Category: Uncategorized

  • Ibyo wamenya ku mateka ya Alexander Graham Bell wakoze bwambere telefoni #rwanda #RwOT

    Ivumburwa rya terefone, bumwe mu buhanga bwahinduye amateka ya muntu, bwitiriwe umugabo witwa Alexander Graham Bell. Iki gikorwa cyagezweho mu itumanaho cyatanzwe ku mugaragaro ku wa 7 Werurwe mu 1876, kikaba ari igihe gikomeye mu ihindagurika ry'ukuntu abantu bakora uburyo bazajya baganira mu buryo bwa kure.

    Alexander Graham Bell yavutse ku wa 3 Werurwe mu 1847, avukira ahitwa Edinburgh, muri otcosse. Yari ashishikajwe cyane n'uburyo amajwi yakorwa mu itumanaho, bishoboka ko yatewe inkunga n'umuryango we mu mvugo no kuvuga mu buryo bwo guhuza amajwi kugira abashe kubihuza.

    Se wa Bell na sekuru bari inzobere zizwi mu gukosora imvugo, kandi nyina yari afite ubumuga bwo kutumva, ibyo bikaba byaramushishikaje ubuzima bwe bwose kugira akore icyabasha gutuma nyina bavugana.

    Mu myaka ya 1870, Bell yakoze igikoresho gifasha abatumva gushyikirana. Ubushakashatsi bwe bwamuteye gushakisha uburyo bwo kohereza amajwi hakoreshejwe ikoranabuhanga.

    Bell yafatanije na Thomas Watson, umuhanga mu mashanyarazi kabuhariwe, kugirango atezimbere igikoresho gishobora guhindura imiraba yamajwi mu bimenyetso byamashanyarazi hanyuma bikisubiramo mu majwi.

    Iterambere ryiyikorwa ryo gukora telefoni ryabaye ku wa 10 Werurwe mu 1876, ubwo Bell yatelefonaga bwa mbere kuri telefoni. Cyane ati: 'Bwana Watson, ngwino hano, ndashaka ku kubona.'

    Aya magambo yanyuze mu nsinga, agera i Watson mu kindi cyumba. Ivumburwa ryerekanaga ko imvugo ishobora gutangwa hejuru y'insinga.

    Izina Bella ryamenyekanye cyane nkuwahimbye terefone bwambere. Telefone yahinduye itumanaho ku Isi hose. Ubwa mbere wabonaga ari agashya, byahise bihinduka igikoresho cy'ingenzi mu bucuruzi no guhuza abantu. Ivumburwa rya Bell ryashyizeho urufatiro rw'inganda z'itumanaho, rwahindutse ruva ku murongo wa interineti ugera kuri terefone zigendanwa na interineti.

    Bell yagiye gushinga sosiyete ya TeLefoni mu 1877, nyuma iza kuba AT&T, imwe mu masosiyete akomeye y'itumanaho ku Isi. Nubwo igihangano cye cyagenze neza, Bell yakomeje kwiyoroshya, akenshi yerekeza ibitekerezo bye mu bindi bikorwa bya siyansi, harimo ibyogajuru n'ibikoresho by'ubuvuzi.

    Ivumburwa rya terefone na Alexander Graham Bell ryerekana ubuhanga bwabantu no guharanira iterambere ridahwema. Umurimo wa Bell wafunguye inzira z'itumanaho rigezweho. Uyu munsi, telefoni ikora nk'ubuhamya bw'uko udushya dushobora kurenga imipaka no guhuza Isi.

    Alexander Graham Bell wakoze bwambere telefoni, yari afite byinshi bimuca intege. 

    Source : https://kasukumedia.com/ibyo-wamenya-ku-mateka-ya-alexander-graham-bell-wakoze-bwambere-telefoni/

  • Mu kagari ka Murehe mu murenge wa Muyumbu baratabaza #rwanda #RwOT

    Mu kagari ka Murehe mu murenge wa Muyumbu mu karere ka Rwamagana
    hari abaturage batabariza umugabo umaranye imyaka irenga icumi uburwayi bwo mu mutwe adahabwa imiti yabwo kuko ngo bikomeje gushyira habi ubuzima bwe ari na ko bihungabanya ituze muri rubanda.

    Source : https://kasukumedia.com/mu-kagari-ka-murehe-mu-murenge-wa-muyumbu-baratabaza/

  • Amavubi yazamutseho imyanya ibiri ku rutonde… – #rwanda #RwOT

    Ni ibigaragara muri ‘system’ isanzwe ikoreshwa na FIFA mu kubara amanota ndetse no kugena uko amakipe akurikirana buri kwezi.

