Category: Uncategorized

  • Uburyo bwihariye bwo guhinga ibihumyo n’umuceri bwatangiye guteza imbere abahinzi – #rwanda #RwOT

    Iyo tekinike yazanywe mu Rwanda muri gahunda yiswe The China-Rwanda Agriculture Technology Demonstration Center (C-RATDC) hubakwa ikigo izajya ikoreramo i Rubona mu Karere ka Huye.

    Umuyobozi ushinzwe gahunda y’ubuhinzi ya C-RATDC, Zhu Su, yavuze ko kugeza ubu umushinga wabo wigishije abahinzi kubungabunga ubutaka n’amazi hamwe n’ikoranabuhanga ryo guhinga ibihumyo.

    Yavuze ko kugeza ubu hamaze gutangwa amahugurwa ku bahinzi 2,109 mu byiciro bigera kuri 57.

    Abo bahinzi bigishijwe gutubura imbuto y’ibihumyo ndetse no guhinga umuceri mu buryo bwa kijyambere butuma wera neza ugatanga umusaruro utubutse.

    Ati “Twahuguye abantu 2,109 tubigisha tekinike yo guhinga ibihumyo n’umuceri kugira ngo bagire iterambere rirambye rikomoka ku buhinzi.”

    Yavuze ko abanyeshuri bane bongerewe ubumenyi kuri tekinike yo guhinga ibihumyo (Juncao) ndetse n’abandi bahinzi batozwa gukoresha iyo tekinike aho batuye.

    Yavuze ko ikoranabuhanga rya Juncao rimaze kugezwa ku bahinzi barenga 3,700 barimo abakorera mu makoperative n’abakora ku giti cyabo, bituma barwanya ubukene n’imirire mibi mu miryango yabo.

    Muri rusange yavuze ko iyo tekinike imaze kugirira akamaro abantu bagera ku bihumbi 20 kuko hari n’abagiye bahabwa akazi.

    Bamwe mu bahinzi bo mu turere twa Huye na Nyanza bavuze ko nyuma yo kwigishwa iyo tekinike babonyemo inyungu y’amafaranga kandi ibihumyo bahinze bibafasha gukumira imirire mibi bategura indyo yuzuye.

    Ndayizeye Erneste wo mu Karere ka Huye avuga ko amaze kurangiza kwiga muri Kamunuza y’u Rwanda yagiye kujya kwimenyereza umwuga mu kigo cy’igihugu gishinzwe guteza imbere ubuhinzi n’ubworozi, RAB, nyuma ajya kongererwa ubumenyi mu Bushinwa bamwigisha tekinike ya Juncao yo guhinga ibihumyo.

    Ati “Kugeza ubu maze imyaka ibiri mpinga kandi nkagurisha imigina n’ibihumyo. Natangiye nkora imigina 300 ariko ubu nkora irenga 5,000 mu kwezi kumwe. Nashoye amafaranga atarenga ibihumbi 200 ariko ubu mfite igishoro cy’agera kuri miliyoni 5 z’amafaranga y’u Rwanda.”

    “Nkoresha abakozi batanu bahoraho kandi iwanjye ntihashobora kuba ikibazo cy’imirire mibi kuko ibihumyo bifite intungamubiri.”

    Kanani Enani wo mu Karere ka Nyanza we amaze kwigishwa tekinike ya Juncao, mu 2012 yashize ikigo gihinga ibihumyo kikanahugura abahinzi.

    Ati “Mu mezi nk’abiri tuba dufite imigina igera ku bihumbi umunani. Uyu mushinga nawutangije miliyoni 20 z’amanyarwanda ariko aho ugeze ubu uhagaze kuri miliyoni 50.”

    Mwemezi Cyril wo mu Karere ka Huye yavuze ko aho bahinga umuceri babona umusaruro mwiza bitewe no guhinga kijyambere.

    Ati “Muri murima umwe mpinga umuceri nkasarura mu mezi atandatu bakampa ibilo 100 byo kurya undi bakawugura bakampa amafaranga nifashisha mu rugo iwanjye cyangwa nkoresha ibindi nkeneye.”

    Iyo bashaka guhinga ibihumyo babanza gukora imigina bifashishije ibisigazwa by’ibigorigori, ibishogoshogo by’ibishimbo n’ibindi hanyuma bagakoresha uburyo bwo kuyitunganya no kuyihinga ahabugenewe.

    Mu 2009 ni bwo hasinywe amasezerano hagati y’u Rwanda n’u Bushinwa yo gushyira mu bikorwa umushinga wa C-RATDC, aho yameje imikoranire ya Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi mu Rwanda (MINAGRI) na Kaminuza y’ubuhinzi n’amashyamba (FAFU) yo mu Bushinwa.

    Usibye mu Rwanda, iyi tekinike ya Juncao yamaze kugera no mu bihugu bya Afurika y’Uburasirazuba n’iyo hagati.

