Category: Uncategorized

  • Uganda: Imodoka ya Volcano yakoze impanuka ikomeye hakomereka benshi #rwanda #RwOT

    Mu gitondo cyo kuri uyu wa Gatatu i saa munani n'iminota 20, Imodoka ya Sosiyete itwara abagenzi ya Volcano Express , yakoreye impanuka hafi y'i Ntungano iri kujya i Kampala muri Uganda ubwo yagonganaga n'indi ya Trinity yari iri kujya i Kigali.

    Bivugwa ko abantu umunani mu bari mu modoka ya Volcano bakomeretse mu gihe mu ya Trinity hakomeretse abandi 21.

    Ntabwo impamvu yateye iyi mpanuka iramenyekana gusa bivugwa ko ishobora kuba yetewe n'umuvuduko mwinshi cyangwa se kubura feri kuko imodoka ya Trinity yarenze umuhanda ikagwa mu mukingo.

    Volcano yaherukaga gukora impanuka mu mpera z'umwaka ushize ubwo yari iturutse i Kampala igana i Kigali ikagongana n'indi itwara abagenzi mu muhanda Ntungamo-Kabale ku musozi wa Rwahi, batandatu barimo Abanyarwanda bakitaba bitaba Imana.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/article/uganda-imodoka-itwara-abagenzi-yarije-i-kigali-yakoze-impanuka-ikomeye

  • Imbamutima zabamwe bari bafunganwe na Rusesabagina nyuma yo guhabwa imbabazi #rwanda #RwOT

    Ibi Babitangaje ku munsi w'ejo tariki ya 28 Werurwe 2023, ubwo bagezwaga mu Kigo cya Mutobo mu Ntara y'Amajyaruguru, aho bagiye kumara iminsi bahugurwa mbere yo gusubizwa mu buzima busanzwe, nka bamwe mu bahoze mu mitwe yitwara gisirikare.

    Abari bafunzwe muri dosiye imwe na Rusesabagina bashinjwaga ibyaha by'iterabwoba n'ubugizi bwa nabi, byakozwe n'umutwe wa MRCD-FLN babarizwagamo, wagabye ibitero bitandukanye ku Rwanda bigahitana ubuzima bw'abaturage.

    Mu kiganiro bamwe bahaye IGIHE dukesha iyi nkuru ,ubwo cyabasuraga aho bajyanwe I Mutobo , bose bagaragaje ko bishimiye bikomeye imbazi bahawe na Perezida ku byaha bakoze bakiri mu mitwe yitwaje intwaro yashakaga guhungabanya umutekano w'u Rwanda.

    Nsabimana Callixte uzwi nka Sankara wahoze ari Umuvugizi wa FLN ntabwo yari yakagejejwe i Mutobo aho bagenzi be bari.

    Nsengimana Herman wasimbuye Sankara ku buvugizi bwa FLN yavuze ko yishimiye imbabazi yahawe kuko zaje zitunguranye.

    Uyu musore wari wakatiwe igifungo cy'imyaka irindwi, itangazo ry'imbabazi za Perezida ryasomwe ku mugoroba wo ku wa Gatanu tariki 24 Werurwe ari kumva Radio Rwanda.

    Ati 'Amakuru twayumvise kuri radiyo mu makuru ya saa moya za nijoro turi i Mageragere. Mu by'ukuri twabaye nk'abatunguwe turishima.'

    Nsengimana yaherukaga mu Rwanda mu 2014, arugarukamo ubwo yatabwaga muri yombi mu mashyamba ya Congo.

    Avuga ko yataye umwanya munini ari mu bitubaka igihugu ari naho ahera asaba abakiri mu mitwe irwanya u Rwanda kubivamo.

    Ati 'Ibintu umuntu yagiye anyuramo ni ibintu bibi kandi bihagije, babishaka bashyira intwaro hasi bakaza bakakirwa nk'abandi, bagafatanya n'abandi kubaka igihugu.'

    Ndagijimana Jean Chrétien w'imyaka 26 ni we muto wari mu itsinda ry'abaregwa hamwe na Rusesabagina. Ni umwana wa Gen Irategeka Wilson wayoboraga CNRD-Ubwiyunge yiyomoye kuri FDLR, ari na wo mutwe w'ingabo waje guhinduka FLN.

