Blog

  • Impuruza ku bapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi bitwikiriye umutaka w’ubwisanzure kuri YouTube –

    Iyi nkundura idasanzwe yahereye mu bakuze bagoreka nkana amateka y’ibyo banyuzemo bakabonesha amaso yabo ariko inagera ku bato batamitswe ingengabitekerezo yo ku ishyiga bigatuma bashabukira kugendera muri uwo murongo.

    Abenshi bakora ibi bikorwa babinyuza kuri YouTube, Facebook, Twitter n’ahandi barimo abasize bakoze Jenoside yakorewe Abatutsi bakomeje gukwirakwiza amatwara agamije kuyihakana no kuyipfoba, bakiyongeraho ababakomokaho biyemeje kusa ikivi cyabo.

    Ibyo byiciro ariko byiyongeraho abagizweho ingaruka na Jenoside yakorewe Abatutsi ariko bakaba barahisemo gutera ingabo mu bitugu abayipfobya ku bwo gushaka indamu cyangwa izindi mpamvu.

    Aba bose bitewe no kuba basangiye umugambi wo gupfobya usanga basananirana muri urwo rugendo aho bameze nk’abafite agatsiko bakoreramo kavuga ibintu biri mu mujyo umwe kandi ugasanga banashyigikirwa n’abari iyo mu mahanga.

    Mu bari ku ruhembe harimo uwitwa Uzaramba Karasira Aimable wamenyekanye nka ‘Professor Nigga’ wifashisha shene ya YouTube mu gukwirakwiza amagambo afatwa nk’uburozi ku rubyiruko n’abandi bamukurikira.

    Karasira uyu, ni umuhanga cyane waminuje ibya Mudasobwa ndetse ni byo yigishaga muri Kaminuza y’u Rwanda, Ishami ry’Ikoranabuhanga mbere yo kwirukanwa azira imyitwarire idahwitse. Ubumenyi afite ntiwashidikanya ko azi neza ibiteganywa n’amategeko, ibyo avuga ndetse n’icengezamatwara ari gushaka kwinjiza mu bakiri bato akoresheje imbuga nkoranyambaga.

    Uyu Karasira Aimable aherutse gukorana ikiganiro na Agnès Uwimana Nkusi, cyatambutse kuri shene z’aba bombi, gusa ibyakivugiwemo bikomeretsa abatari bake hanze aha ndetse bamwe bahita batangira kucyamaganira kure.

    Iki kiganiro Karasira yahuriyemo na Uwimana cyahawe umutwe ugira uti “Karasira avuze ku bumwe n’ubwiyunge, ni inde wiyunga n’undi, nta kuri n’amateka, ntibizagerwaho”.

    Mu minota 42 ikigize, Karasira ayimara asa n’uwihariye ijambo ariko ibyo avugamo byose bigusha mu murongo wo kuyobya abatazi neza amateka by’umwihariko urubyiruko.

    Muri rusange iki kiganiro cyose cyumvikanamo ukugoreka amateka gukabije, gutesha agaciro imbaraga za FPR Inkotanyi mu guhagarika Jenoside yakorewe Abatutsi ndetse aba bombi bagerageza guhakana ubumwe bw’Abanyarwanda bahisemo, ahubwo bakagaragaza ko basabwa kwiyunga ku gahato.

    Hari aho Karasira avuga ko “Kubwira Umucikacumu ngo bagusenyeye inzu ahubwo emera ubane nawe [uwakwiciye abantu], ntumuzaniye abantu yapfushije…”

    Akomeza agira ati “1994 hajemo intambara, FPR ikunda kugihunga cyane ntabwo ikunda ko bavuga intambara, ivuga guhagarika Jenoside kandi intambara yari yaratangiye mu 1990 haza imishyikirano […]. Bakunda guca ku ruhande ikintu bita intambara kandi iyo ntambara yari yaratangijwe na FPR ishaka gufata ubutegetsi.”

    Ugushimangira ko mu 1994, mu Rwanda hatabaye Jenoside yakorewe Abatutsi ahubwo ari intambara, bihabanye cyane n’ibikubiye mu Itegeko Nshinga rya Repubulika y’u Rwanda ndetse bikaba byaremejwe n’Umuryango w’Abibumbye ko mu Rwanda habaye Jenoside kandi yakorewe Abatutsi.

    Karasira avuga ko FPR yatangije intambara ikarenga ku masezerano ya Arusha, maze indege ya Habyarimana ikaraswa ari naho Uwimana ahita amubaza ati “Ni ukuvuga ngo abarashe iriya ndege ni abarenze kuri ariya masezerano?”

    Karasira nawe ahita amuvugiramo ati “Byabaye imbarutso, ni ukuvuga ngo abarashe iriya ndege bamenyekanye na bo bajya mu mateka, ni bwo hahise haba imbarutso Jenoside iraba […] Ibyo iyo ubizanye FPR ivuga ko ugaragaje ingengabitekerezo, ntibashaka ko hagaragara ko hari amakosa bagize.”

