Author: webrwanda

  • Inshingano zabo zarenze izo kubyarira igihugu amaboko – #rwanda #RwOT

    Kubera imiterere y'Isi mu bihe byashize, imyuga myinshi yaharirwaga abagabo bigasa nk'itegeko ko ari bo ibereye, bagomba kuyikora bagashaka ibitunga umuryango; abagore bagafatwa nk'abo gukora uturimo two mu rugo, uruhare rwabo rukagarukira mu gukora isuku, kubyara no kurera abana.

    N'ubwo ari imirimo nayo itoroshye isaba imbaraga nyinshi, yafatwaga nk'aho ntacyo ivuze, aho kugira ngo abagore babyubahirwe, ahubwo bagafatwa nk'aho badashoboye ndetse bagasuzugurwa.

    Ni ibyo kwishimira ko iyi myumvire yagiye ihinduka, Isi iharanira guca ivangura rishingiye ku gitsina, hakurwaho guca urubanza ku bushobozi bw'umuntu hashingiwe ku gitsina bitewe n'imbaraga abagore ubwabo bagiye bagaragaza, bashimangira ko nabo bashoboye, bakuraho urukuta n'imyumvire yabazitiraga, bazamuka mu myanya y'imirimo ikomeye, bagaragaza umusaruro wabo aho bakorera mu nganda, mu nzego z'imirimo ya Leta n'ahandi.

    Tariki ya 8 Werurwe buri mwaka, ni umunsi mpuzamahanga wahariwe umugore, wizihizwa Isi yose irushaho guharanira uburinganire n'ubwuzuzanye hagati yabo n'abagabo, mu ngeri zitandukanye z'imirimo kandi bagahabwa uburenganzira bungana.

    Byatumye imirimo kera yahoze yiganjemo abagabo; kuri ubu ikorwa n'abagore, atari ubwitabire gusa ahubwo baba n'indashyikirwa mu kwihutisha iterambere ry'aho bakorera no guhanga udushya; ibimenyetso simusiga byerekana ko ubushobozi bw'umuntu butagomba gushingira ku gitsina.

    No muri Polisi y'u Rwanda, ihame ry'uburinganire n'ubwuzuzanye ntiryasigajwe inyuma, ryakomeje gushingirwaho mu kwiyubaka, hongerwa umwaka ku wundi, umubare w'abapolisikazi mu mashami atandukanye agize uru rwego.
    Kuva Polisi y'u Rwanda yashingwa mu 2000, mu bapolisi batarenga 3000 Polisi y'u Rwanda yatangiranye, umubare w'abapolisikazi wari ukiri muto cyane kuko wari munsi ya 1%.

    Wagiye ukomeza kwiyongera uko iminsi igenda yicuma, nyuma y'imyaka 10 gusa, mu mwaka wa 2010 urazamuka ugera ku 10.3%, mu mwaka wa 2020 urenga gato 22%, uyu munsi bakaba bagera kuri 24%; kandi umubare uzakomeza kwiyongera.

    Bakora akazi uko bisabwa nka basaza babo bagatanga umusaruro kandi ntibibuze n'abubatse kubahiriza inshingano zo kwita ku muryango nk'uko bigarukwaho na Assistant Inspector of Police (AIP) Penninah Kyalimpa, ukorera mu Ishami rishinzwe gucunga umutekano wo mu muhanda (Traffic & Road Safety).

    Ati 'Nk'umugore w'umupolisikazi utwara moto yifashishwa mu gucunga umutekano wo mu muhanda, nterwa ishema n'akazi nkora, ngira uruhare mu gukumira impanuka ziwuberamo zigahitana ubuzima bw'abantu cyangwa zikangiza ibikorwaremezo. Akazi kacu kaba gapanze ku buryo bitambuza no kwita ku nshingano z'umuryango wanjye kandi ntihagire ikibangamira ikindi.'

    AIP Penninah Kyalimpa avuga ko bakora akazi, bagatanga umusaruro nka basaza babo kandi ntibibabuze no kwita ku muryango

    Ibi Penninah Kyalimpa abihuriyeho na PC Mukamuhoza Clarisse ukorera mu Ishami rishinzwe kurwanya inkongi n'ubutabazi (Fire & Rescue Brigade). Yishimira kuba abagore nabo barateye intambwe bakaba bagira uruhare mu gucungira abaturarwanda umutekano.

    Ati 'Muri Polisi y'u Rwanda abagore ntitwasigaye inyuma mu gucunga umutekano. Bintera ishema kuba ngira uruhare mu gutabara abari mu kaga, baba abugarijwe n'inkongi cyangwa abaguye mu byobo n'ibisimu, tukabakuramo twifashishije ibikoresho byabugenewe.'

    Yakomeje avuga ko akenshi akazi bakora bagakorera mu matsinda bigatuma buzuzanya na basaza babo, akazi kakarushaho kugenda neza.

    PC Mukamuhoza Clarisse yishimira kuba barateye intambwe bakaba bagira uruhare mu gucungira abaturarwanda umutekano nk’abapolisikazi

    Iterambere ry'Isi mu Ikoranabuhanga ryagiye rigendana n'impinduka mu miterere y'ibyaha, bisaba inzego z'umutekano kuvugurura imikorere hagamijwe guhangana n'ibiwuhungabanya byagiye birushaho kwiyongera.

    Aya mavugurura ntiyakomye mu nkokora iterambere ry'uburinganire cyangwa ngo aheze ab'igitsinagore, kuko nabo bagaragaza ko bashoboye muri urwo rugamba.

    Sergeant (SGT) Kanyana Justine, ukorera mu Ishami rya Polisi rishinzwe ikoranabuhanga (IT), abasha kugurutsa utudege tutagira abapilote (Drone) twifashishwa mu gushakisha amakuru, gukumira no guhangana n'ibyaha. Avuga ko abagore badakwiye guhezwa mu murimo uwo ari wo wose kuko bashoboye.

    Ati 'Turi mu Isi y'ikoranabuhanga, natwe abapolisikazi twishimira ko ritadusize, ubu tugira uruhare mu gucunga umutekano dukoresheje drone, tukifashisha ubumenyi dufite mu guhangana n'ibyaha by'ikoranabuhanga.'

    Sgt Kanyana Justine asanga abagore nabo bashoboye bakaba badakwiye guhezwa mu murimo uwo ari wo wose ukorwa n’abagabo

    PC Uwimana Janvière na we ni umupolisikazi ukorera mu mutwe udasanzwe muri Polisi y'u Rwanda wo kurwanya iterabwoba (Counter-Terrorism Unit), wabihuguriwe ahabwa imyitozo. Avuga ko n'ubwo benshi bayifata nk'iy'abagabo gusa, nabo bayishobora.

    Ati 'Nkorera akazi mu mutwe udasanzwe wo kurwanya iterabwoba muri Polisi y'u Rwanda. Nabigezeho nyuma yo guhabwa imyitozo abenshi bazi ko yagenewe abagabo gusa, ariko natwe turayishoboye. Icya mbere ni ukumva ubikunze, ugakurikiza ibyo abarimu batwigisha usanga bitagoranye cyane nk'uko abenshi babibona nk'ibidashoboka ku bagore.'