    Ndagijimana yafatiwe i Goma yaje kubikuza amafaranga se yari yamutumye yo gukoresha mu bikorwa byo guhungabanya umutekano w'u Rwanda, amafaranga yoherezwaga n'abaterankunga b'uwo mutwe baba mu mahanga.

    Ati 'Ubutumwa naha abakiri mu mashyamba, bakora amahitamo meza bakitandukanya n'iyo mitwe bakaza mu rwababyaye.'

    Yari yakatiwe imyaka itatu y'igifungo ikaba yaburaga amezi make ngo yuzure. Nyuma yo kurekurwa ku mbabazi, Ndagijimana avuga ko yabishimiye.

    Ati 'Hari ku wa Gatanu numva itangazo kuri radiyo ko Nyakubahwa Perezida wa Repubulika yaduhaye imbabazi. Nabyakiriye neza. Muri gereza nari mpamaze imyaka ibiri n'igice. Isomo nabonye mu buzima ni ukwirinda gukora ibyaha kuko hariya hantu twari turi ntabwo ari ahantu heza.'

    Ntaramenya aho azagana cyangwa icyo azakora nasoza amahugurwa i Mutobo, dore ko adaheruka amakuru y'umuryango we kuko wasigaye mu mashyamba ya Congo.
    Mukashyaka Saverina w'imyaka 60 na we ari mu barekuwe ku wa Gatanu ku mbabazi za Perezida, nyuma y'imyaka icyenda yari amaze afunzwe mu myaka 20 yari yarakatiwe.

    Uyu mugore ukomoka mu Karere ka Rubavu, avuga ko yafunzwe nyuma yo guhamywa imikoranire n'umutwe w FDLR, agasiga abana be mu bukode i Rubavu.
    Yabwiye IGIHE ko icyamutunguye ari uburyo Leta y'u Rwanda yitaye ku bana be, ikabarihira amashuri kugeza muri Kaminuza.

    Ati 'Abana banjye nari nabasize nta muntu mbasigiye uzabafasha mu mashuri ariko barabakurikiranye, umukuru bamurihira amashuri yisumbuye, aza kujya muri Kaminuza.Ntabwo nari nzi ko bazamurihira kandi icyaha nakoze naragikoreye Leta y'u Rwanda. Umwana wanjye yaje kubona akazi keza, nkarya icyo nshaka, nta kibazo nongeye guhura nacyo.'

    Yavuze ko nyuma yo gufungurwa agiye kwegera umuryango we, ubuzima bwe akabumara yigisha abandi uburere mboneragihugu.

    Umuyobozi Mukuru wa Komisiyo y'Igihugu yo gusubiza mu buzima busanzwe abahoze ari Abasirikare, Nyirahabineza Valerie, yasabye abatangiye amahugurwa kuba intumwa nziza z'u Rwanda, bakavuga ibyo babonye byose nta kubeshya.

    Ati 'Uwo muzahura wese muzamubwire muti 'u Rwanda ni rwiza' kubera ko ruyobowe neza, ntabwo twari tuzi ko byashoboka ariko Perezida wa Repubulika yabahaye imbabazi za kibyeyi […] ni igihango kidapfa gutangwa n'uwo ari we wese, gitangwa n'ufite imbabazi za kibyeyi. Mukiri mu ishyamba bababwiraga nabi u Rwanda ariko mwiboneye ukuri, mujye mushima Imana kandi Imana ikorera mu bantu.'

    Aba bantu biteganyijwe ko i Mutobo bahamara amezi make ari hagati y'atatu n'amezi atandatu, basobanurirwa amateka y'u Rwanda, uburere mboneragihugu, imyuga n'ibindi bizabafasha kwisanga mu muryango nyarwanda.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/article/imbamutima-zabamwe-bari-bafunganwe-na-rusesabagina-nyuma-yo-guhabwa-imbabazi

  • Ntibagisahaka kwitwa indaya! Abakora umwuga w'uburaya mu mugi wa Kigali barashaka guhindurirwa izina #rwanda #RwOT

    Bamwe mu bicuruza bo mu bice bitandukanye by'Umujyi wa Kigali, bazwi ku kabyiniriro k'Indaya ntibakinyurwa no kwitwa gutyo ndetse ntibifuza ko hari uwabita iryo zina ngo kuko ribasebya rikabambura n'agaciro muri sosiyete.