    Kuri uru rutonde rw’ukwezi k’Ugushyingo, Amavubi yisanze yazamutseho imyanya ibiri ava ku mwanya w’i 126 ajya ku mwanya w’i 124. Yiyongeyeho amanota 6.07 aho kuri ubu muri rusange afite amanota 1,136.11.

    Ibi bibaye nyuma y’uko ikipe y’igihugu y’u Rwanda, Amavubi, iheruka gutsindwa n’ikipe y’igihugu ya Libya igitego 1-0 mu mukino wabereye muri Stade Amahoro ariko ikaza gutsindira Nigeria iwayo ibitego 2-1 mu gushaka itike y’igikombe cy’Isi cya Afurika cya 2025 kizabera muri Morocco.

    Nubwo a u Rwanda rwatsinze Nigeria ariko ntabwo byarubujije kubura itike yo kujya mu gikombe cy’Afurika cya 2026 nyuma y’uko rusoreje iyi mikino ruri ku mwanya wa 3.

    Nta mpinduka nyinshi zabaye mu myanya 15 ya mbere ku Isi aho Argentine, u Bufaransa, Espagne, u Bwongereza, Brésil, u Bubiligi, u Buholandi, Portugal, Colombia n'u Butaliyani biri mu bihugu 10 bya mbere.

    Muri Afurika, ibihugu bitandatu bya mbere ni Maroc, Sénégal, Misiri, Algeria, Cote D’Ivoire na Nigeria. 

    Ikipe y’igihugu ya Nigeria nubwo iri mu myanya itandatu ya mbere muri Afurika ariko ku Isi yamanutseho imyanya 10 nyuma yo gutsindwa n’Amavubi ndetse ikananganya na Benin.

    Muri rusange umwanya mwiza Amavubi yagize mu mateka kuri uru rutonde ngarukakwezi rwa FIFA ni uwa 68 muri 2015 ubwo yatozwaga n’Umwongereza Stephane Philip Constantine.

    Amavubi yazamutseho imyanya 2 ku rutonde rwa FIFA

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/148791/amavubi-yazamutseho-imyanya-ibiri-ku-rutonde-rwa-fifa-nigeria-imanukaho-10-148791.html

  • Kamonyi-Rukoma: Polisi yaburiye abitwaza imihoro ku manywa y'ihangu na n'ijoro bagamije urugomo #rwanda #RwOT

    Umuyobozi wa Polisi y'u Rwanda mu karere ka Kamonyi kuri uyu wa 19 Ugushyingo 2024, yasabye Abaturage b'Umurenge wa Rukoma by'umwihariko abo mu kagari ka Bugoba guca ukubiri n'urugomo. Yihanangirije abitwaza imihoro ku manywa na n'ijoro bagamije ibikorwa bitari byiza byo guhohotera abaturage. Yababwiye ko Polisi itazarebera abakora ikibi, ko kandi yiteguye guhashya uwo ariwe wese wishora mu bikorwa bivutsa abandi amahoro n'umudendezo.

    Aganira n'abaturage mu nteko y'Abaturage yo kuri uyu wa Kabiri, SP Furaha yagarutse ku bikorwa bitari byiza by'ababuza abandi amahoro, ibikorwa by'urugomo rukorwa n'abitwaza imihoro ku manywa na nijoro bagahohotera abaturage, baba abo bahuye nabo mu nzira cyangwa se babasanze mu ngo.

    Nk'umuyobozi mushya wa Polisi utaramara igihe kinini muri aka karere, yabwiye abaturage ko ataje guhangana nabo, ko aje kugira ngo bakorane neza kandi bajyane mu bikorwa byiza bigamije gutuma umuturage akora akiteza imbere, agahora ku isonga.

    SP Furaha, ibi abibwiye abaturage ba Bugoba mu gihe muri aka gace hamaze iminsi hagaragara ibikorwa by'urugomo bikorwa na bamwe baba bitwaje imihoro ku manywa y'ihangu ndetse na nijoro, bagahohotera abo bahuye, bakabatema bakoresheje iyo mipanga bagendana.

    Yibukije abaturage ububi bw'Umuhoro ndetse ababwira ko ufite amateka mabi ku gihugu, ko no kuba abantu bawutunga ari uko hari imirimo runaka ushobora gukoreshwa, ariko atari intwaro yo gukoresha ugirira undi nabi.

