Category: Uncategorized

  • Ingabo za FARDC na AFC/M23 zongeye gukozanyaho i Kabare #rwanda #RwOT

    Ingabo za Congo(FARDC) n'abafatanyabikorwa bazo, bongeye kugaba ibitero bikomeye mu duce tubiri tugenzurwa n'ihuriro rya AFC/M23 two muri teriyaki ya Kabare ari na yo iherereyemo ikibuga cy'indege cya Bukavu mu ntara ya Kivu y'Amajyepfo.

    Ku gicamunsi cy'aharejo ku wa gatandatu tariki ya 14/06/2025, ibitero bya FARDC, FDNB, FDLR na Wazalendo byagabwe ahitwa Kamole na Kagabi.

    Utu duce twagabwemo ibyo bitero, amakuru agaragaza ko duherereye hafi na Katana na yo imaze iminsi iberamo imirwano hagati y'impande zihanganye.

    Bizwi ko Katana iri mu ntera y'i birometero 10 uvuye ku kibuga cy'indege cya Bukavu. Mu cyumweru gishize ndetse n'icyo hirya yacyo iyi Katana yagabwemo ibitero, ariko byose uyu mutwe wa M23 ubarizwa mu ihuriro rya Alliance Fleuve Congo, AFC, ukabisubiza inyuma.

    Ku munsi w'ahar'ejo wo izi ngabo zo ku ruhande rwa Leta zayigabagamo ibitero zahinduyeho buke, zibigaba muri turiya duce turi mu nkengero zayo, birangira nanone uru ruhande rwabigabye rushubijwe inyuma.

    Aya makuru akomeza avuga ko iyi mirwano yabereye i Kamole na Kagabi yamaze umwanya minini, ah humvikanaga uguturika kw'intwaro ziremereye ndetse n'izoroheje.

    Abaturage batari bake nubwo kumenya umubare wabo neza bikigoye, bavuye mu byabo bahungira mu bice bitekanye.

    Kabare na Kalehe, teritware zisanzwe zihana imbibi zo muri Kivu y'Amajyepfo, zakunze kuberamo imirwano idasanzwe kuva umutwe wa M23 n'uwa Twirwaneho byazibohoza mbere yuko umujyi wa Bukavu ziwufata ku ya 16 Gashyantare 2025.

    Hagataho, umutekano wongeye kugaruka muri utwo duce ndetse no mu nkengero zatwo. Ni umutekano bivugwa ko watugarutsemo ku mugoroba wo ku wa gatandatu.

    Ingabo za FARDC na AFC/M23 zongeye gukozanyaho i Kabare

    Source : https://kasukumedia.com/ingabo-za-fardc-na-afc-m23-zongeye-gukozanyaho-i-kabare/

  • Padiri Butoti Paul yafunzwe azira gusoma Misa #rwanda #RwOT

    Ku cyumweru tariki ya 15 Kamena 2025, Padiri Butoti Paul wo muri Kiliziya Gatolika i Burundi yasomye Misa yahise imubera intandaro yo gufatwa n'inzego z'umutekano. Muri iyo Misa yayoboye muri Paruwasi iherereye muri komine Muhuta, intara ya Rumonge, yasabye Abakirisitu gukomeza ubumwe no kwamagana ibibacamo ibice.

    Yagize ati: 'Ibicanishamo Abarundi byose, ingaruka zabyo, ni umunuko nk'umwanda. Abana b'Imana bakwiye kubyamaganira kure.'

    Padiri Butoti yakomeje anenga iterabwoba n'irondabwoko ryakoreshejwe mu matora aheruka, avuga ko hari abakandida batavuga rumwe n'ubutegetsi batotejwe, ndetse akanashinja abayobozi bamwe kugira uruhare muri ibyo bikorwa.

    Kiliziya Gatolika mu Burundi nayo iherutse kunenga ibikorwa by'imitwe y'urubyiruko izwi nka Imbonerakure, bashinjwa guhohotera abatavuga rumwe n'ubutegetsi bwa CNDD-FDD. Yasabye Leta kunoza uburyo bwo kurinda Abanyagihugu bose no gukosora ibitagenda neza.

    Padiri Butoti Paul yafunzwe azira gusoma Misa

    Ibi byose byabaye mu gihe Perezida Evariste Ndayishimiye yatangaje ko amatora yagenze neza, mu kiganiro n'itangazamakuru cyabereye i Gitega ku wa 14 Kamena 2025.

    Komisiyo y'amatora CENI nayo yavuze ko amatora yabaye mu mutuzo, nubwo hari amakuru avuga ku buriganya bukabije burimo no gutorera abaturage ku ngufu cyangwa kubasimburira ku masite.

    Bivugwa ko ubutumwa Padiri Butoti yatangiye muri Misa bwakwirakwijwe ku mbuga nkoranyambaga n'Imbonerakure, bukaza kwitwa icyaha gihanwa n'amategeko, ari nabwo bwamufungishije kugeza ubu.

