Author: webrwanda

  • Guverineri Mugabowagahunde yanenze abikoreraga bijanditse muri Jenoside – #rwanda #RwOT

    Yabigarutseho ubwo mu Karere ka Musanze bibukaga abikoreraga bazize Jenoside yakorewe Abatutsi. Ni igikorwa cyabereye ku Rwibutso ruri ku Ngoro y'Ubutabera ya Ruhengeri.

    Guverineri w'Intara y'Amajyaruguru, Mugabowagahunde yibukije abikorera bo mu Karere ka Musanze ko iyo bibuka baba basubiza bagenzi babo agaciro bambuwe, kuko harimo n'abishwe n'abo bakoraga umwuga umwe.

    Ati 'Mu 1994, twabuze benshi bikoreraga b'Abatutsi kuko babwisangagamo nyuma yo kuvutswa amashuri cyangwa imirimo ya Leta, ari na ho duhera tunenga bamwe mu bikorera cyane cyane abacuruzi bagize uruhare mu gushyigikira Jenoside yakorewe Abatutsi, batanga inkunga y'amafaranga n'ibikoresho byakoreshejwe. Rero iyo tubibuka, tuba tubasubiza agaciro bambuwe, kuko harimo n'abishwe na bagenzi babo bakoraga umwuga umwe.'

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Musanze, Rusisiro Festo avuga ko abikoreraga bazize Jenoside ari amaboko igihugu cyabuze.

    Ati 'Abikoreraga bazize Jenoside yakorewe Abatutsi ni amaboko igihugu cyabuze, kuko batangaga imisoro, bagahanga akazi kandi bari indashyikirwa zigamije iterambere ry'igihugu. Kuba barishwe ni igisebo kuri Leta yariho n'abagize uruhare muri ubu bugizi bwa nabi, ariko natwe tugomba gufatanya n'abandi kubaka igihugu.'

    Yaboneyeho kwibutsa abitabiriye iyi gahunda ko bafatanyije n'urugaga rw'abikorera muri aka karere batangije gahunda y'Intango y'Ubudaheranwa igamije kuremera abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi batishoboye no kugira ngo na bo bazaremere bagenzi babo.

    Abikorera bo muri aka Karere baremeye abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi 20, miliyoni 13 Frw zo kubafasha kwinjira mu bucuruzi.

    Perezida w'Urugaga rw'Abikorera mu Karere ka Musanze, Habiyambere Jean, yavuze ko hari abikorera babaye ibigwari bijandika muri Jenoside.

    Ati 'Hari abikoreraga babaye ibigwari banatera inkunga Jenoside yakorewe Abatutsi, ni bimwe mu byayihutishije kuko bakoreshaga amafaranga n'imbaraga bari bafite, ari yo mpamvu twebwe duharanira kubaka amateka meza atarangwamo urwango, ivanguramoko n'ingengabitekerez

    Yashimiye imiyoborere y'u Rwanda rushya, avuga ko ibyo bayivomyemo bibafasha kubaho biyubaka, banubaka u Rwanda muri rusange.

    Guverineri w'Intara y'Amajyaruguru, Mugabowagahunde Maurice, yanenze abikoreraga bijanditse muri Jenoside yakorewe Abatutsi

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Musanze, Rusisiro Festo avuga ko abikoreraga bazize Jenoside ari amaboko igihugu cyabuze

    Abikorera bo mu Karere ka Musanze baremeye imiryango 20 yarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi itishoboye, ihabwa miliyoni 13 Frw azayifasha kwinjira mu bucuruzi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/guverineri-mugabowagahunde-yanenze-abikoreraga-bijanditse-muri-jenoside

  • 'Gukanda akanyenyeri', isura nshya ya ruswa mu Rwanda – #rwanda #RwOT

    Babibwiye bamwe mu bagize Ihuriro ry'Abagize Inteko Ishinga Amategeko Nyafurika baharanira kurwanya ruswa, Ishami ry'u Rwanda (APNAC-Rwanda), ku wa 13 Kamena 2025, mu bukangurambaga barimo bwo kurwanya ruswa hirya no hino mu mashuri makuru yo mu Rwanda harimo na ILPD.

    Mu kiganiro bagejejweho na Senateri Prof. Niyomugabo Cyrpien, yabasobanuriye ibigendanye na ruswa yisunze Itegeko ryerekeye kurwanya ruswa mu ngingo ya kabiri, aho riyigaragaza nka kimwe mu bikorwa byo gusaba, kwakira cyangwa gutanga indonke; gusaba, gusezeranya cyangwa gukora ishimishamubiri rishingiye ku gitsina.

    Itegeko rigaragaza ruswa kandi nko gufata icyemezo gishingiye ku itonesha, ubucuti, urwango, ikimenyane cyangwa icyenewabo; gukoresha igitinyiro; kudasobanura inkomoko y'umutungo; kunyereza umutungo; gukoresha umutungo wa Leta icyo utagenewe; gukoresha nabi umutungo ufitiye rubanda akamaro; gusonera bitemewe n'amategeko; kwaka cyangwa kwakira amafaranga bidakwiye cyangwa arenze ateganyijwe; gukoresha ububasha uhabwa n'itegeko mu nyungu bwite; ndetse no kwiha inyungu zinyuranyije n'amategeko.

    Senateri Prof. Niyomugabo, yagaragaje ko kwerekeza ubu bukangurambaga mu mashuri makuru bigamije kubigisha kuko ari yo abyara abayobozi b'igihugu bakumva bahinduye imyumvire byafasha mu kurwanya ruswa.

