Author: webrwanda

  • Nyabihu: Imibiri 12 y’abazize Jenoside yakorewe abatutsi yashyinguwe mu cyubahiro –

    Kuri uyu wa Kabiri tariki 13 Mata 2021 ubwo hasozwaga icyumweru cy’icyunamo, mu Karere ka Nyabihu mu Rwibutso rw’Abazize Jenoside yakorewe abatutsi rwa Mukamira mu Karere ka Nyabihu hashyinguwe imibiri 12 y’abazize Jenoside yakorewe abatutsi iheruka kuboneka mu Mirenge ya Mukamira, Jenda, Mulinga na Karago.

    Munyarugero Jean de Dieu wari uhagarariye imiryango yashyinguye ababo muri iki gikorwa yashimye abaje kubafata mu mugongo n’abagize ubutwari bwo gutanga amakuru yatumye iyi mibiri yashyinguwe iboneka.

    Yagize ati “Turashimira abaje kudufata mu mugongo muri ibi bihe bitoroshye. Turashimira n’abagize ubutwari bwo kuduha amakuru yatumye tubona iyi mibiri y’abacu, turibuka ku nshuro ya 27 ariko birabavaje kuba hari imibiri ikiri mu mirima y’abaturage. Turanenga cyane abagifite ingengabitekerezo ya Jenoside badatanga amakuru n’abakigamije gukomeretsa abarokotse. Turasaba Akarere nk’uko katahwemye kutuba hafi ko na hano twibukira byibuze hasakarwa tukajya tuhahurira tutanyagirwa”.

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Nyabihu, Juru Anastase yashimiye ingabo za RPF zabahaye ihumure zihagarika Jenoside, n’urubyiruko rukomeje kugaragaza ubutwari mu gushyira igitutu ku baba bazi aho iyi mibiri yajugunywe.

    Yagize ati “Turashima cyane urubyiruko rwo mu Murenge wa Mulinga ubutwari rwagaragaje kuko rwashyize igitutu ku bakuru baba bazi amakuru y’ahaba hakiri imibiri kandi byadufashije no kubona iyi itanu yavuyeyo”.

    Umuyobozi w’Akarere ka Nyabihu, Mukandayisenga Antoinette yavuze ko muri aka Karere habayemo igeragezwa rwa Jenoside na mbere hose anenga ababa badatanga amakuru kuko hari abantu bakuru babirebaga ariko bakaba badatanga ayo makuru ndetse ko hari n’abayatanga nabi bagamije kuyobya.

    Yagize ati “Muri aka Karere niho hageragerejwe Jenoside na mbere hose, turacyafite imibiri y’abishwe muri Jenoside itaraboneka kandi hari abantu bakuru babonye uko bishwe n’aho biciwe ariko bakaba badatanga amakuru ndetse hari n’abayatanga nabi bagamije kuyobya ibimenyentso, tuzakomeza kuba hafi abarokotse kandi ntituzemera ko abakora ibi bikorwa bibi bizakomeza kubaho muri aka Karere”.

    Imibiri 12 yashyinguwe mu cyubahiro harimo itanu yabonetse mu Murenge wa Mulinga, umwe wabonetse mu Murenge wa Karago, umwe mu Murenge wa Jenda n’indi itanu yabonetse mu Murenge wa Mukamira.

    Urwibutso rwa Jenoside yakorewe abatutsi rwa Mukamira rwari ruruhukiyemo imibiri igera kuri 2190 hiyongeyeho iyi 12 yashyingiwe mu cyubahiro iba 2202 iharuhukiye.

    Imibiri 12 iherutse kuboneka niyo yashyinguwe mu cyubahiro

    Abarokotse Jenoside basabye ko abafite amakuru y’aho imibiri y’ababo yajugunywe bayatanga

    Uyu muhango witabiriwe n’abayobozi batandukanye

  • Rutsiro: Mu mezi arindwi, abangavu 140 batewe inda –

    Ubuyobozi bwagaragaje ko buhangayikishijwe n’ iki kibazo cy’abangavu baterwa inda kuko abo bana basambanywa bahuriramo n’ingorane zitandukanye harimo no gutwara inda z’imburagihe.

    Ni mu gihe ababikoze bafatwa bakaburanishwa bahamwa n’icyaha bagafungwa, ariko hakaba n’abatoroka ubutabera umwana agasigara amara masa ategereje ubufasha.

    Ayinkamiye Emerance, Umuyobozi w’Akarere yavuze ko iki kibazo cyizwi ndetse kibahangayikishije nk’uko gihangayikishije Igihugu cyose muri rusange.

    Ati “Iki kibazo kirazwi ndetse natwe ubwacu kiraduhangayikishije nk’uko Igihugu cyose gihangayitse. Abana barimo guterwa inda ku bwinshi, urebye muri uyu mwaka w’ingengo y’imari tumaze kubarura abarenga ho gato 140 basambanyijwe bakanaterwa inda, turimo kureba uko twakaza ingamba kuko usanga ahenshi hari amakimbirane yo mu miryango, ndetse mu bigo by’amashuri dukomeje ubukangurambaga.”

    Ayinkamiye yakomeje yihanangiriza abagabo bashyirwa mu majwi mu gusambanya aba bangavu,avuga ko uzafatwa azajya ahanwa bikomeye.

    Umuyobozi ushinzwe gahunda mu mpuzamiryango yita ku burenganzira bwa muntu, CLADHO Murwanashyaka Evariste yasabye ababyeyi gufata iki kibazo nk’ikibazo gikomeye aho kugifata nk’ikibazo gisanzwe.