    Source : https://kasukumedia.com/padiri-butoti-paul-yafunzwe-azira-gusoma-misa/

  • No kuduhisha imibiri ni urwango rubitera – Minisitiri Dr. Bizimana – #rwanda #RwOT

    Yabigarutseho ku wa 14 Kamena 2024, ubwo hashyingurwaga mu cyubahiro imibiri 320 y'abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi, yari yaragaragaye ubwo hacukurwaga umuyoboro w'amazi tariki ya 10 Mata 2025. Ni igikorwa cyabereye Rwibutso rwa Ntarama mu Karere ka Bugesera.

    Mu kiganiro cyagarutse ku ruhare rw'amadini n'amatorero muri Jenoside yakorewe Abatutsi, Minisitiri Dr. Bizimana yagarutse ku icengezamatwara ryakozwe mu gihe cy'imyaka 38, Abahutu bigishwa ko umwanzi wabo wa mbere ari Umututsi, agaragaza ko byageze n'aho abana bica ba nyina.

    Yagaragaje ko hari n'abagabo bishe abagore babo b'Abatutsikazi mu gutanga ingero ku Nterahamwe ko nta Mututsi n'umwe ugomba gusigara mu gihugu.

    Yagize ati 'Ubukana n'ubugome bwageze aho abana bica ba nyina b'Abatutsikazi ngo baratanga urugero rw'uburyo Umututsi atagomba kubabarirwa. No kuduhisha imibiri ni urwango rubitera, ngenda henshi mu gihugu rero ni ikibazo dusanga hose.''

    'Bene uru rwango ntabwo rupfa gushira ni yo mpamvu ababishe bakomeje kwanga kwerekana iyi mibiri, kubahendahenda mujye mubyihorera aho izajya ibonekera izajya ishyingurwa, iyo mubahendahenze bibatera imbaraga.''

    Minisitiri Dr. Bizimana yakomeje avuga ko mu Karere ka Karongi mu Murenge wa Mubuga hari umwicanyi witwaga Munyangabe Michel, akaba yari Perezida wa MDR Power muri Komini yitwaga Gishyita.

    Ati 'We n'abahungu be bakoze ibintu by'agahomamunwa. Bagiye kwica bahera kuri nyina w'Umututsikazi undi na we ahera ku mugore we w'Umututsikazi barabica mu buryo bwo gutanga urugero ko nta Mututsi ugomba gusigara mu Rwanda. Uwo mubyeyi wazize urushako n'urubyaro rubi yitwa Nyirabayuru Margarethe.''

    Minisitiri Dr. Bizimana yakomeje yavuze ko undi mwicanyi wakoze amahano nk'ayo ari uwitwa Eduard Niyitegeka uvuka i Cyangugu mu Karere ka Rusizi.

    Jenoside yakorewe Abatutsi yabaye Niyitegeka akora mu ruganda rw'ibibiriti i Butare. Yavuze ko na we yabanje kwica umugore we w'Umututsikazi mu buryo bwo gutanga urugero ku Nterahamwe ko nta Mututsi uwo ari we wese ugomba gusigara mu Rwanda.

    Minisitiri Dr. Bizimana yavuze ko kandi hari Abatutsi bari barahinduje Indangamuntu bigira Abahutu biranabahira harimo Kabalisa wabaye Perefe wa Butare, uyu kimwe n'abandi benshi barishwe kuko bari bazwi ko bahinduje ibyangombwa ariko ari Abatutsi.

    Minisitiri Dr. Bizimana yagaragaje uburyo abana bishe ba nyina babaziza ko ari Abatutsi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abana-bishe-ba-nyina-kuko-ari-abatutsikazi-minisitiri-dr-bizimana-ku-bukana-bwa

  • Kamonyi-Mugina: Pasitori yahakaniye Mwarimukazi umushinja ko imbwa ye yamuririye umwana #rwanda #RwOT

    Mu Mudugudu wa Mbati, Akagari ka Mbati, Umurenge wa Mugina ho mu karere ka Kamonyi, Mwarimukazi avuga ko Imbwa ya Pasitori yamuririye umwana akaba amaze iminsi amuvuza wenyine ku bitaro bya Remera Rukoma mu gihe nyiri imbwa yamubwiye ngo ni agende amuvuze cyangwa abireke. Pasitori, yabwiye intyoza.com ko imbwa ye nta mwana yariye, ko kandi abo babivuga atabazi.

    Aganira n'umunyamakuru wa intyoza.com, mwarimukazi Niryoryiza Ildegarde wigisha ku rwunge rw'amashuri rwa Mugina A, avuga ko imbwa ya Pasitori Vincent Niyongira wa Glory Church yamuririye umwana ubwo muri uru rugo bari baherekeje abashyitsi babo hasigaye abana, bakazana imbwa ariko kuko ngo barimo bakina n'abo itamenyereye, ihageze irabirukankana, bamwe birukira mu gipangu, uwo yariye yiruka ahunga, iramukurikira agwa hasi imuruma mu mu gongo.