    Ikibabaje kuruta, hagaragajwe ko benshi mubitwaza iyo mihoro ndetse bagaragara mu bikorwa bibi by'urugomo ari abakiri bato, urubyiruko rwakabaye ruri mu mashuri cyangwa se rukaba mu bindi bikorwa byiza birufasha kwiteza imbere no gukorera Igihugu.

    Yaba aba bakiri bato ndetse n'abakuze bitwaza imihoro bagamije kugirira abandi nabi, yababwiye ko Polisi ndetse n'izindi nzego z'umutekano batazihanganira ibikorwa nk'ibyo bihungabanya umutekano.

    Ati' Hari ibyo tutakwemera!, ko ugendana umuhoro ugiye gutema umugore wirirwa arimo ku kurerera, wiriwe agutekera agutunekera, ugiye gutema abantu, abavandimwe bagenzi bawe, abaturanyi bose warigize nka ya Mbogo yishe Ryangombe!, ntabwo twabyemera pe!'.

    SP Furaha, yabwiye aba baturage ko umutekano ureba buri wese, ati' Umutekano ni uwatwese, uratureba twese. Umunyarwanda aho aba, agomba kujya aho ashaka, agakorera aho ashaka, agataha neza mu ituze kandi nawe nta muntu abangamira'.

    Nyuma y'uko abaturage bagaragaje ko hari bamwe usanga bitwaza imihoro mu kwaha cyangwa se bayambariyeho mu buryo butandukanye, bayijyana mu tubari n'ahandi bagamije kugira nabi, SP Furaha yasabye abitabiriye iyi nteko y'Abaturage kumva neza ubutumwa no kubushyira abataje, ababwira ko bibujijwe, ko kizira kugendana umuhoro ugamije ibikorwa bibi, ko uzawufatanwa mu kabari cyangwa se hanze atavuye mu kazi, adashobora gusobanura icyo awutwariye azafatwa akabihanirwa.

    Muri uyu murenge wa Rukoma by'umwihariko aha i Bugoba, niho haherutse gufatirwa umwe mu baturage uzwi cyane ku izina rya Pirato, abaturage bavuga ko yari yarabazengereje. Banabwiye Polisi ko hakigaragara abandi bari mu gatsiko ke biganjemo urubyiruko bitwaza imihoro ndetse bagakora ibikorwa birimo gukubita no gukomeretsa.

    Abaturage, bibukijwe ko Polisi ifite ububasha ndetse n'ubushobozi bwo gukumira no kubuza ko ikibi gikorwa, basabwa buri wese kuba umufatanyabikorwa mwiza wo kwamagana ikibi ariko kandi no gutanga amakuru atuma bakumira icyaha kitaraba.

    Munyaneza Théogène

    Source : https://www.intyoza.com/2024/11/20/kamonyi-rukoma-polisi-yaburiye-abitwaza-imihoro-ku-manywa-yihangu-na-nijoro-bagamije-urugomo/

  • RIB yataye muri yombi ukekwaho kwica Nduwamungu Pauline w'i Rukumberi – #rwanda #RwOT

    Mu ibazwa ryabo, uwitwa Nziza, mwene Ntihabose Theogene, yaje kwemera ko ari we wamwishe ndetse ajya no kwerekana aho yari yahishe umutwe wa Nduwamungu.

    IGIHE yashatse kumenya icyateye uyu mugabo kwica Nduwamungu ndetse n'ibisobanuro atanga, maze Umuvugizi wa RIB, Dr Murangira B. Thierry, abisobanura agira ati “Nziza abajijwe impamvu yamwishe akamuca umutwe, yisobanuye avuga ko yagira ngo atazafatwa ngo kuko yabwiwe ko mu mboni z'uwishwe hasigaramo ifoto y'uwamwishe iyo yamwishe barebana.”

    IGIHE kandi yashatse kumenya niba Nduwamungu Pauline yaba yarazize ko yacitse ku icumu rya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.

    Umuvugizi wa RIB yasubije agira ati “Kugeza ubu ntabwo twakwemeza cyangwa ngo duhakane ko yaba yazize ko yacitse ku icumu rya Jenoside yakorewe Abatutsi, iperereza niryo rizabigaragaza.”

    Yongeyeho ati “Ikindi kandi iperereza rirakomeje kugira ngo hamenyekanye impamvu nyakuri yateye Nziza kwica Nduwamungu Pauline ndetse n'abashobora kuba baramufashije muri icyo gikorwa cya kinyamanswa, mbere y'uko dosiye ishyikirizwa Ubushinjacyaha kugira ngo hatangwe ubutabera.”