    Ibivugwa na Karasira hano bihabanye no kuba Jenoside yakorewe Abatutsi ari umugambi wateguwe, ukigishwa ndetse ukanashyirwa mu bikorwa n’Ubutegetsi bwa Guverinoma ya Juvénal Habyarimana n’ubwamubanjirije.

    Ubushakashatsi butandukanye bwagiye buvuga ibitandukanye ku ihanurwa ry’iyo ndege yari itwaye Habyarimana na mugenzi we w’u Burundi, Cyprien Ntaryamira n’abandi bagenzi icyenda bavuye mu bikorwa by’Amasezerano y’Amahoro ya Arusha, gusa ubwinshi buhuriza ku kuba yarahanuriwe mu bice bya Kanombe byarindwaga n’ingabo ze.

    Hari abakurikiranira hafi bavuga ko amagambo ya Karasira ari nk’amwe ya Bemeriki Valerie cyangwa se Kantano [aba bombi bari abanyamakuru mu gihe cya Jenoside ndetse bakoresheje intwaro yabo y’itangazamakuru mu kubiba urwango no guhamagarira Abahutu gukora Jenoside] kuko na we arimo gushishikariza abantu kwanga ubutegetsi ariko cyane cyane ashimangira ingengabitekerezo ya Jenoside yamwokamye afatanije na bagenzi be.

    Akabaye icwende!

    Umunyarwanda yaciye umugani agira ati ‘Akabaye icwenda ntikoga n’iyo koze ntigacya ndetse n’iyo gacyeye ntigashira umunuko’. Ibikorwa bya Agnès Uwimana by’umwihariko ibiganiro akomeje gukora afatanyije na mugenzi we, Karasira ntibyatungurana kuko ni ko yahoze.

    Kuba Agnès Uwimana yahakana akanapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi ndetse akavuga ko ‘ari umuvugizi w’Abahutu’ ntabwo ari ibintu byatungura uwo ariwe wese umuzi neza. Uyu mugore ubarizwa mu Karere ka Kamonyi, si ubwa mbere akurikiranyweho icyaha cy’ingengabitekerezo ya Jenoside kuko mu 2010, yigeze kugikurikiranwaho n’inkiko.

    Uwimana Agnès yafashwe tariki ya 10 Kamena 2010, yigeze gukurikiranwa ku byaha bitandukanye birimo n’ibyo yari yarigeze gufungirwa umwaka umwe kuva muri Mutarama 2007 ahamijwe icyaha cyo gusebanya.

    Tariki ya 4 Gashyantare 2011, Urukiko Rukuru rwamukatiye igifungo cy’imyaka 17 nyuma yo kumuhamya ibyaha bine ari byo kuvutsa igihugu umudendezo, gupfobya Jenoside, Gusebya umukuru w’igihugu no Kubiba amacakubiri no kuyakwirakwiza mu Banyarwanda.

    Iki gihano cyaje kuvanwa ku myaka 17 n’ihazabu ya 250.000 Frw yari yarakatiwe n’Urukiko Rukuru, ahabwa imyaka 4, yakatiwe amaze ibiri muri gereza.

    Iki gifungo yagikatiwe nyuma yo gusesengura ibikubiye mu nyandiko z’Ikinyamakuru Umurabyo zanditswe na Uwimana Nkusi Agnès, rwamuhanaguyeho icyaha cyo gupfobya Jenoside, n’icyo gukurura amacakubiri.

    Inzego zatereye agati mu ryinyo?

    Amateka ya Jenoside Abanyarwanda banyuzemo, nta muntu ukwiye kwifuza ko bongera gusubira mu bihe byo guhembera inzangano, amacakubiri n’ibindi byose bishobora kubasubiza muri ayo mahano karundura yasize Abatutsi basaga miliyoni bishwe.

    Niba koko Abanyarwanda baritoreye Itegeko Nshinga ndetse bakaba bemera ibyo riteganya birimo kuba nta muntu n’umwe uri hejuru y’amategeko, niyo ya mpamvu hari abatangiye urugamba rwo gusaba inzego zirimo Urwego rw’Ubugenzacyaha, RIB, ndetse n’Ubutabera bw’u Rwanda gukirikirana aba bantu barimo Karasira na Uwimana.

    Nyuma yo kubona ko iki kibazo cy’abagoreka amateka bagamije guhakana Jenoside yakorewe Abatutsi gikomeje gufata indi ntera, hari abantu bishyize hamwe batanga impuruza ku nzego zishinzwe iyubahirizwa ry’amategeko ngo zikurikirane aba bantu barimo Karasira na Uwimana.

    Abakoresha imbuga nkoranyambaga bagereranyije ubutumwa n’ibiganiro biri gukorwa n’aba ba Karasira, Uwimana n’abandi n’ubwatangwaga n’abanyamakuru barimo Bikindi, Bemeriki Valerie, Kantano, Noheli, Ngeze Hassan n’abandi bazwiho kuba barakoze ubukangurambaga bwo gushishikariza abantu gukora Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Umushakashatsi kuri Jenoside akaba n’Umwanditsi w’Ibitabo, Tom Ndahiro, avuga ko niba u Rwanda rwariyemeje kurwanya jenoside n’ingengabitekerezo yayo, abakwiza ubwo burozi bakoresheje YouTube bari mu Rwanda bakwiye gushyikirizwa ubutabera.