    Ikindi gikorwa ni ugukora ipamba rivamo imyenda kandi hari kunozwa uburyo na byo byagezwa mu baturage.

    Ibihumyo byeze ku migina bateye

    Imigina y’ibihumyo yatangiye kumera

    Bimwe mu bihumyo byeze barabihunika kugira ngo bitangirika

    Mu byo bigishijwe harimo no guhinga umuceri mu buryo bwa kijyambere

    Umuyobozi ushinzwe gahunda y’ubuhinzi ya C-RATDC, Zhu Su, yavuze ko kugeza ubu umushinga wabo wigishije abahinzi kubungabunga ubutaka n’amazi hamwe n’ikoranabuhanga ryo guhinga ibihumyo

    [email protected]


    source : https://ift.tt/3zTFwPm

  • Umunyamakuru wa Radio ikorera i Kigali akurikiranyweho gusambanya umwana – #rwanda #RwOT

    Uwo munyamakuru bivugwa ko yasambanyije uwo mwana ku wa 5 Nzeli 2021 mu Karere ka Gasabo mu Murenge wa Remera mu Kagari ka Nyabisindu.

    Uwo mwana w’umukobwa w’imyaka 17 y’amavuko ngo yari yagiye gusura uwo munyamakuru, ahageze undi amunywesha inzoga arangije abona kumusambanya.

    Ukekwaho iki cyaha afungiye kuri Station ya RIB ya Remera mu gihe iperereza rikomeje kugira ngo hakorwe dosiye hanyuma ishyikirizwe ubushinjacyaha.

    Icyaha cyo gusambanya umwana iyo ugikekwaho agihamijwe n’urukiko, afungwa imyaka itari munsi ya 20 ariko na none itarenze 25.

    Umuvugizi wa RIB, Murangira B. Thierry, yemereye IGIHE amakuru y’ifungwa ry’uwo munyamakuru, asaba abaturarwanda kugendera kure iki cyaha.

    Ati “Abasambanya abana bagomba kumenya ko RIB itazagoheka mu kurwanya no kubakurikirana kugira ngo baryozwe ibyo byaha. Buri muntu ku ruhande aherereyemo, mu kazi akora afatanye na RIB duhashye abantu basambanya abana. Ni inshingano za buri wese ukunda u Rwanda n’ahazaza heza harwo. Ni amahano, ntitugomba kubyihanganira”.


    source : https://ift.tt/3yPiwzr

  • Sosiyete Sivile yasabye ko iminsi y’ikiruhuko ihabwa umugabo wabyaye yongerwa – #rwanda #RwOT

    Sosiyete Sivile yatangaje ko umugabo wabyaye akwiye guhabwa iminsi y’ikiruhuko ingana n’iy’umugore. Ingingo ya 56 mu Itegeko Rigenga umurimo igena ko umugore wabyaye ahabwa ikiruhuko cy’ibyumweru bibiri mu gihe umugabo we ahabwa iminsi ine.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa Sosiyete Sivile mu Rwanda, Nyemazi John Bosco yabwiye The New Times ko nubwo u Rwanda rwakoze byinshi mu kugabanya icyuho cyari mu bijyanye n’uburinganire, ari ingenzi gukomeza kugenzura amategeko na politike bishobora kwitambika uru rugendo rwiza rwatangiye.

    Ati “Buri gihe ni ingenzi gusubiza amaso inyuma hakagenzurwa niba amwe mu mategeko n’amabwiriza yashyizweho adakeneye kurushaho kuvugururwa cyangwa gusubirwamo cyangwa niba hari ubundi buryo bunoze bukwiriye kwifashishwa mu kuyashyira mu bikorwa.”

    Yakomeje avuga ko ikindi gikwiye kurebwa ari inzitizi aya mategeko ateza mu rugendo rwo kugera ku buringanire bwuzuye.

    Nyemazi yavuze ko kuba abagabo babyaye bahabwa umwanya muto w’ikiruhuko bituma batagira igihe gihagije cyo kwita ku bagore babo n’umwana uba wavutse, bikarushaho kuba bibi igihe uku kwibaruka gukurikiwe n’uburwayi bw’umugore cyangwa umwana.

    Babanze bafashe abagore babo imirimo

    Nubwo Sosiyete Sivile igaragaza ko ikiruhuko gihabwa abagabo babyaye gikwiye kongerwa, hari imwe mu miryango irimo n’Umuryango utegamiye kuri Leta ukora gahunda zo kurwanya ihohoterwa rishingiye ku gitsina (RWAMREC) igaragaza ko abagabo bakwiye kubanza kwiga gufasha abagore babo imirimo

    Umuyobozi wa RWAMREC, Venant Nzabonimpa, yavuze ko abagabo bakwiye gushyira imbaraga mu gufasha abagore babo gukora akazi batishyurirwa kazwi nka ‘Unpaid work’ kugira ngo bagire n’aho bahera basaba kongererwa iminsi y’ikiruhuko bahabwa igihe babyaye.