    PC Uwimana Janvière yakebuye abafata akazi akora nk’agasaba imyitozo igenewe abagabo gusa, avuga ko abagore nabo bayishobora, bisaba gusa kumva ubikunze no gukurikiza inyigisho zitangwa

    Corporal (CPL) Karangwa Chantal na we ukorera mu Kigo gishinzwe gusuzuma ubuziranenge bw'Ibinyabiziga (Auto vehicle Inspection), avuga ko bimutera ishema kuba agira uruhare mu gutuma ibinyabiziga bigenda ku butaka bw'u Rwanda biba byujuje ubuziranenge, kimwe mu birinda impanuka nyinshi zihitana ubuzima bw'abakoresha umuhanda.

    Umuvugizi wa Polisi y'u Rwanda; ACP Boniface Rutikanga, yavuze ko uruhare rw'abagore muri Polisi y'u Rwanda rudashidikanywaho hadashingiwe ku mubare wabo gusa, ahubwo bafite n'ubushobozi bwagiye butuma bashyirwa no mu nzego zifata ibyemezo, bahabwa inshingano zo kuyobora.

    Ati 'Uruhare rw'abagore mu gucunga umutekano ntirushidikanywaho hadashingiwe ku mubare gusa, bafite ubushobozi butuma bashyirwa no mu myanya ifata ibyemezo bikomeye, by'akarusho bakagira n'uruhare rwihariye mu gukemura amakimbirane, kurwanya ihohoterwa rishingiye ku gitsina n'irikorerwa abana.'

    U Rwanda ni kimwe mu bihugu byohereza umubare munini w'abapolisikazi mu butumwa bw'Umuryango w'Abibumbye bwo kubungabunga amahoro hirya no hino ku isi.
    Kongera umubare w'abapolisikazi bari mu butumwa bwo kubungabunga amahoro ni ikimenyetso kigaragaza ko haba mu gihugu imbere ndetse no mu mahanga himakajwe ihame ry'uburinganire n'uruhare rukomeye abagore bagira mu gukemura amakimbirane mu ruhando mpuzamahanga, bijyanye no gushyira mu bikorwa umwanzuro w'akanama k'Umuryango w'Abibumbye gashinzwe umutekano n'amasezerano ya Kigali yo kurinda abasivili mu bikorwa by'amahoro.

    Umwanzuro wa 1325 w'akanama ka Loni gashinzwe umutekano, usaba inzego zose kongera umubare w'abagore mu gukemura amakimbirane, kubungabunga amahoro, kwimakaza ihame ry'uburinganire mu nzego zose za Loni zishinzwe kugarura amahoro n'umutekano.

    Mu kurushaho kubishimangira; Polisi y' u Rwanda yashyizeho ishami rishinzwe guteza imbere uburinganire n'ubwuzazanye, hagamijwe gukora ubuvugizi ku bibazo bigendanye n'uburinganire, inama y'abagore iterana buri mwaka, n'ibindi bitandukanye bigamije gukemura ibibazo byagaragara bibangamiye ihame ry'uburinganire.

    ACP Rutikanga yashimangiye ko Polisi izakomeza kwihatira kwimakaza ihame ry'uburinganire n'ubwuzuzanye, hakomeza kwinjizwa abagore benshi muri Polisi y' u Rwanda.

    Yashimiye abapolisikazi bose aho bari uko bakomeje kwita ku nshingano zabo zo gucunga umutekano w'abantu n'ibyabo babikorana ubwitange, umurava n'ubunyamwuga, abifuriza hamwe n'abandi banyarwandakazi bose kugira umunsi mpuzamahanga wahariwe abagore mwiza.


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/inshingano-zabo-zarenze-izo-kubyarira-igihugu-amaboko

  • Ni umurashi mwiza – Tujyane ku burinzi na Pte Mushimiyimana ukoresha imbunda y'umusada muri Centrafrique (Video) – #rwanda #RwOT

    Uyu mwaka Umunsi w'Abagore ugiye kwizihizwa mu gihe u Rwanda rukomeje gutera intambwe ifatika mu kubahiriza ihame ry'uburinganire mu nzego zitandukanye zirimo n'izifatirwamo ibyemezo.

    Kugeza ubu utabariyemo Minisitiri w'Intebe, ba Minisitiri n'abanyamabanga ba Leta ni 31, aho abagore ari 11.

    Uretse muri Guverinoma, u Rwanda ni rwo ruyoboye ibindi bihugu byo ku Isi mu kugira abagore benshi mu Nteko Ishinga Amategeko, aho mu Mutwe w'Abadepite ubwiganze bwabo buri kuri 63.75%, muri Sena bakaba 53,8%.

    Abagore n'abakobwa kandi uzabasanga mu nzego z'umutekano z'igihugu nka Polisi n'Igisirikare kandi batanga umusanzu ufatika mu gucunga umutekano haba mu Rwanda ndetse no mu butumwa boherezwamo mu mahanga. Pte Mushimiyimana Aline ni umwe mu bahamya b'ibi.

    Uyu mukobwa yinjiye mu gisirikare mu 2021, ubu amaze imyaka ine akorera Ingabo z'u Rwanda. Ni umwe mu basirikare b'u Rwanda bari mu butumwa bwa Loni muri Centrafrique. We na bagenzi be bakora amanywa n'ijoro kugira ngo baheshe ishema igihugu cyabatumye, kandi banafashe abaturage boherejwe kurinda kugira umutekano usesuye.

    Mu masaha y'umugoroba, ahagana Saa kumi n'Ebyiri, aba amaze kwitegura akazi. Aba ari bujye ku burinzi ari kumwe na bagenzi be, aho Ingabo z'u Rwanda zigenzura umutekano mu Mujyi wa Bangui.

    By'umwihariko kuri Pte Mushimiyimana, bagenzi be baba bamwitezeho byinshi, kuko ni we ukoresha imbunda nini iba iri ku gifaru. Ayita imbunda ya 'Twelve' cyangwa se 'Imbunda y'Umusada'.

    Ni imbunda ya Machine Gun, irasa ubudahagarara ikagira umunwa winjirwamo n'isasu rya milimetero 12.

    Kugira ngo yinjire mu gisirikare, byaturutse ku rukundo yakundaga abasirikare, akura yumva azakora uyu murimo. Byageze aho arangiza amasomo ye, agahitamo kujya mu Ngabo z'Igihugu n'ababyeyi batabizi.

    Ati 'Numvaga nshaka gukorera igihugu cyane. Bitewe n'amateka yacu, numvaga mfite ishyaka n'umuhate wo gukorera igihugu, njya ku myitozo n'abandi, nkorana n'abasore n'abakobwa bagenzi banjye, dukorana amasomo.'

    Amaze gusoza amasomo, yatoranyijwe mu banyeshuri bagombaga kujya kwiga uko bakoresha imbunda y'umusada. Yarabyishimiye kubera impamvu imwe.

    Ati 'Numvaga nshaka kuba umurashi mwiza, nkavamo umurashi mwiza, nkavamo umukobwa uzi kurasa imbunda ya 'Twelve', njya ku masomo ndayiga, ngira amanota meza, igihugu kingirira n'icyizere kinyohereza hano muri Centrafrique kugira ngo nkomeze nkore akazi'.

