Category: Uncategorized

  • Kayonza: Urujijo ku mibiri irenga 45 bikekwa ko ari iy'abazize Jenoside yajugunywe mu kiyaga – #rwanda #RwOT

    Iyi mibiri yahabonetse kuri uyu wa Mbere tariki ya 10 Mata mu Mudugudu wa Kanyamasha mu Kagari ka Rugendabari mu Murenge wa Mukarange ahari ikiyaga gito kizwi nka Gashaka.

    Amakuru y'iyi mibiri yatanzwe n'umuturage witwa Munana Egide wahingaga hafi aho akavuga ko yabonywe n'abana bari bagiye kuvoma. Agitanga amakuru ngo ubuyobozi buyobowe n'Umuyobozi w'Akarere ka Kayonza wungirije ushinzwe imibereho myiza y'abaturage ndetse n'abo mu nzego z'umutekano bagiyeyo koko basanga iyo mibiri irahari aho ngo bigaragara ko ari umuntu wagiye akayihashyira. Iri hagati ya 45 na 50.

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Mukarange, Kabandana Patrick, yabwiye IGIHE ko koko iyo mibiri bayibonye bikaba bigaragara ko ari iy'abantu bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Yagize ati 'Ahagana saa yine abana bavomaga amazi kuri icyo kiyaga babona imibiri isa naho yaroshywe muri ako kayaga, baraduhamagara tujyayo hafatwa n'umwanzuro wo kuyishakisha yose tuyikuramo tuyishyira ku Kagari gusa bigaragara ko ari nk'umuntu wari uzi aho iri wayizanye akayihashyira kuko abaturage batubwiye ko hari imodoka y'ivatiri yari yaraye ihagenda ibaririza ahari inzira yabageza kuri icyo kiyaga gusa twabajije abantu bose dusanga nta wafashe plaque zayo.'

    Gitifu Kabandana yavuze ko iyo modoka ariyo bakeka ko yaba yazanye iyo mibiri rwihishwa ikayihasiga ngo kuko n'ubusanzwe inzira igera kuri icyo kiyaga ntabwo isanzwe ari nyabagendwa cyane.

    Yavuze ko kuri ubu inzego z'umutekano zahise zitangira iperereza kugira ngo bamenye uko iyo mibiri yahageze niba koko ari n'iy'abatutsi bishwe muri Jenoside yakorewe abatutsi mu 1994.

    Akarere ka Kayonza ni kamwe mu hakibarizwa ibice byinshi bitari byabonekamo imibiri y'abishwe muri Jenoside yakorewe abatutsi ngo ishyingurwe mu cyubahiro. Muri ibyo bice harimo nk'abatutsi barenga 200 biciwe ahazwi nka Midiho mu Murenge wa Mukarange, iyi mibiri yose na n'ubu yaburiwe irengero, hari kandi abatutsi bishwe bakajugunywa mu cyuzi gihangano cya Ruramira aho hagenda haboneka imibiri mike ugereranyije n'iy'abantu bahiciwe.


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/kayonza-urujijo-ku-mibiri-irenga-45-bikekwa-ko-ari-iy-abazize-jenoside

  • Umuraperi B Face yageneye ubutumwa Abanyarwanda #rwanda #RwOT

    Umuraperi B Face ukomoka i Burundi yifatanyije n’Abanyarwanda muri ibi bihe byo Kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi aho yabageneye ubutumwa bubakomeza.

    Mu butumwa yanyujije ku rukuta rwe rwa Instagram, B Face yabwiye Abanyarwanda ko ari kumwe na bo muri ibi bihe bikomeye, abasaba gukomera.

    Ati “Rwanda Twibuke Twiyubaka. Njyewe nk’umuririmbyi wo mu gihugu cy’u Bururundi, nifatanyije n’Abanyarwanda muri rusange muri ibi bihe bikomeye byo kwibuka ku nshuro ya 29 Jenoside yakorewe Abatutsi muri Mata 1994. Mukomere natwe turi kumwe namwe.”