    Ati “Hakwiye gushyirwaho itegeko rigamije gukumira ibibazo bikomeye. Ndasaba abagabo kugira uruhare rwuzuye igihe umugore utwite akaneye ubufasha ndetse na nyuma yo kwibaruka, kugira ngo nibura tugire icyo duheraho dusaba izi mpinduka.”

    Ubushakashatsi bwakozwe n’Umuryango Action Aid Rwanda, bugaragaza ko abagore bo mu cyaro ku munsi bamara amasaha atandatu cyangwa arindwi mu mirimo yo mu rugo batishyurirwa mu gihe abagabo bayimaramo amasaha ari hagati y’imwe n’atatu. Iyi mirimo irimo guteka, kwita ku bana, gukora isuku no kuvoma.

    Mu rwego rwo gukemura iki kibazo, Umunyamabanga uhoraho muri Minisiteri y’Uburinganire n’Iterambere ry’Umuryango, Assumpta Ingabire yavuze ko hari gukorwa byinshi birimo no guhindura imyumvire y’abagabo haherewe ku bana b’abahungu babumvisha ko nabo bakwiye kugira uruhare mu mirimo yo mu rugo.

    Sitati nshya y’Itegeko rishyiraho sitati rusange igenga abakozi ba Leta, igena ko “umukozi wa Leta w’umugabo ahabwa ikiruhuko cy’iminsi ine iyo umugore we yabyaye, iyo umugore yagize ingorane zishingiye ku kubyara umugabo ahabwa indi minsi itanu yiyongera kuyo yari yahawe.”

    Sosiyete Sivile yasabye ko iminsi y’ikiruhuko ihabwa umugabo wabyaye yongerwa

    source : https://ift.tt/3jUMLRC

  • IGP Dan Munyuza yashimye Polisi ya Tanzania yahaye iy’u Rwanda amakuru ku byihebe byo muri Cabo Delgado – #rwanda #RwOT

    Mu gitondo cyo kuri uyu wa Kabiri tariki ya 7 Nzeli nibwo IGP Gen Simon Nyakaro Sirro n’intumwa ayoboye bageze mu Rwanda.

    IGP Dan Munyuza yamwakiriye ari ari kumwe n’Umuyobozi wa Polisi wungirije ushinzwe ibikorwa DIGP, Ntamuhoranye; Umuyobozi wa Polisi wungirije ushinzwe abakozi n’imiyoborere, DIGP Jeanne Chantal Ujeneza, n’abandi ba ofisiye bakuru muri Polisi y’u Rwanda.

    IGP Munyuza yahaye ikaze abashyitsi ashimira mugenzi we IGP Gen Simon Nyakaro Sirro kuba yarubahirije ubutumire yamuhaye nyuma y’amezi atatu gusa nawe avuye gusura Polisi y’Igihugu cya Tanzania.

    Yavuze ko uru ruzinduko rushimangira ubushuti buri hagati ya Polisi y’u Rwanda n’iya Tanzania ndetse ubu bushuti buri ku mpande zombi buri no hagati y’ibihugu byombi.

    IGP Munyuza yabanje kwihanganisha Polisi ya Tanzania ndetse n’igihugu muri rusange ku rupfu rw’abapolisi batatu b’iki gihugu n’umuzamu umwe baherutse kwitaba Imana bishwe n’umugizi wa nabi wari witwaje intwaro abasanze ku kazi kabo tariki ya 25 Kanama 2021.

    IGP Munyuza yavuze ko ubwo aheruka mu ruzinduko muri Tanzania muri Gicurasi uyu mwaka, yishimiye amakuru y’ingirakamaro yasangijwe, ajyanye n’iterabwoba mu Ntara ya Cabo Delgado iri mu Majyaruguru y’Igihugu cya Mozambique.

    Yavuze ko aya makuru yari ingirakamaro kuko yakurikiwe no kohereza Abapolisi n’Ingabo z’u Rwanda mu bikorwa byo kurwanya umutwe w’iterabwoba wari muri iyi ntara.

    Ati “Twashyize hamwe nk’abayobozi ba Polisi zo mu Karere kugira ngo dusangire amakuru ndetse n’ibikorwa byo kurwanya iterabwoba, kugira ngo tubigereho ni uko tugomba kuziba ibyuho by’abarikora dukoreye hamwe.”

    IGP Munyuza yagaragaje ko Polisi y’u Rwanda izakomeza ubufatanye na Polisi ya Tanzania mu kurwanya ibyaha byambukiranya imipaka.

    Yavuze ko binyuze mu mikoranire myiza iri hagati ya Polisi y’u Rwanda n’iya Tanzaniya yizeye adashidikanya ko abanyabyaha bazi neza ko badashobora gutegura no guhungabanya umutekano wa Tanzania bavuye mu Rwanda cyangwa ngo babe bahungabanya umutekano w’ u Rwanda bifashishije Igihugu cya Tanzania.