    RIB irihanganisha umuryango wa Nduwamungu Pauline, iwizeza ko abagize uruhare mu rupfu rwa Nduwamungu bazagezwa imbere y'ubutabera bagahanwa nk'uko amategeko abiteganya.

    Nduwamungu Pauline yishwe tariki ya 14 Ugushyingo, 2024.


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rib-yataye-muri-yombi-ukekwaho-kwica-nduwamungu-pauline-w-i-rukumberi

  • Perezida Kagame mu kazi: Iminsi 100 ya mbere ya manda ya kane – #rwanda #RwOT

    Ni manda itandukanye n'izindi zose, Perezida Kagame ubwe ayisobanura nk'iyo gukora ibirenze kugira ngo ibyo twifuza kugeraho bishoboke.

    Ku wa 11 Kanama 2024, wari umunsi w'amateka mu Rwanda, imbere y'imbaga y'abaturage barenga ibihumbi 45 n'inshuti z'u Rwanda ziturutse imihanda yose ya Afurika, Perezida Kagame yarahiriye manda y'imyaka itanu.

    Wari umunsi udasanzwe, abakuru b'ibihugu bya Afurika 22 bari bahari, hamwe n'izindi ntuma ziturutse hirya no hino ku Isi.

    Guhera ku karasisi ka gisirikare, imbyino gakondo, byari ibirori by'imbonekarimwe, amajwi yose ari kuri Muzehe wacu, Kagame wacu. Nyuma y'uwo muhango akazi kahise gatangira cyane ko yari amaze iminsi azenguruka igihugu asezeranya Abanyarwanda ko nta munsi wo gupfa ubusa, ko icyerekezo cya 2050 igihugu cyihaye kigomba kugerwaho.

    Intego ni uko muri icyo cyerekezo, umuturage w'u Rwanda azaba yinjiza 12.476$ ku mwaka. Urugendo ni rurerure kuko ubu umuturarwanda yinjiza arenga gato 1000$ ku mwaka.

    Nyuma y'iminsi ibiri Perezida Kagame arahiye, yashyizeho Minisitiri w'Intebe, yongereye kugirira icyizere umutekinisiye Dr. Edouard Ngirente ngo akomeze ayobore Guverinoma.

    Dr. Ngirente yabanye na Perezida Kagame muri manda ye yose ya Gatatu. Ni umwe mu bayobozi b'abahanga u Rwanda rufite kandi ushimwa na benshi ko ashyira umutima ku kazi, akanamenya gukurikirana ibintu ku bindi.

    Umwe mu bakoranye na we, yabwiye IGIHE ko ari umuntu 'uhora ushaka amakuru ku kintu cyose, kandi agatega amatwi abo bakorana.'

    Undi muntu waganiriye na IGIHE yavuze ko ubwo Dr. Ngirente yahabwaga inshingano, hari ibintu byahindutse ahanini mu mikoreshereze y'amafaranga ya leta, no gukurikirana ibintu bimwe na bimwe.

    Ati 'Uribuka ubwo icyorezo cy'inzige cyibasiraga akarere, Dr. Ngirente yashyizeho itsinda rigikurikirana, rikamuha amakuru umunsi ku wundi kugira ngo hato tutazisanga cyageze mu gihugu. Ndibuka ko icyo gihe u Rwanda rwohereje itsinda hanze ryo kwiga uko ziramutse zigeze mu gihugu zarwanywa ku ikubitiro kandi ni we wakurikiranaga ibikorwa byose umunsi ku wundi.'

    Nta gushidikanya ko Dr. Ngirente yari amahitamo aboneye ya Perezida Kagame ku gukomeza kuyobora Guverinoma.

    Na we inshingano yazakiriye neza, ati 'Ndabizeza gukomeza gukorana umurava no kudatezuka mu rugendo rwo guteza imbere u Rwanda.'

    Mbikuye ku mutima, ndabashimiye Nyakubahwa Perezida wa Repubulika @PaulKagame kuba mwongeye kungirira icyizere mukangira Minisitiri w'Intebe. Ndabizeza gukomeza gukorana umurava no kudatezuka mu rugendo rwo guteza imbere u Rwanda.

    — Edouard Ngirente (@EdNgirente) August 14, 2024

    Byari byiza kandi n'ubu biracyari byiza. Ku munsi wa Gatanu Perezida Kagame arahiye, yahise ashyiraho Guverinoma nshya igizwe n'Abaminisitiri 21, Abanyamabanga ba Leta icyenda n'Umuyobozi Mukuru w'Urwego rw'Igihugu rw'Imiyoborere (RGB). Mu bahawe imyanya, Abaminisitiri batatu bari bashya ndetse n'Umuyobozi wa RGB.

