Blog

  • Huye: Imiryango 50 y'abasigajwe inyuma n'amateka ikeneye ubutabazi bwihuse – #rwanda #RwOT

    Iyo miryango ituye mu Mudugudu wa Mataba mu Kagari ka Buhoro. Bamwe mu bayigize bavuga ko imibereho yabo itifashe neza kuko inzu babamo ziva bigatuma mu gihe cy'imvura barara bahagaze.

    Muhawenima Claudine ati 'Inzu zirasenyuka zikatugwaho dufite ubwoba ko abana bacu zizabagwira nijoro bagapfa. Iyo imvura iguye turara duhagaze kuko zirava.'

    Ikindi kibazo bafite ni uko umugabo n'umugore ndetse n'abana babo bakuru barimo abasore n'inkumi, bararana ku buriri bumwe kubera ko inzu babamo ari nto zifite icyumba kimwe.

    Hari umugore wagize ati 'Mfite umugabo kandi maze kugira n'umwana w'umusore w'imyaka 16 n'umukobwa w'imyaka 17, twese ni ukuryama hamwe mu buriri bumwe.'

    Hari inzu imwe babyiganiramo ari imiryango itatu kandi buri muryango ugizwe n'umugore, umugabo n'abana.

    Mu byifuzo byabo basaba ubuyobozi kubatabara bagashakirwa ahandi ho kuba kuko bahangayitse muri ibi bihe.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Karama, Kabalisa Arsène, aherutse kugaragaza ikibazo cy'iyo miryango mu nama yari yahuje abayobora inzego z'ibanze mu Karere ka Huye n'abafatanyabikorwa.

    Ati 'Mu Murenge wa Karama nyobora hari ikibazo gikomeye ku buryo nkeneye ubufasha bw'abafatanyabikorwa n'akarere. Mfite imiryango myinshi y'abahejwe inyuma n'amateka ikeneye inkunga ya buri wese kugira ngo nabo baze mu iterambere.'

    'Mfite imiryango igera kuri 50 ituye ahantu hamwe; kimwe mu byo mbona cyakemura ikibazo bafite ni uko habonetse ubushobozi twabubakira umudugudu ntangarugero (IDP Model Village) bagatuzwamo ariko tugashyiramo n'abandi Banyarwanda, hari aho byafasha kandi hari n'icyo byatanga.'

    Kabalisa yavuze ko nk'ubuyobozi bw'Umurenge begereye iyo miryango barayiganiriza, yemera kubana mu buryo bwemewe n'amategeko kuko abayigize babanaga batarasezeranye.

    Ati 'Barabyemera ndabashyingira mbakorera ibirori, mbona icyo giciyemo kandi birashoboka. Baturanye rero n'abandi nibura bari mu nzu zimeze neza mwaba mubafashije natwe mudufashije.'

    Hari ababyeyi babana mu nzu n'abana babo bafite abagore

    Kabarisa asobanura ko ikibazo cy'iyo miryango gihangayikishije cyane kuko aho bigeze inzu imwe isigaye ibamo imiryango myinshi, aho usanga hari n'aho ababyeyi babana n'abana babo bashatse abagore.

    Ati 'Uretse kuba inzu zabo zishaje zaranasenyutse, banabamo ari benshi. Inzu imwe ntabwo ari umuryango umwe uyibamo; babamo ari benshi, usanga umubyeyi abana mu nzu n'abana be bashatse abagore.'

    Akomeza avuga ko ku bufatanye n'izindi nzego bari kurebera hamwe uko icyo kibazo cyakemuka, iriya miryango ikabona aho kuba hameze neza.

    Ati 'Ni ikibazo kiduhangayikishije kandi kidukomereye ariko tuzafatanya n'inzego zose, ku buryo nibura aho imvura igabanukira mu kwezi kwa karindwi n'ukwa Munani twafatanya n'ubuyobozi bw'akarere ndetse n'izindi nzego tukareba uko twakemura ikibazo cya bariya baturage.'

    Kabalisa yavuze ko bateganya kubikora mu buryo butatu, burimo gufatanya n'abaturage mu gutanga umuganda wo kububakira uko bashoboye no gukoresha uburyo bwa gahunda ya VUP yo gufasha abatishoboye.

    Hari kandi gukora ubuvugizi kugira ngo iyo miryango y'abasigajwe inyuma n'amateka, ituzwe mu mudugudu hamwe n'abandi Banyarwanda aho gukomeza gutura yonyine.

    Ati 'Nabo babeho nk'uko abandi Banyarwanda babayeho, bareke gukomeza gutekereza mu myumvire yabo bonyine. Ibyo byazazamura imibereho yabo kuko n'imyumvire izahinduka.'

    Bamwe mu baturage bo mu Kagari ka Buhoro bavuga ko imibereho abo basigajwe inyuma n'amateka babayemo ibabaje, bityo hakwiye kugira igikorwa.

    Basanga ikindi gikwiye kwitabwaho ari ukubatuza hamwe n'abandi Banyarwanda kugira ngo imibereho yabo ihinduke, bave mu byo bahoramo by'umwuga w'ububumbyi gusa.

    Nyiraneza Cécile ati 'Ikindi kibazo bafite ni kuriya gutura hamwe kwabo bakumva ko nta kindi bashoboye uretse kubumba. Byaba byiza batujwe hamwe n'abandi kugira ngo babigireho gukora no kugira isuku.'

    Umuyobozi w'Akarere ka Huye, Sebutege Ange, yabwiye IGIHE ko mu gihe bagishaka ubushobozi bwo kububakira hari ubundi bufasha bahabwa.