    IGP Gen Simon Nyakaro Sirro mu ijambo rye yavuze ko akarere gafite ikibazo cy’iterabwoba kandi ko iki aricyo gihe cyiza cyo kurirwanya, bagahora biteguye amakuru bakuye mu Rwanda bagahita bagira icyo bakora .

    Yavuze ko biturutse ku makuru Polisi ya Tanzania yahawe n’iy’u Rwanda bashoboye gufata bamwe mu bacyekwaho ibyaha.

    Yagize ati” Dufite ikibazo cy’iterabwoba kandi iki n’igihe cyo kurirwanya. Ndababwiza ukuri ko binyuze mu guhanahana amakuru twahawe n’u Rwanda twashoboye gufata bamwe mu bacyekwaho ibyaha.”

    Yakomeje ashimira Polisi y’u Rwanda uburyo ibumbatira amategeko no gucunga umutekano w’abantu n’ibintu byabo bituma bakora neza mu guteza imbere igihugu cyabo.

    Yavuze ko abantu bagomba kubahiriza amabwiriza bahabwa n’inzego z’ubuzima mu kwirinda icyorezo cya COVID-19 kandi bagakora cyane kugira ngo biteze imbere.

    Biteganyijwe ko uruzinduko rwa IGP wa Polisi ya Tanzania n’intumwa ayoboye ruzamara iminsi ine, bazasura bimwe mu bigo n’amashami bya Polisi y’u Rwanda birebera ibimaze kugerwaho.

    IGP Dan Munyuza yashimye umubano mwiza uri hagati y’u Rwanda n’iya Tanzania

    IGP Gen Simon Nyakaro Sirro yatangaje ko akarere gafite ikibazo cy’iterabwoba kandi ko iki aricyo gihe cyiza cyo kurirwanya

    Ibiganiro by’aba bayobozi bombi bigamije gushimangira umubano usanzwe n’imikoranire

    Abayobozi bakuru muri Polisi y’u Rwanda bafata ifoto y’urwibutso n’abari babasuye

    source : https://ift.tt/2X2Q0wZ

  • RIB yahamagaje Dr Christopher Kayumba – #rwanda #RwOT

    Muri uru rwandiko rwo ku wa 7 Nzeli 2021 rwakwirakwiye ku mbuga nkoranyambaga, RIB isaba Dr Kayumba kwitaba kuri uyu wa Gatatu.

    Iti “Utumiwe ku Biro Bikuru by’Urwego rw’Igihugu rushinzwe Ubugenzacyaha biherereye ku Kimihurura mu Karere ka Gasabo ku itariki ya 8 Nzeli 2021 ku isaha ya saa tanu (11h00) za mu gitondo.”

    Umuvugizi wa RIB, Dr Murangira B Thierry, yabwiye IGIHE ko Dr Kayumba yahamagajwe mu rwego rw’iperereza, ko icyo yahamagarijwe kiramenyeshwa nyiri ubwite.

    Si ubwa mbere Dr Kayumba ahamagajwe na RIB kuko no muri Werurwe 2021 yasabwe kwitaba kugira ngo atange ibisobanuro ku kirego cy’umukobwa wahoze ari umunyeshuri we umushinja gushaka kumufata ku ngufu.

    RIB yahamagaje Dr Christopher Kayumba

    source : https://ift.tt/3jQFdPG

  • Abakinnyi 27 APR FC izajyana guhangana na Mogadishu City Club #rwanda #RwOT

    Ikipe ya APR FC irerekeza muri Djibouti mu rukerera rwo ku wa Kane(ejo) aho iri bube igiye gukina umukino ubanza w’ijonjora ry’ibanze rya CAF Champions League na Mogadishu City Club.

    Umutoza w’iyi kipe, Adil Erradi Mohammed akaba yahisemo guhagurukana abakinnyi 27 azifashisha kuri uyu mukino, bivuze ko ari abakinnyi bayo bose uretse Byiringiro Lague wagiriye imvune mu ikipe y’igihugu.

    Muri aba bakinnyi kandi harimo na Ruboneka Bosco utazakina uyu mukino kubera imvune.

    Uyu mukino biteganyijwe ko uzaba tariki ya 12 Nzeri muri Djibouti kuko iyi kipe yo muri Somalia igihugu cyayo harimo umutekano muke.

    Biteganyijwe inyura Addis Ababa muri Ethiopia mbere y’uko bafata urugendo rwerekeza muri Djibouti.