    Bamwe mu bakorera uburaya mu bice bitandukanye by'Umujyi wa Kigali, ngo bahisemo guhindura izina ry'indaya bakitwa ' Indangamirwa' kuko ari iri izina ribahesha agaciro rinagaragaza ko hari byinshi bahuriyeho.

    Indangamirwa ni izina rikoreshwa n'inzego zitandukanye zirimo n'iz'ubuyobozi bw'inzego z'ibanze mu kugaragaza abantu b'intore mu byiciro runaka.

    Umugore w'abana babiri utuye mu Murenge wa Gikondo mu Karere ka Kicukiro, atunzwe no kwigurisha. Ahamya ko nyuma y'aho basigaye bitwa Indangamirwa hari icyo byahinduye mu buzima bwabo.

    Undi mukobwa ukorera uburaya i Nyamirambo mu Karere ka Nyarugenge, yemeza ko abantu benshi basigaye babita Indangamirwa aho kubita indaya kandi hari abo byahinduriye isura.

    Ati ' Ntabwo tucyitwa indaya uzanumve n'abayobozi iyo bari kuduhamagara bakoresha Indangamirwa, bifite icyo byatumariye kuko icya mbere umuntu iyo yakwitaga indaya hari abahitaga bagufata nk'ikindi kintu mbese nk'umunyabyaha ariko ubu indangamirwa ni nk'uko wumva bavuze ngo bariya ni abasheshakanguhe cyangwa intore n'andi mazina ku buryo hari icyo byahinduye .'

    Undi yagize ati ' Umwana wanjye yarabinyibwiriye ko nta kintu kimubabza nk'iyo yumvise banyise indaya.”

    Gusa nubwo aba bakora uburaya bafashe umwanzuro wo kwanga kwitwa indaya bagahitamo Indangamirwa, ubusanzwe kwicuruza ntibyemewe n'amategeko y'u Rwanda, ku buryo ari imwe mu mpamvu ituma benshi mu babikora biba ari mu bwiru.

    Source : https://umuryango.rw/ubuzima-115/udushya/article/ntibagisahaka-kwitwa-indaya-abakora-umwuga-w-uburaya-mu-mugi-wa-kigali

  • MINEDUC yasabwe byihutirwa gukemura ikibazo cy'imiyoborere mibi ikiboneka mu bigo by'amashuri #rwanda #RwOT

    Abadepite bagize Komisiyo y'Uburezi, Ikoranabuhanga, Umuco n'Urubyiruko mu Nteko Ishinga Amategeko, basabye Minisiteri y'Uburezi gukemura ikibazo cy'imiyoborere mibi kiri muri bimwe mu bigo by'amashuri kuko aricyo ntandaro y'ibibazo bibangamiye iterambere ry'ibi bigo n'imikoreshereze mibi y'umutungo.

    Iki ni kimwe mu bibazo aba badepite bagaragarije minisitiri w'uburezi kiri mubyo babonye mu ngendo baherutse kugirira hirya no hino mu turere by'umwihariko mu bigo by'amashuri.

    Minisitiri w'Uburezi, Dr Valentine Uwamariya yagaragaje ko hari ikiri gukorwa kuri iki kibazo cy'imiyoborere itanoze kuri bimwe mu bigo by'amashuri.

    Mu bindi bibazo bikwiye kwitabwaho byagaragarijwe minisiteri y'uburezi ni ikibazo cy'ibyumba by'amashuri bishaje, ibigo by'amashuri y'imyuga n'ubumenyingiro bitagira amashanyarazi n'ibigo by'igisha amasomo y'ubumenyi n'ikoranabuhanga bitagira laboratoire nyamara abanyeshuri bagakora ibizamini bya leta bimwe n'ikibazo cy'abana bata amashuri.