    Mu butumwa yanyujije kuri Twitter yakomeje agira ati “Kudakurikiranwa kw’abarogera Abanyarwanda muri YouTube bigira ingaruka zikomeye cyane. Iy’ingenzi ikaba ari ugutuma ababeshywa bafata nk’ukuri uburozi bacengezwamo.”

    Yakomeje agira ati “Indi ngaruka ikomeye ikururwa n’umuco wo kudahana aba- YouTubers babiba urwango no gusingiza abateguye bakanakora Jenoside, bituma abantu batari bake babifata nk’ibyemewe.”

    Tom Ndahiro avuga kandi ko “Iyo bigeze aho uwateguye akanakora Jenoside asingizwa nk’intungane, uwayihagaritse akavana igihugu ahaga akitwa shitani umuco wo kudahana uba wafashe indi ntera. Ni nacyo gituma abakora ayo mahano biyongera, bakongera n’ubukana mu kuvundereza ubumara bwabo.”

    Uwitwa Kabasinga Florentine yagize ati “Karasira na Uwimana babahaye rugari none barenze umurongo utukura batangiye no kwanduza izina rya RPF hejuru y’inzira ndende yanyuzemo n’amaraso yamenetse ngo RPF ihamye imigabo n’imigambi yo kubaka ubumwe bw’Abanyarwanda. Nta kuregeza bahanwe by’intangarugero.”

    Bizimana Joseph we yasabye Minisitiri w’Ubutabera akaba n’Intumwa Nkuru ya Leta, Busingye Johnston, ko uretse Karasira na Uwimana hari abandi bakwiye gukurikiranwa barimo Niyonsenga Dieudonné uzwi nka Cyuma Hassan, Nsengimana Théoneste washinze shene yitwa ‘Umubavu TV’ n’abandi.

    Ati “Ntabwo Karasira cyangwa Agnes aribo bakwiye gukurikiranwa gusa hari n’abandi rwose ubutabera bwacu bukwiriye gukurikiranira hafi barimo Bagiruwubusa Eric, Ntwali John Williams, Cyuma Hassan Dieudonne, Umuntu ukoresha Twitter handle ya BBC mu Kinyarwanda.”

    Yakomeje agira ati “Ntabwo kuvuga ibi ari amarangamutima yandi, ariko kubona igihugu cyacu nk’u Rwanda, mu myaka tumaze twigobotoye ingoyi y’amacakubiri kandi tukaba twarabonye ububi bw’ayo bariya bavuga yatugejejeho, none ni gute twabemerera bagakomeza kwidegembya koko?”

    Bizimana avuga kandi ko amateka mabi igihugu cyanyuzemo yigishije Abanyarwanda ku kuba ntawe bakwiye kwemerera ko abasubiza aho bavuye. Hari n’abagereranya Jenoside n’igiti kitagomba kurirwa na buri wese.

    Itegeko ryo mu 2013 rishyiraho icyaha cy’ingengabitekerezo ya Jenoside n’ibindi byaha bifitanye isano nayo, rivuga ko guhakana Jenoside bishingiye ku magambo agoreka ukuri kuri Jenoside hagamijwe kuyobya rubanda no kwerekana ko Jenoside yakorewe Abatutsi itateguwe.

    Rikomeza rivuga ko gupfobya bigizwe n’amagambo agabanya uburemere cyangwa ingaruka za Jenoside yakorewe Abatutsi no koroshya uburyo Jenoside yakozwemo.

    Itegeko riteganya ibyaha n’ibihano rigaragaza ko ibyaha by’ingengabitekerezo bihanishwa hagati y’imyaka itanu n’imyaka 15 y’igifungo hiyongereyeho n’ihazabu y’ibihumbi 500 Frw kugeza kuri miliyoni 2 Frw.


  • Kubera iruka rya Nyiragongo, ingendo z’indenge mu bice bimwe na bimwe bya Congo zahagaritswe –

    Izi ngendo zizakomeza guhagarikwa kugeza igihe hazasohoka amabwiriza mashya, bigendanye n’amakuru y’ikirunga nyuma yuko kirutse.

    Iri subikwa ry’izi ngendo rije nyuma y’uko ku munsi w’ejo tariki 24 Gicurasi, Minisitiri ushinzwe ingendo n’itumanaho muri Congo, Chérubin Okende Senga, ategetse ko ikibuga cy’indege cya Goma gikomeza gufungwa ariko icya Kavumu giherereye i Bukavu kigafungurwa.