    U Rwanda ruribuka Jenoside yakorewe Abatutsi muri Mata 1994 ku nshuro ya 29, yashegeshe igihugu aho mu minsi 100 abarenga miliyoni bari bamaze kwicwa bazira uko bavutse.

    B Face yifatanyije n’Abanyarwanda

    Source : http://isimbi.rw/kwibuka/article/umuraperi-b-face-yageneye-ubutumwa-abanyarwanda

  • Muyoboke Alex yibukije abahanzi n'urubyiruko ko ari inshingano zabo zo kugaragaza ukuri kuri Jenoside yakorewe Abatutsi #rwanda #RwOT

    Aha Muyoboke avuga ko amateka agaragaza ko benshi mu bakoze Jenoside bari
    urubyiruko. Ariko kandi benshi mu bahagaritse Jenoside yakorewe abatutsi bari urubyiruko mu ngabo zari iza RPA.

    Muyoboke ati 'Urubyiruko, ni mwebwe, ni twebwe, ni twe nk'abanyarwanda uruhare rwo kugira ngo tubasubize, ibyo bavuga babivuga bari hanze ntabwo bari mu gihugu, twebwe turi mu gihugu, rero rubyiruko rwiza, rubyiruko mbaraga z'igihugu, ntihazagire uzaceceka, nabona umuntu uri kubeshya nicyo nabisabira njyewe.”

    Muyoboke avuga ko mu rugendo rwo kugaragaza ukuri ku mateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda, umusanzu w'umuhanzi nawo ukenewe cyane ko ijwi rye rigera kure. Agaragaza ko ibihangano by'umuhanzi bigera kure, bityo ko byafasha benshi mu batuye Isi.

    Ati “Umusanzu w'umuhanzi ni ugutanga ubutumwa, ni uguhanga ibihangano byiza,
    ibihangano bihumuriza abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi, bihumuriza igihugu. Ya ndirimbo ushobora kumva ukumva y'uko ari ihumure nawe watanze nk'umuhanzi, kuko burya igihangano ni ikintu kigera kure cyane.”

    Source : https://umuryango.rw/imyidagaduro/article/muyoboke-alex-yibukije-abahanzi-n-urubyiruko-ko-ari-inshingano-zabo-zo

  • Ibiganiro biherutse guhuza IMF, n'ubuyobozi bw'u Burundi byageze ku ntego #rwanda #RwOT

    Hari hashize imyaka umunani nta nkunga kiriya kigega giha u Burundi kubera ibibazo by'umutekano mucye bwari bufite.

    Itsinda rya IMF ryari rihagarariwe n'uhagarariye iki kigega mu Burundi witwa Mame Astou Diouf.

    Ibiganiro hagati y'impande zombi byanzuye ko u Burundi buzahabwa ariya mafaranga akazatangwa mu gihe cy'amezi 40, mu byiciro bitandukanye hagamijwe ko ashyirwa mu mishinga migari y'iterambere.

    Iyi nkunga yiswe Extended Credit Facility (ECF).

    Arimo ingingo zivuga ko ariya mafaranga, azaba ari ayo kubaka ubukungu bw'u Burundi ariko nanone u Burundi bukazashobora kwishyura uwo mwenda ku rwunguko ruto.

    Uretse ibibazo byatewe n'umutekano mucye watewe n'uko ibyakurikiye amatora ya Perezida wa Repubulika y'u Burundi bitabaye byiza, ibindi bibazo byakurikiyeho byarabushegeshe.

    Birimo ingaruka za COVID-19 n'ibindi bifite imizi mu mutekano mucye wamaze igihe muri kiriya gihugu.