    Nubwo afite ubumenyi yashakaga ku bijyanye n'imikorere y'iyi mbunda, avuga ko afite intumbero yo gukomeza kwihugura 'kugira ngo menye izindi mbunda ziri hejuru ya 'Twelve'.'

    Ijoro ry'i Bangui

    Umujyi wa Bangui ni muto mu buso, gusa ni umwe mu ituwe cyane muri Centrafrique. Ufite ubuso bwa kilometero kare 67 mu gihe abaturage bawo barenga ibihumbi 900.

    Mu masaha y'ijoro, abantu baba ari benshi cyane cyane ahari utubari, mu duce tuzwi nka Marche des combattants n'ahandi. Utubari tuba twuzuye, kuva ku turi mu nkengero z'Umujyi nk'akitwa 'Premier miracle de Jésus' kugera ku tundi twinshi dufite izina rya 'Cave'.

    Hamwe na hamwe, hari aho usanga abaturage bari gukina, ahandi bari kotsa inyama, abandi batetse ikawa n'icyayi ku muhanda n'ibindi.

    Ingabo z'u Rwanda bose zibanyuramo, zigenda n'amaguru cyangwa se zigenda n'imodoka zirimo n'ibifaru.

    Pte Mushimiyimana yavuze ko uburinzi bakora butuma barushaho kubaka icyizere mu baturage, bakabisanzuraho.

    Ati ' Abaturage ba Bangui nta kibazo, tugerageza kuganira nabo, baratwishimira, tukisanzuranaho kugira ngo babone ko nta kibazo. Nta kibazo batugiraho, dukora ibishoboka byose kugira ngo batwisanzureho, batuganirize, tubabaze ibibazo baba bafite, bakatubwira. […] dukora ibishoboka byose kugira ngo hatagira umuturage wagira ikibazo.'

    By'umwihariko, bagenzi be bamwizeramo ubushobozi buhambaye, ku buryo hagize ikintu gihungabanya umutekano, ashobora gutabara akoresheje imbunda aba afite.

    Ati 'Ni imbunda nafatiye ubumenyi, ndayiga, bampa impamyabushobozi y'uko nshobora kuyirasa. Bagenzi banjye baba bamfitiye icyizere, kandi mba numva ko nshobora kubacungira umutekano'.

    Yishimira ko nta mbogamizi n'imwe yahuriye na yo mu gisirikare, ari na byo aheraho ashishikariza abakobwa n'abasore, gufata iya mbere bakajya mu gisirikare.

    Gusa, abasaba ko bagomba kuba bafite ikinyabupfura.

    Ati ' Ugomba kuba ufite ikinyabupfura, ukubaha umukuru n'umuto, ugomba kuba ukunda igihugu cyawe, ukunda akazi ugiye gukora kandi ukishimiye.'

    Usibye abasirikare b'u Rwanda bari mu butumwa bwa Loni, uburinzi muri Centrafrique bukorwa kandi n'abandi bari muri iki gihugu binyuze mu masezerano hagati y'ibihugu.

    Ni amasezerano yatangiye gushyirwa mu bikorwa mu 2020 ubwo Centrafrique yari yugarijwe n'ibibazo by'umutekano muke mu bihe yiteguraga amatora ya Perezida wa Repubulika yabaye mu mpera z'uwo mwaka.

    Kuva icyo gihe, izo ngabo zifatanyije n'iza Centrafrique, zabashije gukemura ikibazo cyari gihari, zinatangira urugendo rwo gutoza abasirikare ba Centrafrique. Ubu icyiciro cya gatatu cyasoje amasomo ku wa Gatanu tariki 7 Werurwe 2025, bahita binjizwa mu Ngabo za Centrafrique.

    Pte Mushimiyimana Aline yinjira mu gifaru gikoreshwa n'Ingabo z'u Rwanda mu bikorwa byo gucunga umutekano muri Centrafrique

    Pte Mushimiyimana Aline yinjiye mu gisirikare mu 2021

    Kuva Ingabo z’u Rwanda zagera i Bangui, umutekano waragarutse

    Mu Mujyi wa Bangui abaturage barakora bakageza mu masaha y'ijoro kuko baba bizeye umutekano wabo

    Mu masaha y'ijoro usanga Ingabo z'u Rwanda zizenguruka hirya no hino zireba ko nta gihungabanya abaturage


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ni-umurashi-mwiza-tujyane-ku-burinzi-na-pte-mushiyimana-ukoresha-imbunda-y

  • Byahaye ibyishimo benshi! Patient Bizimana ya… – #rwanda #RwOT

    Patient Bizimana yagaragaje ko 'Edition' ya mbere y'ibi bitaramo mu mahanga izabera muri Canada, aho ku wa 19 Mata 2025 azataramira mu mujyi wa Montreal, ni mu gihe ku wa 20 Mata 2025 azataramira mu Mujyi wa Ottawa ari kumwe n'abahanzi yatumiye. 

    Yagaragaje ko azataramana n'abarimo Serge Iyamuremye ndetse na Aime Frank wamamaye mu ndirimbo zinyuranye. Mu kiganiro na InyaRwanda, Patient Bizimana yavuze ko yahisemo gusubukura ibi bitaramo kubera umusaruro wabivuyemo kuva mu myaka ishize abitegura. 

    Ati 'Mu myaka irenga 10 byabereye mu Rwanda, kandi byatanze umusaruro. Kuva naza hano muri Amerika urumva ko bitari kunyorohera kubikorera i Kigali ntahari. Rero, nahisemo gutangira kubitegura mpereye muri Canada, hafi y'aho mbarizwa. Uko iminsi ishize indi igataha mbona abafanyabikorwa nzabigeza hirya no hino, no muri Kigali birashoboka cyane.'

    Uyu muhanzi wamamaye mu ndirimbo nka 'Ndaje', yavuze ko muri uyu mwaka yahisemo gutangirira muri Canada, kandi ko umwaka utaha nabwo azakora igitaramo nk'iki mu kindi gihugu mu rwego rwo gufasha Abakristu kwizihiza umunsi wa Pasika.

    Ati 'Ndatekereza gukorera ibitaramo hirya no hino ku Isi. Kandi nzajya nkorana n'abahanzi banyuranye barimo abo nzajya ntangaza mu bihe bitandukanye. Ibi bitaramo urabizi ko byubakiye cyane ku kwizihiza umunsi wa Pasika, nk'uko natumiraga abahanzi mpuzamahanga, no muri ibi bitaramo niko bizajya bigenda.'

    Patient Bizimana avuga ko ibi bitaramo byamuhuje n'abantu benshi, kandi bimwereka ko umuziki w'indirimbo zo kuramya no guhimbaza Imana ufite ejo hazaza heza.

    Hejuru y'ibi kandi, yabonye ko Abanyarwanda bashyigikira abahanzi babo. Ati 'Ishusho byampaye ni uko Abanyarwanda muri rusange bashyigikira abahanzi kandi hari bagenzi banjye b'abahanzi ba 'Gospel' byafunguye amaso babona ko bishoboka.'