    Minisiteri y'Uburezi ikaba yijeje abadepite ubufatanye n'izindi nzego mu gukemura ibi bibazo.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/uburezi/article/mineduc-yasabwe-byihutirwa-gukemura-ikibazo-cy-imiyoborere-mibi-ikiboneka-mu

  • Zinedine Zidane yongeye kwifuzwa n'ikipe yo mu Bwongereza #rwanda #RwOT

    Umutoza Zinedine Zidane udafite akazi arifuzwa n'ikipe ya Tottenham yo mu Bwongereza iheruka kwirukana Antonio Conte kubera umusaruro muke.

    Umutoza Conte w'imyaka 53,aheruka kuva muri Tottenham ku bwumvikane, nyuma y'amezi 16 yari ayimazemo ariko uyu mwaka w'imikino ukamugora cyane.

    Nyuma yo kugenda kwe,iyi kipe iri gushaka umusimbura we aho kuri babiri bavugwaga barimo Mauricio Pochettino na Julian Nagelsmann hiyongereyeho kizigenza Zidane watwaye Champions League eshatu zikurikiranya ari kumwe na Real Madrid.

    Spurs irifuza umutoza w'igihe kirekire cyane ko yahaye akazi k'igihe gito,Umutaliyani Cristian Stellini.

    Sky Sports Italia yavuze ko umunyabigwi wa Real Madrid, Zidane ari ku rutonde rw'abo Spurs yifuza kugira ngo ayizahure ibe ikipe ikomeye.

    Uyu mugabo w'imyaka 50 amaze igihe kinini nta kazi nyuma yo kuva muri Madrid ku nshuro ya kabiri mu mpera z'umwaka w'imikino 2020/21.

    Umutoza Zidane yari yizeye guhabwa akazi mu ikipe y'Ubufaransa ariko kwitwara neza kwa Didier Deschamps kwatumye yongererwa amasezerano agera muri 2026.

    Zidane arahabwa amahirwe yo guhabwa akazi na PSG asimbuye Christophe Galtier utamerewe neza kubera umusaruro mubi urimo no gusezererwa nabi muri Champions League.

    Source : https://umuryango.rw/imyidagaduro/imikino/article/zinedine-zidane-yongeye-kwifuzwa-n-ikipe-yo-mu-bwongereza

  • “Amavubi agomba gutsinda Benin byanze bikunze”-Umutoza Carlos Ferrer #rwanda #RwOT

    Umutoza mukuru wa Amavubi, Carlos Alos Ferrer,yashimangiye ko umukino wo kuri uyu wa gatatu na Benin kuri Stade ya Kigali Pelé bagomba kuwutsinda' byanze bikunze kugira ngo bongere amahirwe yo kwerekeza muri AFCON 2024.

    U Rwanda na Benin barahura mu mukino wo guhatanira itike yo kujya mu mikino ya nyuma y'igikombe cya Afurika 2024 kizabera muri Côte d'Ivoire.

    U Rwanda ruri mu itsinda L mu majonjora ya AFCON hamwe na Senegal, Mozambique na Benin.

    Aganira n'itangazamakuru kuri uyu wa kabiri,tariki ya 28 Werurwe 2023, nyuma gato y'imyitozo ya nyuma ya Amavubi kuri Kigali Pelé Stadium, umunya Espagne Ferrer yagize ati: 'Tuzakina na Benin mu mukino utoroshye. Turashaka gutsinda uyu mukino; ntabwo turi gutekereza ku mukino wa mbere cyangwa ikindi kintu cyose.

    Tuzakinira mu rugo kandi tuzi ko dukomeye mu rugo kandi tugomba gukoresha ayo mahirwe.Uzaba ari umukino utoroshye ariko turiteguye '.

    Ferrer arakina uyu mukino adafite umusore ukiri muto w'umuhanga,Hakim Sahabo wahawe ikarita itukura mu mukino ubanza.

    Ati: 'Kubura umukinnyi wacu ukiri muto Hakim Sahabo ni bibi ariko twizeye abakinnyi bose. Abakinnyi barifuza kwerekana ko bashobora gukora neza kandi tuzi ko bashobora kubikora.