    Abagenzi bava i Goma [Umurwa Mukuru w’intara ya Kivu y’Amajyaruguru] bajya mu mijyi ya Kinshasa, Lubumbashi, Kindu, Kalemie, Mbuji-Mayi na Kananga bazajya baca ku kibuga cy’indege cya Kavumu kiri Bukavu kuko cyo kiri gukoreshwa.

    Bukavu na Goma ni imijyi yegeranye cyane ndetse urugendo rw’indege ruhuza uduce twombi rufata iminota 15 gusa.

    Izi mpinduka zose zatewe n’iruka ry’ikirunga cya Nyiragongo cyarutse gitunguranye nyuma y’imyaka 19, ndetse kikaba kikiri gukurikiranwa kugira ngo kitangiza ubuzima bw’abantu.

    Impamvu ingendo z’indege zihagarikwa iyo ikirunga cyarutse ni uko imyotsi igiturukamo iba igizwe n’uturahura duto tutagarara, ishobora kwangiza ibice bitandukanye by’indege igakora impanuka, cyangwa se igahuma ikirahure cy’aho umupilote arebera bityo ntabone aho ajya.

    Kuva mu 1935 kugeza mu 2008, Ikigo Mpuzamahanga kigenga iby’indege za gisivili, ICAO, cyatangaje ingendo z’indege 83 zahuye n’imyotsi y’ikirunga ubwo zari mu nzira. Indege umunani muri zo, moteri zazo zarangiritse.

    Iyamenyekanye cyane ni indege ya British Airways 747 yakoze urugendo mu 1982 inyura mu kirere kirimo imyotsi y’ikirunga cyarutse cyo muri Indonesia cyitwa Galunggung, moteri zayo enye zirangirika, gusa ku bw’amahirwe umupilote Eric Moody yakoze ibishoboka ageza indege aho yari igiye amahoro.

    Indege ya Congo Airways yahagaritse ingendo zijya i Goma, Bunia na Isiro kubera iruka ry’ikirunga cya Nyiragongo / Ifoto: 7sur7

  • Nshunguyinka wabaye Minisitiri muri leta ya Kayibanda yitabye Imana bitunguranye –

    Uyu mukambwe yaguye iwe mu rugo i Gahini mu Karere ka Kayonza ejo ku wa Mbere, aho yari atuye kuva atangiye ikiruhuko cy’izabukuru.

    Kuri uyu wa Mbere mu gitondo yasangiye n’abo mu muryango we birangiye abwira umugore we ko yumva afite imbeho amwegamyeho asinzira ubwo ashiramo umwuka nk’uko byatangajwe n’umuhungu we w’imfura, Nshunguyinka Dieudonné. Ati “Yagiye gipfura ntiyigeze yanduranya, yimutse.”

    Yakomeje avuga ko icyo bamwibukiraho ari ibikorwa bya gipfura byamuranze ku bantu benshi birimo gufasha benshi kwiga, guteza imbere akarere akomokamo, gushyira imbere indangagaciro y’urukundo n’ibindi.

    Ati “Benshi bize ku bwe, yakundaga iwabo agaharanira icyateza imbere akarere ke. Ntiyihanganiraga abatandukanwa n’uko badahuje imyemerere ishingiye ku madini n’amoko yazanywe n’abazungu ahubwo yavugaga ko icy’ingenzi ari urukundo rukomoka ku Mana ‘yamuhaye kuramba’.”

    Nshunguyinka François yavukiye i Gahini hitwaga mu Buganza bw’Amajyaruguru, muri Territoire ya Kibungo mu 1936. Yize amashuri abanza n’ayisumbuye kuva mu 1948 kugeza mu 1958, aba umwarimu mu mashuri abanza (1959-1963) nyuma aba umuyobozi mu mashuri abanza.

    Yabaye umukozi wa Perefegitura ya Byumba mu gihe cy’imyaka ine (1964-1967), Perefe wa Perefegitura Gitarama hanyuma Minisitiri w’Imirimo ya Leta n’Ingufu mu 1970-1973.

    Yabaye kandi Perefe wa Perefegitura za Byuma, Cyangugu na Gisenyi (1973-1990), inshingano yirukanywemo ubwo Inkotanyi zatangiraga urugamba bamushinja kuba icyitso.

    Muri Jenoside yiciwe abana batanu asigarana abandi batanu akaba nyuma yayo aribwo yabaye mu basenateri ba mbere batowe mu 2003 aho yavuye mu 2011 ajya mu kiruhuko cy’izabukuru kuri gakondo ye i Gahini ari naho yaguye.

    Nshunguyinka François yitabye Imana bitunguranye ku myaka 85 y’amavuko

  • Kamonyi : Umuturage wamenwe ijisho na DASSO barikuyemo ubu arembeye kwa muganga #rwanda #RwOT

    Aho arwariye, ntabwo bimworoheye kuvuga ndetse no kugira ibyo arya cyane cyane nk’ibimusaba guhekenya kuko n’imisaya yarangiritse kubera inkoni. Abayeho mu bubabare kumwe na Mama we umurwaje, aho ubu yizizira muri byose.