    Ati 'Amashuri makuru ni yo abyara abayobozi, twumva tugomba kuhibanda. By'umwihariko rero mwebwe muba mu butabera, mutazibukiriye hakiri kare mwazagwa mu mutego wayo.'

    'Ubu tubakeneyeho ko mukumira ruswa, kandi gukumira kwa mbere ni ku mutima. Turabashaka ko mumanuka mu midugudu mukabwira abaturage ibibi bya ruswa.'

    Depite Uwababyeyi Jeannette, yagaragaje ko urugamba rwo kurwanya ruswa rusa n'urukiri rubisi kuko hari benshi bayakwa ariko ntibabivuge, ibituma no kuyirwanya biruhanya.

    Ati 'Ubushakashatsi bw'Umuryango Transparency International Rwanda bwagaragajwe ko gutanga amakuru kuri ruswa bikiri ku kigero cyo hasi cyane kuko 86.8% by'abantu babajijwe basabwe cyangwa batanze ruswa, ntibigeze bayitangaho amakuru. Ibi biragaragaza ko hakenewe izindi mbaraga mu guhindura imyumvire, abantu bakumva ko ibyo basabirwa ruswa ari uburenganzira bwabo busesesuye.'

    Nisingizwe Bénitha umwe mu biga muri ILPD, yagaragaje ko ubu ruswa isigaye yihishe mu mvugo yo 'gukanda akanyenyeri', aho uwaka serivisi mu nzego zitandukanye hari aho asabwa gukanda akanyenyeri.

    Ati 'Iyi mvugo isunikira abantu mu gutanga ruswa, kuko ako kanyanyeri aba ari amafaranga y'ikoranabuhanga aba ahererekanyijwe.'

    Naho Cyubaho Olivier na Izabayo Lucie, bavuze ko hari n'abarimu basaba ruswa irimo n'ishingiye ku gitsina, aho bagora abanyeshuri babaka amafaranga cyangwa igitsina babategeye ku manota.

    Izabayo ati 'Hadutse imvugo, aho wumva mugenzi wawe akubwiye ngo: uzabure kumenya ubwenge ngo wirwaneho(ibishatse kuvuga ngo uzerure utanga igitsina ubone amanota).'

    Aba banyeshuri, bagaragaza ko hakwiye kongerwa ikoranabuhanga mu gutanga serivisi kuko byafasha mu kurwanya ruswa, hatangwa urugero rwa camera zigenzura umuvuduko w'ibinyabiziga mu muhanda ifata buri muntu wese utwaye ku muvugudo munini ititaye ko ari Meya, Minisitiri cyangwa umuntu usanzwe.

    APNAC ni ihuriro ryashyizweho muri Kamena 2005, rigamije gufasha Guverinoma y'u Rwanda kurwanya ruswa n'ibindi byaha bifitanye isano nayo hagamijwe gushyira umuturage ku isonga.

    Senateri Prof. Niyomugabo Cyprien yasabye abanyamategeko bo muri ILPD kwegera abaturage hasi bakabereka ububi bwa ruswa kuko imunga ubukungu bw’igihugu

    Depite Uwababyeyi Jeannette yagaragaje ko kuba hejuru ya 85% by’abakwa n’abatanga ruswa batabivuga ari ikibazo gikomeye

    Cyubahiro Olivier, yavuze nk’abanyeshuri baba bashaka amanota, hari abayategerwaho bakabakiraho ruswa yaba iy’amafaranga cyangwa igitsina

    Abanyeshuri bo muri ILPD batanze ibitekerezo bitandukanye by’uko babona ruswa


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/gukanda-akanyenyeri-isura-nshya-ya-ruswa-mu-rwanda

  • Abanyeshuri ba Kaminuza ya Kigali basabwe kurwanya ingengabitekerezo ya Jenoside – #rwanda #RwOT

    Yabivuze ubwo abayobozi, abakozi n'abanyeshuri ba Kaminuza ya Kigali (UoK) basuraga Urwibutso rwa Jenoside rwa Kigali ruri ku Gisozi, bagasobanurirwa amateka agize uru rwibutso, berekwa ubugome n'ubukana Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 yakoranwe.

    Afrika yavuze ko urubyiruko ari rwo mbaraga z'ejo hazaza, gusa rufite ikibazo cy'uburyo ikoranabuhanga riri gutera imbere, bamwe bakarikoresha mu gupfobya no guhakana Jenoside, kugira ngo bayobye abantu.

    Yagize ati 'Turi mu gihe cy'ikoranabuhanga, ubwenge bw'ubukorano (AI), kandi twese bidufitiye akamaro. Gusa ibyo ni inkota y'amugi abiri kuko ni na byo bikoreshwa mu kwangiza ubumuntu, indagaciriro, n'umurongo igihugu cyacu kigenderaho wo kuvuga ngo Jenoside ntizasubire ukundi.'

    Yashimangiye ko urubyiruko arirwo rukwiye gufata iya mbere mu kurwanya abo bantu, kuko bo rwagize amahirwe yo kwiga no gusobanurirwa amateka.

    Ati 'Nk abantu bize, mufite ubumenyi mwungutse kandi mufite n'ubushobozi bwo kugenda mugahindura bariya bantu birirwa bandika ibintu bitandukanye ku mbuga nkoranyambaga bafite umugambi wo kongera gusubiza igihugu cyacu inyuma.'