    Byose birashoboka kandi,tiramutse dutsinze umukino w'ejo, turizera ko, kuri ubu, amahirwe azahita ajya ku ruhande rwacu. Tuzareba ibizavamo. Turi abantu bashyira mu gaciro, turashaka gukina umukino mwiza no gutsinda '.

    Intsinzi yo kuri uyu wa gatatu yaha u Rwanda ibyiringiro byo gusubira mu mikino ya nyuma ya AFCON nyuma yimyaka 20. U Rwanda ruheruka muri iri rushanwa muri 2004.

    Ubu u Rwanda rwicaye ku mwanya wa gatatu mu itsinda ryarwo n'amanota abiri mu mikino itatu rwakinnye kandi rutsinze Benin i Kigali byatuma ruzamuka ku mwanya wa kabiri imbere ya Mozambique yatsinzwe na Senegal 1-0 i Maputo ku wa kabiri.

    Ikipe ya Senegal yamaze kubona itike yo kwerekeza mu gikombe cya Afurika iheruka gutwara yo n'andi makipe nka Burkina Faso,Algeria,Afurka y'epfo,Tunisia,Maroc,Cote d'Ivoire.

    Source : https://umuryango.rw/imyidagaduro/imikino/article/amavubi-yiyemeje-gutsinda-benin-byanze-bikunze-akiyongerera-amahirwe-yo-kujya

  • M23 yisubije Mweso yari yarekuye ingabo za FARDC zikayisubiza #rwanda #RwOT

    Umutwe wa M23 wigaruriye umujyi wa Mweso uri muri teritwari ya Masisi, nyuma gato yo kuwurekura ikawuha ingabo za EAC ariko Mai Mai na FDLR na Mai Mai bakawisubiza bigatuma abaturage baho batangira kwicwa.

    Umuvugizi w'umutwe witwaje wa M23 ku rwego rwa politiki, Lawrence Kanyuka, yatangaje ko abarwanyi babo bafashe agace ka Mwesso muri teritwari ya Masisi saa saba n'iminota 45 zo kuri uyu wa Kabiri tariki ya 28 Werurwe 2023,mu kiganiro yagiranye n'itangazamakuru.

    Bwana Kanyuka yagize ati: 'Ingabo za Leta ya Kinshasa mu kwica ihagarikwa ry'imirwano, zagabye ibitero ku birindiro byacu muri Muhongozi kuva mu gitondo. M23 yirwanyeho kinyamwuga kandi yabohoje Mweso.'

    Hari amakuru avuga ko umutwe wa M23 ushaka gufata utundi duce twa Mpati, Kivuye n'ahandi kugira ngo urinde ubuzima bw'abaturage bugarijwe n'imitwe y'inyeshyamba yiyambajwe n'ingabo z'Igihugu.

    Leta ya Congo ivuga ko umutwe wa M23 wanze kuva mu bice washyize mu maboko y'ingabo za EAC ahubwo igakomeza kuzenguruka hafi aho no kwimurira abarwanyi bayo mu tundi duce.

    M23 irabihakana igashinja Leta ya RDC kwanga gushyira mu bikorwa ibiganiro by'amahoro no kwica abaturage bayo.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/umutekano/article/m23-yisubije-mweso-yari-yarekuye-ingabo-za-fardc-zikayisubiza

  • Perezida Kagame yazamuye mu mapeti Abofisiye 2430 #rwanda #RwOT

    Perezida Paul Kagame akaba n'Umugaba rw'ikirenga w'Ingabo z'u Rwanda yazamuye mu ntera ba Ofisiye 2430, barimo 1119 bavuye ku ipeti rya Lieutenant bahabwa irya Capitaine na 1311 bavuye ku ipeti rya Sous Lieutenant bahabwa irya Lieutenant.

    Ni icyemezo cyashyizwe hanze n'Ingabo z'u Rwanda, RDF, kuri uyu wa 29 Werurwe 2023.

    Ipeti niryo rishyira mu cyiciro ofisiye cyangwa umusirikare utari ofisiye, kandi rikamuha ububasha bwo gukora umurimo wa gisirikare ukwiranye na ryo.