    Nyiraguseruka Rose, Nyina wa Twiringiyimana avuga ko umuhungu we ubu afite ubumuga nyuma yo gukubitwa na DASSO wari mu kazi.

    Avuga ko nyuma yo kubagwa agakurwamo ijisho rimwe, ubu abaganga barimo kurwana no kuvura irindi naryo ryakomeretse. Gusa avuga ko hari icyizere ko iri ryo rizakira nibura akaba ariryo azajya akoresha areba.

    Akomeza avuga ko umuhungu we yakubiswe biturutse ku mucuruzi mu gasantere ko ku Nkambi wamubwiye kumufasha gusohora abantu kuko amasaha yari ageze yo gufunga, hanyuma umwe mu bari aho banywa aho kumva ahubwo aramuhagurukana amufata mu mashati aca ibipesu, ari bwo Aimable ngo yasohokaga ajya guhuruza, abona DASSO n’abashinzwe umutekano arabatakira ariko ngo banga kumwumva.

    Mu kugaruka ava guhuruza, uyu Aimable ngo yakubitanye na wa muhungu baracakirana. Muri uko kugundagurana nibwo DASSO ngo yaje yaka inkoni umwe mu bari ku irondo aza ahuragura Aimable mpaka yikubise hasi arakomeza arakubita.

    Avuga ko umuhungu we, ubwo yakubitwaga na DASSO no kugira ngo agezwe kwa muganga ngo byabaye ah’abaturage bateye hejuru bakamucikisha ngo kuko uyu DASSO atashakaga ko ajyanwa kwa muganga nyuma y’uko yari amaze kumugira.

    Ati'…yafashe inkoni aza ahuragura Mabule mpaka yikubise hasi aragumya amunyukira hasi, amuhondagurira hasi abaturage bavuza induru. Yarakubise imbavu, yarakubise hose, yamumennye amaso n’amatwi, batangiye no gushaka kumujyana kwa muganga arabyanga. Abyanze abaturage bavuza induru baramwamagana, bamutwara bamucikishije, ubwo nibwo bashoboye kumukura aho bamujyana kwa muganga'.

    Akomeza avuga ko bamugejeje ku Kigo Nderabuzima cya Nyamiyaga bakabona ko ntacyo bamukoraho bahitamo kumwohereza ku bitaro bya Remera-Rukoma, aho naho ngo basanze bibarenze bahitamo kumwohereza ku bitaro by’amaso bya Muganza mu Murenge wa Runda ari naho bamubaze bakamukuramo ijisho ryononekaye, bakaba bakirwana no kuvura irindi no kumwitaho mu burwayi n’ububabare nyuma yo kubagwa.

    Uriya mukozi w’urwego rwunganira akarere mu gucunga umutekano (DASSO) Usabuwera Jean Baptiste ukorera mu Kagari ka Ngoma, Umurenge wa Nyamiyaga, yashyikirijwe RIB ya Mugina ku wa 20 Gicurasi 2021.

    Ivomo : Intyoza

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/Amakuru-anyuranye/article/Kamonyi-Umuturage-wamenwe-ijisho-na-DASSO-barikuyemo-ubu-arembeye-kwa-muganga

  • Igice cya II: Dennis na Merna bari ku rutond… – #rwanda #RwOT

    Dennis Koula n’umugore we Merna, bari abantu bakundana bihebuje bapfira umunsi umwe. Bari mu kiruhuko cy’izabukuru mu gace gakize nyaburanga ka La Crosse i Wisconsin aho umugore yigishaga nk'umwarimu. Tariki ya 24 Gicurasi 2010, umuhungu wabo Eric Kaula yakiriye telefoni ku ishuri ryaho aho nyina yakoraga ari umwari w'umuterakiraka bamusaba kumenya impamvu umubyeyi we atageze ku kazi.


    Nyina ntabwo yari yagiye kwigisha uwo munsi, bamuhamagaye kuri Telefone basanga ntayiriho, ni bwo ikigo cy'ishuri cyafashe umwanzuro wo guhamagara umuhungu wabo ngo bamubaze amakuru, bahamagaye Eric ku murongo wa Telefone ngo ajye kureba ikibazo Nyina yagize cyatumye ataza kwigisha.

    Eric ahamagarwa ntiyari mu rugo, yahise ataha ageze mu rugo asanga Nyina aryamye mu kigendezi cy'amaraso yapfuye ku ruhande abona na Se yitabye Imana arashwe. Eric yahise ahamagara Polisi atabaza n'imbangukiragutabara (Ambulance). Polisi yaraje itangira iperereza ku waba wishe Dennis n'umugore we icyarimwe ntagire ikindi kintu yangiza mu nzu.


    Iperereza ryagaragaje ko nta muntu wavuye hanze ngo yice aba bombi, ahubwo umuhungu wabo Eric Koula niwe wafashe icyemezo cyo kwica ababyeyi be arajijisha ngo akunde abone imitungo izahura igihombo n'umwenda yari arimo abona umwanzuro n’uko ababyeyi be yabica akazungura imitungo yose.