    Avuga ko yahamagaye Pasitori ngo baganire ku kibazo cy'imbwa ye yamuririye umwana, Pasitori ngo amubwira ko agiye ku muhuza n'umugore we kuko yavugaga ko we adahari, ariko ngo mu kanya gatoya atungurwa no kwisubiraho kwe, amubwira ko imbwa ye nta mwana yariye ko kandi itajya irekurwa, ko icyaba cyiza ari uko yajya kumwivuriza cyangwa akabireka.

    Uyu mwarimukazi, yabwiye umunyamakuru ko atishimiye uburyo umuntu nka Pasitori yitwaye mu kibazo cyari kivutse gitewe n'imbwa ye, byongeye bakaba ari n'abaturanyi. Avuga ko atari akwiriye kumutererana, ko nta n'ubushake na buke yagaragaje bwo kuganira ngo amwumve harebwe uko umwana yavuzwa.

    Kuri iki kibazo, Pasitori Vincent Niyongira yabwiye intyoza.com ko imbwa ye nta mwana yariye. Ati' Ntabwo ari iyanjye. Imbwa y'iwanjye iyo itari ku munyururu iba iri mu nzu yayo'. Akomeza avuga ko umunsi mwarimukazi avuga ko imbwa ye yamuririye umwana ataribyo kuko ngo ubwe yiriwe mu rugo kuva saa saba kugera mu gitondo cy'undi munsi, ko ndetse yari afite abashyitsi bamusuye bagataha saa mbiri z'ijoro.

    Pasitori Vincent Niyongira abajijwe icyo yaba apfa na mwarimukazi kugera ubwo ariwe ashyira mu majwi ko imbwa ye yamuririye umwana, yasubije umunyamakuru ati' Si nanabazi. Ntekereza ko kuko baziko iwanjye hari imbwa aricyo bakwitwaza, ariko ntabwo wavuga ngo imbwa y'iwanjye yariye umwana'.

    Mudugudu wa Mbati aho iyi mbwa ya Pasitori bivugwa ko yariye umwana wa mwarimukazi, yabwiye umunyamakuru ko ikibazo bakibwiwe, ndetse ubwe akivuganira na Pasitori ariko ngo mu mvugo ye ntabwo bisobanutse.

    Ati' Ntabwo abyemera ariko ikigaragara, naramubajije nti ese haramutse habonetse abantu bemeza ko ari iyawe? Ubwo icyo yakoze yarambwiye ngo yayiguze hafi aho, ampa ibimenyetso ariko numva ntacyo numva. Mubajije niba yarayikingije asa n'umpakanira. Namubwiye ko ikizava mu baturage baturiye aho aricyo kizakurikizwa'.

    Nsengiyumva Pierre Celestin, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Mugina ku murongo wa terefone ye ngendanwa yabwiye intyoza.com ko ikibazo bakimenye nk'ubuyobozi, ko barimo kugikurikirana ngo bamenye neza ibyacyo.
    Munyaneza Théogène

    Source : https://www.intyoza.com/2025/06/16/kamonyi-mugina-pasitori-yahakaniye-mwarimukazi-umushinja-ko-imbwa-ye-yamuririye-umwana/

  • BK Foundation yatanze impamyabumenyi kuri ba rwiyemezamirimo 138 – #rwanda #RwOT

    Ni gahunda igamije kuzamura ba rwiyemezamirimo bafite intego yo kwagura ibikorwa byabo, barengera ibidukikije ndetse no gukoresha neza umutungo kamere aho abafite imishinga myiza bazahabwa inguzanyo igera kuri miliyoni 30 Frw yishyurwa nta nyungu.

    Umwe mu basoje ayo mahugurwa, Uwababyeyi Olive, ufite umushinga wo korora inkoko, yavuze ko aya mahugurwa yayungukiyemo byinshi mu bijyanye no gutegura umushinga cyane cyane igendanye no kurengera ibidukikije. Yongeyeho ko uretse kwiga gutegura umushinga, yize no gucunga umutungo.

    Ati 'Ubworozi bwanjye bw'inkoko bugira ifumbire, kandi iyo ngurishije ifumbire cyangwa nkayishyira mu mirima, mba ndengera ibidukikije kubera ko ibiti iyo biyibonye bikura neza nta kibazo, ni bwo buryo umushinga wanjye urengeramo ibidukikije.'

    Mugiraneze Augustin afite umushinga wo gukora ifumbire y'imborera, avuga ko bungukiye byinshi mu mahugurwa kandi nta kabuza ko bizabafasha mu bucuruzi bwabo.

    Ati 'Usanga ikirere kitugiraho ingaruka nyinshi zikomeye, tukaba tuje nk'abantu bifuza ko nyuma y'aya mahugurwa tumaze gucamo, tureba icyo twakora uko twari abantu batandukanye barenga 100. Bizatuma buri muntu mu bucuruzi bwe hiyongeramo nibura agace ko kurengera ibidukikije cyangwa kurushaho kunoza ibyo wakoraga harimo no kurinda ikirere n'ibidukikije.'