    Abakinnyi APR FC ijyana

    Hertier Ahishakiye
    Ishimwe J. Pierre
    Kenesi Armel
    Mutabaruka Alexendre
    Ombolenga Fitina
    Niyomugabo Claude
    Ndayishimiye Dieudonne
    Ngabonziza Gylain
    Rwabuhihi Aime Placide
    Nsabimana Aimable
    Karera Hassan
    Buregeya Prince
    Mugisha Bonheur
    Nsengiyumva Ilshade Parfait
    Ruboneka Bosco
    Manishimwe Djabel
    Nsanzimfura Keddy
    Ishimwe Annicet
    Itangishaka Blaise
    Nizeyimana Djuma
    Mugisha Gilbert
    Kwitonda Allain
    Tuyisenge Jacques
    Mugunga Yves
    Nshuti Innocent
    Bizimana Yannick
    Nshimiyimanayunusu

    Abagize Staff

    Mohammed Adil Erradi(
    Neffati Jamel Eddine
    Haji Taeb Hassan
    Mugabo Alex
    Maj. Guillaume Rutayisire
    Capt. Ernest Nahayo
    Capt. Twagirayezu Jacques
    Nshimiyimana Steven
    Habumugisha Ernest

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/abakinnyi-27-apr-fc-izajyana-guhangana-na-mogadishu-city-club

  • Shampiyona Nyafurika ya Volleyball yatangiye u Rwanda rutsinda u Burundi mu mukino wakurikiwe na Perezida Paul Kagame #rwanda #RwOT

    Kuri uyu wa Kabiri, tariki ya 7 Nzeri 2021, ni bwo mu Rwanda hatangiye kubera Shampiyona Nyafurika ya Volleyball mu cyiciro cy'abagabo yitabiriwe n'ibihugu 16. Iri rushanwa riri kubera muri Kigali Arena.

    Mu gutangiza iri rushanwa ryatangiye ahagana mu masaha ya mugitondo bitewe nuko harimo gukinwa imikino myinshi bigatuma ariyo moamvu itangira gukinwa kare, gusa umukino wari utegerejwe cyane wari uwo gufungura iri rushanwa ukaba wahuje u Rwanda na Burundi.

    Ni umukino wakurikiwe na Perezida Paul Kagame ari kumwe na Minisitiri wa Siporo mu Rwanda, Madame Munyangaju Aurore Mimosa ndetse n'umuyobozi w'ishyirahamwe ry'umukino Nyarwanda wa Volleyball Ngarambe Raphael.

    Muri uyu mukino, u Rwanda rworohewe nawo bitewe n'uko u rwego rw'ikipe y'igihugu y'u Burundi rutari ruri kimwe gusa bikiyongeraho ko iyi kipe yarwaje abakinnyi batatu icyorezo cyo koronavirusi.

    U Rwanda rwatsinze uyu mukino ku maseti atatu ku busa (25-15, 25 — 19 na 25 kuri 14 ).

    Uko imikino y'umunsi wa mbere yagenze:

    Uwa mbere wahuje Uganda na Burkina Faso biri mu itsinda rimwe n'u Rwanda warangiye aba baturanyi bo mu Majyaruguru batsinze amaseti 3-1 (25-15, 25-18, 26-28 na 25-13).

    Ikipe y'Igihugu ya Cameroun ifite iri rushanwa inshuro ebyiri yatsinze Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo amaseti 3-1 (25-19, 22-25, 25-15 na 25-17).

    Mu yindi mikino, Ethiopia yatsinze Sudani y'Epfo 3-2 (25-23, 20-25, 25-20, 21-25 na 15-9) mu gihe Mali yatsinze Niger bigoranye kuko hakinwe amaseti atanu nyuma y'uko amakipe anganyije amaseti abiri, akitabaza iya kamarampaka.

    Muri uyu mukino wabanjirije uw'u Rwanda, Niger yatsinze iseti ya mbere (25-21), Mali itsinda iya kabiri (25-22), Niger itsinda iya gatatu (31-29) mu gihe Mali yagarutse itsinda iya kane (26-24) igahita inegukana iya gatanu ku manota 15 kuri 13 ya Niger.

    Imikino y'umunsi wa kabiri w'iri rushanwa irakinwa muri ubu buryo: Niger vs RDC, Tunisia vs Ethiopia, Nigeria vs Sudani y'Epfo, Mali vs Cameroun, Maroc vs Tanzania ndetse Misiri isoze ikina na Kenya.

    The post Shampiyona Nyafurika ya Volleyball yatangiye u Rwanda rutsinda u Burundi mu mukino wakurikiwe na Perezida Paul Kagame appeared first on RUSHYASHYA.

    Source : https://rushyashya.net/shampiyona-nyafurika-ya-volleyball-yatangiye-u-rwanda-rutsinda-u-burundi-mu-mukino-wakurikiwe-na-perezida-paul-kagame/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=shampiyona-nyafurika-ya-volleyball-yatangiye-u-rwanda-rutsinda-u-burundi-mu-mukino-wakurikiwe-na-perezida-paul-kagame

  • Biraro yasabye ubufasha ngo WASAC yubahirize inshingano zayo; Umuhumuza uyiyobora “asaba imbabazi” z’amakosa yakozwe – #rwanda #RwOT

    Kuri uyu wa 8 Nzeli, PAC yatangiye kumva mu ruhame ibisobanuro by’ibigo bya leta byagaragaweho amakosa mu miyoborere n’imicungire y’umutungo, WASAC ikaba ari yo yabimburiye ibindi.