    Ati 'Hari imiryango umunani y'abasaza bahabwa inkunga y'ingoboka, bishyurirwa umusanzu w'ubwisungane mu kwivuza, imiryango ine yorojwe muri gahunda ya Girinka, imiryango 14 muri gahunda yo gutanga ubufasha bukomatanije yahawe ihene. Abadabwa inkunga y'ingoboka bose bahabwa akazi muri VUP.'

    Hirya no hino mu turere aho abasigajwe inyuma n'amateka bagiye batuzwa mu midugudu hamwe n'abandi Banyarwanda, byabafashije guhindura imyumvire ku buryo muri iki gihe ubona bakora akazi gatandukanye kabafasha kubaho kandi ukabona ko n'imibereho yabo yahindutse.

    Bakaneye kubakirwa kuko aho baba hameze gutya, hashyira ubuzima bwabo mu kaga

    Basaba ko ubuyobozi kubatabara kuko iyo imvura igiye mu masaha y’ijoro barara bahagaze

    [email protected]


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/huye-imiryango-50-y-abasigajwe-inyuma-n-amateka-ikeneye-ubutabazi-bwihuse

  • Abakozi barenga 800 bakoreraga MINAGRI baguye muri Jenoside yakorewe Abatutsi – #rwanda #RwOT

    Mu byifuzo byatangiwe mu Nama y'Umushyikirano yo mu 2015, harimo ko za minisiteri n'ibigo bya Leta byazakora ubushakashatsi bwihariye ku mateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi, hagamijwe kumenyekanisha ukuri n'umwihariko wa buri gace n'ibigo.

    Ibyo byashingiwe ku kuba ubwinshi mu bushakashatsi bukorwa buba buri ku rwego rw'igihugu, bityo umwihariko wa buri kigo cyangwa minisiteri ntubashe kugaragara.

    Ni muri ubwo buryo MINAGRI yatangije ubwayo bushakashatsi, bwakozwe bukuriwe na Prof François Masabo, uhamya ko buzafasha kumenya ingaruka za Jenoside muri iyo minisiteri.

    Prof Masabo ysobanuye ko ubu bushakashatsi ari “Uburyo bwo guha icyubahiro abazize Jenoside kuko kubamenya, kubibuka no kububakira inzibutso ni ukubaha icyubahiro. Ikindi kandi ni ugushyigikira abarokotse, bakabasha kubona ko ayo mateka yabo agaragara, ububi bwa Jenoside bukagaragara, ari naho buri wese afata ingamba zo kuyikumira.'

    Uwo mushakashatsi yavuze ko iyo nyigo ifite intego zo kugaragaza amateka n'imiterere by'iyo minisiteri, kwerekana imibereho y'Abatutsi n'imibanire yabo n'abandi bakozi n'inzego mbere ya 1990, kugaragaza itegurwa rya Jenoside n'uko yagenze muri iyo minisiteri no kwerekana imibereho y'Abatutsi muri minisiteri nyuma yo kubohora igihugu.

    Ubu bushakashatsi bwerekana 'Urutonde n'imyirondoro by'abari abakozi ba MINAGRI bazize Jenoside n'abo mu miryango yabo bayirokotse'.

    Prof Masabo yakomeje ati 'Muri ubu bushakashatsi habayeho no kugaragaza ubuhamya bw'abakoze muri iyi minisiteri barokotse Jenoside.'

    Abo bazafasha gusobanura uko abayobozi b'iyo minisiteri bitwaye muri ayo mateka, hanasobanurwe uburyo bwakoreshejwe mu kwica Abatutsi.

    Magingo aya, hari amakuru menshi yamaze kuboneka muri ubwo bushakashatsi cyane cyane ashingiye ku buryo abayobozi b'ibigo n'imishinga byari bishamikiye kuri iyo minisiteri babibye urwango mu bakozi bakabateza umwiryane ndetse bagafatanya n'abasirikare gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside barema imitwe y'Interahamwe.

    Prof Masabo yagize ati 'Abayobozi b'ibigo bagize uruhare rukomeye mu gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside. Twavuga nka Bagaragaza Michel, Ndabarinze Juvénal, Kamodoka Denis, Musema Alfred, Nsabimana Callixte, Komayombi Pascal, Kageruka n'abandi.'

    MINAGRI ni imwe muri minisiteri zari zikomeye mbere ya Jenoside cyane ko yari ifite n'ibigo byinshi biyishamikiyeho, ndetse ikagira imishinga myinshi hirya no hino mu gihugu. Mu 1993 abakozi bayo basagaga 5.900, Jenoside ihitana abarenga 800 muri bo.

    Abakozi ba MINAGRI barenga 800 bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abakozi-barenga-800-bakoreraga-minagri-baguye-muri-jenoside-yakorewe-abatutsi

  • Ku myaka 18 yacaga inyuma nyina! Byamenyekany… – #rwanda #RwOT

    Nyuma y’uko mu minsi yashize Rayvanny byavuzwe ko yasindishije umukobwa wa Frida Kajala Masanja wari umaze iminsi mu munyenga w'urukundo na Harmonize ndetse bikaba ibindi bindi ubwo uyu muhanzi yavugaga ko Rayvanny yakoze amakosa akomeye bikamuteza urubwa, ubu nenoho Rayvanny nawe yamwandagaje.

    Yashyize kuri Instagram ye ubutumwa yagiye yandikirana n'umukobwa w'uwari umukunzi bateretana. Nyuma y’ibi biganiro yashyize hanze mu buryo bw'amafoto [sreenshoot] yagiye agirana n’uyu mukobwa wari mukeba wa nyina yanditse agira ati 'Urushaka kuba uri kumwe n'umwana na nyina…. Ukoresha imbaraga zawe z’ubusa nta bwoba na buke ufite'.