    Umuyobozi Mukuru wa Kaminuza ya Kigali, Prof George Kimathi, yavuze ko bibabaje kubona hakiri abantu bagikoresha imvugo zihembera urwango, bazi aho igihugu cyavuye.

    Yagize ati 'Jenoside itegurwa hakoreshejwe icengezamatwara ririmo kwambura abantu ubumuntu, ndetse n'imvugo zihembera urwango. Ikibabaje uyu munsi turacyabona ibisa na byo ku mbuga nkoranyambaga, aho amakuru atariyo n'imvugo zihembera urwango byihuta cyane kandi bigasakara hose.'

    Akomeza avuga ko bakwiye kurwanya izi mvugo zihembera urwango kuko nta kindi zigamije uretse gusubiza igihugu mu icuraburindi.

    Yagize ati 'Tugomba kurwanya imvugo zose zihembera urwango kugira ngo imbaraga zose twakoresheje mu myaka ishize zitazaba impfabusa.'

    Nyuma y'iki gikorwa iyi kaminuza yaremeye umwe mu barokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 aho yamugeneye amafaranga azamufasha gukomeza kwiteza imbere.

    Abanyeshuri n’abayobozi ba Kaminuza ya Kigali, yashyize indabo ku mva zishyinguyemo abarenga ibihumbi 250 ku Rwibutso rwa Jenoside rwa Kigali

    Umuyobozi w’Inama y’Ubutegetsi ya UoK, Africa Philbert, yavuze ko abanyeshuri b’iyi Kaminuza bafite ubushobozi bwo kurwanya abahakana bakanapfobya Jenoside

    Umuyobozi Mukuru wa UoK yavuze ko bibabaje kubona hakiri abantu bakoresha imvugo zihembera urwango kandi bazi amateka mabi igihugu cyaciyemo

    Abanyeshuri ba UoK batahanye umukoro wo kurwanya abahakana, bakanapfobya Jenoside bifashishije ikoranabuhanga


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abanyeshuri-ba-kaminuza-ya-kigali-basabwe-kurwanya-ingengabitekerezo-ya

  • Minisitiri Nduhungirehe yashimangiye ko u Rwanda ari igihugu cyorohereza abashaka gushora imari – #rwanda #RwOT

    Ibi yabitangaje ku wa 14 Kamena 2025, mu Bushinwa aho yitabiriye Imurikagurisha ry'Ubukungu n'Ubucuruzi hagati ya Afurika n'u Bushinwa rizwi nka China-Africa Economic and Trade Expo riri kubera mu mujyi wa Changsha.

    Nduhungirehe, yabwiye Televiziyo mpuzamahanga ya CGTN ko u Rwanda rwungukiye cyane muri iri murikagurisha riba buri myaka ibiri, cyane cyane mu bijyanye no kongera umusaruro w'ibikomoka ku buhinzi woherejwe mu Bushinwa.

    Minisitiri Nduhungirehe yavuze ko u Rwanda rwifuza gukomeza kumenyekanisha ibicuruzwa byarwo ku isoko ry'u Bushinwa no gushishikariza abashoramari benshi, binyuze muri gahunda ikomeye y'ubucuruzi n'ubufatanye hagati y'ibihugu byombi.

    Yagize ati' Twakomeje kumurika ibicuruzwa byacu, cyane cyane ikawa n'icyayi bifite ubuziranenge buhanitse ku ruhando mpuzamahanga, ariko tunagaragaza ibindi nk'urusenda, ubuki n'ibindi bikomoka ku buhinzi. Aya ni amahirwe akomeye yo gushishikariza Abashinwa kumenya ibyo bicuruzwa kugira ngo dutere imbere mu kohereza ibyo dukora mu Bushinwa, ariko kandi ni n'umwanya wo gushishikariza ishoramari riza mu Rwanda.”

    Nduhungirehe yanagarutse ku miyoborere yorohereza ishoramari mu Rwanda, avuga ko u Rwanda rukomeje kuba mu myanya ya mbere muri Afurika mu korohereza abashoramari, kubera impinduka zakozwe mu mategeko agenga imisoro, ubuyobozi ndetse n'ifungurwa ry'ibigo by'ubucuruzi.

    Ati' Mu Rwanda, ushobora gufungura ikigo mu masaha atarenze atandatu. Nta mbogamizi dushyira ku bigo byashinzwe n'abanyamahanga bashobora gutunga 100% by'ikigo. Hari n'ibindi byorohereza ishoramari byashyizweho.'

    Yongeyeho ko u Rwanda rwagutse mu kwemerera abantu kwinjira no kugenderera igihugu, aho benshi bashobora kubona viza mu buryo bworoshye, ibyo bikaba byitezweho guteza imbere ubuhahirane no guhura kw'abaturage b'ibihugu byombi.

    Iri murikagurisha ry'iminsi ine ryatangijwe ku wa Kane, rikaba ryaritabiriwe n'abasaga ibihumbi 30 barimo abahagarariye ibigo by'ubucuruzi byo mu Bushinwa n'izo muri Afurika basaga 4.700.

    Minisitiri Nduhungirehe yavuze ko u Rwanda rwemerera umuntu urushoyemo imari gutunga imigabane 100%


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/minisitiri-nduhungirehe-yashimangiye-ko-u-rwanda-ari-igihugu-cyorohereza

  • Abakozi ba LOLC Unguka Finance basuye Urwibutso rwa 'Commune Rouge' banaremera abarokotse Jenoside – #rwanda #RwOT

    Ni igikorwa cyabaye ku wa Gatanu, tariki 13 Kamena 2025, aho abakozi n'abayobozi ba LOLC Unguka Finance Plc basobanuriwe umwihariko w'ubugome Jenoside yakorewe Abatutsi yakoranywe mu yahoze ari Perefegitura ya Gisenyi yakomokagamo abari abayobozi bakomeye mu nzego za politiki n'igisirikari.