    Umukozi wa BK Foundation ushinzwe gahunda zayo, Pascal Nkurunziza, yavuze ko nyuma y'amahugurwa hakurikiraho ko ba rwiyemezamirimo bakora imishinga yabo neza, bakazagira igihe cyo kuyitanga hagatoranywamo imyiza kurusha indi, ari na yo izahabwa igishoro.

    Ati 'Turateganya hagati y'imishinga 30 na 40, bivuze ko uko umubare w'abaka amafaranga menshi uba munini ni ko umubare w'abahabwa amafaranga uba muto.'

    Umujyanama w'Umushinga mu bijyanye n'Ibikorwa byo Gukora no Gukoresha Ibidukikije muri GIZ Rwanda, Sandy Mukundente, yashimiye ubufatanye bwa BK Foundation muri uyu mushinga, avuga ko bizafasha igihugu kugera ku ntego yacyo yo kugabanya ibyangiza ikirere no kugera ku bukungu burambye.

    Ati 'Abashoramari bagaragaje ubushake bwo kumenya uburyo bategura imishinga yabo, by'umwihariko mu gucunga umutungo. Tugiye gukurikirana uko bazabishyira mu bikorwa kugira ngo bagire uruhare mu ntego z'igihugu.'

    Yongeyeho ko amafaranga azatangwa ku bashoramari binyuze mu nguzanyo yishyurwa nta nyungu akazasubira mu kigega, bityo akazabasha kugera ku bandi bazafashwa na 'Urumuri Program'.

    Ba rwiyemezamirimo bagera ku 138 bahawe impamyabumenyi

    Abashoramari bafite imishinga ijyanye no kurengera ibidukikije bahawe amahugurwa

    Umukozi wa BK Foundation ushinzwe gahunda zayo, Nkurunziza Pascal, yasabye ba rwiyemezamirimo kugenda bagategura neza imishinga yabo bakurikije ubumenyi bahawe

    Hazatoranywa imishinga iri hagati ya 30 na 40 izahabwa inguzanyo

    Hazatoranywa imishinga iri hagati ya 30 na 40 izahabwa inguzanyo

    Nkurunziza yashimiye ba rwiyemezamirimo basoje amahugurwa muri “Urumuri Program”

    Abashoramari bahuguwe bavuze ko uretse kwiga gutegura imishinga bize no gucunga umutungo

    Imishinga izatsinda izahabwa inguzanyo igera kuri miliyoni 30 Frw yishyurwa mu myaka itatu


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/bk-foundation-yatanze-impamyabumenyi-kuri-ba-rwiyemezamirimo-138

  • Intara y'Iburengerazuba igiye kwandika igitabo ku buzima bw'abari abakozi bayo bishwe muri Jenoside – #rwanda #RwOT

    Byatangajwe ku wa 13 Kamena 2025 mu gikorwa cyo kwibuka ku nshuro ya 31 abari abakozi ba Perefegitura ya Cyangungu, Kibuye na Gisenyi bishwe muri Jenoside.

    Amakomine yari agize izi Perefegitura wongeyeho Komine Nkuri yo muri Perefegitura ya Ruhengeli, ni yo yahurijwe hamwe agirwa Intara y'Iburengerazuba.

    Abimana Mathias wari umwarimu mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi, mu buhamya yatanze yagaragaje uruhare rw'abari abategetsi mu gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside yahitanye umugore n'abana batanu mu bana umunani yari afite, avuga ko nubwo ibyo byose byabaye Abanyarwanda atari babi.

    Ati “Abanyarwanda ntabwo babayeho ari babi, ahubwo bagizwe babi n'inyigisho mbi bahawe bituma bamwe bahinduka ibikoraburozi bica bagenzi babo. Igihugu cyacu kiratera intambwe nziza mu kongera kwiyubaka.'

    Umuyobozi wa IBUKA ku rwego rw'Igihugu, Dr. Gakwenzire Philbert, wasabye Intara y'Iburengerazuba kwandika iki gitabo, yavuze ko kubona amakuru bitagoye kuko Minisiteri y'Abakozi ba Leta n'Umurimo n'Ikigo cy'Ubwiteganyirize baba bafite imyirondoro yose y'abakozi ba Leta.

    Ati “Kugeza ubu usanga imbaraga zimaze gukorwa hagenda hagaragara izina ry'umuntu, wanabyumvise ko bagendaga bavuga izina, ntabwo bavugaga igihe yavukiye, ntibavugaga icyo yize, ntibavugaga serivisi yakoragamo. Ibyo ntabwo twabigaya ahubwo twabifa neza nk'intangiriro.'

    Nkurunziza Jean Marie Vianney wavuze mu izina ry'abafite ababo bari abakozi b'iyi Ntara bishwe muri Jenoside, yavuze ko yiteguye gutanga umusanzu we kugira ngo iki gitabo cyandikwe, kuko nicyandikwa kizafasha abazavuka nyuma kumenya imibereho y'abo bakozi bishwe muri Jenoside.