    Ati “Ababyeyi bakwiriye gufata iki kibazo cyo gusambanya abana nk’ikibazo gikomeye aho kukibona nk’ikibazo gisanzwe, bakarushaho kwegera abana, bakabaganiriza no kubaha impanuro cyane cyane zijyanye n’ubuzima bw’imyororokere, ndetse ababyeyi bakarushaho kuba ijisho ry’umwana.”

    Yakomeje asaba ubuyobozi bw’akarere ka Rutsiro kurushaho gukaza ubukangurambaga bugahera ku mudugudu, no gukurukirana abakora iki cyaha cyo gusambanya abana bagashyikirizwa ubutabera.

    Mu karere ka Rutsiro imibare y’Abangavu basambanywa bakanaterwa inda yiganje mu mirenge ya Mushonyi, Rusebeya, Boneza na Mushubati.

    Imibare itangwa na Minisiteri y’Ubuzima igaragaza ko imibare y’abangavu baterwa inda z’imburagihe igenda izamuka uko imyaka ishira.

    Mu mwaka wa 2016, abangavu basambanyijwe bagaterwa inda z’imburagihe mu gihugu hose bari 17,849, muri 2017 abangavu batewe inda z’imburagihe bari 17,337, muri 2018, umubare w’abangavu basambanyijwe bagaterwa inda wariyongereye ugera ku 19,832, mu gihe imibare y’abasambanyijwe bagaterwa inda hagati y’ukwezi kwa Mutarama na Kanama 2019 bari 15,656.

    Ubuyobozi bw’Intara y’Iburengerazuba bugaragaza ko kuva muri Mutarama kugeza mu Ugushyingo 2020, Abangavu basaga 1,500 bari bamaze gusambanywa bakanaterwa inda.

    Mu karere ka Rutsiro, abangavu 140 batewe inda mu mezi arindwi ashize

  • Nyabihu: Imibiri 12 y'abazize Jenoside yakorewe abatutsi yashyinguwe mu cyubahiro – #rwanda #RwOT

    Kuri uyu wa Kabiri tariki 13 Mata 2021 ubwo hasozwaga icyumweru cy'icyunamo, mu Karere ka Nyabihu mu Rwibutso rw'Abazize Jenoside yakorewe abatutsi rwa Mukamira mu Karere ka Nyabihu hashyinguwe imibiri 12 y'abazize Jenoside yakorewe abatutsi iheruka kuboneka mu Mirenge ya Mukamira, Jenda, Mulinga na Karago.

    Munyarugero Jean de Dieu wari uhagarariye imiryango yashyinguye ababo muri iki gikorwa yashimye abaje kubafata mu mugongo n'abagize ubutwari bwo gutanga amakuru yatumye iyi mibiri yashyinguwe iboneka.

    Yagize ati “Turashimira abaje kudufata mu mugongo muri ibi bihe bitoroshye. Turashimira n'abagize ubutwari bwo kuduha amakuru yatumye tubona iyi mibiri y'abacu, turibuka ku nshuro ya 27 ariko birabavaje kuba hari imibiri ikiri mu mirima y'abaturage. Turanenga cyane abagifite ingengabitekerezo ya Jenoside badatanga amakuru n'abakigamije gukomeretsa abarokotse. Turasaba Akarere nk'uko katahwemye kutuba hafi ko na hano twibukira byibuze hasakarwa tukajya tuhahurira tutanyagirwa”.

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Nyabihu, Juru Anastase yashimiye ingabo za RPF zabahaye ihumure zihagarika Jenoside, n'urubyiruko rukomeje kugaragaza ubutwari mu gushyira igitutu ku baba bazi aho iyi mibiri yajugunywe.

    Yagize ati “Turashima cyane urubyiruko rwo mu Murenge wa Mulinga ubutwari rwagaragaje kuko rwashyize igitutu ku bakuru baba bazi amakuru y'ahaba hakiri imibiri kandi byadufashije no kubona iyi itanu yavuyeyo”.

    Umuyobozi w'Akarere ka Nyabihu, Mukandayisenga Antoinette yavuze ko muri aka Karere habayemo igeragezwa rwa Jenoside na mbere hose anenga ababa badatanga amakuru kuko hari abantu bakuru babirebaga ariko bakaba badatanga ayo makuru ndetse ko hari n'abayatanga nabi bagamije kuyobya.

    Yagize ati “Muri aka Karere niho hageragerejwe Jenoside na mbere hose, turacyafite imibiri y'abishwe muri Jenoside itaraboneka kandi hari abantu bakuru babonye uko bishwe n'aho biciwe ariko bakaba badatanga amakuru ndetse hari n'abayatanga nabi bagamije kuyobya ibimenyentso, tuzakomeza kuba hafi abarokotse kandi ntituzemera ko abakora ibi bikorwa bibi bizakomeza kubaho muri aka Karere”.

    Imibiri 12 yashyinguwe mu cyubahiro harimo itanu yabonetse mu Murenge wa Mulinga, umwe wabonetse mu Murenge wa Karago, umwe mu Murenge wa Jenda n'indi itanu yabonetse mu Murenge wa Mukamira.

    Urwibutso rwa Jenoside yakorewe abatutsi rwa Mukamira rwari ruruhukiyemo imibiri igera kuri 2190 hiyongeyeho iyi 12 yashyingiwe mu cyubahiro iba 2202 iharuhukiye.