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Rubavu, Mbarushimana Gérard, yibukije abakozi n'abayobozi ba LOLC Unguka Finance Plc ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatewe n'ubuyobozi bubi bwarangwaga n'ivangura.

    Ati 'Nta kindi cyateye Jenoside yakorewe Abatutsi kitari ubuyobozi bubi burangwa n'ivangura, iri ni ryo dukwiye kurwanya. Kandi tukamenya ko na FDLR ikiri hakurya aha mu mashyamba ya Congo igifite abo yayibibyemo, ikomeje no kuyibiba mu bo yabyaye. Na none, abana bamwe na bamwe babibwemo ingengabitekerezo n'ababyeyi babo ko Umututsi ari mubi bakurana urwo rwango. Ni yo mpamvu twese dukwiye kwamagana ivangura, tukimakaza ubumwe bw'Abanyarwanda.”

    Yakomeje agira ati 'Ni uruhare rwanyu nkamwe muri aha kuyirwanya kugira ngo tugire u Rwanda rwiza rutarangwamo amacakubiri.'

    Umuyobozi w'Inama y'Ubutegetsi ya LOLC Unguka Finance Plc, Yves Sangano, yavuze ko nubwo bacuruza serivisi z'imari ariko bafite n'inshingano yo gutuma u Rwanda ruba igihugu kitarangwamo ivangura aho riva rikagera.

    Ati 'Uyu ni umwanya w'ingenzi wo guha icyubahiro abavandimwe bacu bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, kubunamira ni ukongera gushimangira ko amateka mabi igihugu cyacu cyanyuzemo atazigera yibagirana, kandi ko tutazigera twemera ko byongera kuba ukundi.'

    'LOLC Unguka Finance Plc, nk'Ikigo gitanga serivisi z'imali zituma Abaturarwanda bateza imbere imibereho yabo, twumva dufite n'inshingano mu kugira uruhare runini mu kubaka u Rwanda rwunze ubumwe, rutarangwamo ivangura, rufite ubukungu burambye, ariko bushingiye ku ndangagaciro z'amahoro no kurengera ubuzima bwa buri wese utuye mu Rwanda, ku buryo ntawakongera kuzira uko Imana yamuremye.'

    Yakomeje ashimira ubuyobozi bwiza bw'igihugu ku ruhare bugira mu kubungabuka amateka n'ibimenyetso bya Jenoside yakorewe Abatutsi.

    LOLC Unguka Finance Plc yashyikirije Akarere ka Rubavu inkunga yagennye ko yazakoreshwa mu kubungabunga amateka yo kuri uru Rwibutso rwa Commune Rouge, inatera ingabo mu bitugu bamwe mu bayirokotse aho yabahaye inkunga yo kubafasha mu bikorwa byo kwiteza imbere.

    Abanyamuryango ba Avega-Agahozo bifatanyije na Unguka muri iki gikorwa bashimiye inkunga batewe na LOLC Unguka Finance.

    Umuyobozi w'Akarere ka Rubavu, Mulindwa Prosper, yashimiye ubuyobozi n'abakozi ba LOLC Unguka Finance Plc baje bifatanyije na bo.

    Ati 'Kuza kwifatanya na Rubavu bigaragaza ko mutari gucuruza amafaranga gusa, ahubwo ko muzirikana ko igihugu kizubakirwa ku bumwe n'ubudaheranwa, dukwiriye kwibuka ko Leta mbi yateguye Jenoside yakorewe Abatutsi ikanayishyira mu bikorwa yakoresheje amafaranga yari mu gihugu mu kwica Abatutsi, yanakoranye n'abari bafite ubushobozi, ama banki n'abikorera batangaga amafaranga yo gushyigikira Interahamwe. Iki gikorwa kigaragaza ko mu gihugu cyacu aya mateka mabi atazongera.'

    Meya Mulindwa yashimiye kandi LOLC Unguka Finance Plc ku nkunga yo kubungabunga amateka ya Jenoside kuri uru Rwibutso ku buryo atazasibama na gato ndetse bizafasha urubyiruko rutayibayemo kuyamenya.

    Abakozi n’abayobozi ba LOLC Unguka Finance Plc basuye Urwibutso rwa Commune Rouge

    Umuyobozi w'Inama y'Ubutegetsi ya LOLC Unguka Finance, Yves Sangano, yavuze ko nubwo bacuruza Serivisi z'imari ariko bafite n'inshingamo yo gutuma u Rwanda ruba igihugu kitarangwamo ivangura aho riva rikagera

    Umuyobozi w'Inama y'Ubutegetsi ya LOLC unguka Finance, Yves Sangano, ashyikiriza Perezida wa Ibuka mu Karere ka Rubavu inkunga yo kubungabunga amateka ku Rwibutso rwa Commune Rouge

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Rubavu, Mbarushimana Gerard, yibukije abakozi n'abayobozi ba LOLC Unguka Finance Plc ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatewe n’ubuyobozi bubi bwarangwaga n'ivangura

    Umuyobozi w'Inama y'Ubutegetsi ya LOLC Unguka Finance, Yves Sangano, yashyikirije inkunga yo gufasha abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi kwiteza imbere

    Abakozi ba LOLC Unguka Finance bunamiye inzirakarengane zirenga 5000 ziruhukiye mu Rwibutso rwa Commune Rouge