    Aya mapeti ya Sous Lieutenant, Lieutenant na Capitaine abarwa mu cyiciro cya ba Ofisiye bato.

    Iteka rya Perezida rishyiraho sitati yihariye y'Ingabo z'u Rwanda ryo muri Gashyantare 2020, riteganya ko ibishingirwaho mu kuzamura mu mapeti Abofisiye, ari ubushobozi bwo gukora inshingano zisumbuye hashingiwe kuri raporo y'isuzumabushobozi; imyanya ihari; cyangwa gutsinda ikizamini gituma azamurwa mu ntera, iyo ari ngombwa.

    Hagendewe ku gihe ngenderwaho gisabwa ngo ofisiye azamurwe ku ipeti yisumbuye, hateganywa umwaka umwe kuva ku ipeti rya Sous – Lieutenant ujya ku ipeti rya Lieutenant; imyaka ine kuva ku ipeti rya Lieutenant ujya ku ipeti rya Capitaine; n'imyaka itanu kuva ku ipeti rya Capitaine ujya ku ipeti rya Major.

    Source : https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/politiki/article/perezida-kagame-yazamuye-mu-mapeti-abofisiye-2430

  • Perezida Kagame yakebuye abatuma abaturiye imipaka bahahira hakurya – #rwanda #RwOT

    Ni ubutumwa yatanze kuri uyu wa Kabiri, ubwo yasozaga Itorero rya ba Rushingwangerero, rigizwe n'abanyamabanga Nshingwabikorwa b'utugari.

    Perezida Kagame yabwiye abayobozi ko iyo ari ibintu bikeneye amikoro ngo bikorwe ashakishwa, rimwe nabe ahagije, ariko hari ibintu bikeneye ubushake bwabo gusa.

    Yagize ati “Mwaretse tugashakisha ibyo dushakisha bituruka ahandi! Ariko mwebwe muri aho namwe mwaribuze? Umuntu yibura ate, muribura mute? Rwose mwebwe mukwiye gufasha abaturage, aho baba, aho bakorera, mugakorana nabo, mukabayobora, abahinga bagahinga kijyambere bakeza, bagasarura, aborora ni uko, abacuruza, abafite inganda zishobora kugira ibyo zikora.”

    “Urashaka gukora ibintu hano, ibyanyu mwamenyereye byo guhora mwambuka imipaka, no kugura ikibiriti ukambuka umupaka, kujya kugura ikibiriti? Ariko ubwo pe, mu mutwe n'iyo umuntu yabagira ate nta kijyamo?”

    Perezida Kagame yavuze ko bitumvikana uburyo umuntu uturiye umupaka, yambuka n'igihe akeneye nk'isabune, ugasanga n'ibikorerwa imbere mu Rwanda ntibishobora kugera ku masoko yo ku mipaka.

    Yakomeje ati “Ni ukuvuga ngo wowe uri hano, umuntu uri i Nyagatare, nkwiye kuba mugezaho ibyo nkora cyangwa ncuruza. Nutajyayo, nutabimugezayo, nudashaka uburyo bimugeraho, ku buryo ndese wagira ibikorwa uhakorera cyangwa ikigo uhashyira gitanga ibyo ukora ahongaho, ikizavamo, uwa Nyagatare azajya yambuka umupaka ajye kubigura hakurya. Ubwo ahubwo bamuhinduye isoko ry'ahandi. Nicyo bivuze.”

    “Imipaka yose, uko tuyifite, niba mushaka mwe gukora ubusa mukaba isoko ry'abandi gusa bajya gukora ikintu cyose, n'amazi, ugasanga abantu hano barakora amazi, Inyange irakora amazi hano, ariko ntishobora kuyageza ku mupaka, ni ukuvuga ngo bararetse ngo abo mu mujyi gusa abe aribo banywa ayo mazi, abandi mwishakire. Bazishakira, barambuka bajye gushaka amazi hanze, atari na meza k'ayo wowe wakoraga, kuko ni ko ugize abawe, bo mu gihugu cyawe.”