    Ibibazo by'ikirere kitagenze neza nabyo byatumye umusaruro w'ubuhinzi n'ubworozi ugabanuka.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/ubukungu/article/ibiganiro-biherutse-guhuza-imf-n-ubuyobozi-bw-u-burundi-byageze-ku-ntego

  • M23 irashinja FARDC n'inyeshyamba gufata aho ivuye 'bagasahura bakica' #rwanda #RwOT

    Inyeshyamba za M23 zatangaje ko ibice zari zarafashe ubu zirimo kurekura bimwe biri kujyamo ingabo za leta n'imitwe y'inyeshyamba yindi maze bakica abasivile bakanabasahura.

    Itangazo ry'umuvugizi wa M23 rivuga ko bamaze kuva mu duce twa Karuba, Mushaki, Kilorirwe, Kitchanga, Mweso, Kishishe, Bambo, Bunagana, Tchengerero, Kiwanja na Kinyandonyi two muri teritwari za Rutshuru na Masisi.

    Rikavuga ko gutinda kohereza ingabo z'akarere (East African Community Regional Force, EACRF) aho bavuye muri Kishishe, Bambu, Kibirizi, Ishasha, Busanza, Mabenga, Tongo na Nyamilima byatumye hajya ingabo za leta n'imitwe irimo FDLR, CODECO, Mai Mai n'indi.

    M23 ivuga ko mu duce bavuyemo twa Kibumba, Mushaki, Kiroliwe, Mweso, Bambu, Busumba na Rugogwe habaye ubwicanyi no kwibasira abasivile, ikavuga amazina ya bamwe mu baheruka kwicwa.

    BBC dukesha iyi nkuru ivuga ko yagerageje kuvugana n'ingabo za leta kuri ibi birego bya M23 ntibyashoboka kugeza ubu, ariko umuvugizi w'ingabo za EACRF yavuze ko ingabo za leta zitarimo kugera ahavuye M23.

    M23 irimo gusubira inyuma iva mu bice yafashe hakajya ingabo z'akarere nyuma yo kubisabwa n'abategetsi b'akarere kugira ngo hashakishwe amahoro mu nzira z'ibiganiro.

    Aho isubira inyuma yerekeza ntabwo hasobanutse neza kugeza ubu.

    Amashusho atandukanye y'abasivile muri Masisi aberekana binubira kwicwa, kugirirwa nabi no gusahurwa n'imitwe yindi y'inyeshyamba nyuma y'uko M23 ivuye aho yari yarafashe hagasigara ingabo z'akarere.

    Ku birego ko ingabo za leta zirimo kujya hamwe mu harekuwe na M23, Major Aquinas Nyakundi, umuvugizi w'izi ngabo z'akarere, yabwiye BBC ati:

    'Ntabwo ari byo…igihari ni abarwanyi bamwe b'indi mitwe buri gihe bashaka guteza ibibazo ariko ingabo z'akarere zikora ibishoboka ngo abasivile barengerwe.'

    Ku bwicanyi buvugwa na bamwe mu basivile hamwe n'umutwe wa M23 aho wavuye, Major Nyakundi avuga ko ibyo bigomba kugenzurwa n'inzego z'ubugenzuzi z'akarere zashyizweho zigaha raporo abakuru b'ibihugu.

    Ati: 'Izo 'verification mechanisms' zihari ni zo zigomba kugenzura kurenga ku masezerano y'agahenge kose mu gusubira inyuma kwa M23 maze bagaha raporo abakuru b'ibihugu.'

    Major Nyakundi avuga ko kuri ubu aho ingabo z'akarere zigenzura 'impunzi zirimo kugaruka mu ngo zabo'.

    Ibihugu by'akarere (Burundi, Kenya, Sudani y'Epfo na Uganda) byiyemeje kohereza abasirikare muri DR Congo bose barahageze ngo bajye mu bice M23 yari yarafashe.

    M23 yari ifite itariki ntarengwa ya 30 Werurwe (3) ngo ibe yavuye aho yafashe, ariko iyo tariki yararenze. Leta ya Kinshasa ivuga ko M23 itarimo gusubira inyuma ahubwo ikora igisa nabyo ariko ntigende.