    Akomeza agira ati 'Kuko tubitangira harimo inzitizi nyinshi ku bijyanye n'abantu batumvaga impamvu twishyuza amafaranga ku muryango. Abaterankunga (Sponsors) nabo babaga batari bumva neza gutera inkunga igitaramo cya 'Gospel' ariko ubu bikaba byoroshye, bitakigoye.'

    Patient asobanura ko yakoraga ibi bitaramo agamije guhesha Imana icyubahiro ndetse, ahamya ko byahesheje ikuzo umuziki wo kuramya no guhimbaza Imana mu Rwanda.

    Yumvikanisha ko gutegura ibi bitaramo byari mu murongo wo kumvira ijwi ry'Imana, kuko iyo bitagenda uko yari kubihagarika nyuma y'uko mu 2016 yibwe amafaranga y'u Rwanda agera kuri Miliyoni 10 Frw yari yavuye mu matike ya bamwe mu binyije muri iki gitaramo cyabereye kuri Expo Ground i Gikondo tariki 27 Werurwe 2016.

    Ati 'Byansabye kureba kure no kumvira Imana. Nagiye mpura n'imbogamizi nyinshi zari gutuma ibi bitaramo mbihagarika ariko numviye umukiza. N'iyo mpamvu rero mfite n'icyizere cy'uko bidatinze cyangwa se mu gihe runaka nshobora kongera gutegura ibi bitaramo bya Pasika.'

    Mu bahanzi bakomeye Patient Bizimana yazanye mu Rwanda harimo: Solly Mahlangu wo muri Afurika y'Epfo, Marion Shako wo muri Kenya, Sinach wo muri Nigeria ndetse na Alka Mbumba wo muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, RDC.

    'East Celebration' ni bimwe mu bitaramo byashyushyaga Umujyi! Kuko buri mwaka Abakristu babaga biteguye gutaramana n'abahanzi mpuzamahanga babaga batumiwe, hayikongeraho n'abahanzi bo mu Rwanda bahuriraga ku rubyiniro imbere y'ibihumbi by'abantu.

    Ibi bitaramo byasize amateka azahora yibukwa. Nko muri 2018, umunyamuziki Sinach wo muri Nigeria yataramiye muri Parikingi ya Petit Sitade i Remera, atanga ibyishimo ku mubare mununi w'abantu bari bahateraniye, imvura iri ku bitugu byabo.

    Ku wa 5 Mata 2015, Patient Bizimana ni bwo yatangije ku mugaragaro uruhererekane rw'ibi bitaramo, icyo gihe igitaramo cya mbere cyabereye muri Kigali Serena Hotel muri uriya mwaka, icyo gihe yari yatumiye abahanzi bo mu Rwanda barimo; Simon Kabera, Aime Uwimana, Diana Kamugisha, itsinda rya The Sisters ndetse na Shining Stars.

    Kenshi yakunze gusobanura ko ‘Easter Celebration Concert’ ari ihishurirwa yagize ryo gukora igitaramo kuri buri Pasika. Cyaje gikorera mu ngata icyo yari asanzwe akora buri mwaka cyitwa ‘Poetic Evening of Praise and Worship’ aho icya nyuma yagikoze mu 2014.

    Tariki 21 Mata 2019 yakoreye igitaramo nk'iki i Gikondo kuri Expo Ground aho yari ari kumwe na Redemption Voice na Alka Mbumba wo muri Congo Kinshasa wamamaye mu ndirimbo 'Fanda Nayo'.

    Patient Bizimana amaze imyaka irenga 16 akora umuziki wubakiye ku gusingiza Imana no kugarura abantu kuri Yesu. Kandi, yaguye igikundiro cye mu ngeri zose.

    Uyu muririmbyi wamamaye mu ndirimbo nka 'Iyo neza' yakoreye ibitaramo mu bihugu bitandukanye byo muri Afurika, ndetse mu 2022 yataramiye mu Burayi.

    Bizimana avuga ko yiyumvisemo impano yo kuramya mu 2002, yinjira mu muziki mu buryo bw'umwuga mu mwaka wa 2007 nyuma y'igihe cyari gishize yinjiye mu Itorero Restoration Church.

    Yavukiye muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo ku itariki ya 1 Gashyantare 1987 akurira mu Rwanda. Bivuze ko yujuje imyaka 36.

    Yize amashuri abanza kuri Umubano Primary School iwabo mu Karere ka Rubavu ho mu Burengerazuba bw'u Rwanda, akomereza ayisumbuye muri Saint Fidele. Yiga icungamari muri Kaminuza yigenga ya Kigali (ULK). 


    Patient Bizimana yatangaje ko agiye gusubukura ibitaramo bya Pasika ahereye muri Canada, aho azataramira mu Mijyi ibiri 


    Aime Frank wamamaye mu ndirimbo ‘Ubuhamya bw’ejo’ azifatanya na Patient Bizimana muri ibi bitaramo 


    Serge Iyamuremye wamamaye mu ndirimbo nka ‘Biramvura’ usigaye abarizwa muri Amerika, azifatanya na Patient Bizimana muri ibi bitaramo 

    Patient Bizimana azwi cyane mu ndirimbo zirenga 50 zirimo nka 'Iyo neza', 'Amagambo yanjye', 'Menye neza' n'izindi     

    Patient Bizimana ubwo yateguraga igitaramo cye cya mbere muri Mata 2015 yatumiye benshi mu bahanzi bo mu Rwanda 

    Ubwo umunyamuziki Sinach wo muri Nigeria yataramira i Kigali ku nshuro ye ya mbere

    Patient Bizimana ari kumwe n'umunyamuziki Solly Mahlangu wo muri Afurika y'Epfo 

    Patient avuga ko yatangiye gutegura ibi bitaramo benshi mu bafana batabyumva, kuko bitari byoroshye kubabwira kwishyura ibitaramo bya ‘Gospel’

    Mu 2017, Patient Bizimana yatumiye muri ‘Easter Celebration’ abarimo Apollinaire wamamaye mu Burundi 

    Patient avuga ko gutumira Sinach i Kigali ari kimwe mu bitaramo yishimira yagezeho, byatumye yifuza gusubukura ibi bitaramo 

    Patient Bizimana yatangaje ko yasubukuye ibitaramo bya Pasika nyuma y'imyaka irenga itandatu abihagaritse 

    KANDA HANO UREBE INDIRIMBO ZINYURANYE ZA PATIENT BIZIMANA

    “>     

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/153189/byahaye-ibyishimo-benshi-patient-bizimana-yasubukuye-ibitaramo-bya-pasika-153189.html

  • Iby’ingenzi byaranze imikino 104 imaze guhuza… – #rwanda #RwOT

    Iyo ingengabihe ya shampiyona y’u Rwanda igisohoka, kimwe mu bintu benshi bahita bareba ni umunsi Rayon Sports izakiniraho na APR FC. Uyu mukino wamaze gufata amarangamutima y’Abanyarwanda dore ko usanga n’udasanzwe akurikirana ibijyanye n’umupira w’amaguru aba abaza ngo uzakinwa ryari. 