    Aya ni amashusho Rayvanny yashyize hanze y’ubwambure bwa Harmonize yohererezaga uyu mukobwa w’uwahoze ari umukunzi we kuri WhatsApp. Yamushoraga mu busambanyi akamubwira ko ikintu kiza kurusha ibindi ku isi ari ugukora imibonano mpuzabitsina akongeraho ko azi kubikora neza ku buryo azamushimisha akabikunda.

    Rayvanny yavuze ko ari igisebo gikomeye kuri Harmonize waterese umwana na nyina icyarimwe ndetse akajya anamwoherereza amafoto y'ubwambure bwe amushora mu busambanyi.

    Aba bahanzi babyirukiye muri Wasafi umubano wabo wajemo amahari kandi byafashe indi ntera

    Muri Gashyantare, umukunzi wa Harmonize akaba nyina w'uyu mukobwa Paula yashinje, Hamisa Mobetto na Rayvanny guha umwana we Paula inzoga nyinshi agasinda maze bakamufata amashusho.

    Icyo gihe aya mashusho yasakaye ku mbuga nkoranyambaga abanya-Tanzania banenga bikomeye Rayvanny wagaragaye muri aya mashusho asoma uyu mwana w'imyaka 18 ucyiga mu mashuri yisumbuye. Harmonize wari umukunzi wa nyina yabitije umurindi avuga ko bigayitse kubona umuhanzi nka Rayvanny asindisha umwana akamusoma.

    Mu biganiro bagiranye kuri WhatsApp Rayvanny yashyize hanze, hari aho umwe yabwiraga undi ko amusezeranyije ko bazavugana nagaruka, undi nawe akamubwira ko nagaruka bizaba ari umuriro. Nyuma y’uko umwe avuze ko azaza mu cyumweru gitaha, undi yavuze ko iyo amurebye abona urukundo kandi ko nawe abona ari uko. Yongeraho ko kuba ari kumwe na nyina bitazababuza gukundana kandi bagafashanya mu rukundo.

    Dusubiye inyuma gato, Rayvanny nyuma yo gushinjwa amakosa yo gusindisha Paula, yaje gusaba imbabazi nyina w'uyu mukobwa wamamaye mu gukina ama filime muri Tanzania. Bidateye kabiri muri Mata, Hamonize na Kajala bari bamaze mu rukundo amezi abiri, bahise bareka gukurikira Rayvanny ku mbuga nkoranyambaga ndetse basiba amafoto ye yose. Nyuma y’aho muri Gashyantare uyu mwaka Harmonize yerekanye Kajala nk'umukunzi we mushya nyuma yo gutandukana n'umutariyanikazi Sarah Michelotti.

    Kugeza ubu gushyamirana kwa Harmonize na Rayvanny bazamukiye muri Wasafi kwamaze gufata indi ntera. Rayvanny yashyize hanze indirimbo yise 'Nyamaza' yongeye kuzamura urwango ivuga ukuntu arambiwe no guharabikwa na Harmonize nyuma y’uko hagiye hanze amashusho ari kumwe na Paula Kajala bigasakuza.

    Urebye aba avuga ko Harmonize akwiye guhagarika kumuteza urubwa kuko atari we watumye yicuza icyahagaritse urukundo rwe na Frida Kajala ko byatewe no kumuca inyuma agatereta umukobwa we Paula Kajala mbese agatereta umwana na nyina.

    Paula wacaga inyuma nyina! afite imyaka 18

    Mu kumenyekanisha iyi ndirimbo yashyize ‘Cover’ yayo kuri instagaram ye maze ayiherekesha amagambo agaragaza ko Harmonize akwiriye gusaba imbabazi umwana na nyina. Yagize ati 'Ni byiza guceceka kubera ko iyo ubabajwe ufite umuryango n'inshuti nabo barababara. Mu gihe wakoze ikosa ni byiza gusaba imbabazi ubwo ni bwo bumuntu na none uwo muntu wagukoreye ubugome akagira n'urwango mubwire ko urwo rwango nta kiza rwubaka'.


    Mu kumenyekanisha iyi ndirimbo Rayvanny yabwiye amagambo akomeye Harmonize

    Ku mugoroba wo kuwa Mbere tariki 12 Mata 2021, Harmonize yashyize hanze indirimbo yageneye Kajala bakundanye amezi abiri gusa bagatandukana. Muri iyi ndirimbo yumvikana agaruka ku makosa ye agasaba Kajala kutazashyira amabanga yabo hanze mu rwego rwo gusigasira umutakano w'ubuzima bw’ejo hazaza. Aba agaruka kandi ku kuntu bose bari barahanye amasezerano yo kuzarambana ariko biza kuzamo kidobya.

    Harmonize aherutse kumukorera indirimbo yise “Vibaya” 

    Yaramwinginze amusaba kutazashyira hanze ubwambure bwe kuko nta na kimwe byahindura cyangwa byamara. Ibi bishatse kuvuga ko n'ubwo bamaranye amezi abiri gusa, bagiranye ibihe bihambaye mu kwinezeza no gushimishanya.