    Ku wa 19 Kanama 2024 bose bari barahiye, akazi gatangirira ku muvuduko udasanzwe.

    Hari nyuma y'uko kandi Perezida Kagame yakiriye indahiro z'Abadepite 80 bagomba gutora amategeko afasha u Rwanda kugera ku ntego rwiyemeje. Abasenateri na bo ntibyatinze.

    Icyari gikurikiyeho ni ukugena umurongo mugari w'ibizakorwa mu myaka itanu maze ku wa 23 Kanama 2024 hemezwa gahunda y'igihugu yo kwihutisha iterambere mu cyiciro cyayo cya kabiri (NST2).

    Ni gahunda yubakiye ku nkingi eshanu z'ingenzi harimo guhanga imirimo, guteza imbere ibyoherezwa mu mahanga, ireme ry'uburezi, kurwanya igwingira n'imirire mibi no kwimakaza imitangire myiza ya serivisi.

    Ingingo yari ishishikaje benshi, ni ijyanye n'umurimo cyane ko urubyiruko rwakunze kugaragaza ko rwifuza ko hahangwa imirimo myinshi.

    Guverinoma yiyemeje ko hazahangwa imirimo ibyara inyungu nibura miliyoni 1,25 ndetse buri mwaka hakazajya hahangwa imirimo ibihumbi 250.

    Ishoramari ritari irya leta ryo rizikuba kabiri rive kuri miliyari 2,2$ rigere kuri miliyari 4,6$ mu 2029, Ibyoherezwa mu mahanga bizazamuka bive kuri miliyari 3,5$ bigere kuri miliyari 7,3$.

    Ni mu gihe mu myaka itanu, ubuhinzi buzazamuka ku kigero cya 6% ku mwaka.

    Iyi gahunda Minisitiri w'Intebe yarayisobanuye birambuye, ajya n'imbere y'Inteko Ishinga Amategeko agaragaza uburyo igomba kuzamura imibereho y'Abanyarwanda, intumwa za rubanda zimubaza ibibazo, arabisuza buri wese aranyurwa. Icyari gisigaye ni iki? Ni ugushyira mu ngiro.

    Nta mwanya wo guta cyane ko ibyiyemejwe ari byinshi mu gihe igihe cyo kubishyira mu bikorwa ari gito, ni imyaka itanu gusa.

    Uko iminsi yagendaga ni ko Perezida Kagame yakomezaga gukora amavugururwa mu bayobozi hagamijwe kuzana amaraso mashya. Ni uko hashyizweho Minisitiri w'Uburezi mushya, uw'Ubutegetsi bw'Igihugu, uw'Ubuhinzi n'Umuyobozi wungirije muri RDB.

    Mu gisirikare na ho ni uko kuko Gen Maj Alex Kagame yavuye muri Mozambique kurwanya ibyihebe nk'Umuhuzabikorwa w'Ibikorwa by'Ingabo z'u Rwanda muri Mozambique, agirwa Umugaba Mukuru w'Inkeragutabara na ho Gen Maj Andrew Kagame we agirwa Umuyobozi wa Diviziyo ya mbere mu gisirikare cy'u Rwanda.

    Ukuboko kw'imbabazi ntaho kwagiye muri iyi minsi 100, kuko abantu 32 bari bakatiwe n'inkiko bahawe imbabazi, mu gihe abandi barenga 2000 bafunguwe by'agateganyo. Mu bavuye muri gereza, amazina yavuzwe cyane harimo irya Bamporiki Edouard wabaye Umunyamabanga wa Leta muri Minisiteri y'Urubyiruko na Gasana Emmanuel wayoboye Polisi akanaba Guverineri w'Intara y'Amajyepfo n'iy'Iburasirazuba.

    Mu minsi 100 ya mbere ya Perezida Kagame, yakoreye ingendo mu bihugu by'amahanga mu bikorwa byo gutsura umubano no gushakira u Rwanda amaboko.

    Yagiye mu Bushinwa, i Bali muri Indonesia, muri Singapore, Latvia, u Bufaransa, Samoa n'i Baku muri Azerbaijan.

    Nta munsi wo kugoheka, akazi ni kenshi kandi karakomeje.