    Iyo wabaye ntawe uryama, umufana utsinzwe ashobora no kuburara, umutoza utsinzwe ashobora no kwirukanwa, umukinnyi utsinze bishobora kumuhindurira ubuzima, umufana utsinze biba bimurutira igikombe,….

    Uyu mukino uba utegerejwe n’abenshi uri kuri iki Cyumweru Saa Cyenda muri Stade Amahoro. Ni umukino wo ku munsi wa 20 wa shampiyona y’u Rwanda.

    Kuri iyi nshuro aya makipe yombi agiye guhura asa nk’aho ari mu bihe bimwe nubwo imwe isa nk’aho iri hejuru y’indi gato. 

    Rayon Sports imaze iminsi iri mu bihe bitari byiza kubera ko mu mu mikino itanu iheruka ya shampiyona ifitemo intsinzi imwe gusa.

    Yatsinzwe na Mukura VS,inganya na Musanze FC, itsinda Kiyovu Sports,inganya n’Amagaju FC inangana na Gasogi United.

    Bivuze ko mu manota 15 yashobokaga yabonyemo amanota 6 gusa ibyanatumye yararushaga mukeba wayo amanota 5 none kuri ubu hakaba harimo amanota 2 gusa.  

    Ni mu gihe APR FC yo isa naho iri mu bihe byiza kubera ko mu mikino itanu iheruka ya shampiyona yatsinzemo ine,itsindwa umwe.

    Bivuze ko mu manota 15 yashobokaga yabonyemo 13 bikaba byaranatumye igabanya ikinyuranyo cy’amanota yarushwaga na Rayon Sports aho kuri ubu hasigayemo ikinyuranyo cy’amanota 2 Kandi mbere hari harimo 5.

    Yatsinze Kiyovu Sports 2-1,itsinda AS Kigali 2-1,itsindwa na Mukura VS 1-0 naho itsinda Police FC 3-1.

    Ubwo aya makipe yombi yaherukaga guhura mu mukino ubanza wa shampiyona yanganyije 0-0 muri Stade Amahoro imbere y’abafana barenga ibihumbi 45.

    Inkomoko yo guhangana hagati y'amakipe yombi:

    Ubwo Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 yari ihagaritswe n’Ingabo za RPA, aya makipe yombi ni yo yahise yigaragaza nk'akomeye kurusha andi mu Rwanda, dore ko kwiyubaka kwa Kiyovu Sports byagoranye.

    APR FC nk'ikipe ya Gisirikare ntiyiyumvishaga uburyo yatsindwa n'ikipe y'abasivili mu gihe na Rayon Sports yari ikunzwe n'Abanyarwanda batagira ingano, itiyumvishaga uburyo yatsindwa n'ikipe yari ishinzwe vuba.

    Byarangiye zibaye abakeba b'ibihe byose, Kiyovu Sports yahanganaga na Rayon Sports mbere ya Jenoside yakorewe Abatutsi, iba ivuyemo gutyo, nubwo ubu imaze imyaka itatu yerekana ko yagarutse.

    Usibye ibi kandi aya makipe niyo ahanganira ibikombe bikinirwa mu Rwanda dore ko mu myaka 30 ishize, hanyuzemo ikipe imwe gusa akaba ariyo itwara igikombe cya shampiyona naho ibindi byose akaba ari APR na Rayon Sports yagiye abyiharira.

    Guhangana ku makipe yombi, si ubuhanga bwo mu kibuga gusa kuko n'ak'abafana katiburira, yewe akenshi usanga baba bakaniye umukino kurusha abakinnyi, aba Rayon Sports bita APR FC 'igikona' n'aba APR FC bita Rayon Sports 'Gasenyi'.

    Ubwo umukino wahuje amakipe yombi muri Mata 2019 wari urangiye, abafana b'impande zombi barahanganye, baterana amacupa n'ibindi bari bafite, ibi byaviriyemo amakipe yabo guhanwa na FERWAFA.

    Imibare wamenya mbere yuko Rayon Sports icakirana na APR FC mu mukino w’i 104

    Kuva APR FC yashingwa ifite ibikombe 22 bya Shampiyona naho Rayon Sports yashingiwe i Nyanza mu myaka 58 ishize, ifite ibikombe icyenda bya shampiyona.

    Ikipe y'Ingabo imaze kwegukana Igikombe cy'Amahoro inshuro 14 mu gihe Rayon Sports igishaka ku nshuro ya 10.

    Umwaka wa 2017, ni wo wonyine aya makipe yabashije guhuramo inshuro nyinshi, dore ko yahuye inshuro eshanu mu marushanwa atandukanye, ibintu bitigeze bibaho mu mateka y'aya makipe yombi bikunda kuvugwa ko ahuzwa na Leta (ntashobora gukina umukino wa gishuti yiteguriye yo ubwayo).

    Muri rusange kuva mu 1995, ufashe imikino ya shampiyona ukongeraho n'andi marushanwa izi kipe zagiye zihuriramo n'imikino ya gishuti n'ubwo itabaye inshuro nyinshi, usanga Rayon Sports na APR FC zimaze guhura inshuro 104.

    Muri izo nshuro zose hamwe APR FC niyo imaze gutsinda inshuro nyinshi aho imaze gutsinda inshuro 44, Rayon Sports ikaba yaratsinzemo inshuro 33 naho bakaba barangajyije inshuro 27. 

    Muri iyo mikino 104 habonetsemo ibitego 263, harimo 126 ku ruhande rwa Rayon Sports n'ibitego 137 ku ruhande rwa APR FC.

    Umukino uheruka guhuza aya makipe warangiye ari 0-0

    Imikino yahuje Rayon Sports na APR FC itazibagirana

    Umukino wa mbere utazibagirana ni uwakinwe tariki ya 03 Ugushyingo 1996 i Nyamirambo, ku mukino wa nyuma w'igikombe cyari cyateguwe n'iyahoze ari Kaminuza Nkuru y'u Rwanda (UNR), mu rwego rwo gukusanya inkunga yo gusana ibyari byangijwe n'inkongi muri iyi Kaminuza, Rayon Sports yanyagiye APR FC ibitego 5-2.

    Yongeye kuyisubira tariki ya 26 Ukwakira 1997 i Remera kuri Stade Amahoro ku mukino wo kuyishyikiriza igikombe cya Shampiyona yari imaze kwegukana uwo mwaka, aho na none Rayon Sports yongeye gutsinda APR FC ibitego 5-2.

    Mu 2011-2012, mu gikombe cy'Amahoro, APR FC yatsinze Rayon Sports ibitego 3-1 muri ½. APR FC yatsindiwe na Lionel Saint Preux, Kabange Twite na Papy Faty. Impozamarira ya Rayon Sports yatsinzwe na Hamiss Cédric.

    Mu 2012-2013, APR FC yatangiye umwaka w'imikino itwara igikombe cy'isabukuru y'imyaka 25 ya FPR, itsinze ku mukino wa nyuma Rayon Sports ibitego 3-1. Ibitego byose byatsinzwe mu gice cya kabiri na Ruhinda Farouk (Sssentongo), watsinze bibiri n'aho ikindi gitsindwa na Cyubahiro Jacques. Hategekimana Aphrodis 'Kanombe' yatsindiye Rayon Sports impozamarira.