    Ati “Kwibuka umuntu ntabwo bihagije kwibuka amazina gusa, ahubwo umuntu yibuka n'ibikorwa yakoze, byaba byiza abantu bakabyigiraho indangagaciro yo kwitanga no gukorera neza igihugu.'

    Guverineri w'Intara y'Iburengerazuba, Ntibitura Jean Bosco, yavuze ko bagiye kwicarana na IBUKA na Minisiteri y'Ubumwe bw'Abanyarwanda bakarebera hamwe uko byakorwa.

    Ati “Kwandika iki gitabo ni igitekerezo cyiza, kuko bidufasha kugumana ayo mateka, ariko ntabwo ari igikorwa cyakorwa n'Intara yonyine. Tuzafatanya na IBUKA na Minubumwe kubera ko ni bo bafite mu nshingano kubungabunga amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi.'

    Magingo aya hamaze kumenyekana amazina y'abagera ku 133 bari abakozi b'iyi Ntara bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi. Icyakora ngo hari andi mazina uturere twoherereje Intara akirimo gusuzumwa.

    Intara y’Iburengerazuba igiye kwandika igitabo ku mibereho y’abari abakozi bayo bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi

    Guverineri Ntibitura yashimye igitekerezo cyo kwandika igitabo ku mibereho y’abari abakozi b’Intara, avuga ko bagiye kugishyira mu bikorwa

    Ibuka yasabye ko handikwa igitabo kivuga ku buzima bw’abari abakozi b’Intara y’Iburengerazuba bishwe muri Jenoside

    Bamwe mu bayobozi bitabiriye igikorwa cyo kwibuka abari abakozi b’Intara y’Iburengerazuba


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/intara-y-iburengerazuba-igiye-kwandika-igitabo-ku-buzima-bw-abari-abakozi-bayo

  • Bugesera: Imibiri 320 y'abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi yashyinguwe mu cyubahiro – #rwanda #RwOT

    Yashyinguwe ku wa 14 Kamena 2025 mu Rwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwa Ntarama, abafite amakuru y'ahakiri imibiri itari yashyingurwa bongera gusabwa kuyatanga kuko bifasha ababo kuruhuka.

    Ni igikorwa cyitabiriwe n'abayobozi banyuranye barimo Minisitiri w'Ubumwe bw'Abanyarwanda n'Inshingano Mboneragihugu, Dr. Bizimana Jean Damascène, Guverineri w'Intara y'Iburasirazuba, Rubingisa Pudence, abayobozi batandukanye n'abaturage.

    Ku wa 10 Mata 2025 ni bwo mu Mudugudu wa Gatare lll mu Kagari ka Nyamata Ville mu Murenge wa Nyamata hatangiye kuboneka imibiri y'Abatutsi bishwe muri Jenoside, ibonywe ahacukurwaga umuyoboro w'amazi.

    Rwamuninge Maurice uri mu barokokeye i Ntarama watanze ubuhamya, yavuze ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatangiye muri Nyamata kuri tariki 11 Mata ubwo mu gitondo imodoka nyinshi zirimo Interahamwe zanyuze ku musozi wa Kayumba zisaba abantu ngo baze muri Nyamata.

    Yakomeje avuga ko bahise batangira kugenda barasa Abatutsi bose, abasigaye batangira kujya kwihisha mu bihuru kugeza ubwo banahungiye ku nsengero benshi bakahicirwa.

    Yashimiye Inkotanyi zabohoye Igihugu anashima ko ubu ari mu gihugu cyiza kizira ivangura.

    Bitega Joseph wavuze mu izina ry'imiryango yabonye ababo ikanabashyingura mu cyubahiro, yashimiye Leta idahwema gushakira Abanyarwanda ibyiza, avuga ko abarokotse bafite icyizere cyinshi kuko bongeye kubaho kandi neza.

    Ati 'Icyizere kuri benshi cyaragarutse kuko iyo usubije amaso inyuma usanga hari aho twavuye n'aho tugeze heza mu kwiyubaka.''

    Minisitiri Dr. Bizimana yasabye abagifite ingengabitekerezo ya Jenoside kwitandukanya n'urwango batojwe n'abateguye bakanashyira mu bikorwa umugambi wa Jenoside.

    Ati 'Kuterekwa imibiri y'Abatutsi bituruka ku rwango bamwe muri bo batari bakira, batari barekura, batari bitandukanya na rwo. Abatari babohoka na bo igihe kirimo kirabarengana, ntibakomeze kwifungirana mu mwijima w'urwango rudafite aho ruzabageza na hamwe, nibave mu rwango, kubyifungiramo no gushaka kubyifungiranamo ni ukwihemukira.''

    Yakebuye bamwe mu bibwira ko igihe kizagera u Rwanda rugasubira mu bihe bya kera nk'ibyo rwahozemo avuga ko ari ukurota uhagaze, yasabye buri wese gushyira imbere ubumwe mu kubaka u Rwanda.