    UMVA HANO INDIRIMBO NYAMAZA YA RAYVANNY

    UMVA HANO INDIRIMBO VIBAYA YA HARMONIZE

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/104723/ku-myaka-18-yacaga-inyuma-nyina-byamenyekanye-ko-harmonize-yateretaga-umwana-na-nyina-104723.html

  • Abakozi barenga 800 bakoreraga MINAGRI baguye muri Jenoside yakorewe Abatutsi –

    Mu byifuzo byatangiwe mu Nama y’Umushyikirano yo mu 2015, harimo ko za minisiteri n’ibigo bya Leta byazakora ubushakashatsi bwihariye ku mateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi, hagamijwe kumenyekanisha ukuri n’umwihariko wa buri gace n’ibigo.

    Ibyo byashingiwe ku kuba ubwinshi mu bushakashatsi bukorwa buba buri ku rwego rw’igihugu, bityo umwihariko wa buri kigo cyangwa minisiteri ntubashe kugaragara.

    Ni muri ubwo buryo MINAGRI yatangije ubwayo bushakashatsi, bwakozwe bukuriwe na Prof François Masabo, uhamya ko buzafasha kumenya ingaruka za Jenoside muri iyo minisiteri.

    Prof Masabo ysobanuye ko ubu bushakashatsi ari “Uburyo bwo guha icyubahiro abazize Jenoside kuko kubamenya, kubibuka no kububakira inzibutso ni ukubaha icyubahiro. Ikindi kandi ni ugushyigikira abarokotse, bakabasha kubona ko ayo mateka yabo agaragara, ububi bwa Jenoside bukagaragara, ari naho buri wese afata ingamba zo kuyikumira.”

    Uwo mushakashatsi yavuze ko iyo nyigo ifite intego zo kugaragaza amateka n’imiterere by’iyo minisiteri, kwerekana imibereho y’Abatutsi n’imibanire yabo n’abandi bakozi n’inzego mbere ya 1990, kugaragaza itegurwa rya Jenoside n’uko yagenze muri iyo minisiteri no kwerekana imibereho y’Abatutsi muri minisiteri nyuma yo kubohora igihugu.

    Ubu bushakashatsi bwerekana “Urutonde n’imyirondoro by’abari abakozi ba MINAGRI bazize Jenoside n’abo mu miryango yabo bayirokotse”.

    Prof Masabo yakomeje ati “Muri ubu bushakashatsi habayeho no kugaragaza ubuhamya bw’abakoze muri iyi minisiteri barokotse Jenoside.”

    Abo bazafasha gusobanura uko abayobozi b’iyo minisiteri bitwaye muri ayo mateka, hanasobanurwe uburyo bwakoreshejwe mu kwica Abatutsi.

    Magingo aya, hari amakuru menshi yamaze kuboneka muri ubwo bushakashatsi cyane cyane ashingiye ku buryo abayobozi b’ibigo n’imishinga byari bishamikiye kuri iyo minisiteri babibye urwango mu bakozi bakabateza umwiryane ndetse bagafatanya n’abasirikare gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside barema imitwe y’Interahamwe.

    Prof Masabo yagize ati “Abayobozi b’ibigo bagize uruhare rukomeye mu gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside. Twavuga nka Bagaragaza Michel, Ndabarinze Juvénal, Kamodoka Denis, Musema Alfred, Nsabimana Callixte, Komayombi Pascal, Kageruka n’abandi.”

    MINAGRI ni imwe muri minisiteri zari zikomeye mbere ya Jenoside cyane ko yari ifite n’ibigo byinshi biyishamikiyeho, ndetse ikagira imishinga myinshi hirya no hino mu gihugu. Mu 1993 abakozi bayo basagaga 5.900, Jenoside ihitana abarenga 800 muri bo.

    Abakozi ba MINAGRI barenga 800 bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi

  • Gakenke: Ibitaro bya Gatonde Perezida Kagame yemereye abaturage byatangiye kwakira abarwayi –

    Ibyo bitaro byatangiye kubakwa muri Gicurasi 2017, bikaba byatangiye kwakira abarwayi kuri uyu wa Gatatu tariki ya 14 Mata 2021, nyuma yo kuzura bitwaye miliyari 2,8 Frw.

    Ni ibitaro byubatse mu Murenge wa Mugunga, mu Karere ka Gakenke bifite ubushobozi bwo gutanga serivise ku baturage barenga ibihumbi 100 baturuka mu mirenge itandatu yo mu Karere ka Gakenke, bajyaga bakora ingendo ndende bagiye kwaka serivise z’ubuvuzi mu bitaro bya Nemba mu Gakenke no mu bitaro bya Shyira muri Nyabihu.

    Abo baturage baruhutse ingendo ni abo mu mirenge ya Busengo, Janja, Muzo, Mugunga, Rusasa na Cyabingo. Ni ibitaro bihuza ibigo nderabuzima bya Nyundo, Rutake, Gatonde, Janja, Busengo na Rusoro.

    Umuyobozi Mukuru w’Ibitaro bya Gatonde, Dr Dukundane Dieudonné, yavuze ko bifite ubushobozi bwo kwakira abarwayi 60 kuko ari byo bitanda bifite ariko hariho n’abazajya bivuza bataha.

    Yongeyeho ko ibi bitaro bizafasha abaturage kubona serivise z’ubuzima hafi yabo. Ati “Ubundi ibitaro twari dufite ni ibya Nemba ku buryo nk’umuturage byamutwaraga amasaha agera kuri atanu ngo agere i Nemba, abaturage bari bafite ikibazo gikomeye bivuze ko baruhutse imvune zikomeye.”

    Bizajya bivura indwara zirimo iz’amaso, amenyo, ubugorangingo n’izindi zitandukanye.