    Mu mukino wa shampiyona wo kwishyura, wabaye tariki ya 9 Werurwe 2013, Rayon Sports yanyagiye APR FC ibitego 4-0 bitsinzwe na Hategekimana Aphrodis 'Kanombe', Hamisi Cédric na Kambale Salita Gentil 'Papy Kamanzi' watsinzemo ibitego bibiri.

    Mu 2015 APR FC yanyagiye Rayon Sports 4-0 ndetse no mu 2016 naho muri 2016 Rayon Sports inyagira APR FC 4-0. Mu 2017, amakipe yombi yahuriye mu mukino wa Super Cup wakinwe iminsi ibiri itandukanye. 

    Iminota 63 ya mbere y'umukino yabereye i Rubavu, Rayon Sports itsinda 2-0 amatara yo kuri Stade Umuganda ahita azima. Indi minota 27 yakiniwe i Nyamirambo nyuma y'iminsi itanu, tariki ya 27 Nzeli, irangira nta kindi gitego kibonetse mu mukino, Gikundiro itwara igikombe.

    Ubwo Rayon Sports yari imaze gutsinda APR FC igitego 1-0 mu mukino wahuje amakipe yombi muri Mata 2019, abafana b'impande zombi barahanganye ndetse izi mvururu zatumye amakipe yabo ahanwa na FERWAFA.

    Gutsindwa na APR FC ibitego 2-0 mu Ukuboza 2019, byirukanishije umunya-Mexique Javier Martinez Espinoza watozaga Rayon Sports hashize iminsi itatu gusa umukino ubaye mu gihe Umunye-Congo Guy Bukasa yasezeye ku kazi nyuma yo gutsindwa na APR FC igitego 1-0 muri Kamena 2021.

    Umurundi Masudi Djuma yirukanywe na Rayon Sports mu Ukuboza 2021 nyuma y'iminsi mike atsinzwe imikino yahuyemo na Kiyovu Sports ndetse na APR FC naho Umunya-Portugal Jorge Paixão ntiyongererwa amasezerano nyuma yo gusezererwa na APR FC muri ½ cy'Igikombe cy'Amahoro cya 2022.

    Amazina atazibagirana muri uyu mukino

    Jimmy Gatete wabashije gukinira aya makipe yombi, ni we ufite agahigo ko gutsinda ibitego byinshi mu mukino uhuza aya makipe, dore ko buri kipe yayitsindiye ibitego bine mu mikino itandukanye.

    Sina Jérôme ari mu bakinnyi babashije gutsindira ikipe imwe ibitego byinshi muri uyu mukino, kuko afite bitandatu mu gihe Masudi Djuma watoje Rayon Sports na AS Kigali, ari we wabashije gutsindira APR FC ibitego byinshi, bigera kuri bitanu, anganya na Issa Bigirimana.

    Kuva aya makipe yombi atangiye guhura, Davis Kasirye ukomoka muri Uganda, ni we wabashije gutsinda ibitego bitatu mu mukino umwe mu gihe abakinnyi barimo Sina Jérôme, Bokota Labama, Lionnel St Pleux, Ruhinda Farouk, Bokungu Ndjoli, Kambale Salita Gentil, Hakizimana Muhadjiri n'abandi bagiye batsindamo ibitego bibiri ku mukino.

    Raoul Shungu ukomoka muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo ni we mutoza watsinze imikino myinshi yahuje aba bakeba kuko mu myaka itandukanye yatoje Rayon Sports yatsinze imikino irindwi atsindwa ine, anganya itanu muri 16 yatoje ahanganye na APR FC.

    Davis Kasirye ni we mukinnyi rukumbi watsinze ibitego bitatu muri uyu mukino w’abakeba

    Sina Jerôme ni we umukinnyi watsinze ibitego byinshi (bitandatu) mu mateka y’umukino uhuza APR FC na Rayon Sports

    Jimmy Gatate (uri imbere) ni we washoboye gutsindira amakipe yombi mu mikino yabahuje

    APR FC na Rayon Sports ziracakirana kuri iki Cyumweru 

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/153182/ibyingenzi-byaranze-imikino-104-imaze-guhuza-apr-fc-na-rayon-sports-153182.html

  • Vestine & Dorcas, Tom Close na Bwiza mu bakoz… – #rwanda #RwOT

    Ikigamijwe ni ugutanga umusanzu mu iterambere ry'umuziki no gufasha abadukurikira kuruhuka no kunogerwa n'impera z'icyumweru. Kuri iyi nshuro abahanzi batandukanye bakoze mu nganzo batanga ibihangano bishya.

    Kuri ubu, abahanzi nyarwanda baba abakora umuziki usanzwe ndetse n'abakora uwo kuramya no guhimbaza Imana bose bakoze mu nganzo.

    Umwe mu bahanzi bakoze mu nganzo muri iki cyumweru, ni Bwiza washyize hanze indirimbo ‘Hello’ iri mu zigize album ye ’25Shades’ agiye kumurikira abanyarwanda batuye mu Bubiligi ku wa 8 Werurwe wizihizwa nk'Umunsi Mpuzamahanga w'Umugore.

    Mu bandi bakoze mu nganzo Massamba Intore, Cyusa Intore na Victor Rutotana bakomeje gusogongeza abanyawanda kuri album zabo, Tom Close wahuje imbaraga na Bull Dogg, Vestine & Dorcas, Bosco Nshut, Jado Sinza & Esther binjiye byeruye mu muziki wo kuramya no guhimbaza mana nk'itsinda n'abandi.

    Dore urutonde rw'indirimbo 10 InyaRwanda yaguhitiyemo zakwinjiza neza muri weekend:

    1.     Yebo — Vestine & Dorcas

    “>

    2.     Cinema — Tom Close ft Bull Dogg

    “>

    3.     Hello — Bwiza

    “>

    4.     Ndahiriwe — Bosco Nshuti

    “>

    5.     Rwabihana — Massamba Intore

    “>

    6.     Muvumwamata — Cyusa Ibrahim

    “>

    7.     Amatage — Victor Rukotana

    “>

    8.     Imbabazi — Jado Sinza & Esther

    “>

    9.     Hari amashimwe — Auddy Kelly ft Aline Gahongayire

    “>

    10. Sinanirwa — Peace Hozy

    “>

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/153179/vestine-dorcas-tom-close-na-bwiza-mu-bakoze-mu-nganzo-indirimbo-nshya-za-weekend-video-153179.html

  • Centrafrique yashimiye u Rwanda rwayifashije gukarishya ubumenyi bw'ingabo zayo – #rwanda #RwOT

    Iri shimwe yaritanze kuri uyu wa 7 Werurwe 2025, ubwo abasirikare 438 bahuguwe n'ingabo z'u Rwanda binjiraga ku mugaragaro mu ngabo za Centrafrique.

    Yagize ati 'Mbere na mbere ndashimira Leta y'u Rwanda n'Abanyarwanda mu izina rya Perezida wa Repubulika, Umukuru w'Igihugu, n'ingabo za Repubulika ya Centrafrique.'