    Imibiri 320 y’Abatutsi bishwe muri Jenoside iheruka kuboneka mu Karere ka Bugesera yashyinguwe mu cyubahiro

    Rwamuninge Maurice warokokeye i Nyamata yashimiye Inkotanyi zahagaritse Jenoside yakorewe Abatutsi

    Bitega Joseph wavuze mu izina ry'imiryango yashyinguye ababo yasabye abagifite amakuru y'ahari imibiri kuyagaragaza kuko byafasha ababo kuruhuka

    Minisitiri Dr. Bizimana yakebuye abumva ko igihugu kizasubira mu icuraburindi abasaba kwikuramo iyo myumvire mibi

    Imibiri 320 y’Abatutsi bishwe muri Jenoside yabonetse mu Bugesera yashyinguwe mu Rwibutso rwa Ntarama


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/bugesera-imibiri-320-y-abishwe-muri-jenoside-yakorewe-abatutsi-yashyinguwe-mu

  • Ntitugihingira imvura: Abahinzi b'Iburasirazuba barishimira umusaruro wiyongereye nyuma yo guhabwa inkunga na SAIP – #rwanda #RwOT

    Babigaragaje ubwo bari bitabiriye inama nyunguranabitekerezo yabereye mu Karere ka Rwamagana, yahuje abahinzi baturutse mu turere twose tugize Intara y'Iburasirazuba.

    SAIP ni umushinga ugamije kongera umusaruro w'ubuhinzi, kuwushakira amasoko no kwihaza mu biribwa, ukaba ugenzurwa n'ishami rishinzwe gukurikirana imishinga mu Kigo cy'igihugu gishinzwe guteza imbere Ubuhinzi n'Ubworozi (RAB-SPIU).

    Umuyobozi ushinzwe Ishami ry'Ubuhinzi muri RAB-SPIU, Rurangwa Emile, yavuze ko iyi nama yari igamije gusangizanya ibitekerezo hagati y'abahizi bafashijwe n'icyiciro cya mbere cy'uyu mushinga SAIP I ndetse n'abari gufashwa mu cyiciro cya kabiri [SAIP II] kugira ngo harebwe niba hari icyakosorwa cyangwa kikongerwa.

    Rurangwa yavuze ko umushinga ukorera mu gihugu hose ariko buri Ntara ikagira umwihariko wayo aho mu Burengerazuba bibanda ku kijyanye no kuhira imyaka kuko ari igice kirangwamo ubushyuye n'izuba ryinshi.

    Yavuze ko igihe uyu mushinga umaze uhakorera, wagize uruhare mu kongera umusaruro ukomoka ku buhinzi cyane cyane uw'imboga n'imbuto.

    Ati 'Dutangira igice cya kabiri cy'uyu mushinga (SAIP II) twari dufite intego yo gufasha abahinzi hegitare 1000 ariko twuhiye hegitare 1079 kandi twabigezeho mbere y'igihe twari twiyahe ndetse byatanze ibisubizo.'

    Yakomeje agira ati 'Urugero ku bigori nka kimwe mu bihingwa byera cyane muri iyi ntara, byongeye umusaruro kuko mbere y'uko batangira kuhira kuri hegitare havaga toni ebyiri ariko ubu nyuma yo kuhira hari ahava toni zirindwi, kandi igishimishije ni uko abahinzi bamaze kumenya agaciro ko kuhira.'

    Kayirangwa Beatha ukorera ubuhinzi bw'imboga n'imbuto mu Karere ka Rwamagana, Umurenge wa Musha, yavuze ko kuhira byamufashije kongera umusaruro w'ibyo yezaga ugereranyije n'uwo yasaruraga mbere y'uko atangira kuhira.

    Ati 'Nari nsanzwe ndi umuhinzi w'avoka ariko kuko inaha haba izuba ryinshi inyinshi mu zo twahingaga zarumaga kuko nahinze ibiti 600 by'avoka 400 muri byo biruma, nyuma uyu mushinga untera inkunga yo kuhira nkoresheje imirasire y'izuba ndetse ibiti 100 nyuma byose byarakuze ntana kimwe cyumye ku buryo ubu buri byumweru bibiri nsarura ibilo 30 ku giti kimwe ndetse badushakiye amasoko kuko umwaka ushize nasaruye toni icyenda, eshanu nzohereza ku masoko yo hanze.'

    Byukusenge Vianney utuye mu Karere ka Bugesera, Umurenge wa Nyarugenge, yavuze ko nk'umuhunzi uri gutangira ibiganiro byabaye biramufasha gukora ubuhinzi kinyamwuga kuko hari ibyo yakoraga akarumbya kubera kutamenya uko bikorwa.

    Ati 'Mpinga Ibitunguru ariko hari igihe nahingaga umurama naguze ku bantu bayicuruza ugasanga bampaye uwashaje, nawuhinga ntiwere ariko batubwiye uko utunganywa neza. Ikindi ni uko ntarinzi igihe cyo kuhira imyaka ariko ubu batubwiye uko umuntu yuhira haba mu gihe cy'izuba cyangwa mu mvura.'

