo rivuga ko Peter Hendrick Vrooman yagizwe Ambasderi wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika muri Repubulika ya Mozambique.

    Ku wa 6 Mata 2018 ni bwo Perezida Paul Kagame yakiriye impapuro zemerera Peter H. Vrooman, guhagararira Leta Zunze Ubumwe za Amerika mu Rwanda, yari asimbuye Erica Barks-Ruggles wari kuri uyu mwanya kuva mu 2014.

    Ibi byabaye nyuma y’uko Vrooman yarahijwe nka ambasaderi wa Amerika mu Rwanda ku itariki 26 Werurwe 2018. Yari yashyizwe kuri uyu mwanya tariki 26 Ukwakira 2017 yemezwa na sena muri Gashyantare 2018.

    Mu gihe yari amaze mu Rwanda, Peter Hendrick Vrooman yari amaze gukundwa n’umubare munini w’Abanyarwanda bitewe n’uburyo yabisanishagaho cyane.

    Abenshi bamukundiraga umuhate yashyize mu kwiga Ikinyarwanda kuva yagera mu Gihugu kandi akabigeraho mu gihe gito. Yari asigaye avuga imbwirwaruhame ze nyinshi mu Kinyarwanda.

    Muri manda ye, Vrooman ntiyahwemye kugaragara ko Amerika ari inshuti y’akadasohoka y’u Rwanda. By’umwihariko muri ibi bihe bya COVID-19 yakunze kumvikana mu mvugo igira iti “Ubuzima bwanyu ni ubuzima bwacu; kandi ubuzima bwacu ni ubuzima bwanyu, mube Amahoro”.

    Nta wuzibagirwa kandi uburyo ahenshi mu bikorwa byo kurwanya COVID-19, uyu mugabo yakunze kugaragara yambaye agapfukamunwa gafite amabara y’ibendera ry’u Rwanda, ibintu bigaragaza uburyo yari amaze kwiyumvamo u Rwanda.

    Peter Vrooman yabaye imyaka myinshi muri Afurika, aho yakoze muri Ambasade ya Amerika muri Ethiopia ndetse akorera no mu bindi bihugu birimo Somalia, Djibouti na Algeria.

    Yakoze nk’ushinzwe gutegura ingendo n’imbwirwaruhame z’Umunyabanga wa Leta ushinzwe ububanyi n’amahanga mu bigo bya Amerika kuva mu 1991 kugeza mu 1992, muri Djibouti n’ahandi.

    Yanabaye Umuvugizi wa Ambasade ya Amerika i New Delhi mu Buhinde kuva muri Kanama 2011 – Gicurasi 2014, aho yavuye atangira akazi muri Ethiopia.

    Peter Hendrick Vrooman wavukiye i Canton muri New York mu 1966 yashakanye na Johnette Iris Stubbs, bakaba bafitanye abana babiri.

    Peter Vrooman ubwo yashyikirizaga Perezida Kagame impapuro zimwemerera guhagararira igihugu cye mu Rwanda

  • Abanyarwanda batangiye kwitabira ku bwinshi amasomo y’ururimi rw’Igiturikiya – #rwanda #RwOT

    Aya masomo yatangiye gutangwa tariki 5 Nyakanga 2021 yitabiriwe n’abanyeshuri bo muri iyi Kaminuza harimo n’abaturuka mu bindi bihugu birimo u Burundi, Mozambique, Djibouti na Afurika y’Epfo.

    Ambasaderi wa Turikiya mu Rwanda, Burcu Çevik, yabwiye Daily Sabah ko amasomo yo kwigisha Igiturikiya ari kuba hifashishijwe ikoranabuhanga kubera amabwiriza yo kwirinda icyorezo cya Covid-19, nubwo mbere bateganyaga kuzigishiriza mu mashuri asanzwe.

    Enes Karaçoban wigisha Igiturikiya muri Kaminuza y’u Rwanda yavuze ko yishimiye cyane ubwitabire bw’abanyeshuri baje kwiga ururimi ndetse avuga ko umubare wabo ukiyongera, cyane ko harimo n’abandi batari Abanyarwanda.

    Yakomeje avuga ko abanyeshuri bazanza kwiga icyiciro cya mbere cy’amasomo abanza kwigishwa y’uru rurimi kigizwe n’amasaha 36, bakazakirangiza muri Kanama 2021. Ati “Amabwiriza ya Covid-19 aramutse yorohejwe, nasezeranyije abanyeshuri banjye ko nzabigishiriza mu ishuri.”

    Karaçoban avuga ko benshi mu bitabira aya masomo bavuga ko biga uru rurimi ku mpamvu z’amasomo, aho bateganya ko bazajya kwiga muri iki gihugu bakoroherwa no gutumanaho, mu gihe abandi bavuga ko bizabafasha gukora ubucuruzi. Yavuze ko u Rwanda ari igihugu cyiza gifite umutekano ku buryo ari ahantu heza ho gukorera ubucuruzi no kwagura iterambere rishingiye ku muco.

    Yagize ati “Maze amezi abiri ndi mu Rwanda, nahabonye ibyiza byinshi. Nahuye n’abantu batandukanye mu Rwanda ndetse baramfasha cyane. Nanagize amahirwe yo guhura n’abanyeshuri barangije kaminuza muri gahunda ya leta [Turikiya] yo guha amahirwe abanyeshuri yo kwiga muri kaminuza zo muri Turikiya. Baramfashije cyane kuva nahagera.”

    Mu ntangiriro za 2021, leta ya Turikiya yahaye amahirwe abanyeshuri bo mu Rwanda 200 amahirwe yo kwiga muri kaminuza zaho zikomeye, mu byiciro bitatu birimo icya Mbere cya Kaminuza (Bachelor Degree), icya Kabiri (Masters) ndetse n’icya Gatatu (PhD).

    Cevik yavuze ko mu myaka itandatu Turikiya imaze ifunguye ambasade yayo mu Rwanda, umubano w’ibihugu byombi ugeze ku rwego rushimishije ndetse ko ibihugu byombi bimaze gusinyana amasezerano 20, mu bijyanye n’uburezi, ubucuruzi, ishoramari n’ibindi.

    Abanyarwanda bakomeje kwitabira ku bwinshi kwiga ururimi rw’Igiturikiya