    Moloua agaragaje ko ubuhanga abasirikare bashya bagaragarije mu myiyerekano ari igihamya cy'uko batojwe neza kandi ko bazashobora kurinda igihugu cyabo n'abagituye.

    Ati 'Umukuru w'Igihugu ari muri iki cyerekezo kugira ngo abahe ibyangombwa byabafasha mu kazi, bakagarura amahoro n'umutekano mu gihugu. Banteye ishema.'

    Umugaba Mukuru w'ingabo za Centrafrique, Gen. Maj Zéphirin Mamadou, yatangaje ko umutekano wagarutse muri iki gihugu, ariko ko hari hakiri ibisigisigi, aho bamwe bajya guhungabanya ibice runaka, bagakora ubugizi bwa nabi burimo ubujura.

    Gen. Maj Mamadou yagaragaje ko abasirikare bashya ba Centrafrique n'abababanjirije bahawe ubumenyi buhambaye hashingiwe ku bufatanye bw'iki gihugu n'u Rwanda.

    Ati 'Iyo tuvuga amahoro, ni ukubera iyo mpamvu. Ubu rwose dufite abasirikare bahagaze neza. Urabona uru rubyiruko rwinjiye, rwatojwe n'inshuti zacu z'u Rwanda. Wabonye urwego bariho. Ubwo batangiraga amahugurwa, bari abasivili ariko ubu basohotse, urabona umusaruro.'

    Uyu musirikare yasobanuye ko amahugurwa yagiye atangwa mu buryo butandukanye, arimo ay'ibanze ahabwa abasirikare bashya, bagatoranywamo abeza nka 100 cyangwa 150 bajya mu ya ba su-ofisiye.

    Yavuze kandi ko hari abasirikare ba Centrafrique bajya guhabwa imyitozo y'abasirikare kabuhariwe (special forces) mu Rwanda, byose bishingiye kuri ubu bufatanye.

    Ashingiye ku bumenyi abasirikare ba Centrafrique bahabwa, Gen. Maj Mamadou yagaragaje ko nta kabuza bazabasha gutsinda umwanzi wagerageza guhungabanya umutekano wa Centrafrique kuko ari abarwanyi bujuje ibyangombwa.

    Aba basirikare basoje amasomo y’icyiciro cya gatatu

    U Rwanda rufasha Centrafrique mu gutoza abasirikare bayifasha mu kwishakamo ibisubizo ku bibazo by’umutekano

    uyu muhango wabereye mu Kigo cya Gisirikare cya Camp Kasai

    Ingabo za Centrafrique zitozwa na RDF ibirimo gukoresha intwaro

    Ingabo zatojwe na RDF zifite umutwe wihariye utabara aho rukomeye

    Minisitiri w'Intebe wa Centrafrique, Félix Moloua, ni we wari Umushyitsi Mukuru muri uyu muhango

    Abayobozi b’Ingabo za Centrafrique bashimiwe ku ruhare rwabo mu gutegura abasirikare bazarinda umutekano w’icyo gihugu

    Abasore n’inkumi basoje iyi myitozo bahize gukorera igihugu cyabo

    Abarangije iyi myitozo biganjemo urubyiruko rufite imbaraga zo gukorera igihugu

    Abakobwa 38 bari mu bahawe aya masomo

    Centrafrique yakunze kunyura mu bibazo by’umutekano muke waterwaga n’imitwe itandukanye

    Centrafrique yakunze kunyura mu bibazo by’umutekano muke waterwaga n’imitwe itandukanye

    Abasoje amasomo yabo biteguye gutangira gushyira mu bikorwa ubumenyi bize

    Aba basore n’inkumi biyemeje gukomeza gushyigikira umutekano mu gihugu cyabo


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/centrafrique-yashimiye-u-rwanda-rwayifashije-gukarishya-ubumenyi-bw-ingabo-zayo

  • Ingengo y'imari yo kugaburirira abanyeshuri ku ishuri yageze kuri miliyari 94 Frw – #rwanda #RwOT

    Byatangajwe ku wa 07 Werurwe 2025, ubwo hizihizwaga umunsi wahariwe gufatira ifunguro ku ishuri.

    U Rwanda rwizihizaga imyaka 10 u Rwanda rumaze rufite gahunda yo kugaburirira abanyeshuri ku mashuri aho iyi gahunda yatangiranye n'abanyeshuri biga mu mashuri yisumbuye, nyuma hakaza kujyaho n'amashuri abanza.

    Ni gahunda yatangiranye ingengo y'imari ya miliyari 4 Frw, uko imyaka igenda ishira amafaranga agenda yiyongera aho mu 2023/2024 yari miliyari 90 Frw.

    Minisitiri w'Uburezi, Nsengimana Joseph, yavuze ko abana bahuraga n'imbogamizi zirimo gutura kure y'amashuri, bataha bagiye kurya bagakererwa bigatuma badakurikirana amasomo yabo neza.

    Yavuze ko kuva iyi gahunda yatangira mu 2014 abanyeshuri batagihura n'izo mbogamizi ndetse ko ahubwo n'abari barataye ishuri kubera iyo mpamvu barigarutsemo.

    Ati 'Iyi gahunda itangira hari abana benshi bari barataye ishuri twabonye bagaruka mu ishuri, ubwo rero binadufasha kugira ngo n'abo bana basubire mu ishuri bashobore kwiga.'

    Akomeza avuga ko iyi gahunda yafashije no mu gutuma abana baza gutangirira ku gihe, kuko ababyeyi mbere babatangizaga batinze kubera ubwoba bw'uko abana bashobora kwicwa n'inzara ku ishuri, kandi ibyo byongera ibyago by'abana bava mu ishuri.

    Umubyeyi witwa Umurerwa Gloria yavuze ko iyi gahunda yaborohereje kuko mbere wasanga bagorwa no gufatanya imirimo ndetse no gukurikirana umwana ngo saa sita aze kugira icyo asanga mu rugo, rimwe na rimwe kikabura.

    Yagize ati ' Kuri iki gihe hari igihe ujya mu mirimo ugataha n'abana bataha, ariko iyo uziko umwana yariye ku ishuri nta mpungenge ugira, rero iyi gahunda ni nziza kandi yatugabanyirije umutwaro'

    Ku rwego rw'igihugu uyu munsi wizihirijwe muri G.S Kigali ndetse hanahembwe ibigo byitwaye neza mu gukoresha ingengo y'imari bihabwa, n'ibyashyize imbaraga mu kwishakamo ibisubizo nko kugira imirima y'imbuto n'imboga n'ibindi.

    Ibigo byitwaye neza ku rwego rw'akarere byahawe asaga ibihumbi 800 Frw, na ho ibyitwaye neza ku rwego rw'intara bihabwa miliyoni 2 Frw.