    Yavuze ko icyorezo cya COVID-19 cyahitanye abantu, cyagaragaje ko hari ubwo igihugu gifunga imipaka, ku buryo haramutse hari ibyangombwa byose mu gihugu, ubukana bw'icyorezo bwagabanyuka.

    Perezida Kagame yavuze ko nk'ibijya hanze bikomoka ku buhinzi byiyongera, ariko ukwiyongera, ntabwo biragera aho igihugu cyifuza, ku buryo cyagenda gake mu kubyaza umusaruro amahirwe yose ahari.

    Ba Gitifu b’Utugari basaga 2000 bari bakoraniye mu Intare Conference Arena kuri uyu wa Kabiri

    Perezida Kagame yasabye abayobozi kutibura, ahubwo bagafasha abaturage


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/perezida-kagame-yakebuye-abatuma-abaturiye-imipaka-bahahira-hakurya

  • Perezida Kagame yakomoje ku Urukumbuzi Real Estate, inzu zagwiriye abaturage – #rwanda #RwOT

    Ni inzu zubatswe mu mushinga uzwi nka Urukumbuzi Real Estate ziherereye mu Murenge wa Kinyinya, Akagari ka Murama mu Mudugudu w'Urukumbuzi.

    Ubusanzwe izi nyubako zahawe icyangombwa cyo kubakwa muri Gicurasi 2013, biteganyijwe ko zizura mu myaka itatu. Ni umushinga wari ugamije kubaka inzu ziciriritse.

    Ku ikubitiro mu 2015, hubatswe inyubako y'imiryango 264 ndetse icyiciro cya kabiri hubakwa inyubako umunani.

    Hashize iminsi ku mbuga nkoranyambaga hatambuka inkuru zigaragaza amashusho y'izi nyubako zimwe zarasenyutse mu buryo bukomeye mu mvura iheruka kugwa.

    Ibi ni byo Perezida Kagame yagarutseho ubwo yari mu kiganiro n'abayobozi b'utugari tunyuranye hirya no hino mu gihugu abaza abayobozi impamvu iki kibazo kidakurikiranwa.

    Ati 'Hari n'ibya vuba aha by'amazu mwubakiye abantu, mukayamurika ngo twubatse amazu y'abantu bakwiriye kuba babamo yarangiza akabagwa hejuru haba habaye iki? Biriho cyangwa ntibiriho?'

    Perezida Kagame yabajije aho abayobozi b'inzego zitandukanye barebaga kugira ngo ibyo bijye kubaho, asobanura ko byerekana ko ushatse wese yikorera ibyo yishakiye mu nyungu ze ariko agapfunyikira abantu.

    Minisitiri w'Ibikorwaremezo Dr Nsabimana Erneste yagaragaje ko ibyo bibazo byabayeho koko kuri uyu mudugudu uba Kinyinya ahubatswe mu 2015 n'umuntu witwa Nsabimana Jean bakunze kwita Dubai.

    Ati 'Mu minsi yashize hari imvura yaguye, isenya amazu yari afatanye n'andi ariko iperereza riri gukorwa ryagaragaje ko amazu yubatswe nta buziranenge byubahirijwe. Ikindi kimaze kugaragara ni uko bakoresheje ibikoresho bitujuje ubuziranenge.'

    Yagaragaje hatabayeho imikoranire hagati y'inzego bireba ari nayo mpamvu ayo makosa yabayeho, akibaza impamvu yanahawe icyemezo cyo gutuma abantu bemererwa gutura muri izo nzu.

    Perezida Kagame kandi yagaragaje uko abayobozi bareberera abantu bubaka ahantu hatariho, inzu yamara kuzura akaba ari bwo bamenya ko aho yubatswe hatemewe.

    Ati 'Umuntu yaratangiye amaze imyaka ibiri, arangije ibyo yakoraga hanyuma uravuze uti iyi nzu aho yubatswe ntabwo yakabaye ihari. Icyo mbaza habaye iki muri iyo myaka ibiri ku buryo utabibonye ngo uwo muntu ahagarikwe?'

    Perezida Kagame yabajije abayobozi icyo bazakorerwa kugira ngo bahinduke mu mikorere n'imikoranire yabo hagamijwe gutanga umusaruro ukenewe.