    Umuyobozi w’Akarere ka Rubavu, Mulindwa Prosper, yashyize indabo mva zishyinguyemo Abatutsi mu Rwibutso rwa Commune Rouge

    Abayobozi ba LOLC Unguka Finance PLC bashyize indabo ku mva ziri mu Rwibutso rwa Komini Rouge

    Abakozi ba LOLC Unguka Finance basobanuriwe amateka yihariye y’Urwibutso rwa Commune Rouge


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abakozi-ba-lolc-unguka-finance-basuye-urwibutso-rwa-commune-rouge-banaremera

  • COPEDU Plc yasabanye n'abakiliya bayo, ibizeza gukomeza umubano mwiza kandi urambye – #rwanda #RwOT

    Ni igikorwa cyabaye ku mugoroba wo ku wa 13 Kamena 2025, Abakiliya ba COPEDU Plc n'abayobozi bayo bungurana ibitekerezo ku hakwiye kongerwa imbaraga ngo imikoranire irusheho kuba myiza.

    Kayisinga Francine ukorana na COPEDU Plc kuva mu 2001 yavuze ko ashima imikorere yayo by'umwihariko uburyo yamufashije mu burezi bw'abana be no kubaka.

    Yagize ati 'Umugabo wanjye yitabye Imana mu 2001 mpita ngana COPEDU Plc ibanza kumpa inguzanyo yo kubaka inzu. Bamaze kumpa inguzanyo nyinshi kandi nkabasha kuzishyura ubu ngeze ku z'abanyeshuri mfite babiri biga mu mahanga yarangurije mbasha kubishyurira. Ntabwo nabona uko nyishimira mu by'ukuri.'

    Umushoramari witwa Byukusenge Elie umaze imyaka icyenda akorana na COPEDU Plc, yavuze ko yatangiye imuguriza miliyoni 5 Frw gusa abasha kwagura ubucuruzi none ubu ageze aho imuha arenga miliyoni 100 Frw kandi serivisi zaho zikihuta.

    Ati 'Iyo usabye inguzanyo ntishobora kurenza ukwezi utayihawe kandi baguha amakuru y'aho serivisi watse igeze. Guhurira hano nk'abakiliya bayo bidufasha kongera gusobanukirwa neza serivisi batanga haba harimo inshyashya tutari tuzi kandi banahakirira ibitekerezo byacu nyuma tukabona impinduka.'

    Umuyobozi Mukuru wa COPEDU Plc, Muyango Raissa, yavuze ko intego nyamukuru y'iki gikorwa ari ukugira ngo baganire, barusheho kumenyana, bumve ibyifuzo, ibibazo n'ibitekerezo byose bigamije kunoza serivisi zihabwa abakiliya, no kubashimira uruhare rwabo mu iterambere ryayo.

    Ati 'COPEDU igira uruhare runini mu iterambere ry'imari mu Rwanda, kuko ni twe dufite igice kinini cy'isoko, aho umwaka ushize twabashije kugira inyungu ingana na miliyari 3 Frw, byose bituruka muri mwebwe ntabwo twabura kubibashimira nk'abakiliya bacu.'

    Yakomeje ati 'Uyu munsi rero muri serivisi dutanga zirimo n'inguzanyo ariko no mu ikoranabuhanga ntabwo twasigaye inyuma kuko ubu umukiliya wacu abona serivisi zacu atavuye aho ari.'

    Muyango Raissa yavuze ko ubu COPEDU iri kugana kuri serivisi zijyanye no guhererekanya amafaranga zagiyeho mu gihe gishize kugira bamenye ubwitabire n'imbogamizi zigihari ariko bashishikajwe no kugira ngo borohereze abakiliya, basabwa kubyitabira mu rwego rukwiye.

    COPEDU Plc ni ikigo kimaze imyaka igera kuri 28 gitanga serivisi z'imari. Kugeza ubu ifite amashami agera kuri 11 harimo irya Remera, Batsinda, Icyicaro gikuru kiri ku Kicukiro, Nyabugogo, mu isoko rya Nyarugenge, Gisozi, Kimironko, Kicukiro, CHIC, Kabuga na Rwamagana.

    Umushoramari witwa Byukusenge Elie umaze imyaka icyenda akorana na COPEDU yari yitabiriye iki gikorwa

    Umuyobozi ushinzwe ubucuruzi muri COPEDU Plc yibukije abakiliya serivisi itanga zirimo no gutanga inguzanyo irenga miliyoni 500 Frw

    Abakiliya ba COPEDU Plc baturutse ku mashami yayo atandukanye bitabiriye ubusabane

    Umuyobozi mukuru wa COPEDU Plc, Muyango Raissa yavuze ko bashyiriyeho abakiliya uburyo bw’ikoranabuhanga, aho bazajya bakoresha serivisi z’imari batavuye aho bari


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/copedu-plc-yasabanye-n-abakiliya-bayo-ibizeza-gukomeza-umubano-mwiza-kandi

  • Musanze: Yatawe muri yombi akekwaho gusambanya umukobwa we w'imyaka 14 – #rwanda #RwOT

    Abaturage baganiriye na TV1 bagaragaje ko batewe agahinda n'ibyo uwo mugabo yakoze, bagasaba ko yakanirwa urumukwiye.

    Ati “Nababajwe n'uko afashe umwana we, agahangara agafata umwana we akamusambanya, ndavuga nti buriya n'uwanjye ni ko yari kuzamugenza.'