    Imibiri 12 iherutse kuboneka niyo yashyinguwe mu cyubahiro

    Abarokotse Jenoside basabye ko abafite amakuru y’aho imibiri y’ababo yajugunywe bayatanga

    Uyu muhango witabiriwe n’abayobozi batandukanye


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/nyabihu-imibiri-12-y-abazize-jenoside-yakorewe-abatutsi-yashyinguwe-mu

  • Urwibutso ku batutsi barokowe n'Inkotanyi mu Gatsata – #rwanda #RwOT

    Tariki 12 Mata 1994 abatuye mu Murenge wa Gatsata barayibuka cyane kuko aribwo Interahamwe ziraye mu Batutsi zikabica nubwo nyuma ingabo za FPR Inkotanyi zaje kurokora abari bagihumeka.

    Umutoni Nadine, ni umwe mu barokokeye Jenoside i Karuruma. Yavuze ko kuva tariki ya 7 kugeza tariki 12 Mata 1994 aribwo abatutsi benshi bishwe mbere y'uko Inkotanyi zitangira kubarokora.

    Ubwo Inkotanyi zabarokoraga, icyo gihe yari afite imyaka 12. Yibuka ko zabasanze mu nzu bikingiranyemo.

    Ati ' Badusanze ahantu twari twikingiranye ku nzu y'Interahamwe ikomeye cyane. Barakomanze babura ubakingurira kuko twese twari twagize ubwoba. Binjiyemo basanga bitandukanye n'uko babitekerezaga kuko Interahamwe zari zamaze gusohoka, basanga abasigayemo ari abari bahahungiye, baraduhumuriza, bagenda bazanayo n'abandi benshi nyuma baza kutujyana i Byumba ariko abari bafite imbaraga bagiye n'amaguru.'

    Perezida wa IBUKA mu Murenge wa Gatsata, Ngarambe Christian , yabwiye IGIHE ko ako gace gafite umwihariko kuko Interahamwe z'Umujyi wa Kigali ariho zahemberwaga mu ruganda rwakoraga ibiringiti rwa Rwantexo, ibyo bigatuma umugambi wa Jenoside ari naho ucurirwa.

    Yavuze ko ubusanzwe mbere hitwaga Komine Rouge kuko hari Abatusi benshi bishwe.

    Yavuze ko ku kiraro cya Gatsata ari hamwe mu hiciwe abatutsi benshi kuko babatangiraga bashakaga guhungira kuri Ste Famille.

    Ati 'Ku kiraro cya Gatsata habayeho Jenoside, abantu bavaga mu Murenge wa Jali , na Jabana bashakaga kujya Sainte Famille niho hari bariyeri ebyiri zabakumiraga kuko hapfuye abantu benshi cyane. Ubu ntituzi ahantu bari, niba barabashyize muri Nyabarongo.'

    Ngarambe yavuze ko nubwo imiryango yabo yishwe urw'agashinyaguro, ubu bishimira ko Inkotanyi zabarokoye mu gihe byari bigoye bakaba batekanye.

    Kugeza ubu Abatutsi bishwe muri Jenoside mu Murenge wa Gatsata bashyinguye ku rwibutso ruri muri uwo murenge barenga 550. Ni mu gihe abandi baguye muri uyu murenge bashyinguye mu rwibutso rwa Kigali, Jali na Mvuzo.

    Abarokokeye mu Gatsata bashima ingabo z’Inkotanyi zahagobotse Interahamwe zigiye kubamara


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/urwibutso-ku-batutsi-barokowe-n-inkotanyi-mu-gatsata-ubwo-interahamwe-zari

  • Nta nkomoko ye azi! Agahinda ka Uwamahoro waburanye n'umuryango we muri Jenoside ubuzima bukamusharira – #rwanda #RwOT

    Ni umukobwa uzi kuganira kandi akagira urugwiro, n'ubwo agendana igikomere cyo kutamenya ababyeyi be, kuko ubwa nyuma abaheruka ari mu 1994 mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Kuva icyo gihe kugera ubu, isura ya Uwamahoro irasuhererwa buri uko atekereje ko benshi mu bantu bamukikije bashobora kuba ari ababyeyi be, cyangwa se abandi bavukana nawe.

    Ijoro n'amanywa ahora abunza umutima, yibaza niba abo mu muryango we bariho cyangwa barapfuye, bikamutera agahinda ko kutagira uwo atura ibibazo, uwo aririra ndetse n'uwo yakwita umuvandimwe wamuba hafi, akareka kuba nyakamwe atanazi niba umuryango we ukiriho cyangwa warapfuye.

    Agahinda ko kutamenya inkomoko ye

    Uwamahoro yakuze yumva yitwa Kankindi, ariko aza kumenya ko atari izina yahawe n'ababyeyi be, ahitamo kwiyita Uwamahoro Rosine.

    Avuga ko ubwa nyuma aherukana n'ababyeyi be yari afite imyaka iri hagati ya itatu n'itanu, bari muri stade ya Kicukiro, ari naho baburaniye.

    Mu kiganiro yagiranye na IGIHE, yasobanuye uko byagenze.

    Yagize ati 'Nibuka ko Mama yitwaga Francine, papa akitwa François, murumuna wanjye yitwaga Mugwaneza naho basaza banjye umwe yitwaga Byuma undi Kiringi, hari n'umukozi watureraga witwaga Sibomana.'

    'Abo nibo twari turi kumwe aho muri Eto Kicukiro, nyuma haje igitero, abantu baricwa abandi bariruka turatatana, nibwo mperuka umuryango wanjye. Nakomeje kubashaka ariko sinagira n'umwe mbona.'
    Yakomeje avuga ko muri uko gusigara ari wenyine, yaje gushakisha uko yabona umuntu azi, ariko ntamubone nyuma akaza gufata umuntu wari mu bicanyi, aramujyana.