    Mu byo Biraro yagaragaje kuri WASAC harimo imikorere idasobanutse byagaragajwe no kuba yaranze gutanga raporo y’umutungo, imyaka ikaba imaze kuba ibiri kuko iki kigo giheruka gutanga raporo mu 2019 nyamara cyarabyibukijwe nk’uko biteganyijwe.

    Yibajije uko WASAC yakubahiriza inshingano zayo zirimo izo gufasha muri gahunda y’igihugu yo kugeza amazi ku baturarwanda bose mu 2024 mu gihe ifite imikorere nk’iyo.

    Mu bindi yagarutseho birimo kuba kugeza ubu amazi agera kuri 37% apfa ubusa nyamara ngo WASAC ngo ikaba itazi kubibara.

    Hari kandi amafaranga agera kuri miliyari 2, 9 Frw WASAC imaze imyaka myinshi itabasha gusobanura inkomoko n’imikoreshereze yayo.

    PAC kandi yagaragarijwe ko hari andi makosa WASAC yakoze ikishyura rwiyemezamirimo inshuro ebyiri aho yahawe miliyoni 103 z’amafaranga y’u Rwanda.

    WASAC yatunzwe agatoki ku kugirana imikoranire mibi hagati y’ibindi bigo birimo RURA na RRA aho yambuye imisoro igera kuri miliyari eshatu z’amafaranga y’u Rwanda.

    Ikindi ni uko ngo yananiwe gushyira mu bikorwa imishinga y’ibikorwa remezo by’amazi mu turere turimo Rusizi, Nyagatare, Muhanga n’ahandi yashowemo agera kuri 64 miliyari z’amafaranga y’u Rwanda.

    Perezida wa Komisiyo y’Inteko Ishinga Amategeko ishinzwe kugenzura imikoreshereze y’Umutungo wa Leta, Muhakwa Valens, yavuze ko biteye isoni kuba Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta asaba Abadepite ubufasha ngo WASAC ikore ibiri mu nshingano zayo.

    Yabajije WASAC impamvu imikorere yabo irimo amabanga bituma raporo zayo ziboneka mu buryo bugoranye kandi ikaba idashaka gukorana n’abandi.

    Umuyobozi w’Agateganyo wa WASAC, Gisele Umuhumuza, yavuze ko mu gihe bakorerwaga igenzura ry’umwaka wa 2018/2019 hari amakosa basanze muri raporo yabo yatewe no kugira abakozi badafite ’logique’ y’imicungire y’umutungo, bituma basaba kwihanganirwa bakazatanga raporo amakosa amaze gukosorwa.

    Yakomeje agira ati “Amakosa turi kurwana na yo ngo tubashe kuyakemura, icyo dusabira imbabazi ni uko tutabashije kuyakemura nk’uko twari twabyiyemeje.”

    WASAC yanenzwe ko hari raporo yimye Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta ariko ikaba yarayitanze muri Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi, imyitwarire abadepite bafashe nko gusuzugura urwego.

    Umuhumuza yavuze ko yiteguye kuyakosora kuko yamaze kubona abakozi bashoboye.

    Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, Obadiah Biraro asobanura ibibazo byagaragaye muri WASAC

    Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, Obadiah Biraro yibajije uko WASAC yagira uruhare muri gahunda ya leta yo gukwirakwiza amazi mu gihugu mu gihe ifite imikorere idahwitse

    Perezida wa PAC, Muhakwa Valens (ibumoso), yavuze ko biteye agahinda kuba bitabazwa ngo WAsac ikore ibiri mu nshingano zayo

    Umuyobozi w’Agateganyo wa WASAC, Umuhumuza Gisele yavuze ko raporo basabwa bazazitanga bitarenze ku ya 10 Nzeri uyu mwaka

    source : https://ift.tt/3tmIZDz

  • Shebuja yarashwe urufaya rw’amasasu yumva: Ubuhamya bw’uwarokoye Gitifu Nsengiyumva igitero cya FLN – #rwanda #RwOT

    Ni ibitero byaguyemo bamwe, abandi barakomereka ndetse imitungo ya benshi irasahurwa, indi irangizwa.

    Iyo bamwe mu babaye muri ibi bihe babara inkuru y’ayo majoro y’umwijima, wumva babyibuka nk’iby’ejo hashize.

    Mulindangabo Callixte ni umwe mu biboneye n’amaso ye abarwanyi ba FLN ya Rusesabagina mu gitero cyagabwe i Nyabimata.

    IGIHE yaganiriye kuri ubwo buhamya bwe, n’uko yaraye ijoro akanuye kubera icyo gitero, iyo aganiraho ubona yaganjwe n’amarangamutima ndetse amarira agasa n’amuzenze mu maso ariko akihagararaho bimwe bya kigabo agashinyiriza.

    Mulindangabo w’imyaka 27 yavukiye mu Murenge wa Nyabimata, mu Karere ka Nyaruguru, aranahakurira.