    Undi ati 'Numvise ko yafashe umwana we w'umukobwa, byanciye intege kuva ko umuntu w'imyaka 40 ahemukira umwana w'imyaka 14 kandi afite umugore, iyo ajya gushaka n'undi aho gusambanya uwo mwana.'

    Yakomeje ati 'Njyewe ndi kumva mwamukatira burundu kuko ari nkanjye mba naramwishe akaba ari njyewe ufungwa'

    Umugore w'uwo mugabo yasobanuye ko ari we wamufatiye mu buriri ari kumwe n'umwana we, agahitamo gutabaza kuko yananiwe kwiyumanganya.

    Ati 'Ninjiye mu cyumba, numva mu buriri harimo abantu babiri. Nikanze ko ari undi mugore yazanyemo, nsanga ni umwana we. Impamvu natabaje ni ukubera ko nabonye amuri hejuru, ari kumusambanya mbona ko ntabiceceka.'

    Uwo mwana na we yasobanuriye TV1 ko se yamusambanyije ubwo yari amutumye igitambaro cyo kwihanagura amazi akamukurura, akamushyira ku buriri agahita atangira kamusambanya.

    Ubwo umunyamakuru yamubaza niba ari ubwa mbere yari asambanyijwe na se, yasubije ko byari bibaye ku nshuro ya kabiri.

    Umuyobozi Ushinzwe Imibereho myiza mu Murenge wa Kimonyi ari na we uri kuwuyobora by'agateganyo, Dukundimana Jacqueline, yavuze ko uwo mugabo yahise atabwa muri yombi.

    Ati 'Yafashwe ari gusambanya umwana we. Ku makuru twahawe ni uko abaturage babihwishisaga ko ashobora kuba amusambanya ariko hakabura ibimenyetso.'

    Itegeko riteganya ibyaha n'ibihano muri rusange rigaragaza ko uhamijwe icyaha cyo gusambanya umwana ahanishwa igifungo kitari munsi y'imyaka 20 ariko kitarenze imyaka 25.

    Iyo icyo cyaha cyakorewe umwana uri munsi y'imyaka 14 igihano kiba igifungo cya burundu kimwe n'iyo byaba byakorewe ufite hejuru yayo ariko bikamutera ubumuga cyangwa uburwayi budakira.

    Umugabo yatawe muri yombi akekwaho gusambanya umukobwa we w'imyaka 14


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/musanze-yatawe-muri-yombi-akekwaho-gusambanya-umukobwa-we-w-imyaka-14

  • Nyagatare: Aba-agents ba Irembo basabwe kwirinda kwaka abaturage amafaranga y'umurengera – #rwanda #RwOT

    Babisabwe ku wa Gatanu, tariki ya 13 Kamena 2025, ubwo ubuyobozi bw'Ikigo Irembo bwasuraga aba-agents bacyo bakorera mu Karere ka Nyagatare muri gahunda ya 'Ntuyarenze' yo kubashishikariza kubahiriza ibiciro byashyizweho no kurebera hamwe ibibazo baba bahura na byo mu kazi.

    Umukozi ushinzwe mituweli mu Karere ka Nyagatare, Nshimiyumuremyi Ildephonse, yeretse aba ba-agents amakosa bakunze gukora arimo no guca amafaranga y'umurengera umuturage ubagannye, abasaba kubihindura bakagendera ku biciro bizwi batangiraho serivisi.

    Ati 'Iyo umuturage aje kukureba ngo umufashe kwaka icyangombwa runaka, cyangwa umufashe kwishyura mituweli warangiza ukamwaka amafaranga y'umurengera uba umuhemukiye kandi rwose ubu tuzajya tunabashyikiriza inzego bireba zibakurikirane. Turabasaba kugendera ku biciro bizwi bidahindagurika.''

    Yamfashije Cyuzuzo Carine ukorera Irembo mu Murenge wa Rwimiyaga, yavuze ko amahugurwa yajemo yamwunguye ibintu byinshi birimo gutanga serivisi nziza, kumufasha kubanza kumenya amakuru y'ingenzi ya serivisi agiye kwaka kandi ngo ntanarenze amafaranga agenwe.

    Ati 'Batubwiye ko tutagomba kurenza amafaranga asabwa ya serivisi kandi ni byo tugiye kubyubahiriza kuko twabonye ko ubirengaho ashobora no kubifungirwa.''

    Ndagijimana Étienne usanzwe ari umu-agent w'Irembo mu Murenge wa Matimba, we yagize ati 'Hano twahungukiye ibintu byinshi bishobora kudufasha mu kazi kacu ka buri munsi harimo kubahiriza ibiciro byashyizweho. Ubu njye icyo ngomba guhindura ni ukubahiriza ibiciro nkirinda kudaca amafaranga y'umurengera kandi ungannye nkamubikira amakuru ye neza.''

    Umukozi w'Irembo ushinzwe aba-agents, John Butera, yavuze ko igikorwa cyo kubahuriza hamwe gisanzwe kibaho hagamijwe gusabana no kumva ibibazo bafite. Yavuze kuri ubu banatangiye gukangurira aba ba-agents kutarenza ibiciro biriho.

    Ati 'Icya mbere na mbere dusaba aba-agents bacu ni uko bagomba kuba inyangamugayo mu kazi bakora kugira ngo bubake icyizere mu baturage babagana basaba serivisi z'Irembo. Turabasaba kandi kubahiriza gahunda yitwa 'Ntuyarenze'. Rero ayo mafaranga ntarengwa turabasaba kutayarenza, turanibutsa abaturage kujya bashishoza bakareba koko niba umuntu ugiye kubakira ari umu-agent wa Irembo.'