    Major Nyakundi ati: 'N'ubu barimo [M23] gusubira inyuma, inzego z'igenzura zirimo kugenzura uko gusubira inyuma kwabo mbere y'indi nama y'abakuru b'ibihugu kugira ngo dutangaze uko ibintu bimeze.'

    BBC

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/umutekano/article/m23-irashinja-fardc-n-inyeshyamba-gufata-aho-ivuye-bagasahura-bakica

  • Amabandi yateye ibitaro n'imbunda atorokesha mugenzi wayo wari urwariyemo #rwanda #RwOT

    Abapolisi bo muri Iten barimo gukora iperereza ku gitero cyagabwe nijoro mu bitaro by'intara ya Iten aho 'ibandi ryari ryarashwe' ryatorotse ribifashijwemo na bagenzi baryo bitwaje imbunda.

    Ibi byabaye kuri wa mbere saa munani za mu gitondo,aho uyu mugabo wari warashwe,yatorotse abifashijwemo n'abagabo barenga 10 binjiye mu bitaro bitwaje imbunda nini za AK-47, bitera impagarara n'ubwoba mu bandi barwayi ndetse n'abakozi b'ibitaro.

    Komiseri w'intara ya Elgeyo Marakwet, John Korir, yatangaje ko uwatorotse yakomerekejwe n'amasasu ku wa gatatu w'icyumweru gishize i Kapchemutta muri Marakwet West ubwo amabandi yagabaga igitero muri ako gace, agakomeretsa abantu batatu.

    Ati: 'Ibi biteye ubwoba cyane kandi twatangiye iperereza kuri iki kibazo. Turashaka kumenya impamvu uwarashwe yatorotse ibitaro muri ubwo buryo.”

    Yavuze ko ahagana mu gicuku, abapolisi, bari ku kazi bamenyeshejwe iki kibazo maze bahita boherezwa mu bitaro.

    Ati'Hashyizweho itsinda ry'abapolisi bitwaje imbunda kandi mu gihe bari barinze umurwayi, abantu bitwaje imbunda bateye mu cyumba yarimo baramutorokesha.

    Aba bapolisi barwanyije ayo mabandi ndetse bagerageza gufunga aho yanyura ariko ntacyo byatanze kandi impamvu yo gutera n'ababikoze barimo gukorwaho iperereza '.

    Umukozi w'ibitaro washatse ko izina rye ridatangazwa,avuga ko hari ubwoba mu barwayi n'abaganga kubera ibyabaye, nubwo nta muntu wakomerekeye mu mirwano

    Ati: 'Abo bagabo babonye uburyo bwo kugera ku bitaro nyuma yo guca uruzitiro rwa senyenge,binjira mu cyumba umurwayi wari warashwe mu gatuza yarimo. Niba ibi bitero bishobora kugabwa mu bitaro, ni nde ufite umutekano?.”

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/umutekano/article/amabandi-yateye-ibitaro-n-imbunda-atorokesha-mugenzi-wayo-wari-urwariyemo

  • Umuvugizi w'ibiro bya Perezida Kagame yamaganye ibyatangajwe na NYT muri Amerika #rwanda #RwOT

    Umuvugizi w'ibiro bya Perezida w'u Rwanda, Stephanie Nyombayire, yamaganye ibyatangajwe n'ikinyamakuru New York Times cyo muri Leta zunze ubumwe za Amerika kuri jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994

    Kuri uyu wa 11 Mata 2023, NYT yasohoye inkuru ndende y'igitekerezo (opinion) inenga ubutegetsi bwa Perezida Paul Kagame, igera aho ivuga uwabaye Ambasaderi w'u Rwanda mu Muryango w'Abibumbye hamwe n'abandi banyapolitiki bashinja Umukuru w'Igihugu guteza jenoside yakorewe Abatutsi kandi 'agakora bike mu kuyikumira', kandi ngo 'akiyita intwari yayihagaritse'.