    Bamwe mu barwayi bakiriwe kuri ibyo bitaro bwa mbere bavuze ko baruhutse ingendo bakoraga bajya ku Bitaro bya Nemba n’ahandi kwivuza kandi bishimira serivise nziza bahawe bakigera kuri ibyo bitaro bishya bahawe n’Umukuru w’Igihugu.

    Usibye kuba ibyo bitaro bigiye kujya biha abaturage serivise z’ubuzima, mu kubyubaka abiganjemo urubyiruko bahawe akazi k’imirimo y’amaboko kabinjirije amafaranga.

    Dr Dukundane yabwiye IGIHE ko kugeza ubu mu bakozi 127 bagenwe ko bazakora kuri ibyo bitaro, hamaze kugera 58 barimo abaforomo 25, ababyaza barindwi, abanganga bakuru (abadogiteri) bane, abavura izindi ndwara 11, abafasha mu miyoborere y’ibitaro 11.

    Ati “Ni ukuvuga ngo twemerewe abakozi 127, muri bo tukaba dufite 58. Ni ukuvuga ngo turi kubura abakozi 69.”

    Yashimangiye ko ari ibitaro byaje bikenewe kuko hari abavaga i Gatonde bakajya kwivuza ku Bitaro bya Nemba bakoze urugendo rwa kilometero zisaga 50, abandi bakajya ku bya Shyira aho babanza kwambuka uruzi rwa Mukungwa.

    Abarwayi batangiye kwakirwa kuri ibi bitaro

    Ibitaro bya Gatonde bifite ubushobozi bwo kwakira abantu 100 000

    Ni ibitaro Perezida wa Repubulika yari yaremereye abaturage

    Ni ibitaro bifite ibikoresho bigezweho

    Ibi bitaro bifite ibitanda 60 bizajya byakira abarwayi

  • Perezida Kagame yayoboye Inama y’Abaminisitiri yitezwemo ingamba nshya zo kurwanya Covid-19 –

    Iyi nama yabereye muri Village Urugwiro, yitabirwa n’abagize Guverinoma nk’uko biteganywa n’amategeko. Iyaherukaga yari yabaye ku wa 15 Werurwe uyu mwaka.

    Amategeko agena ko umuntu wese ugize Inama y’Abaminisitiri aba agomba kwitabira inama zayo, gusiba byemerwa iyo hari impamvu nko kuba umuntu arwaye bikomeye cyangwa se ari mu butumwa bwa Leta.

    Icyo gihe kandi nabwo umuntu utabonetse agomba kubanza kubisabira uruhushya rwa Perezida wa Repubulika abicishije kuri Minisitiri w’Intebe.

    Usibye abagize Guverinoma, abandi baba bagomba kwitabira iyi nama mu buryo buhoraho ni Umuyobozi w’Ibiro bya Perezida wa Repubulika. Undi uyitabira utari mu bagize Guverinoma ni Umunyamabanga Mukuru w’Ubunyamabanga bw’Inama y’Abaminisitiri hamwe n’ Abanditsi b’Inama y’Abaminisitiri. Bitewe n’impamvu runaka, bishobora kuba ngombwa ko hatumirwa abandi bantu kugira ngo bagire icyo bungura Inama y’Abaminisitiri ku bibazo byihariye biri ku murongo w’ibyigwa.

    Inkuru wasoma:

    Ibyo wamenya ku mitegurire y’Inama y’Abaminisitiri n’uburyo ibyemezo bifatwa

    Amafoto: Village Urugwiro


  • Huye: Imiryango 50 y’abasigajwe inyuma n’amateka ikeneye ubutabazi bwihuse –

    Iyo miryango ituye mu Mudugudu wa Mataba mu Kagari ka Buhoro. Bamwe mu bayigize bavuga ko imibereho yabo itifashe neza kuko inzu babamo ziva bigatuma mu gihe cy’imvura barara bahagaze.

    Muhawenima Claudine ati “Inzu zirasenyuka zikatugwaho dufite ubwoba ko abana bacu zizabagwira nijoro bagapfa. Iyo imvura iguye turara duhagaze kuko zirava.”

    Ikindi kibazo bafite ni uko umugabo n’umugore ndetse n’abana babo bakuru barimo abasore n’inkumi, bararana ku buriri bumwe kubera ko inzu babamo ari nto zifite icyumba kimwe.

    Hari umugore wagize ati “Mfite umugabo kandi maze kugira n’umwana w’umusore w’imyaka 16 n’umukobwa w’imyaka 17, twese ni ukuryama hamwe mu buriri bumwe.”

    Hari inzu imwe babyiganiramo ari imiryango itatu kandi buri muryango ugizwe n’umugore, umugabo n’abana.

    Mu byifuzo byabo basaba ubuyobozi kubatabara bagashakirwa ahandi ho kuba kuko bahangayitse muri ibi bihe.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Umurenge wa Karama, Kabalisa Arsène, aherutse kugaragaza ikibazo cy’iyo miryango mu nama yari yahuje abayobora inzego z’ibanze mu Karere ka Huye n’abafatanyabikorwa.

    Ati “Mu Murenge wa Karama nyobora hari ikibazo gikomeye ku buryo nkeneye ubufasha bw’abafatanyabikorwa n’akarere. Mfite imiryango myinshi y’abahejwe inyuma n’amateka ikeneye inkunga ya buri wese kugira ngo nabo baze mu iterambere.”

    “Mfite imiryango igera kuri 50 ituye ahantu hamwe; kimwe mu byo mbona cyakemura ikibazo bafite ni uko habonetse ubushobozi twabubakira umudugudu ntangarugero (IDP Model Village) bagatuzwamo ariko tugashyiramo n’abandi Banyarwanda, hari aho byafasha kandi hari n’icyo byatanga.”