    Kugeza ubu mu Karere ka Nyagatare hari aba-agents barenga 120 mu gihe mu gihugu hose barenga 5000.

    Ubuyobozi bwa Irembo buvuga ko bufite intego yo kugeza aba-agents batatu muri buri kagari kugira ngo umuturage ahabwe serivisi adakoze urugendo rurerure. Kuri ubu serivisi 240 ni zo zitangirwa ku rubuga rwa Irembo.

    Aba-agents b'Irembo basabwe kwirinda guca amafaranga y'umurengera ababagana

    Kugeza ubu mu gihugu hose habarurwa aba-agents b'Irembo barenga 5000

    Ndagijimana Étienne yiyemeje gutanga serivisi nziza ku baturage bamugana

    Yamfashije yagaye bagenzi be baka abaturage amafaranga y'umurengera


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/nyagatare-aba-agents-b-irembo-basabwe-kwirinda-kwaka-abaturage-amafaranga-y

  • Abanyeshuri ba ALX Rwanda basabwe kwisunga ikoranabuhanga mu guhangana n'abapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi – #rwanda #RwOT

    Byagarutsweho ubwo urubyiruko ruhugurwa na ALX Rwanda rwifatanyaga n'Abanyarwanda mu kwibuka ku nshuro ya 31 Jenoside yakorewe Abatutsi, ndetse rusura Urwibutso rwa Jenoside rwa Jenoside ruri ku Gisozi, mu rwego rwo kugaragarizwa amateka yaranze igihugu.

    Uru rubyiruko ruhugurwa ku bijyanye n'ikoranabuhanga muri ALX Rwanda rwasuye ibice bitandukanye bigize uru rwibutso, runasobanurirwa amateka y'u Rwanda agaruka ku buryo umugambi wa Jenoside wacuzwe, urategurwa unashyirwa mu bikorwa kugeza mu 1994, ubwo Abatutsi barenga miliyoni bicwaga.

    Nyuma yo kwerekwa amateka, uru rubyiruko rwashyize indabo ku mva ziruhukiyemo imibiri y'inzirakarengane z'Abatutsi basaga ibihumbi 250 bashyinguwe muri uru rwibutso.

    Abitabiriye iki gikorwa banahawe ibiganiro n'ubuhamya bigaruka kuri aya mateka ashaririye igihugu cyanyuzemo, urugendo rwo kwiyubaka ndetse banacana urumuri rw'icyizere nk'ikimenyetso cy'ahazaza hazira amacakubiri.

    Umuyobozi Wungirije w'Umuryango w'Abaharanira Amahoro n'Urukundo (Peace and Love Proclaimers- PLP), Divin Ibambasi, yasabye urubyiruko gukoresha ikoranabuhanga mu guhangana n'abahakana bakanapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Ati 'Mukwiriye kwifashisha ubumenyi mufite mu ikoranabuhanga murwanya ingengabitekerezo ya Jenoside ndetse n'abahakana bakanapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi ku Isi yose.'

    Yakomeje asaba urubyiruko gukoresha ubwo bumenyi rufite mu ikoranabuhanga, mu gukemura ibibazo bishaka gusubiza igihugu inyuma.

    Umuyobozi wa ALX Rwanda, Uwurugwiro Nimie Chaylone, yavuze ko ubumenyi bwose umuntu yaba afite ntacyo bwaba bumaze mu gihe nta bumuntu afite cyangwa ngo abukoreshe mu kubaka igihugu.

    Ati 'Igihe ufite ubumenyi mu ikoranabuhanga, ubucuruzi ndetse n'ubuyobozi ntacyo byaba bikumariye mu gihe nta bumuntu burimo cyangwa ngo ubukoreshe mu kubaka igihugu.'

    Yakomeje avuga ko kugira ngo bashobore guhangana n'abahakana bakanapfobya Jenoside, ubuyobozi bwa ALX Rwanda bufata umwanzuro wo kubafasha gusura urwibutso bakarushaho kumenya ayo mateka.

    Ati 'Impamvu tuzana n'abanyeshuri bacu ni mu rwego rwo kubafasha kumenya amateka yabaye bakayasobanurirwa kubera ko hari igihe abenshi muri iki gihe basoma ibintu bigoreka amateka ku mbuga nkoranyambaga z'abahakana Jenoside yakorewe Abatutsi ugasanga ntabwo bazi ukuri neza.'

    'Tuba tugira ngo baze babyisomere, babimenye noneho bibatere n'ishyaka ryo gukomeza kugira uruhare mu kubaka igihugu birushijeho.'

    ALX Rwanda ni ishuri rishamikiye kuri ALX Africa rigamije guteza imbere impano mu by'ikoranabuhanga ndetse no kurema abayobozi beza b'ejo hazaza.

    Iri shuri ryigisha amasomo y'ubumenyingiro mu bijyanye n'ikoranahunga nk'isesenguramakuru (Data Analytics), Data Science, Cloud Computing, Salesforce Administrator na Software Engineering.