    Eric Koula yafunzwe ubuziraherezo, burundu

    Eric yabanje kurasa Se, Dennis, nyina nawe ahita amusaba ko yamukura ku isi atababara, nawe amunyuzamo urusasu birangira gutyo. Eric yaje gukatirwa icyaha cya burundu afungwa ubuziraherezo nk'umuntu wishe abantu babiri byongeye ababyeyi be.

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/105907/igice-cya-ii-dennis-na-merna-bari-ku-rutonde-rwabakundana-couple-bapfiriye-umunsi-umwe-bar-105907.html

  • Impinduka mu buzima bw’abatuye mu Murenge wa Rwaniro bagejejweho amashanyarazi –

    Umuyobozi w’Ishami rya REG muri Huye, Kayibanda Omar, yavuze ko muri Rwaniro kugeza ubu ingo zirenga 250 zihwanye na 10% zigize uwo Murenge zamaze kugezwamo amashanyarazi ndetse bari kwihutisha imirimo yo kubaka imiyoboro iringaniye ngo bayageze mu Tugari twose tugize Umurenge wa Rwaniro.

    Kayibanda yakomeje agira ati “Ubu hari indi mishinga REG ifatanyije n’abandi bafatanyabikorwa batandukanye izakomeza gutanga amashanyarazi muri uyu Murenge wa Rwaniro, turizera ko umwaka wa 2024 uzarangira abatuye muri uyu Murenge bose bagejejweho amashanyarazi kuko ni wo Murenge wari warasigaye inyuma mu iterambere muri Huye.”

    Kayibanda yavuze ko muri rusange abafite amashanyarazi mu Karere ka Huye bangana na 56,3% harimo 41,3% bafite amashanyarazi afatiye ku muyoboro mugari na 15% bafite amashanyarazi afatiye ku mirasire z’izuba.

    Umuyobozi w’Akarere ka Huye, Sebutege Ange, yavuze ko akurikije umuvuduko Akarere ayoboye kariho mu kwihutisha kugeza ibikorwaremezo by’amashanyarazi kuri bose, yizera ko mu myaka mike buri muturage uri muri Huye azaba afite amashanyarazi.

    Meya wa Huye nawe yizera ko umwaka w’ingengo y’imari wa 2021/22 uzarangira nibura hafi 65% bafite amashanyarazi kandi ko banafite icyizere ko umwaka wa 2024 uzasoza abatuye Huye bose baramaze kubona amashanyarazi nk’uko bikubiye mu ntego ya Leta y’u Rwanda.

    Ati “Ubu twishimira ko Imirenge yose ya Huye uko ari 14 yabonye amashanyarazi, uyu mwaka twashyize ingufu cyane mu kugeza ibikorwa by’amashanyarazi kuri bose, turakeka ko mu mwaka utaha tuzaba turi hejuru ya 65% uvuye aho turi ubu, ibi byose tubigeraho tubifashishijwemo n’abafatanyabikorwa bacu barimo na REG, kandi turakomeza gushaka abandi baterankunga ngo amashanyarazi akwire hose muri Huye vuba.”

    Abaturage bamaze kubona amashanyarazi muri Rwaniro barashima Leta

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Umurenge wa Rwaniro, Nshimiyumuremyi Laurent, yavuze ko hashize imyaka myinshi Umurenge wa Rwaniro utagira amashanyarazi kandi abaturage bari barabifashe nk’ibintu bisanzwe, ariko kuva aho baboneye amashanyarazi ubu imibereho y’abaturage yarahindutse kandi na serivisi zitangwa ku Murenge n’inzego zegereye ibiro by’Umurenge yarahindutse.

    Nshimiyumuremyi yagize ati “ku ikubitiro amashanyarazi yahise agezwa hano ku biro by’Umurenge, kuri SACCO ihegereye, ku Kigo nderabuzima ndetse no ku kigo cy’ishuri kihegereye, amashanyarazi yakomeje kugenda yegerezwa ingo zegereye hano hafi y’ibiro by’Umurenge ndetse amashanyarazi aragenda agezwa n’ahandi, ibyo byatumye serivisi zitangwa hano ziba nziza kurushaho haba ku Murenge, kuri SACCO ndetse no ku Kigo nderabuzima.”

    Uyu muyobozi mu Murenge avuga kandi ko serivisi nyinshi zifasha abaturage zirimo inzu zitunganya imisatsi, ibyuma bisya ibinyampeke, imashini zisudira ibyuma, inzu zitanga serivisi z’Irembo n’ibindi zahise zigezwa muri uyu Murenge wa Rwaniro maze abaturage babona serivisi nziza.

    Umuyobozi w’Ikigo Nderabuzima cya Rwaniro,Uwimpuhwe Jacqueline, ashima serivisi bari gutanga nyuma y’uko bagejejweho amashanyarazi.