    Ni iki gika Nyombayire yashingiyeho yamagana iyi nkuru y'iki kinyamakuru, agira ati: “Mu gihe abarokotse basangizanya ubuhamya bubabaje, mu gihe igihugu cyibuka jenoside yakorewe Abatutsi, NYT yasanze bikwiye gutangaza inkuru ishinja abo yagizeho ingaruka kuyitera no 'kudakora ibihagije' ngo bayihagarike.'

    Nyombayire yagaragaje uruhande rwa Leta y'u Rwanda

    Umuvugizi w'ibiro bya Perezida, yasobanuye ko impamvu zonyine zateye jenoside yakorewe Abatutsi ari abayishyize mu bikorwa n'ababashyigikiye, abo bakaba bashaka inzitwazo muri iki gihe.

    Nyombayire kandi yatangaje ko ingabo za RPA/RPF ari zo zahagaritse jenoside yakorewe Abatutsi. Ati: 'RPA/RPF bahagaritse jenoside yakorewe Abatutsi. NTA WUNDI.'

    Icya gatatu, Umuvugizi w'ibiro bya Perezida yatangaje ko, bitandukanye n'imyumvire ya NYT, u Rwanda rudakeneye uburenganzira bwo mu burengerazuba bw'Isi kugira ngo rushyire mu bikorwa gahunda zarwo, kandi ko rudakeneye ubugenzuzi. Ati: 'Niba ushaka kubimenya, ruri guhindura imibereho y'abarutuye, rukoresheje ibikorwa, si inkuru.'

    Yavuze ko icya kane ari uko ahahise higishije Abanyarwanda ko ahazaza habo ari bo bahagena, bakanahagenga, yifashisha ijambo ryavuzwe na Perezida Kagame, ati: 'Nta muntu uzatugenera uko tubaho.'
    Inkuru ya NYT isohotse mu gihe icyumweru cyo kunamira abazize jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 n'iminsi 100 yo kubibuka bigeze ku munsi wa 5.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/politiki/article/umuvugizi-w-ibiro-bya-perezida-kagame-yamaganye-ibyatangajwe-na-nyt-muri

  • Gasabo: Imodoka yakoze impanuka ikomeye igwa munsi y'umukingo #rwanda #RwOT

    Ni impanuka yabereye mu Murenge wa Jali mu Karere ka Gasabo, aho imodoka yari igeze ahantu hanyerera nyuma y'uko imvura yari yiriwe igwa, umushoferi yumvise ko igize ikibazo, asaba abo yari atwaye kwirwanaho bakareba uburyo bavamo.

    Ngo bakimara gusohoka mu modoka, umushoferi yakomeje kurwana no kuyigarura mu muhanda, byanze ibirinduka ku mukingo muremure igwa mu gishanga amapine areba hejuru, umushoferi ntiyagira icyo aba nk'uko Kigali Today yabibwiwe n'Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Jali, Ingabire Olive.

    Yagize ati 'Ni umugisha w'Imana, kuba abari bayirimo ntacyo babaye, yari itwawe n'umushoferi witwa Nizeyimana Jean Bosco, itangiye kunyerera abo yari atwaye abasaba kuvamo, basimbutse bakimara kuvamo irenga umuhanda yiyubika munsi y'umukingo'.

    Yavuze ko n'ubwo iyo modoka yaguye ahantu habi, inagwa nabi, uwo mushoferi atigeze agira ikibazo na gito.

    Ati 'Ni Imana yabirindiye kuba abo yari itwaye ntacyo babaye, ariko reka mvuge ko ari igihe kiba kitaragera, n'ubu ababonye uwo mushoferi akimara kurokoka iyo mpanuka, bahoze badutera urwenya ngo yahise ajya kwiha byeri ngo ashime Imana ko arokotse, nta kibazo na kimwe yigeze agira'.