    Kabalisa yavuze ko nk’ubuyobozi bw’Umurenge begereye iyo miryango barayiganiriza, yemera kubana mu buryo bwemewe n’amategeko kuko abayigize babanaga batarasezeranye.

    Ati “Barabyemera ndabashyingira mbakorera ibirori, mbona icyo giciyemo kandi birashoboka. Baturanye rero n’abandi nibura bari mu nzu zimeze neza mwaba mubafashije natwe mudufashije.”

    Hari ababyeyi babana mu nzu n’abana babo bafite abagore

    Kabarisa asobanura ko ikibazo cy’iyo miryango gihangayikishije cyane kuko aho bigeze inzu imwe isigaye ibamo imiryango myinshi, aho usanga hari n’aho ababyeyi babana n’abana babo bashatse abagore.

    Ati “Uretse kuba inzu zabo zishaje zaranasenyutse, banabamo ari benshi. Inzu imwe ntabwo ari umuryango umwe uyibamo; babamo ari benshi, usanga umubyeyi abana mu nzu n’abana be bashatse abagore.”

    Akomeza avuga ko ku bufatanye n’izindi nzego bari kurebera hamwe uko icyo kibazo cyakemuka, iriya miryango ikabona aho kuba hameze neza.

    Ati “Ni ikibazo kiduhangayikishije kandi kidukomereye ariko tuzafatanya n’inzego zose, ku buryo nibura aho imvura igabanukira mu kwezi kwa karindwi n’ukwa Munani twafatanya n’ubuyobozi bw’akarere ndetse n’izindi nzego tukareba uko twakemura ikibazo cya bariya baturage.”

    Kabalisa yavuze ko bateganya kubikora mu buryo butatu, burimo gufatanya n’abaturage mu gutanga umuganda wo kububakira uko bashoboye no gukoresha uburyo bwa gahunda ya VUP yo gufasha abatishoboye.

    Hari kandi gukora ubuvugizi kugira ngo iyo miryango y’abasigajwe inyuma n’amateka, ituzwe mu mudugudu hamwe n’abandi Banyarwanda aho gukomeza gutura yonyine.

    Ati “Nabo babeho nk’uko abandi Banyarwanda babayeho, bareke gukomeza gutekereza mu myumvire yabo bonyine. Ibyo byazazamura imibereho yabo kuko n’imyumvire izahinduka.”

    Bamwe mu baturage bo mu Kagari ka Buhoro bavuga ko imibereho abo basigajwe inyuma n’amateka babayemo ibabaje, bityo hakwiye kugira igikorwa.

    Basanga ikindi gikwiye kwitabwaho ari ukubatuza hamwe n’abandi Banyarwanda kugira ngo imibereho yabo ihinduke, bave mu byo bahoramo by’umwuga w’ububumbyi gusa.

    Nyiraneza Cécile ati “Ikindi kibazo bafite ni kuriya gutura hamwe kwabo bakumva ko nta kindi bashoboye uretse kubumba. Byaba byiza batujwe hamwe n’abandi kugira ngo babigireho gukora no kugira isuku.”

    Umuyobozi w’Akarere ka Huye, Sebutege Ange, yabwiye IGIHE ko mu gihe bagishaka ubushobozi bwo kububakira hari ubundi bufasha bahabwa.

    Ati “Hari imiryango umunani y’abasaza bahabwa inkunga y’ingoboka, bishyurirwa umusanzu w’ubwisungane mu kwivuza, imiryango ine yorojwe muri gahunda ya Girinka, imiryango 14 muri gahunda yo gutanga ubufasha bukomatanije yahawe ihene. Abadabwa inkunga y’ingoboka bose bahabwa akazi muri VUP.”

    Hirya no hino mu turere aho abasigajwe inyuma n’amateka bagiye batuzwa mu midugudu hamwe n’abandi Banyarwanda, byabafashije guhindura imyumvire ku buryo muri iki gihe ubona bakora akazi gatandukanye kabafasha kubaho kandi ukabona ko n’imibereho yabo yahindutse.

    Bakaneye kubakirwa kuko aho baba hameze gutya, hashyira ubuzima bwabo mu kaga

    Basaba ko ubuyobozi kubatabara kuko iyo imvura igiye mu masaha y’ijoro barara bahagaze

    [email protected]


  • Ibya Sam Karenzi na Sadate byagarutse bushya, nyuma y’uko muri RIB byanze ikindi kirego muri RMC #rwanda #RwOT

    Nyuma y’uko atwaye ikirego muri RIB arega Sam Karenzi ntibikunde, Munyakazi Sadate yongeye gusubira muri RMC(urwego rw’abanyamakuru bigenzura) aho bari banze kwakira ikirego cye kubera kubasuzugura, arega uyu munyamakuru na Radio10 kumusebya.

    Tariki ya 19 Werurwe 2021, umunyamakuru w’imikino wa Radio10 mu kiganiro 'Urukiko’, Sam Karenzi yasobanuye uburyo uwahoze ari umuyobozi wa Rayon Sports, Munyakazi Sadate yifashishije umukozi wa RIB bakamutumira kuri sitasiyo mu buryo bunyuranyije n’amategeko bashaka guhita bamufunga.

    Icyo gihe yatumijwe kuri Sitasiyo ya Kicukiro kandi aba Gasabo ari naho akorera.

    Ikibazo cya Sam Karenzi na Munyakazi Sadate kimaze igihe, kuva ubwo Sadate yari umuyobozi wa Rayon Sports, baje gushyamirana ubwo Sam Karenzi yagaragazaga ko uyu muyobozi yishe iyi kipe akwiye kuva ku buyobozi.