    Yavuze ko ibitero byagabwe muri Nyabimata atari inkuru mbarirano kuko hari ibyo yiboneshereje amaso ye kuko abarwanyi bamugezeho, ubwo bateraga urugo rwa Nsengiyumva Vincent wari Gitifu w’Umurenge wa Nyabimata, aho yakoraga.

    Yagize ati “Hari mu masaha ya Tanu zishyira saa Sita z’ijoro. Izo nterahamwe ziza zahereye ku gasantere twari duturanye, babanza binjira ahantu hari akabari, basanzemo umusore warimo arya ananywa bamubaza kwa gitifu, yanga kuhababwira. Yababwiye ati ’niba muri ingabo zacu, ntimwayoberwa aho umuyobozi atuye’. Bahise bamurasa amasasu abiri.’’

    Nyuma y’ayo masasu abiri, umwe mu baturanyi b’aho byabereye yahise ahamagara Gitifu Nsengiyumva, amubwira ko umutekano utameze neza hari abantu bari kurasana.

    Ati “Akimara kubyumva yahise abaza niba ari ayo masasu abiri yumvise. We yarayumvise ariko njye nari ndi mu bitotsi, sinabyumvise.’’

    Nk’umuyobozi wagombaga kumenya uko umutekano wifashe yagerageje gusohoka ngo ajye kureba uko bimeze, akigera mu ruganiriro ahita asanga urugo rwe rwagoswe n’abarwanyi benshi.

    Mulindangabo avuga ko Gitifu Nsengiyumva akigerageza gufungura umuryango wo kuri salon, yumvise abantu bakomanze.

    Ati “Barakomanze baramubwira ngo ‘ugurura’, aho nari maze gukanguka. Atarasohoka, akuyeho irido, abona ni abasirikare. Umutima waramukubise, yibaza abasirikare bari kurasa abantu bakaba bari kumukomangira ayo masaha. Yasubiye inyuma ajya mu cyumba, batangira kumurasa banyujije amasasu mu birahure, barashe amasasu menshi. Mu kumurasa hari isasu ryamufashe ku mutwe (mu irugu) yikubita imbere y’icyumba, arikurura yinjira mu cyumba ajya munsi y’igitanda.’’

    Nyuma yo kumva ko yaguye hasi, ba barwanyi banyuze inyuma kuko umuryango wo kuri salon urebana n’uwo mu gikari, na ho batangira kuharasira.

    Ati “Babikoze nk’aho bari bahazi, bahita bajya ku cyumba cye nabwo bararasa.’’

    Imodoka yatwitswe yari ku idirishya ry’icyumba Mulindangabo yararagamo

    Abo barwanyi ba FLN ubwo bateraga urugo rwa Gitifu Nsengiyumva, basize banatwitse imodoka ye yari iparitse hafi aho.

    Iyo abara iyo nkuru, Mulindangabo avuga ko icyumba yarimo kitarashweho kuko imbere yacyo ariho hari haparitse imodoka.

    Ati “Nasengaga Imana ngo ntibice urugi binjire. Muri kwa gushakisha bagiye inyuma ku rindi dirishya bakajya barasa, amasasu akanyura hejuru yanjye aho nari ndyamye.’’

    Muri icyo gihe imodoka yari yatwitswe, humvikanaga urusaku rw’amahoni, n’urwa moteri n’amapine bituragurika.

    Bitewe no kwiyongera k’ubushyuhe, irido yarahiye, umuriro ufata igisenge n’itara ryo hanze rirashya.

    Mulindangabo avuga ko muri ako kanya aribwo yatekereje kujya mu cyumba cya Nsengiyumva Vincent.

    Ati “Sinari nzi ko bamurashe, ndi mu nzira njya mu cyumba cye ni bwo nabonaga aho amasasu yanyuze, amajerekani yamenetse. Naciye muri salon bari kurasa, byasaga no kwiheba. Numvaga aho guhira mu nzu bankubita urusasu ngapfa.’’

    Ubwo yageraga mu cyumba cye, yakoze ku gitanda aramubura, yigira inama yo kureba munsi yacyo, asanga ariho yihishe.

    Imodoka ya Nsengiyumva Vincent wari Gitifu wa Nyabimata yatwitswe mu ijoro ryo ku wa 19 Kamena 2018. Yari iparitse hafi y’idirishya ry’aho Mulindangabo yararaga

    Uko yatekereje gucikisha shebuja

    Iyo abara inkuru avuga ko akimara kumugeraho no kubona ko yakomeretse yahise yihutira gushaka uko bava mu nzu bagacika.

    Mulindangabo yarungurutse hanze aho abo barwanyi bari, abona nta bahari ahubwo arabukwa akana ko mu baturanyi kavomaga.

    Yibwiye ko izo nyeshyamba zagiye kuko hari umwana wo mu baturanyi wavomaga amazi.

    Ati “Umwana bari bamwihoreye, abantu benshi bahuruye ariko umuntu witwa ko ari mukuru baramuziraga. Bari bagihari.’’