    Ati 'Abantu bose nabonaga baryamye hasi kubera ubwana nkagira ngo barasinziriye. Naje kubona umuntu wari ufite ikintu cy'igiti ariko naje kumenya ko ari imbunda nyuma, namwiziritseho turajyana akajya ansiga mu nzu ye akagenda'.

    Yakomeje agira ati 'Rimwe naje kugenda mbona abantu benshi bari kwiruka nanjye mbirukamo, tugeze ahantu turasinzira, kuko ntari mfite uwo turi kumwe naje gutorwa n'undi mubyeyi aza kunjyana muri Congo.'

    Uwamahoro yashaririwe n'ubuzima nyuma Jenoside, azenguruka mu miryango 14

    Muri cya gihiri, Uwamahoro yajyanye nacyo, akajya ahererekanywa n'imiryango ndetse n'abantu batandukanye, kugera ubwo agarutse mu Rwanda akisanga i Bumbogo mu Karere ka Gasabo.

    Kuva icyo gihe, ubuzima bwarushijeho gusharira Uwamahoro, atangira kuzengurutswa mu miryango y'abaturanyi ayibamo igihe runaka, ariko bamwe bakamwima icumbi, abandi bakamuhohotera kugera igihe yibwirije akahava.

    Ibi byabaye Uwamahoro afite imyaka irindwi kugera ejo bundi akuze, agatangira kwiga kwitunga.

    Yagize ati 'Kuva nkiri muto nagiye mpura n'ibibazo bitandukanye by'ubuzima, nkaba mu miryango ikankoresha imirimo y'imvune, yego hari abangiriye neza nko kumpa aho kurara, byari ibintu byiza ariko ubuzima ntibwagiye bugenda neza.'

    Kutagira umuryango byamubujije amahirwe yo kwiga

    Mu myaka itarenze 22, Uwamahoro yabaye mu miryango 14, ibi byatumye atabasha kubona uburyo yiga, kuko yahoraga yimurwa, atotezwa kandi atanishyurirwa amafaranga y'ishuri, bituma ava mu ishuri kandi yararikundaga.

    Ati 'Ahantu henshi nagiye mba banyangiraga ko nakundaga ishuri bakabona batazandihira, bakagenda banyirukana cyangwa bakarinkuramo kandi nararikundaga cyane.'

    Abandi bamuzanaga mu rugo kugira ngo akore nk'umukozi ariko utazishyurwa, ku buryo iyo yashakaga kujya kwiga, bahitagamo kumwirukana kuko icyo babaga bamushakaho cyabaga kitakigezweho.

    Kuba atazi inkomoko ye byatumye atabasha kubona amahirwe yo gufashwa n'ikigega gifasha abacitse ku icumi, FARG, kuko bisaba ubuhamya bw'abantu bakuzi kandi akaba atazwi.

    Uwamahoro wagarukiye mu wa kane w'amashuri yisumbuye kubera kubura ubushobozi, yavuze ko umuryango wari waramwemereye kumurihira waje kumwirukana inzozi zo kuminuza zikarangirira aho.

    Ati 'Sinagize amahirwe yo kurihirwa na FARG kubera ko hasabwa icyemezo cy'aho warokokeye kandi nkaba nta bantu banzi bantangira ubuhamya, abantu bandihiraga baje kunkura mu ishuri ubwo kwiga kwanjye guhagarira aho.'

    Nyuma yo kubura amahirwe yo kwiga, yakomeje kugerageza ubuzima ajya mu bucuruzi buciritse biza kwanga, aza kujya kwiga umwuga mu bijyanye no gukora isuku no kurera abana ndetse anakora akazi kajyanye na byo, gusa kubera ibibazo by'uburwayi yahoranaga, yaje guhagarikwa muri ako kazi.
    Ubuzima ntibworoshye ariko afite icyizere cyo kubaho

    Kuva mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi, Uwamahoro yahuye n'ubuzima butigeze bworoha, bwaranzwe n'amarira n'agahinda, kuko atagiraga aho arara, akarazwa mu bihuru ndetse adafite icyizere cy'ejo hazaza.

    Nubwo bitari byoroshye, avuga ko afite icyizere cyo kubaho, kuko agerageza kwakira amateka ye n'ubuzima abayemo, ndetse ubu ntagikomangira abantu ngo bamuhe icumbi, kuko atunzwe no kuba agent wa MTN Rwanda.

    Avuga ko kimwe mu bimushimishije kuri ubu, ari uko afite aho amaze kwigeza, akaba abasha kwitunga ndetse no kwicumbikira atakigira uwo asaba.

    Ati 'Ubuzima ntibwanyoroheye, ariko ubu nibura nishimiye ko mbasha kwitunga mu kazi nkora nkaba mbasha kwiyishyurira inzu, ubu ntabwo nakirukanwa nk'uko byari bimeze mbere, ni cyo kintu cyo kwishimira.'

    Uwamahoro yavuze ko afite inzozi zo kuzamenya amakuru y'umuryango we, n'iyo waba warapfuye kuko yakumva aruhutse mu mutima. Mu gihe yasanga ari bazima, bikaba byaba ari amahirwe akomeye.

    Yagize ati “Mbonye umuryango wanjye byaba ari ibitangaza, nta kintu cyiza ko kugira abantu wita abawe, byaba ari ibintu bitangaje kuko mu buzima bwanjye bwose, ntawe ngira nita umuvandimwe, kandi ndabizi ko nabigize. Nongeye kubabona ari bazima nashima Imana cyane”.