    Perezida Kagame yagiriye uruzinduko i Baku ku wa 13 Ugushyingo 2024. Mu bayobozi yabonanye na bo, harimo n'Umuyobozi wa Banki Nyafurika y'Amajyambere, Akinwumi Adesina

    Perezida Kagame ubwo yahuraga na Minisitiri w'Intebe wa Singapore, Lee Hsien Loong, ku wa 20 Nzeri 2024

    Perezida Kagame ahura na mugenzi we wa Azerbaijan, Ilham Aliyev, ku wa 13 Ugushyingo 2024

    Perezida Kagame yabaye hafi ikipe y'igihugu Amavubi, yitabira imikino yayo inyuranye. Aha hari ku wa 31 Ukwakira 2024 ubwo yakinaga na Djibouti

    Perezida Kagame aramukanya na Gianni Infantino uyobora FIFA ubwo bahuriraga mu nama ya COP29 i Baku

    Perezida Kagame yitabiriye inama y'abakuru b'ibihugu bya Commonwealth yabereye mu Mujyi wa Apia muri Samoa ku wa 25 Ukwakira 2024

    Perezida Kagame yashyizeho abayobozi bashya barimo Umugaba Mukuru w’Inkeragutabara, Minisitiri w’Ubuhinzi na Minisitiri w’Ubutegetsi bw’Igihugu

    Perezida Kagame yagiriye uruzinduko muri Latvia ku wa 2 Ukwakira 2024 ahura na mugenzi we, Edgars Rinkēvičs

    Perezida Kagame mu ntangiriro za Ukwakira yagiriye uruzinduko mu Bufaransa yitabiriye inama ya OIF


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/perezida-kagame-mu-kazi-iminsi-100-ya-mbere-ya-manda-ya-kane

  • ICPAR na AMIR mu bufatanye bugira abo mu bigo by'imari iciriritse abanyamwuga – #rwanda #RwOT

    Amasezerano yasinywe ku wa 19 Ugushyingo 2024, ateganya ko abakora mu bigo by'imari iciriritse mu Rwanda, bazajya bahabwa amahugurwa mu buryo buhoraho bikozwe na ICPAR.

    Amahugurwa azajya yibanda ku ngingo zinyuranye z'ibaruramari bitewe n'ahakenewe ubumenyi.

    Ibigo bizahabwa amahugurwa birimo Imirenge SACCO n'ibindi by'imari iciriritse by'abikorera byose.

    Umuyobozi Mukuru wa ICPAR, Amin Miramago, yavuze ko iyi gahunda bayitekereje nyuma y'inyigo yagaragaje ko muri ibyo bigo harimo icyuho gikomeye mu bijyanye n'ibaruramari ry'umwuga.

    Ati 'Mu rwego rw'ibigo by'imari iciriritse bafite abakozi basaga 5000. Nta babaruramari b'umwuga bafite kandi ibyo biteye impungenge mu rwego rw'icungamutungo n'imari. Ni gahunda twitezeho umusaruro ufatika kuko nko mu 2008 twigeze kugira ibigo by'imari byafunzwe kubera imicungire y'imari itari imeze neza.'

    Yongeyeho ko ayo masezerano bagiranye azakomeza kuko kubaka ubunyamwuga n'ubushobozi bihoraho ndetse n'ibigo by'imari iciriritse bizakomeza kwiyongera bijyanye n'ubukungu bw'igihugu.

    Umuyobozi Mukuru wa AMIR, Kwikiriza Jackson, yavuze ko bamaze imyaka bagerageza kubakira ubushobozi abakora mu bigo by'imari ariko ukabona ko ntacyo bihindura kinini cyane.

    Ati “Aya masezerano twagiranye na ICPAR azadufasha gutanga amahugurwa y'umwuga kugira ngo tuzamure serivise zitangirwa mu bigo by'imari.”

    Yavuze ko inyigo yakozwe igaragaza icyuho cyari kiri mu babaruramari b'umwuga by'umwihariko mu bigo by'imari iciriritse, aho urebye ku Rwanda, usanga rufite ibigo by'imari 460 biha serivise abantu barenga miliyoni 6,5 ariko bifite ababaruramari b'umwuga batarenze 10, ibiteye impungenge.

    Ati 'Ni ikibazo. Tugiye gufatanya na ICPAR guhugura abacungamutungo, ababitsi, abashinzwe inguzanyo n'abandi kugira ngo bakore kinyamwuga kandi batange serivise neza.”

    Ayo mahugurwa azajya atangwa mu gihe kirekire hagendewe ku ngingo z'ibaruramari ibyo bigo bikeneyemo ubumenyi cyane, hatangwe n'andi y'igihe gito azajya ajyana n'ubumenyi abo bakozi bose bakenera mu kazi kabo ka buri munsi.