    Muri iki kiganiro cyabaye tariki ya 19 Werurwe, Sam Karenzi yavuye imuzi ikibazo cye na Sadate aho yavuze ko nta handi hantu bajya bahurira uretse igihe bari mu bibazo bya Rayon Sports(umwaka ushize).

    Aha yavuze ko haje no gushingwa gurupe ya WhatsApp ishyigikiye Sadate na we ayibamo igamije kugirira nabi uyu munyamakuru.

    Muri iki kiganiro ubwo yavugaga uburyo Sadate yakoranye na RIB ikamutumizaho ari umuntu yifashishije mu buryo bunyuranyije n’amategeko kugira ngo ahite afungwa.

    Muri iki kiganiro niho Munyakazi Sadate yongeye gukura ikirego ajya kurega Sam Karenzi na Radio10 muri RMC.

    Nk’uko bigaragara mu ibaruwa ISIMBI ifitiye kopi yo ku wa 6 Mata 2021 RMC isubiza ikirego cya Munyakazi Sadate cyo ku wa 19 Werurwe 2021, bamumenyesheje ko ikirego cye gifite ishingiro ariko bitewe n’uko yasuzuguye RMC(mu kirego cya mbere) ikirego cye kitakirwa kuko batizeye ko n’ubundi uburyo bazakiza urubanza azabyizera.

    Iyi baruwa igira iti' RMC irabamenyesha ko yakiriye ikirego cyanyu Kandi isanga gifite ishingiro, ariko ishingiye ko tariki 17 Ukuboza 2020, Komite Ndangamyitwarire yayo yemeje ko impande zombi zarebwaga n’ikirego mwari mwagejeje kuri RMC, zisabana imbabazi kubera amakosa yari yagaragaye ku mpande zombi, umunyamakuru Karenzi Samuel[Sam Karenzi] akazibasaba ariko mwe ntimuzimusabe, bigaragaza ko icyemezo cya Komite Ndangamyitwarire ya RMC mwagisuzuguye ntimucyubahirize kugeza uyu muusi'

    Yakomeje igira iti' RMC irasanga nta kizere ko n’ibindi byose Komite Ndanganyitwarire yasuzuma mwabiha agaciro. Ku bw’ iyo mpamvu, turabamenyesha ko twasuzuma icyifuzo cyanyu ari uko mugaragaje ko mwubahirije icyemezo cya Komite Ndangamyitwarire yasuzumye ikirego cya mbere.'

    Icyo gihe mu Kuboza 2020, basanze hari amakosa Sam Karenzi yakoreye Sadate nk’umunyamakuru na Munyakazi Sadate na we hari ayo yakoreye Sam Karenzi babategeka gusabana imbabazi Karenzi arabikora ariko Sadate we arabyanga ari nayo mpamvu RMC yari yanze gusuzuma ikirego cye.

    Nk’uko kandi bigaragara mu butumwa bunyuze kuri Email, ISIMBI yabashije kubona, Sadate akimara kubwirwa ko agomba kubanza gusaba imbabazi Sam Karenzi yandikiye RMC ayimenyesha ko kwanga kuburanisha ikirego cye kandi gifite ishingiro kuko yanze gusaba imbabazi z’ibyo atemera ari ukumurenganya kandi ko ikirego cya mbere kidakwiye guhuzwa n’icya kabiri.

    Yakomeje amenyesha RMC ko nta kibazo na kimwe cyo mu itangazamakuru azongera kuyigezaho, nazajya agirira ikibazo mu itangazamakuru azajya yitabaza inkiko zisanzwe.

    RMC nyuma yo kubona Email ya Munyakazi Sadate ikaba yafashe umwanzuro wo kuburanisha iki kirego ndetse impande zombi zikazitaba ku munsi w’ejo ku wa Kane tariki ya 15 Mata 2021.

    Mu gushaka kumenya icyo impande zombi zibivugaho ISIMBI yavugishije Munyakazi Sadate maze avuga ko ntacyo yatangaza ku kirego cya kabiri ndetse ko n’imbabazi ntazo yasaba kuko nta kosa azi yakoze.

    Ati 'gusaba imbabazi zo ntazo twasaba kuko nta kosa nzi twakoze, gusaba imbabazi gusa kuko umuntu akubwiye ngo zisabe ntabyo nakora, n’aho ibyikirego cya kabiri byo ntacyo nabivugaho, numvise ko gishobora kuzaburanishwa ejo ariko ntacyo nabivugaho.'

    Ku ruhande rwa Sam Karenzi na we yabwiye ISIMBI ko yafashe umwanzuro wo kutazagira ikintu na kimwe yongera kumuvugaho ari ukubiharira inzego amuregera.

    Ati' Nafashe icyemezo ko ntazongera kugira icyo muvugaho, inzego andegera zifite abantu bashishoza bazabireba kuko sinzishidikanyaho! Naho we rwose mbona wagira ngo baramundoze”.