    Iyo mpanuka yabaye ku wa Gatandatu tariki 09 Mata 2023, iterwa n'ubunyerere.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/article/gasabo-imodoka-yakoze-impanuka-ikomeye-igwa-munsi-y-umukingo

  • Sobanukirwa ibyiza byo kurya umutwe w’ifi utigeze umenya – YEGOB #rwanda #RwOT

     

    Ifi irakunzwe cyane ndetse iribwa na benshi ku Isi gusa abantu benshi ntago bakunda kurya umutwe wayo dore ko usanga bawujugunya aho kugira ngo bawurye.

    Abantu benshi ntago bazi ko umutwe w'ifi burya ugira intungamubiri ziruta iziri mu bindi bice byose by'ifi kandi ukaba ukungahaye kuri vitamini n'imyunyungugu ndetse n'ibinure byiza cyane.

    Dore ibyiza byo kurya umutwe w'ifi :

    1. Kurya umutwe w'ifi bituma ubwonko n'amaso bikora neza cyane:

    Mu mutwe w'ifi habamo vitamini A imenyerewe cyane mu gufasha amaso gukora neza ndetse n'ubwonko kandi umutwe w'ifi ndetse n'ubwonko bwayo bikize cyane kuri vitamini A bikaba ari byiza cyane kurya umutwe w'ifi kuko utuma amaso akora neza kandi n'ubwonko bwawe bugakora neza cyane.

    2. Kurya umutwe w'ifi birwanya diyabete :

    Kurya umutwe w'ifi bifasha umubiri gutunganya ibyo urya ndetse bikawongera ubudahangarwa ikindi nuko kurya ifi byongera ubushobozi kubijyanye no kwisenya ku mubiri kandi Ifi burya yifitemo ubushobozi bwo kugabanya igipimo cy'isukari mu mubiri.

    3. Umutwe w'ifi ubamo intungamubiri nyinshi :

    Mu mutwe w'ifi habamo intungamubiri nyinshi kandi zifitiye umubiri akamaro dore ko ubamo ibinure byiza cyane bitongera cholesterol mbi mu mubiri w'umuntu.

    Burya kandi ifi muri rusange igira uruhare rukomeye mu kurwanya indwara z'umuvuduko w'amaraso.

    4. Kurya umutwe w'ifi bikurinda kugira uburwayi bwo mu mutwe:

    Kurya umutwe w'ifi birinda umuntu kwangirika ubwonko ndetse no kurwara indwara zitandukanye ndetse bigatuma ubwonko bukora neza kubera ko mu ifi habamo omega3 ifasha ubwonko gukora neza.

    5. Umutwe w'ifi wiganjemo Omega 3:

    Kurya umutwe w'ifi ni byiza dore ko mu mutwe w'ifi hibitsemo ikinure cya Omega 3 ifasha umutima w'umuntu gukora neza ndetse ikawurinda no kurwara kandi burya Omega 3 ifasha umuntu ufite ibiro byinshi kubiganya ndetse no kurinda umuntu indwara z'umutima.

     

    Source : https://yegob.rw/sobanukirwa-ibyiza-byo-kurya-umutwe-wifi-utigeze-umenya/

  • Amakuru areba abifuza kuzakora ibizamini bya Leta bisoza amashuri yisumbuye ari abakandida bigenga – YEGOB #rwanda #RwOT

    Ikigo cy'Igihugu gishinzwe Ibizamini bya Leta no kugenzura amashuri ( NESA) kiramenyesha abantu bose bifuza kuzakora Ibizamini bya Leta bisoza umwaka w'amashuri wa 2023, ari abakandida bigenga. Ko abifuza kuzakora igikorwa cyo kwiyandikisha mu buryo bw'ikoranabuhanga byatangiye ku itariki 01 Mata bikazarangira ku itariki 15/05/2023.
    Itangazo ryose rya NESA:

    Source : https://yegob.rw/amakuru-areba-abifuza-kuzakora-ibizamini-bya-leta-bisoza-amashuri-yisumbuye-ari-abakandida-bigenga/