    Umuyobozi w'Akarere ka Rwamagana, Mbonyumuvunyi Radjab, yavuze ko ikigamijwe ari ugiteza umuhinzi imbere haba ku giti cye cyangwa no kuri sosiyete muri rusange binyuze mu kubahugura ndetse no kubashakira amasoko haba ay'imbere mu gihugu ndetse no hanze ku buryo nta muhinzi uzataka ko umusaruro we wapfuye ubusa kuko yabuze aho awugurisha.

    Ati 'Ikintu cya mbere n'uko Abahinzi bamenya igihingwa kidakenera imvura ahubwo gikenera amazi. Ku bw'ibyo rero bagomba kumenya uko bahinga kinyamwuga bikabagirira inyungu ku giti cyabo ndetse no ku gihugu.'

    Yakomeje agira ati 'Ubuhinzi buri mu bintu leta iri gushyiramo imbaraga cyane kandi ntabwo bwatera imbere tugitegereza imvura kugira ngo tubone gutangira ihinga ibyo byari ibya kera ibihe bitarahinduka n'ikoranabuhanga ritaraza.'

    Meya wa Rwamagana, Mbonyumuvunyi Radjab, yavuze ko mu buhinzi bugezweho igihingwa kidakenera imvura ahubwo gikenera amazi

    Kayirangwa Beatha uhinga avoka yavuze ko umusaruro yeza wiyongeye nyuma yo guhabwa inkunga n’umushinga wa SAIP agatangira kuhira akaba asarura toni icyenda z’avoka ku mwaka

    Abitabiriye beretswe uko ubuhinzi bukorwa kinyamwuga

    Abahinzi bo mu turere dutandukanye tugize Intara y’Iburasirazuba bahuriye mu nama nyunguranabitekerezo igamije kurebera hamwe ibibazo biri mu buhinzi n’icyakorwa ngo bikemuke


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ntitugihingira-imvura-abahinzi-b-iburasirazuba-barishimira-umusaruro

  • Abana 45% ni bo biga amashuri y'inshuke; isubyo mu guteza imbere uburezi bw'ibanze – #rwanda #RwOT

    Mu rwego rwo guteza imbere uburezi bw'ibanze, bisaba ko umubare munini w'abana bageze igihe cyo kwiga amashuri abanza baba baranyuze mu y'inshuke kuko afasha mu gukangura ubwonko bw'umwana.

    Nubwo bimeze bityo ariko imibare iracyari mike y'abitabira ayo mashuri kandi bikomeje gukoma mu nkokora gahunda yo guteza imbere uburezi bw'ibanze.

    Minisitiri w'Uburezi, Joseph Nsengimana, yagaragaje ko u Rwanda rufite intego y'uko nibura abana banyura mu mashuri y'inshuke bagera kuri 65%.

    Ati 'Ni yo mpamvu ubu ingamba nshya twafashe ari uko tuzamura iyi mibare tukagera kuri 65% banyura mu mashuri y'inshuke kugira ngo bajye batangira amashuri abanza biteguye neza.'

    Imibare igaragaza ko abana bigaga mu mashuri y'inshuke mu 2023/24 barenga ibihumbi 605.

    Uterere dufite ubwitabire buke twahwituwe

    Umuyobozi ushinzwe Igenamigambi muri Minisiteri y'Uburezi, Adia Umulisa, yagaragaje ko mu 2023/2024 hari hamaze kubakwa ibigo by'amashuri y'inshuke 4.168 n'ibyumba by'amashuri 11.734.

    Nubwo ibikorwaremezo bikomeje kubakwa, ubucucike bukomeje kuba hejuru kuko mu ishuri harimo abana 64 kandi batari bakwiye kurenga 32.

    Yerekanye ko hakiri ikibazo cy'aho uturere tumwe tugifite intege nke mu gufasha abana kwiga mu mashuri y'inshuke, asaba ko byashyirwamo imbaraga.

    Kayonza iza ku isonga mu kugira umubare munini w'abana batari mu mashuri y'inshuke ku kigero cya 63%, Gasabo ni 61%, Rubavu ni 61%, Nyamasheke 60%, Rwamagana ni 58%, Rusizi bikaba kuri 58%, Ngoma 57%, Gisagara ikagira 56% na Kicukiro ifite 56%.

    Uturere tuza ku isonga mu kugira umubare muto turangajwe imbere na Musanze, Kamonyi, Muhanga, Karongi, Nyamagabe na Burera.

    Ubu hari abarimu barenga 10.830 babifitiye ubushobozi bwo kwigisha mu mashuri y'inshuke.

    Umuyobozi Mukuru Wungirije w'Urwego rw'Igihugu rushinzwe Uburezi bw'Ibanze, Dr. Flora Mutezigaju, yavuze ko igihugu cyashyize imbaraga mu guha abana benshi amahirwe yo kugera kuri serivisi z'uburezi, ingo mbonezamikurire y'abana bato, gushaka abarimu bafite ubushobozi no gushishikariza ababyeyi kujyana abana mu mashuri y'inshuke.

    Umukozi muri UNICEF ushizwe Uburezi bw'Ibanze, Firmin Dusengumuremyi, yagararagaje ko amashuri y'inshuke ari umusingi w'uburezi akwiye gutezwa imbere.