    Yagiye yomboka agera muri salon, abona ku irembo bahari ariko mu gikari nta muntu uhacaracara.

    Ati “Namufashe akaboko mukura munsi y’igitanda, abanza kugira ngo n’uje kumwica. Yarambwiye ngo ’bandashe’, ntacyo narengejeho. Nari mfite imfunguzo zikingura hose n’agatelefoni gato. Urwo mu gikari nari nduzi. Namufashe mu maboko, turagenda, ngeze ku muryango mbanza gutuza. Nkata selire rimwe ndatuza, nyuma y’amasegonda atanu ndongera ndakata.’’

    Mulindangabo yavuze ko atari azi neza aho Gitifu Nsengiyumva yarashwe, ariko agisohoka bahise bamanukana n’igihunga cyinshi banyura ahari escalier munsi y’urugo bari batuyemo.

    Muri uko kugenda, uyu musore yabanzaga kuneka inzira bagiye kunyuramo ko itekanye kugira ngo babone kugenda.

    Ati “Nyuma yo kumara umwanya yatangiye gukonja, natangiye gushaka uko mugeza kwa muganga. Hari hamaze kuba nka saa Saba. Nagiye ku rugo rw’umuturanyi, ndakomanga ntibanyikiriza, baranyihorera.’’

    Yahise ahava, ajya ku muyobozi ushinzwe umutekano, asanga hari umugore we, anamubwira ikibazo cyabayeho, bamwemerera kumufasha.

    Mulindangabo n’abo bantu batatu ni bo bafatanyije ngo bajyane Gitifu Nsengiyumva kwa muganga.

    Bageze kwa muganga, yabanje kubura umuganga umwakira kuko hari ubwoba.

    Ati “Ibitaro byarimo abarwayi gusa, abarwaza bahunze. Namaze iminota nk’itatu nabuze umuganga ariko nza kubona arizanye. Aho ntacyo bari kumufasha, ahubwo bamuhamagariye imbangukiragutabara imujyana ku Bitaro bya Munini.’’

    Ari aho ku bitaro ni bwo yahamagaye Polisi ayibwira ko batewe bakeneye ubufasha. Nyuma y’iminota nka 25 ni bwo yabonye imodoka iherekejwe n’abasirikare, we akomezanya n’umurwayi we.

    Yavuze ko akiri mu bitaro yabonaga inkomere nyinshi zihajyanwa kuko benshi bari bagizweho ingaruka n’ibyo bitero.

    Ati “Mu bo bazanye harimo Chairman wa FPR akaba n’Umuyobozi w’Ishuri ribanza rya Ruhinga. Bamuzanye bamurashe, hari nka saa Munani zishyira saa Cyenda.’’

    Mulindangabo yageze ku Munini akomeza kubona umurwayi we akomeje kuremba. Yasabye gufashwa bamuha imbangukiragutabara n’umuganga bajyana.

    Ati “Transferts bazindikaga nagiye. Twahise tujya CHUB, baramwakira. Baramuvura. Sinahatinze, nahise njya kureba ibyangombwa bye mu rugo.’’

    Icyo gihe yasanze mu rugo basahuye ibintu byinshi birimo Televiziyo, telefoni, imyenda n’ibindi bikoresho byo mu nzu.

    Mulindangabo avuga ko yifuza ko ubutabera bwakora akazi kabwo mu guhana abagize uruhare mu bitero byahungabanyije abatuye i Nyabimata n’igihugu muri rusange.

    Tariki ya 20 Nzeri 2021 ni bwo hazatangazwa umwanzuro ku rubanza ruregwamo Rusesabagina Paul n’abandi 20 bakekwaho uruhare mu bikorwa by’iterabwoba byabereye ku butaka bw’u Rwanda , na Nyabimata irimo.

    Mulindangabo Callixte yiboneye n’amaso ye abarwanyi ba FLN bagabye igitero i Nyabimata. Ni we wagize uruhare mu gufasha Gitifu Nsengiyumva Vincent wayoboraga Umurenge wa Nyabimata kugera kwa muganga nyuma yo kuraswa urusasu mu mutwe

    Nsengiyumva Vincent yatanze ubuhamya avuga ko yagizweho ingaruka n’ibitero bya FLN. Byatumye adakomeza gahunda ye y’amasomo, binakoma mu nkokora imishinga y’iterambere

    Muri iki gitero cyagabwe n’abarwanyi ba FLN, Umutwe w’Inyeshyamba zishamikiye ku Mpuzamashyirahamwe ya MRCD yashinzwe na Rusesabagina Paul, hangijwe imitungo myinshi, indi irasahurwa muri Nyabimata

    Tariki ya 20 Nzeri 2021 ni bwo hazatangazwa umwanzuro ku rubanza ruregwamo Rusesabagina Paul n’abandi 20 bakekwaho uruhare mu bikorwa by’iterabwoba

    source : https://ift.tt/3l1L8Rq