    Yavuze ko yageregeje kujya ku ivuko agahura n'abasaza bahari, ariko agasanga batamuzi, agahera aha asaba ko uwamumenya wese yamwegera kugira ngo amuhuze n'umuryango we.

    Yavuze kandi ko afite ikibanza yahawe, akaba ari kugerageza kucyubaka n'ubwo bigoye, ahera anasaba ko aramutse abonye ubufasha, byamushimisha.

    Yagize ati 'Hari ikibanza bampaye cyera mu bana b'ipfumbyi kiri i Bumbogo, ariko nza kubura ubushobozi bwo kucyubaka, nasabaga ko inzego zubakira abandi zazamfasha nanjye nkubakirwa.'

    Habaye hari uwo mu muryango wa Uwamahoro wumvise amuzi ashobora kumuhamagara kuri 0789248733.

    Uwamahoro atunzwe no kuba umu—agent wa MTN Rwanda, akishimira ko byamuhinduriye ubuzima

    Uwamahoro ararangisha umuryango we yabuze mu bihe bya Jenoside yakorewe Abatutsi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/nta-nkomoko-ye-azi-agahinda-ka-uwamahoro-waburanye-n-umuryango-we-muri-jenoside

  • Burya disi ibishishwa by' indimu bifite akamaro gakomeye ku buzima #rwanda #RwOT

    Ibishishwa by'indimu nubwo benshi bakunda kubijugunya, nyamara byuzuyemo intungamubiri, enzymes n'ibindi binyabutabire bifitiye akamaro gatandukanye umubiri wacu. Hari ubushakashatsi bumwe na bumwe bwerekana ko binakize cyane ku ntungamubiri kurenza indimu ubwayo.

    Ibishishwa by'indimu byuzuyemo vitamin C, calcium, potasiyumu ifasha mu kuringaniza umuvuduko w'amaraso, limonene, ikinyabutabire kirinda kanseri ndetse n'ibindi ibirinda n'ibisohora uburozi mu mubiri ndetse n'izindi ntungamubiri zifasha umubiri.

      Akamaro k'ibishishwa by'indimu ku buzima bwa muntu :

    Bifite ubushobozi bwo kurwanya bagiteri: Ubushakashatsi bwakozwe n'ikigo cy'abongereza kivuga ku byerekeye imiti, cyatangaje ko amavuta aboneka mu gishishwa cy'indimu afite ubushobozi bukomeye bwo kwica mikorobe. Aya mavuta afite ubushobozi bwo kwica imiyege, bagiteri na virusi. Ibi bivuze afasha mu kurwanya ibicurane, ibibazo mu gifu bituruka kuri mikorobe kimwe n'ubundi bwandu bwose buturuka kuri bagiteri.

    Bituma igogorwa rigenda neza: Ibishishwa by'indimu bifasha mu igogorwa, bigabanya gutumba n'ibyuka uba wumva mu mara. Ibinyabutabire byitwa limonene biboneka cyane mu gishishwa bifasha mu kugabanya ikirungurira, ifasha kandi mu kugabanya kugaruka kwa aside yo mu gifu, ikongera uburyo amara agenda, bityo ibiryo bikanyura neza mu rwungano ngogozi.

    Bigabanya igipimo cya cholesterol mu maraso: Ibishishwa by'indimu bifasha mu kurinda ibyago byo kwandura indwara z'umutima. Bimwe mu binyabutabire biboneka mu bishishwa by'indimu bifasha mu kugabanya igipimo cya cholesterol iyo ubishyize mu byo urya byawe.

    Bifite ubushobozi bwo gusukura no gusohora uburozi mu mubiri: Ibishishwa by'indimu bikungahaye cyane ku birinda n'ibisohora uburozi (antioxidant) mu mubiri bifasha mu kurinda uturemangingo fatizo (DNA) kuba twakwibasirwa na kanseri. Kimwe mu binyabutabire biboneka mu gishishwa cy'indimu, mandarine cg se pamplemousse/grapefruit bigabanya kwangirika k'uturemangingo biturutse ku mirasire.

    Birinda bikarwanya diyabete: Ibishishwa by'indimu birimo PolyMethoxylated Flavones (PMF) ubushakashatsi bwerekanye ko bifasha mu kurinda diyabete no gutuma umusemburo wa insulin ukora neza. Ibi bishishwa kandi bigabanya urugero rw'ibinure na cholesterol, bizwiho gutera ibibazo bitandukanye nka diyabete n'umubyibuho ukabije.

      Ibishishwa by'indimu bikoreshwa bite?

    Ushobora kubikuzaho intoki ku ndimu cg se udukoresho twabigenewe (zester).

    Ufata ibyo bishishwa ukaba wabivanga n'imitobe ugiye kunywa cg yogurt cg ukaba wabyongera kuri salade zitandukanye.

    Zester zikuraho ibishishwa by'indimu. utayifite wakoresha icyuma

    Ushobora kubivanga muri salade cyangwa ukabirya mu mazi

      Icyitonderwa

    Ni ngombwa gukoresha indimu nzima kandi zahinzwe mu buryo busanzwe. Indimu zihinzwe kijyambere ziba zarakoreshejweho imiti itandukanye ishobora kuba irimo ibindi binyabutabire byakwangiza ubuzima.