    Yagize ati “Mbere tutarabona amashanyarazi kubyaza byaratugoraga, gushiririza ntabyo twakoraga byasabaga ku tujya kubikorera mu Murenge wa Ruhashya, ndetse gukora za raporo byakorwaga ku ntoki kuko nta muriro, kandi hari na serivisi zo kudoda inkomere zatugoraga kuko nta muriro ariko ubu zose turazikora.”

    Imibare igaragazwa na REG yerekana ko kugeza ubu abasaga 62,% bamaze kugezwaho amashanyarazi mu Rwanda harimo 46% bafite amashanyarazi afatiye ku muyoboro mugari na 16,3% bafite amashanyarazi afatiye ku mirasire z’izuba.

    Ku ikubitiro amashanyarazi yahise agezwa hano ku biro by’Umurenge

    Inyubako ikoreramo Sacco nayo yashyizwemo amashanyarazi

    Ikigo Nderabuzima cya Rwaniro cyamaze kugezwaho amashanyarazi

    Amashuri nayo yagejejwemo amashanyarazi

  • Umukozi wa RIB yafatiwe mu cyuho yakira ruswa –

    Uwatawe muri yombi ni ukuriye Ubugenzacyaha mu Karere ka Rusizi, yafashwe yakira ruswa kugira ngo afashe gufungura umuntu ufunze ukekwaho icyaha cy’ubugome.

    RIB yaburiye abijandika mu byaha birimo na ruswa yibutsa ko itazihanganira uwo ariwe wese uzabyishoramo kuko ari icyaha kimunga igihugu nk’uko biherutse no kugarukwaho mu kwezi gushize n’Umunyamabaganga Mukuru wungirije w’Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha, Kalihangabo Isabelle.

    Icyo gihe yavuze ko icyaha cya ruswa n’akarengane muri uru rwego ari ikintu kitihanganirwa na gato ndetse ko hari abamaze gusezererwa mu kazi bakekwaho iki cyaha.

    Yavuze ko muri RIB iyo hari umukozi wagaragayeho imyitwarire yo kurya ruswa, akurikiranwa.

    Ati “Kuri twe iyo wagaragayeho ikintu icyo ari cyo cyose cyerekana ko ufite imyitwarire iganisha kuri ruswa, kuri RIB ni ikosa ridashobora kukugumisha mu kazi dukora iperereza, tugakora dosiye , icyaha cyamufata agahita yirukanwa”

    Abatanga amakuru kuri ruswa hari itegeko ribarengera nubwo baba bagize uruhare muri iki cyaha. Itegeko no 44 ryo ku wa 06/09/2017 rirengera abatanga amakuru ku byaha, ku bikorwa cyangwa imyitwarire binyuranyije n’amategeko rigena ko n’umuntu watanze ruswa ariko agatanga amakuru mbere y’uko inzego zibishinzwe zitangira kumukoraho iperereza aba atagikurikiranywe, mu gihe yabikoze mu rwego rwo kuzifasha kubona amakuru n’ibimenyetso bifatika kuri icyo cyaha.

    Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha, RIB rwatangaje ko kugeza muri Mata uyu mwaka abakozi barwo bagera kuri 34, bamaze gusezererwa mu kazi bakekwaho icyaha cya ruswa guhera mu 2017 ubwo urwo rwego rwashyirwagaho.

    Uwafashwe ubu afungiye kuri Sitasiyo ya Kamembe mu gihe dosiye ye irimo gutegurwa kugira ngo ishyikirizwe Ubushinjacyaha.


  • Amateka yihariye y’uburyo Inkotanyi zafashe Rebero mu 1994 bigasaza u Bufaransa –

    Umwanzuro wo kohereza izi ngabo zindi wafashwe nyuma yo kubona ko ibyateganywaga n’amasezerano ya Arusha bitagikunze kandi ko Abatutsi batangiye kwicwa hirya no hino muri Kigali bakaba batari kubasha kurokorwa n’aba basirikare 600 bonyine.

    Rtd Gen Sam Kaka wari umwe mu bayobozi b’urugamba rwo kubohora u Rwanda, mu buhamya yatanze kuri izi ngabo 600 yavuze ko bahisemo kohereza izindi zijya gushyigikira izi kuko zari zigoswe n’iza FAR.

    Ati “Twagombaga gutabara ingabo zacu muri Kigali kubera ko bari ku rugamba kandi umubare munini w’ingabo za leta wari i Kigali. Bashoboraga kubahuriraho iyo dutinda.”

    Alpha Company yahagurutse i Byumba ku wa 8 Mata 1994, nyuma y’amasaha 48 indege ya Habyarimana ihanuwe. Byafashe iminsi itatu bagenda badahagaze, baza kugera muri Kigali ku wa 11 Mata.

    Bamaze guhura n’aba 600 byabongereye imbaraga maze bahita bahabwa n’inshingano zo gutera Ingabo za FAR, bahereye ku kigo cya Gisirikare cyari ku musozi wa Rebero.

    Iki kigo kiri mu byahereweho kuko cyarimo imbunda zirasa kure, zari ziteye inkeke ingabo za RPA mu Mujyi wa Kigali kuko zashoboraga kurasa ahantu aho ariho hose.