    Umuyobozi Mukuru wa ICPAR, Amin Miramago (iburyo) n’Umuyobozi Mukuru wa AMIR, Kwikiriza Jackson nyuma yo gusinya amasezerano yo guhugura abo mu bigo by’imari iciriritse

    ICPAR ihagarariwe n’umuyobozi wayo, Amin Miramago (iburyo) na AMIR yari ihagarariwe n’umuyobozi wayo Kwikiriza Jackson byasinyanye amasezerano yo guhugura abo mu bigo by’imari iciriritse

    Abakozi ba ICPAR n’aba AMIR bitabiriye igikorwa cyo gusinya amasezerano yo guhugura abo mu bigo by’imari iciriritse

    Umuyobozi Mukuru wa AMIR, Kwikiriza Jackson yavuze ko bamaze imyaka bagerageza kubakira ubushobozi abakora mu bigo by'imari ariko ukabona ko nta mpinduka nini bigaragaza

    Umuyobozi Mukuru wa ICPAR, Amin Miramago yavuze ko biyemeje guhugura abo mu bigo by’imari iciriritse bijyanye n’ibyuho bitandukanye biri mu bunyamwuga bwabo


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/icpar-na-amir-mu-bufatanye-bugira-abo-mu-bigo-by-imari-iciriritse-abanyamwuga

  • Nyagatare Ivan yasobanuriye urubyiruko umumaro wo kwandika, mu mugoroba yise 'Kuki Wandika?' – #rwanda #RwOT

    Uyu mwanditsi, uzwi ku bitekerezo bye byuzuyemo ubwitonzi n'ubwenge, yerekanye neza uburyo kwandika atari ibintu byo gushimisha gusa, ahubwo ari igikorwa cy'ingirakamaro mu buzima bwa buri wese. Nyagatare yagaragaje ko kwandika ari inzira yo kwisobanukirwa, yo kuvuga ibyiyumvo bidasohoka mu magambo avugwa no guhuza ubuzima bwacu n'ibyo twanyuzemo.

    Mu gihe yaganiraga n'urubyiruko rwari rwaje rwuzuye amatsiko, Nyagatare yabagaragarije ko kwandika ari ijwi umuntu aha Isi.

    Yagize ati: 'Kwiyandikira ni ukubwira Isi icyo uri cyo, ibyo wumva, n'ibyo ushaka. Ijwi ryawe rifite agaciro, kandi iyo wandika urarigaragaza ku buryo bwimbitse.'

    Muri uwo mugoroba, urubyiruko rwabwiwe ko kwandika ari ubuzima bwuzuye ibisobanuro byinshi, rwasobanuriwe ko ari uburyo bwo kwiyungura, inzira yo kuvura ibikomere, kandi bikaba igikoresho cyo kwiyubaka.

    Nyagatare Ivan yerekanye ko kwandika bifasha buri wese kuvuga ibyo adashobora kuvuga mu buryo busanzwe. Yavuze ko kwandika bituma umuntu asubiza amaso inyuma, akareba ahantu hihishe mu bitekerezo bye, akabona aho yavuye n'aho ashaka kugana.

    Nyagatare yabwiye abari aho ko kwandika ari impano buri wese ashobora kwibonaho, igahinduka umurage asigira abandi.

    Uwo mugoroba waranzwe no guseka, gutekereza no gusangira ubuhamya bw'icyo kwandika bisobanuye ku buzima. Urubyiruko rwaitabiriye rwatashye rufite ishusho nshya y'uburyo kwandika ari inzira yo gutekereza no gusangiza Isi intego z'umwanditsi n'amarangamutima ye.

    Mu gusubiza cya kibazo cyabazaga kiti 'Kuki wandika?' Nyagatare yagize ati 'Wandika kubera ko ijwi ryawe rifite agaciro, kandi Isi yose ikeneye iryo jwi. Kwandika ni ugukura, ni ugukora amateka, kandi ni ugusiga inkuru zizavugwa igihe kinini nyuma yawe.'

    Nyuma y'imvura, muri uwo mugoroba utazibagirana, ivugurura ry'umutima n'ibitekerezo byasize buri wese yibonamo ubushobozi bwo kuvuga ubuzima bwe mu buryo buhoraho kandi bufite agaciro.

    Nyagatare yasobanuriye urubyiruko impamvu nyayo zo kwandika

    Uyu mugoroba witabiriwe n’urubyiruko rugera kuri 50.