    Ati 'Gute se? Muzajya mu Kiliziya musenge? Hari icyuma umuntu yabanyuzamo? Hari urukingo? Nimungire inama. Hari umugezi twabajyanamo tukabajandikamo? Rwose niteguye kubaherekeza nkirirwa mbajandika muri uwo mugezi. Nimumbwire ni uwuhe? Tuve mu bintu by'amagambo gusa dukwiye kujya mu bikorwa.'

    Hari ababigiramo inyungu n'abatinya

    Perezida Kagame yagaragaje ko imwe mu mpamvu nyamukuru ituma abayobozi batabwira abantu bari mu makos,a hari ubwo baba babifitemo inyungu cyangwa se batinya uwo bagiye kubibwira.

    Ati 'Ntiwabwira umuntu, ntiwamureba mu maso ngo umubwire. Icyo nicyo mvuga. Ni ikintu kiraho gifobagana kiraho. Kubaho utyo gusa nta muntu uhangara ikibi cyangwa ukora ikibi amubwire ngo ntabwo ari byo. Koko ubu ni uko mumeze.'

    Yakomeje ati 'Ibintu mukora, umuntu akora ikibi mukagiherekeza. Umuntu witwa Dubai, akabakorana ibyo mukajyaho mukabura umubwira ngo we. Umuntu akaza akabakorana ibibica cyangwa ibyica abanyu.'

    Yagaragaje ko abayobozi bakomeje kumuhishira [Dubai] bakwiye kureka inshingano bafite ahubwo bagahitamo guhabwa akazi na we.

    Uruhuri rw'ibibazo mu myubakire ya Urukumbuzi Real Estate

    Hari raporo y'ubugenzuzi yakozwe kuwa 23 Nzeri 2017, n'Ikigo cy'Igihugu Gishinzwe imiturire gifatanyije n'Umujyi wa Kigali, igaragaza ko hari ibyo icyo Kigo cyasabwe gukosoraa ariko nyiracyo akavunira ibiti mu matwi.

    Iyo raporo yagaragaza ko muri ubwo bugenzuzi basanze hari ibibazo byinshi izi nyubako zitari zujuje.

    Mu igenzura ry'Ikigo cy'Igihugu Gishinzwe imiturire, RHA n'umujyi wa Kigali wari uhagarariwe n'Akarere ka Gasabo, ryasanze ibijyanye n'ubunyamwuga mu myubakire biri ku rwego rwo hasi.

    Iryo genzura ryerekanaga ko nta nyandiko (Documents) zerekana ko nta bayobozi (Staff) bashinzwe gukurikirana inyubako, nta Injeniyeri wihariye, nta muntu ushinzwe gukurikirana site (Site Manager ) uretse gusa Nsabimana Jean ari nawe nyiri umushinga.

    Mu bindi ni uko izi nyubako zagaragaye ko nta muntu ushinzwe ubugenzuzi bw'iyi nyubako (supervisor) zari zifite.

    Iyo raporo inenga ko mu bijyanye n'imyubakire y'izi nyubako nta buryo bwagenwe bwo kuyobora amazi, bityo ko imvura nyinshi ishobora kuza igasenya.

    Hanagaragajwe impungenge z'uburyo ibikoresho byo kubaka bakoresheje bitujuje ubuziranenge birimo fer à béton ndetse ko amatafari yahirima mu gihe yahura n'imvura.

    Ikindi ngo uburyo insiga z'amashanyarazi zashyizwe mu nzu biteye impungenge ndetse n'ibinogo bifata amazi byagaragajwe ko bitujuje ibisabwa n'urundi ruhuri rw'ibibazo byagaragajwe muri yo raporo.

    IGIHE yashatse kuvugana na Nsabimana Jean wubakishije izo nzu ariko ahamagawe ahita akupa telefoni akimara kumva ko ari umunyamakuru umuhamagaye.

    Zimwe mu nzu zubatswe mu Urukumbuzi Real Estate

    Perezida Kagame yabajijwe impamvu umuntu akora amakosa ntakurikiranwe


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/perezida-kagame-yakomoje-ku-urukumbuzi-real-estate-inzu-zagwiriye-abaturage