    Nyuma yo gusura Urwibutso rwa Jenoside rwa Kigali, baganiriye ku ruhare rwabo mu guhangana n'abahakana bakanapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi

    Hagenimana Antoine yatanze ubuhamya bw'ubuzima bushaririye yanyuzemo muri Jenoside ndetse anasobanurira abanyeshuri ba ALX Rwanda ibikubiye mu gitabo yanditse yise “Le Chagrin de ma mère”

    Linda Ikirezi Pacifique washinze “Her In Tech” yatanze ikiganiro

    Umuyobozi wa ALX Rwanda, Uwurugwiro Nimie Chaylone, yavuze ko ubumenyi bwose umuntu yaba afite ntacyo bwaba bumaze mu gihe nta bumuntu afite cyangwa ngo abukoreshe mu kubaka igihugu

    Umuyobozi Wungirije w'Umuryango w'Abaharanira Amahoro n'Urukundo, (Peace and Love Proclaimers- PLP), Divin Ibambasi, yasabye urubyiruko gukoresha ikoranabuhanga mu guhangana n'abahakana bakanapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi

    Umuyobozi wa ALX Rwanda, Uwurugwiro Nimie Chaylone, ashyira indabo ku mva zishyinguwemo Abatutsi mu Rwibutso rwa Kigali ruri ku Gisozi

    Abagize ALX Rwanda bunamiye abarenga ibihumbi 250 bashyinguwe mu Rwibutso rwa Jenoside rwa Kigali ku Gisozi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abanyeshuri-ba-alx-rwanda-basabwe-kwisunga-ikoranabuhanga-mu-guhangana-n

  • Imiryango yose y'uturere twa Afurika ntiyakoreshwa-Nduhungirehe kuri RDC ikomeza kwitambika u Rwanda – #rwanda #RwOT

    Yabigarutseho ubwo u Rwanda rwatangazaga ko rwahawe kuyobora Inama y'Abaminisitiri y'uyu muryango binyuze mu butumwa bwatambukijwe ku mbuga nkoranyambaga za Minisiteri y'Umutekano w'Imbere mu gihugu ku mugoroba wo ku wa 13 Kamena 2025.

    Umuhango wo guhererekanya ububasha wabereye muri Kenya, u Rwanda rwari ruhagarariwe na Minisitiri w'Umutekano imbere mu gihugu, Dr. Vincent Biruta.

    Minisitiri Amb. Olivier Nduhungirehe yahise ahishura ko RDC yashatse kongera kwitambika ko u Rwanda rwahabwa izi nshingano nk'uko yabikoze kuri CEEAC mu minsi ishize.

    Yakomeje ashimangira ko imiryango y'uturere yose itagwa mu mutego wo gukoreshwa n'ubutegetsi bwa Kinshasa budashoboye gukemura ibibazo byabwo.

    Ati 'Ni ngombwa kwibuka ko RDC yari iri kwiriza igerageza kwitambika iby'uko u Rwanda ruhabwa ubuyobozi bwa RESCA. Kubw'amahirwe, imiryango yose y'uturere twa Afurika ntishobora gukoreshwa n'ubutegetsi bwa Kinshasa budashoboye.'

    U Rwanda rwasimbuye Kenya muri izo nshingano, ruzafatanya na Tanzania, izarufasha mu nshingano zo kuyobora no gukurikirana imishinga ya RECSA mu karere.

    RECSA ni umuryango washinzwe mu 2005 ugamije guhuza gahunda zo kugenzura, kwirinda no kurwanya itangwa n'imikoreshereze y'intwaro nto mu buryo bunyuranyije n'amategeko mu bihugu 15 by'Afurika birimo n'u Rwanda.

    Muri Nzeri 2024 watangazaga ko uhangayikishijwe n'intwaro zirenga miliyoni 100 zitunzwe n'abaturage ndetse n'imitwe yitwaje intwaro hirya no hino muri Afurika, aho benshi bazikoresha mu bikorwa byo guhungabanya umutekano.

    Ibihugu bigize RECSA ni u Burundi, Centrafrique, RDC, Djibouti, Ethiopia, Eritrea, Kenya, u Rwanda, Seychelles, Somalia, Sudan y'Epfo, Sudani, Uganda, Tanzania na Repubulika ya Congo.

    RDC yashatse kwitambika ko u Rwanda rwahabwa izo nshingano, ishingiye ku bibazo by'umutekano muke umaze igihe mu Burasirazuba bwayo.

    Ibikorwa nk'ibyo byaherukaga kuba ubwo u Rwanda rwari rugiye guhabwa ubuyobozi bw'umuryango wa CEEAC ariko RDC ikabyitambika, ndetse bikarangira uwo muryango ubihaye ishingiro.

    Ibyo byatumye u Rwanda rufata umwanzuro wo kuva mu muryango wa CEEAC nyuma y'aho ibihugu biwugize biwukoresheje nabi, bishaka kurukumira.

    Uretse guhabwa inshingano ku Rwanda, uwo muryango wanizihije isabukuru y'imyaka 20 umaze ushinzwe hatwikwa intwaro 6000 zakoreshwaga mu buryo butemewe.

    Izo ziganjemo izafashwe mu bikorwa bitandukanye by'uwo muryango hagati ya 2022 na 2025.

    Minisitiri w’Umutekano w’Imbere mu gihugu, Dr. Vincent Biruta, yitabiriye ibirori byo kwizihiza imyaka 20 uyu muryango umaze ushinzwe

    U Rwanda rwahawe kuyobora Inama y’Abaminisitiri ya RECSA

    Hatwitswe intwaro 6000 zakoreshwaga mu buryo butemewe n’amategeko

    Perezida wa Kenya William Ruto atangiza umuriro wo gutwika intwaro zakoreshwaga mu buryo butemewe


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/imiryango-yose-y-uturere-twa-afurika-ntiyakoreshwa-nduhungirehe-kuri-rdc