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/nyagatare-ivan-yasobanuriye-urubyiruko-umumaro-wo-kwandika-mu-mugoroba-yise

  • Intwaro Ukraine yahawe na Amerika zatangiye gukora akantu (Video) – #rwanda #RwOT

    Mu kiganiro Tubijye Imuzi, twagarutse ku mpamvu izi ntwaro karundura zishobora guhindura ibintu ku rugamba ndetse n'uburyo u Burusiya bushobora kwitwara muri iyi ntambara imaze imyaka irenga ibiri.

    Kurikira ikiganiro Tubijye Imuzi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/intwaro-ukraine-yahawe-na-amerika-zatangiye-gukora-akantu-video

  • Minicom yahawe ukwezi kumwe ko gukemura ikibazo cy'umuceri uhombera abaturage – #rwanda #RwOT

    Byagarutsweho kuri uyu wa 19 Ugushyingo 2024 ubwo Inteko Rusange, umutwe w'Abadepite yagezwagaho raporo y'ingendo z'Abadepite mu gihugu, zakozwe hagamijwe kureba uko igihembwe cy'ihinga 2025 A cyatangiye, banifatanya n'abaturage mu muganda.

    Mu bibazo basanze mu bahinzi harimo ibya koperative zihinga umuceri zibura abakiliya bawo bigatuma bawutindana mu bubiko.

    Depite Mukabalisa Germaine yavuze ko nubwo umuceri wera mu Rwanda uhanganye n'uva mu mahanga, hari n'ikindi kibazo cy'umuceri wera mu bihe bitandukanye ku buryo igiciro gishyirwaho kitubahirizwa ku miceri yose iba iri mu bubiko.

    Ati 'Umuceri wo mu gihugu ntabwo werera rimwe. Iyo hagiyeho rero igiciro ku mwero, birengagiza wa muceri weze mbere bityo gushyiraho igiciro cy'umuceri rero n'uwo mu gihugu, hakwiye kwitabwa kuri wa muceri wera mbere ndetse na wa muceri uba wereye ku gihe cy'isarura abo bahinze na bo bakabasha kubona uko bisanga muri icyo giciro cyagiyeho.'

    Depite Odette Uwamariya we yagaragaje ko basanze hari abagurirwa umuceri na ba rwiyemezamirimo bagatinda kubishyura cyangwa bakabasaba inyemezabuguzi za EBM nyamara ari abahinzi basanzwe, bigatuma basoreshwa.

    Ati 'Twanabonye ikibazo gikomeye aho iyo babaguriye umusaruro babasaba gutanga inyemezabuguzi ya EBM kandi ari abahinzi basanzwe bigatuma bacibwa imisoro. Twabasaba gukemura ikibazo cy'umusaruro w'abaturage ufatirwa na ba rwiyemezamirimo ntibishyurwe cyangwa bagatinda kwishyurwa no gukemura ikibazo cyo kubaka EBM.'

    Visi Perezida w'Inteko Ishinga Amategeko ushinzwe amategeko no kugenzura ibikorwa bya guverinoma, Uwineza Beline yavuze ko ikibazo cy'abahinzi basabwa EBM batakigiye mu mizi ku buryo cyakomeza gukukiranwa bikazashakirwa igisubizo kirambye.

    Mu myanzuro yafashwe harimo usaba Minisiteri y'Ubucuruzi n'Inganda gukemura mu kwezi kumwe ikibazo cy'ibiciro by'umuceri uhingwa mu Rwanda.

    Usaba iyi Minisiteri 'Kugaragariza umutwe w'Abadepite gahunda yo gukemura mu buryo burambye ikibazo cy'abahinzi b'umuceri babura isoko ryawo, birimo ikibazo cy'igiciro cy'umuceri uhingwa mu Rwanda kiri hejuru ugereranyije n'icy'umuceri uturuka mu mahanga, hagakurikiraho ikibazo cya ba ryiyemezamirimo bagura uwo musaruro ariko na bo ntibawubonere isoko, bigakorwa mu gihe kitarenze ukwezi kumwe.'

    Mu mezi make ashize umuceri wari waraheze ku mbuga aho umwe wari waratangiye no kuhangirikira nyuma uza kugurwa n'Ikigo East Africa Exchange (EAX) gikora ubucuruzi bwambukiranya imipaka, ubuyobozi bugaragaza ko uzagaburirwa abanyeshuri.

    Abadepite bahaye Minicom ukwezi kumwe ngo ibe yatanze umurongo wo gukemura ikibazo cy’ibiciro by’umuceri


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abadepite-bahaye-ukwezi-kumwe-minicom-ngo-ikemure-ikibazo-cy-umuceri-uhombera