    Munyakazi Sadate yayoboye Rayon Sports kuva muri Nyakanga 2019 kugeza muri Nzeri 2020 ubwo yeguzwaga, yagiye ashinjwa amakosa atandukanye yatumye iyi kipe ijya mu bibazo nko gushwana n’abaterankunga, kubeshya n’ibindi, muri ibyo bibazo niho yaje kugiranira ibibazo n’umunyamakuru Sam Karenzi wari ku isonga mu bagaragaza ibibazo yateje iyi kipe

    Inkuru bijyanye wasoma: Imvano y’ikibazo cya Sadate na Sam Karenzi

    Sam Karenzi ku munsi w’ejo azaburana na Sadate muri RMC, ibibazo byabo bimaze igihe

    Sadate arega Sam Karenzi kumusebya binyuze mu itangazamakuru

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/ibya-sam-karenzi-na-sadate-byagarutse-bushya-nyuma-y-uko-muri-rib-byanze-ikindi-kirego-muri-rmc

  • MINEDUC yatangaje gahunda y’ingendo ku banyes… – #rwanda #RwOT

    Ku wa Kane abanyeshuri bazerekeza ku bigo bacumbikirwa ni abari mu turere twa Nyarugenge, Gasabo na Kicukiro mu Mujyi wa Kigali; Nyanza mu Ntara y'Amajyepfo, Musanze mu Ntara y'Amajyaruguru, Nyamasheke na Rusizi mu Ntara y'Uburengerazuba ndetse na Rwamagana, Kayonza mu Ntara y'Iburasirazuba.

    Ku wa Gatanu tariki 15 Mata 2021 hazagenda abanyeshuri biga mu bigo biri mu turere dukurikira; Huye, Gisagara mu Ntara y'Amajyepfo; Gakenke mu Ntara y'Amajyaruguru, Ngororero, Nyabihu mu Ntara y'Iburengerazuba na Bugesera mu Ntara y'Iburasirazuba.

    Ku wa Gatandatu tariki 16 Mata 2021 hazagenda abanyeshuri biga Ruhango, Nyamagabe, Nyaruguru mu Ntara y'Amajyepfo; Gicumbi, Rulindo mu Ntara y'Amajyaruguru, Karongi, Rutsiro mu Ntara y'Iburengerazuba na Ngoma, Kirehe mu Ntara y'Iburasirazuba.

    Ku Cyumweru tariki 17 Mata 2021 hazagenda abanyeshuri bo muri Muhanga, Kamonyi mu Ntara y'Amajyepfo, Burera mu Ntara y'Amajyaruguru, Rubavu mu Ntara y'Iburengerazuba, Gatsibo, Nyagatare mu Ntara y'Iburasirazuba.

    Mineduc yasabye ababyeyi kohereza abana babo ku ishuri hakiri kare kugira ngo bahagere bitarenze saa kumi n'imwe z'umugoroba.

    Iyi Minisitiri kandi ivuga ko mu gihe cyo gusubira ku ishuri, abanyeshuri bagomba kuba bambaye umwambaro w'ishuri.

    Ababyeyi basabwe guha abanyeshuri amafaranga y'urugendo azabajyana n'azabagarura mu biruhuko bisoza umwaka.

    Abanyeshuri basabwe kubahiriza amabwiriza yose yo kwirinda Covid-19 haba mu ngendo no ku mashuri.

    Mineduc yavuze ko abanyeshuri bajya mu zindi Ntara banyuze i Kigali bazajya bahagurukira kuri Stade Amahoro.



    Gahunda y’ingendo ku banyeshuri biga bacumbikirwa

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/104743/mineduc-yatangaje-gahunda-yingendo-ku-banyeshuri-biga-bacumbikirwa-basabwa-kwirinda-covid–104743.html

  • Gen Sekamana wari Perezida wa FERWAFA yeguye #rwanda #RwOT

    Amakuru avuga ko yeguye ku mpamvu ze bwite ngo kuko atari agishobora kubangikanya izi nshingano n’ibyo asanzwe akora bimutunze.

    Itangazo ry’Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru mu Rwanda (FERWAFA) rivuga ko Brig Gen (Rtd) SEKAMANA Jean Damascène Kuri uyu wa Gatatu tariki 14 Mata 2021, yandikiye abanyamuryango ba FERWAFA abamenyesha ubwegure bwe ku mwanya wa Perezida wa FERWAFA.

    Iri tangazo rivuga ko Brig Gen (Rtd) Sekamana Jean Damascène yandikiye abagize Inteko Rusange ya FERWAFA abamenyesha ko yeguye ku bushake bwe.

    Iyi baruwa ivuga ko Brig Gen (Rtd) Sekamana Jean Damascène yagize ati 'Gukurikirana iby’umupira w’amaguru binsaba umwanya munini n’imbaraga nyinshi kuko ari ngombwa kubikurikirana umunsi ku munsi. Ibi bikaba binsaba kubikora nk’akazi gasanzwe ka buri munsi. Ndasanga kubikomatanya n’izindi nshingano zanjye bwite byagira ingaruka zitari nziza ku iterambere ry’umupira w’amaguru.'

    Muri iyi baruwa kandi Rtd Brig Gen Sekamana yashimiye abanyamuryango ba FERWAFA ikizere bamugiriye no ku bufatanye bamugaragarije mu gihe yari amaze mu nshingano.

    Brig Gen (Rtd) Sekamana Jean Damascène yari amaze imyaka itatu ayobora FERWAFA muri manda y’imyaka ine yatorewe mu matora yabaye tariki 31 Werurwe 2018 ubwo yatsindaga Rurangirwa Louis bari bahanganye.

    Brig. Gen. (Rtd) Jean Damascène Sekamana w’imyaka 63 y’amavuko, yari yatorewe uriya mwanya yeguyeho, nyuma y’igihe gito ubwo yari agiye mu kiruhuko cy’izabukuru ubwo yari afite ipeti rya Brigadier General mu girisirikare cy’u Rwanda.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/Imikino/article/Gen-Sekamana-wari-Perezida-wa-FERWAFA-yeguye