    Ati 'Amashuri y'inshuke ni umusingi w'uburezi, murabizi neza ko iyo abana bakiri bato ni ho baba bafite ubushobozi bwo gufata cyane kurusha iyo bakuze.'

    Abarimu bagaragaza ko iyo abana banyuze mu mashuri y'inshuke bagera mu y'abanza bafite ubumenyi bw'ibanze bikoroshya imyigire n'imitsindire ikazamuka.

    Umwarimu Nkusi yagaragaje ko abana banyuze mu mashuri y’inshuke biborohereza mu kwiga

    Hagaragajwe ko hakwiye gushyirwa imbaraga mu guteza imbere amashuri y’inshuke

    Umuyobozi Mukuru Wungirije w'Urwego rw'Igihugu rushinzwe uburezi bw'ibanze, Dr. Flora Mutezigaju, yavuze ko igihugu cyashyize imbaraga mu guha abana benshi amahirwe yo kugera kuri serivisi z'uburezi

    Umuyobozi ushinzwe igenamigambi muri Minisiteri y'Uburezi, Adia Umulisa, yagaragaje ishusho y’amashuri y’inshuke mu Rwanda


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abana-45-ni-bo-biga-amashuri-y-inshuke-isubyo-mu-guteza-imbere-uburezi-bw

  • Guverineri Mugabowagahunde yanenze abikoreraga bijanditse muri Jenoside – #rwanda #RwOT

    Yabigarutseho ubwo mu Karere ka Musanze bibukaga abikoreraga bazize Jenoside yakorewe Abatutsi. Ni igikorwa cyabereye ku Rwibutso ruri ku Ngoro y'Ubutabera ya Ruhengeri.

    Guverineri w'Intara y'Amajyaruguru, Mugabowagahunde yibukije abikorera bo mu Karere ka Musanze ko iyo bibuka baba basubiza bagenzi babo agaciro bambuwe, kuko harimo n'abishwe n'abo bakoraga umwuga umwe.

    Ati 'Mu 1994, twabuze benshi bikoreraga b'Abatutsi kuko babwisangagamo nyuma yo kuvutswa amashuri cyangwa imirimo ya Leta, ari na ho duhera tunenga bamwe mu bikorera cyane cyane abacuruzi bagize uruhare mu gushyigikira Jenoside yakorewe Abatutsi, batanga inkunga y'amafaranga n'ibikoresho byakoreshejwe. Rero iyo tubibuka, tuba tubasubiza agaciro bambuwe, kuko harimo n'abishwe na bagenzi babo bakoraga umwuga umwe.'

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Musanze, Rusisiro Festo avuga ko abikoreraga bazize Jenoside ari amaboko igihugu cyabuze.

    Ati 'Abikoreraga bazize Jenoside yakorewe Abatutsi ni amaboko igihugu cyabuze, kuko batangaga imisoro, bagahanga akazi kandi bari indashyikirwa zigamije iterambere ry'igihugu. Kuba barishwe ni igisebo kuri Leta yariho n'abagize uruhare muri ubu bugizi bwa nabi, ariko natwe tugomba gufatanya n'abandi kubaka igihugu.'

    Yaboneyeho kwibutsa abitabiriye iyi gahunda ko bafatanyije n'urugaga rw'abikorera muri aka karere batangije gahunda y'Intango y'Ubudaheranwa igamije kuremera abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi batishoboye no kugira ngo na bo bazaremere bagenzi babo.

    Abikorera bo muri aka Karere baremeye abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi 20, miliyoni 13 Frw zo kubafasha kwinjira mu bucuruzi.

    Perezida w'Urugaga rw'Abikorera mu Karere ka Musanze, Habiyambere Jean, yavuze ko hari abikorera babaye ibigwari bijandika muri Jenoside.

    Ati 'Hari abikoreraga babaye ibigwari banatera inkunga Jenoside yakorewe Abatutsi, ni bimwe mu byayihutishije kuko bakoreshaga amafaranga n'imbaraga bari bafite, ari yo mpamvu twebwe duharanira kubaka amateka meza atarangwamo urwango, ivanguramoko n'ingengabitekerez

    Yashimiye imiyoborere y'u Rwanda rushya, avuga ko ibyo bayivomyemo bibafasha kubaho biyubaka, banubaka u Rwanda muri rusange.

    Guverineri w'Intara y'Amajyaruguru, Mugabowagahunde Maurice, yanenze abikoreraga bijanditse muri Jenoside yakorewe Abatutsi

    Perezida wa Ibuka mu Karere ka Musanze, Rusisiro Festo avuga ko abikoreraga bazize Jenoside ari amaboko igihugu cyabuze

    Abikorera bo mu Karere ka Musanze baremeye imiryango 20 yarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi itishoboye, ihabwa miliyoni 13 Frw azayifasha kwinjira mu bucuruzi


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/guverineri-mugabowagahunde-yanenze-abikoreraga-bijanditse-muri-jenoside