    Niba ufite ikibazo cya kalisiyumu nke mu mubiri, cg utubuye mu mpyiko ni ngombwa kubanza kugisha inama muganga mbere yo kuba wakoresha ibishishwa by'indimu.

    Source: Umutihealth.com

    Source : https://impanuro.rw/2021/04/13/burya-disi-ibishishwa-by-indimu-bifite-akamaro-gakomeye-ku-buzima/

  • Gasabo: Abafite amakuru y’ahiciwe Abatutsi muri Jenoside basabwe kuyatanga ubu –

    Ibi babisabwe kuri uyu wa Mbere tariki ya 12 Mata 2021, ubwo hashyingurwaga mu cyubahiro imibiri 23 y’abazize Jenoside yakorewe Abatutsi i Nkuzuzu mu Murenge wa Bumbogo mu Karere ka Gasabo.

    Muri iyi mibiri yashyinguwe mu cyubahiro harimo 19 yabonetse mu ishuri rya Paruwasi Gaturika i Nkuzuzu n’indi yabonetse mu murima w’abaturage ikaba yose yashyinguwe mu Rwibutso aho isanze indi igera ku 1703 ihashyinguwe.

    Umuyobozi wa Ibuka mu Karere ka Gasabo, Kabagambire Théogene, yatangarije IGIHE ko baruhutse nyuma yo gushyingura mu cyubahiro iyi mibiri ariko asaba abandi bazi amakuru y’ahiciwe abatutsi kugira ubumuntu bakayatanga.

    Ati “ Ku bafite amakuru ku bantu bacu banga kuduha, si ukubasaba twebwe kuko ntabwo batugirira impuhwe n’ubundi barishe umuzima n’uwapfuye ntibatugirira impuhwe. Nibagire ubumuntu nk’abantu bagarure umutima wa kimuntu bamenye ko abo bishe bari abantu nkabo.”

    Umuyobozi Nshingwabikorwa w’Akarere ka Gasabo, Umwali Pauline, na we yagaye abadatanga amakuru y’ahiciwe abatutsi muri Jenoside, agaragaza ko ababikora nta bumuntu bifitemo.

    Ati “Kuba hakiboneka imibiri bigaragaza ko hari abantu badashaka gutanga amakuru. Tuboneyeho kubagaya kudatanga amakuru nta bumuntu burimo aho igihugu kigeze abantu turabasaba gutanga amakuru kugira ngo ahari imibiri tuyishyingure mu cyubahiro.”

    Yavuze ko gutanga amakuru y’ahiciwe abatutsi bifasha abarokotse gushira agahinda no kuruhuka mu mutima.

    Imibiri yashyinguwe mu cyubahiro ni 23

    Abarokotse Jenoside basabye guhabwa amakuru y’aho imibiri y’ababo yajugunywe kugira ngo ishyingurwe mu cyubahiro

    Abarokotse Jenoside basabye guhabwa amakuru y’aho imibiri y’ababo yajugunywe kugira ngo ishyingurwe mu cyubahiro

  • Ibibazo bikomeye yatewe na Guma mu rugo byatumye apfuka imisatsi ye. – YEGOB #rwanda #RwOT

    Uyu mugore witwa Camilla ukomoka mu Bwongereza yapfutse imisatsi ye mu buryo budasanzwe nyuma y'ibabazo n'imihangayiko yatewe na gahunda ya Guma mu Rugo.

    Uyu mugore yavuze ko yakoze ibishoboka byose ngo umusatsi we ugaruke aho yagiye kwivuza hirya no hino bikanga kugeza ubwo yahawe imiti ya Vitamine zo muri Australia zamufashije kugarura uwo musatsi.

    Uyu mugore byamusabye amezi 5 kugira ngo uwo musatsi wongere umere ariyo mpamvu yashyize hanze amafoto ya mbere na nyuma y'uko atakaza uwo musatsi.

    Camilla utashatse kuvuga izina rye rya kabiri yabwiye Daily Mail Australia ko umusatsi we watangiye kugenda muri Gicurasi umwaka ushize ubwo UK yashyiragaho amabwiriza yo kuguma mu rugo.

    Uyu mugore uba mu mujyi wa London yagerageje gukoresha imiti myinshi nka caffeine shampoos,ahindura imirire ndetse agerageza gukora byinshi kugira ngo arengere umusatsi we.

    Uyu mugore yagize ati 'Byanteshaga umutwe cyane kuko ntari nzi niba uzagenda wose cyangwa niba uzongera kumera cyangwa se nzaguma gutyo.'

    Bitangira kuba,Camilla ntiyahangayitse kuko uruhara yari afite yashoboraga kuruhisha kuko rwabaga inyuma ku mutwe ndetse yigumiraga mu rugo.

    Ubwo Guma mu rugo yahagarikwaga bwa mbere mu mpeshyi,Camilla yashatse gusura inshuti ze bimubera imbogamizi.

    Muri Kanama umusatsi we watangiye gupfuka cyane kugeza ubwo atashobora kubihisha.Uyu mugore yaje gufata Vitamine zitandukanye bituma umusatsi wongera gukura ndetse na rwa ruhara yangaga ruragenda.

    Leave your vote

    Comments

    0 comments

    Source : https://yegob.rw/ibibazo-bikomeye-yatewe-na-guma-mu-rugo-byatumye-apfuka-imisatsi-ye/

  • Umwana muto ufite ubumuga yarokoye umuryango we wari ugiye kwicwa na Gas. – YEGOB #rwanda #RwOT

    Michael Martinez ni umwana w'imwaka irindwi, utuye ahitwa Aledo, muri Texas muri Leta zunze Ubumwe za Amerika. Yavukanye ikibazo gituma adashobora kugenda, ubu akaba agendera mu kagare k'abafite ubumuga. Ubu arafatwa nk'intwari nyuma y'uko agiye akambakamba akagera ku cyumba ababyeyi be bari baryamyemo basinziriye, arabakangura kuko yari yumvise intabaza (alarm) isakuza ko hari ikibazo cya Gaz irimo gusohoka.