    Ikibazo gikomeye ngo kwari ukukigeraho kuko uvuye kuri CND kugera ku i Rebero harimo intera ndende kandi ingabo za Habyarimana zari hirya no hino.

    Bitewe n’uburyo ubu butumwa bari bahawe bwari bukomeye ahanini biturutse ku kuba ingabo za FAR zararasaga zibari hejuru, abasirikare ba RPA bahisemo kwigabanyamo amatsinda banagabana inshingano, ubundi bahitamo gutera ikigo cya Rebero baturutse inyuma aho guturuka imbere. Byasabye kugenda ijoro.

    Nyuma yo kugera kuri uyu musozi rwarambikanye hagati y’ingabo za FAR na RPA, imirwano yamaze nk’amasaha abiri maze birangira Ingabo za RPA zitsinze. Gufata Rebero byatumye n’ingabo za FAR zari muri Camp Kigali zihita zimuka.

    Nyuma yo gufata uyu musozi, RPA yari ishize impungenge z’uko hari uwayigabaho ibitero aturutse mu mpinga y’umusozi, urugendo rukomereza ku kurokora abasivili.

    Ifatwa rya Rebero ryarakaje u Bufaransa

    Nubwo muri iki gihe FPR yari irajwe ishinga no guhagarika Jenoside yakorerwaga Abatutsi, u Bufaransa bwakomeje gushyira imbaraga mu kuyirwanya ndetse no mu gukora igishoboka cyose kugira ngo bayikome mu nkokora.

    Raporo yakozwe n’Ikigo cyitwa Levy Firestone Muse ku ruhare rw’u Bufaransa muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda mu 1994, igaragaza ko nyuma y’aho Inkotanyi zifashe Rebero ku wa 11 Mata 1994, Général Christian Quesnot wabaye Umugaba w’Ingabo wihariye wa Mitterand kuva mu 1991 kugeza mu 1995 yamwandikiye amubwira ko FPR nifata u Rwanda bizahungabanya akarere.

    Mu buhamya yatanze igihe hakorwaga iyi raporo Charles Kayonga wari uyoboye ingabo 600 zari muri CND yavuze ko gufata Rebero byarakaje cyane Ambasaderi w’u Bufaransa mu Rwanda.

    Yagize ati “Bivugwa ko Ambasaderi w’u Bufaransa yabaye nk’urakaye ndetse atenguhwa na FAR, ubwo FPR yafataga umusozi wa Rebero, yafashe umwanzuro avuga ko FPR izafata Kigali.”

    Ku munsi wakurikiyeho ku wa 12 Mata mu 1994 Ambasaderi Jean-Michel Marlaud ngo yahise afata urugendo yisubirira mu Bufaransa. Kayonga yavuze ko u Bufaransa bwababaye bitewe n’uko bwari buzi neza agaciro umusozi wa Rebero ufite mu bijyanye n’urugamba.

    Charles Kayonga yavuze ko gufata Rebero “byahinduye isura y’urugamba” bitewe n’aho uyu musozi uherereye, ko iyo bataza kuwufata batari kubona uko bafata Stade Amahoro na CND cyangwa ngo babashe kurokora abari batuye mu Kiyovu na Nyamirambo.

    Ifatwa rya Rebero ryarakaje Leta y’u Bufaransa ndetse ibibona nk’ikimenyetso cy’uko RPA izafata Kigali yose nta kabuza

  • AMAFOTO : Umwe mu bakomeye mu gutanganya muzika mu Rwanda yakoze ubukwe butahwa na Bazivamo Christophe #rwanda #RwOT

    Ubu bukwe bwa Holybeat na Annette Tahan bwabaye mu mpera z’icyumweru gishize ubwo bombi basezeranaga mu rusengero muri Paruwasi Gatulika ya Regina Pacis.

    Basezeranye nyuma y’amezi atandatu bamaze bakundana dore ko bahuriye mu Rwanda ubwo uriya mukobwa wo muri Israel yari yaje mu Rwanda mu bikorwa by’ubukerarugendo bagahura ubundi bagahuza.

    Producer Holybeat atangaza ko uriya mukobwa bahuje byinshi kuko ubwo baganiraga bumvaga bafite icyerekezo kimwe ikindi kandi akaba amushyigikira muri byinshi.

    Mu butumwa yanyujije ku mbuga nkoranyambaga, Producer Holybeat yashimiye abamushyigikiye by’umwihariko abarimo Hon Bazivamo Christophe akaba Umunyamabanga Mukuru wungirije w’Umuryango wa Afurika y’Iburasirazuba.

    Hon Bazivamo Christophe usanzwe ari na Vice Chairman wa FPR-Inkotanyi, ni umwe mu batashye ubu bukwe bwa Producer Holybeat.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/Imyidagaduro/AMAFOTO-Umwe-mu-bakomeye-mu-gutanganya-muzika-mu-Rwanda-yakoze-ubukwe-butahwa-na-Bazivamo-Christophe