    Akimara kubyutsa nyina witwa Angie Martinez, we yabanje kugira ngo iyo nzogera ubundi igomba gusakuza igihe hari ikibazo cy'umwotsi, yaba ifite ikibazo cya batiri (battery). Ariko nyuma bakomeje gutega amatwi we n'umugabo we bumva ko atari inzogera y'umwotsi, ahubwo ko ari ibaburira ko hari Gaz yica, kuko iyo nzogera yari isakuje inshuro enye, barebye ku mabwiriza y'imikorere yayo, basanga ni icyo bisobanuye.

    Ahamagaye numero ihamagarwa aho batuye mu gihe umuntu akeneye ubutabazi bwihuse, bamugiriye inama yo gufungura amadirishya yose, ariko muri ako kanya yari yamaze kubyutsa abagize umuryango we basohoka hanze y'iyo nzu.

    Angie yabwiye ikinyamakuru Fox News ko mbere y'uko agera hanze ngo abone umwuka, yumvaga arwaye, afite isesemi, naho umuvandimwe we babana ngo yavugaga ko yumva arimo kubabara mu gatuza. Bageze hanze buri wese yashimiraga wa mwana Michael Martinez ku bwitange yagize.

    Angie ati 'Twamubwiye ko ari intwari yacu, ko iyo ataba we, wenda tutari kuba twabyutse.'

    Nyuma bagenzuye baje gusanga, bari bibagiwe gufunga hamwe mu ho bagombaga gufunga kugira ngo Gaz ibe ifunze neza.

    Michael Martinez ufite ubumuga yarakambakambye ajya kubyutsa ababyeyi be babasha kurokoka

    Leave your vote

    Comments

    0 comments

    Source : https://yegob.rw/umwana-muto-ufite-ubumuga-yarokoye-umuryango-we-wari-ugiye-kwicwa-na-gas/

  • Nta nkomoko ye azi! Agahinda ka Uwamahoro waburanye n’umuryango we muri Jenoside ubuzima bukamusharira –

    Ni umukobwa uzi kuganira kandi akagira urugwiro, n’ubwo agendana igikomere cyo kutamenya ababyeyi be, kuko ubwa nyuma abaheruka ari mu 1994 mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Kuva icyo gihe kugera ubu, isura ya Uwamahoro irasuhererwa buri uko atekereje ko benshi mu bantu bamukikije bashobora kuba ari ababyeyi be, cyangwa se abandi bavukana nawe.

    Ijoro n’amanywa ahora abunza umutima, yibaza niba abo mu muryango we bariho cyangwa barapfuye, bikamutera agahinda ko kutagira uwo atura ibibazo, uwo aririra ndetse n’uwo yakwita umuvandimwe wamuba hafi, akareka kuba nyakamwe atanazi niba umuryango we ukiriho cyangwa warapfuye.

    Agahinda ko kutamenya inkomoko ye

    Uwamahoro yakuze yumva yitwa Kankindi, ariko aza kumenya ko atari izina yahawe n’ababyeyi be, ahitamo kwiyita Uwamahoro Rosine.

    Avuga ko ubwa nyuma aherukana n’ababyeyi be yari afite imyaka iri hagati ya itatu n’itanu, bari muri stade ya Kicukiro, ari naho baburaniye.

    Mu kiganiro yagiranye na IGIHE, yasobanuye uko byagenze.

    Yagize ati “Nibuka ko Mama yitwaga Francine, papa akitwa François, murumuna wanjye yitwaga Mugwaneza naho basaza banjye umwe yitwaga Byuma undi Kiringi, hari n’umukozi watureraga witwaga Sibomana.”

    “Abo nibo twari turi kumwe aho muri Eto Kicukiro, nyuma haje igitero, abantu baricwa abandi bariruka turatatana, nibwo mperuka umuryango wanjye. Nakomeje kubashaka ariko sinagira n’umwe mbona.”

    Yakomeje avuga ko muri uko gusigara ari wenyine, yaje gushakisha uko yabona umuntu azi, ariko ntamubone nyuma akaza gufata umuntu wari mu bicanyi, aramujyana.

    Ati “Abantu bose nabonaga baryamye hasi kubera ubwana nkagira ngo barasinziriye. Naje kubona umuntu wari ufite ikintu cy’igiti ariko naje kumenya ko ari imbunda nyuma, namwiziritseho turajyana akajya ansiga mu nzu ye akagenda”.

    Yakomeje agira ati “Rimwe naje kugenda mbona abantu benshi bari kwiruka nanjye mbirukamo, tugeze ahantu turasinzira, kuko ntari mfite uwo turi kumwe naje gutorwa n’undi mubyeyi aza kunjyana muri Congo.”

    Uwamahoro yashaririwe n’ubuzima nyuma Jenoside, azenguruka mu miryango 14

    Muri cya gihiri, Uwamahoro yajyanye nacyo, akajya ahererekanywa n’imiryango ndetse n’abantu batandukanye, kugera ubwo agarutse mu Rwanda akisanga i Bumbogo mu Karere ka Gasabo.

    Kuva icyo gihe, ubuzima bwarushijeho gusharira Uwamahoro, atangira kuzengurutswa mu miryango y’abaturanyi ayibamo igihe runaka, ariko bamwe bakamwima icumbi, abandi bakamuhohotera kugera igihe yibwirije akahava.

    Ibi byabaye Uwamahoro afite imyaka irindwi kugera ejo bundi akuze, agatangira kwiga kwitunga.

    Yagize ati “Kuva nkiri muto nagiye mpura n’ibibazo bitandukanye by’ubuzima, nkaba mu miryango ikankoresha imirimo y’imvune, yego hari abangiriye neza nko kumpa aho kurara, byari ibintu byiza ariko ubuzima ntibwagiye bugenda neza.”

    Kutagira umuryango byamubujije amahirwe yo kwiga

    Mu myaka itarenze 22, Uwamahoro yabaye mu miryango 14, ibi byatumye atabasha kubona uburyo yiga, kuko yahoraga yimurwa, atotezwa kandi atanishyurirwa amafaranga y’ishuri, bituma ava mu ishuri kandi yararikundaga.

    Ati “Ahantu henshi nagiye mba banyangiraga ko nakundaga ishuri bakabona batazandihira, bakagenda banyirukana cyangwa bakarinkuramo kandi nararikundaga cyane.”

    Abandi bamuzanaga mu rugo kugira ngo akore nk’umukozi ariko utazishyurwa, ku buryo iyo yashakaga kujya kwiga, bahitagamo kumwirukana kuko icyo babaga bamushakaho cyabaga kitakigezweho.

    Kuba atazi inkomoko ye byatumye atabasha kubona amahirwe yo gufashwa n’ikigega gifasha abacitse ku icumi, FARG, kuko bisaba ubuhamya bw’abantu bakuzi kandi akaba atazwi.

    Uwamahoro wagarukiye mu wa kane w’amashuri yisumbuye kubera kubura ubushobozi, yavuze ko umuryango wari waramwemereye kumurihira waje kumwirukana inzozi zo kuminuza zikarangirira aho.

    Ati “Sinagize amahirwe yo kurihirwa na FARG kubera ko hasabwa icyemezo cy’aho warokokeye kandi nkaba nta bantu banzi bantangira ubuhamya, abantu bandihiraga baje kunkura mu ishuri ubwo kwiga kwanjye guhagarira aho.”

    Nyuma yo kubura amahirwe yo kwiga, yakomeje kugerageza ubuzima ajya mu bucuruzi buciritse biza kwanga, aza kujya kwiga umwuga mu bijyanye no gukora isuku no kurera abana ndetse anakora akazi kajyanye na byo, gusa kubera ibibazo by’uburwayi yahoranaga, yaje guhagarikwa muri ako kazi.

    Ubuzima ntibworoshye ariko afite icyizere cyo kubaho

    Kuva mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi, Uwamahoro yahuye n’ubuzima butigeze bworoha, bwaranzwe n’amarira n’agahinda, kuko atagiraga aho arara, akarazwa mu bihuru ndetse adafite icyizere cy’ejo hazaza.

    Nubwo bitari byoroshye, avuga ko afite icyizere cyo kubaho, kuko agerageza kwakira amateka ye n’ubuzima abayemo, ndetse ubu ntagikomangira abantu ngo bamuhe icumbi, kuko atunzwe no kuba agent wa MTN Rwanda.

    Avuga ko kimwe mu bimushimishije kuri ubu, ari uko afite aho amaze kwigeza, akaba abasha kwitunga ndetse no kwicumbikira atakigira uwo asaba.

    Ati “Ubuzima ntibwanyoroheye, ariko ubu nibura nishimiye ko mbasha kwitunga mu kazi nkora nkaba mbasha kwiyishyurira inzu, ubu ntabwo nakirukanwa nk’uko byari bimeze mbere, ni cyo kintu cyo kwishimira.”

    Uwamahoro yavuze ko afite inzozi zo kuzamenya amakuru y’umuryango we, n’iyo waba warapfuye kuko yakumva aruhutse mu mutima. Mu gihe yasanga ari bazima, bikaba byaba ari amahirwe akomeye.

    Yagize ati “Mbonye umuryango wanjye byaba ari ibitangaza, nta kintu cyiza ko kugira abantu wita abawe, byaba ari ibintu bitangaje kuko mu buzima bwanjye bwose, ntawe ngira nita umuvandimwe, kandi ndabizi ko nabigize. Nongeye kubabona ari bazima nashima Imana cyane”.

    Yavuze ko yageregeje kujya ku ivuko agahura n’abasaza bahari, ariko agasanga batamuzi, agahera aha asaba ko uwamumenya wese yamwegera kugira ngo amuhuze n’umuryango we.

    Yavuze kandi ko afite ikibanza yahawe, akaba ari kugerageza kucyubaka n’ubwo bigoye, ahera anasaba ko aramutse abonye ubufasha, byamushimisha.

    Yagize ati “Hari ikibanza bampaye cyera mu bana b’ipfumbyi kiri i Bumbogo, ariko nza kubura ubushobozi bwo kucyubaka, nasabaga ko inzego zubakira abandi zazamfasha nanjye nkubakirwa.”

    Habaye hari uwo mu muryango wa Uwamahoro wumvise amuzi ashobora kumuhamagara kuri 0789248733.

    Uwamahoro atunzwe no kuba umu—agent wa MTN Rwanda, akishimira ko byamuhinduriye ubuzima

    Uwamahoro ararangisha umuryango we yabuze mu bihe bya Jenoside yakorewe Abatutsi