    Minisitiri w’Uburezi yasangiye n’abanyeshuri bo muri G.S Kigali

    Minisitiri w’Uburezi, Nsengimana Joseph, yavuze ko gahunda yo kugaburirira abanyeshuri ku ishuri yafashije abana bavuye mu ishuri kurisubiramo

    Abitabiriye umunsi wahariwe kugaburirira abana ku ishuri basusurukijwe n’itorero ry’abanyeshuri biga muri Lycée de Kigali

    Abayobozi n’abanyeshuri bateye ibiti by’imbuto

    Abanyeshuri bahawe indyo yuzuye irimo imboga, amata n’imbuto


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ingengo-y-imari-yo-kugaburirira-abanyeshuri-ku-ishuri-yageze-kuri-miliyari-94

  • Umwihariko wa PowerM Ltd, uruganda rw'u Rwanda rwa mbere mu Karere rutunganya coltan na gasegereti hifashishijwe ikoranabuhanga rigezweho – #rwanda #RwOT

    Ayo mabuye y'agaciro acukurwa n'Ikigo cya PowerM Ltd. Coltan icukurwa aha yoherezwa gutunganywa mu ruganda rwa PowerX Ltd mu gihe gasegereti yo yoherezwa mu ruganda rwa LuNa Smelter Ltd ruherereye mu Mujyi wa Kigali gutunganywa.

    PowerM Ltd icukura ikanatunganya amabuye y'agaciro ku rwego rw'ibanze na PowerX Ltd itunganya coltan ikavanwamo ifu ya tantalum ni ibigo by'Ikigo cy'ishoramari mu bijyanye n'amabuye y'agaciro kizwi nka 'Power Resources International Ltd.'

    Kugira ngo PowerM Ltd itangire gucukura aya mabuye y'agaciro muri iki gice cya Ngororero, yabanje gukora ubushakashatsi bw'imyaka ine, harebwa n'urugero iriho n'ubudasa bwayo ugereranyije n'ahandi.

    Mu gice kingana na metero 600 yabonyemo amabuye y'agaciro atandukanye ashobora gucukurwa kugeza mu myaka 16 iri imbere, iramutse icukuwe mu buryo bugezweho, icyakora ubuyobozi bwa PowerM Ltd bukagaragaza ko muri ibi bice hasanzwemo amabuye menshi cyane.

    Mu 2018 yahise itangira imirimo ariko mu buryo bugezweho bukoresha imashini nyinshi cyane kurusha umubare w'abantu, aho mu bindi birombe usangamo abakozi babarirwa mu bihumbi, PowerM Ltd yo ifite abakozi 185 bakora mu byiciro bine, kuko uruganda rukora amasaha 24 ku yandi.

    Iki kigo gicukura amabuye y'agaciro mu buryo butinjira mu musozi cyane nka bimwe byo gukora ubuvumo, ahubwo yo ibanza gukuraho 'couche' y'itaka ryo hejuru y'ahabonetse amabuye, hanyuma yagera ku itaka ry'ingwa ibamo amabuye y'agaciro, igatangira kuritunganya.

    Muri PowerM Ltd hatunganywa umusenyi uri hagati ya toni 1000 na toni 1200 ku munsi. Basya umucanga kugeza ku ngano ya milimetero ebyiri kugira ngo ibuye ry'agaciro ryitandukanye n'imyanda cyangwa andi mabuye.

    Iyo nzira ni na yo ivamo ibilo 800 bya gasegereti na coltan ku munsi, imibare ishobora kwiyongera ikagera kuri toni 1,5.

    Mu bilo 800 by'ayo mabuye yombi, ibigera kuri 480 bingana na 60% biba ari ibya coltan mu gihe ibilo 320 biba ari ibya gasegereti, bingana na 40% by'umusaruro uhaboneka buri munsi.

    Coltan y'i Rukaragata itunganyirizwa aho icukurirwa kugeza byibuze ku rugero rwa 30% kusubiza hejuru. Gutunganywa bivugwa aha ni ugukuramo indi myanda cyangwa andi mabuye aba ari kumwe n'aya avamo tantalum.

    Iyo imaze gutunganywa kuri urwo rugero yoherezwa i Bugesera ahari uruganda rwa PowerX Ltd rutunganya iyo coltan ikavanwamo ifu ya tantalum. Ni uruganda rwuzuye rutwaye arenga miliyoni 20$ rufite ubushobozi bwo gutunganya toni 120 za coltan mu kwezi.

    Urwo ruganda kandi ruyitandukanya n'indi fu izwi nka Niobium.

    Tantalum ikoreshwa cyane mu gukora ibizwi nk'ibitanda (motherboards) by'ibyuma by'ikoranabuhanga nka mudasobwa, televiziyo, radiyo, telefone n'ibindi. Niobium yo ikoreshwa mu igihe bakora moteri z'indege n'imashini zo kwa muganga zizwi nka MRI.

    Ikilo cya coltan itunganyijwe ku rwego rwa 30% kigura 90$, icyakora ikabarwa mu buryo butandukanye.

    Ni ukuvuga ngo coltan iba itunganyijwe ku rugero rwa 1% igura 2,9$, ukoze imibare ukabona ko iri ku rwego rwa 30% ikilo kimwe kigura hafi 90$, yagezwa kuri PowerX Ltd imaze kubyazwamo tantalum, ikiguzi kikikuba kabiri. Gusa coltan yemerwa kugurwa iyo byibuze itunganyijwe kugeza kuri 20%.

    Aha ni ho Rusizana David ushinzwe imirimo yo gutunganya amabuye y'agaciro kuva akimara gucukurwa kugeza ahinduwemo icyuma muri PowerM Ltd, ahera avuga ko coltan yo mu Rwanda iba ifite agaciro kurusha izindi ku isoko mpuzamahanga.

    Ati 'Ubwiza bwa coltan y'u Rwanda buturuka ku mpamvu ebyiri zirimo ko amabuye yacu atagira imyanda myinshi nyuma yo kuyoza ugereranyije n'andi yo mu mahanga. Indi mpamvu ikaba uburyo bwa kinyamwuga tuyatunganyamo. Abenshi usanga boza mu buryo biboneye. Twe dusya umucanga kugera kuri milimeteri ebyiri, ibituma ya mabuye yandi atandukana na coltan ya nyayo. Ya myanda yose iba yakuweho tugasigarana ibuye ry'agaciro ryacu.'

    Impamvu coltan yo mu Rwanda itunganyirizwa aho icukurirwa kugera ku kigero cy'umwimerere ya 30% ntigere ku 100%, ni uko iba iri kumwe n'andi mabuye, nka Niobium, Ubutare n'andi mabuye, icyakora agera ku moko 10 PowerM Ltd iri guteganya uburyo n'ayo yajya abyazwa umusaruro aho gufatwa nk'imyanda.

    Mu bakozi 185 hafi 99% ni Abanyarwanda noneho 80% bakaba abo mu bice bya Ngororero. Abo barimo Yankurije Betty umaze imyaka irindwi akora mu birombe bya Rukaragata.

    Uyu mubyeyi w'abana batanu ubwo twamusangaga ari gukora ku mashini itandukanya amabuye y'agaciro n'ibifatwa nk'imyanda yagize ati 'Mu myaka irindwi nageze kuri byinshi. Mbere nta mafaranga nagiraga. Ubu nishyurira abana ishuri, nubatse inzu, naguze inka ebyiri, isambu y'ibihumbi 600 Frw n'ibindi byinshi.'

    Umuyobozi w'Ishami rya RMB rishinzwe ubucukuzi bw'amabuye y'agaciro n'ubugenzuzi bwayo, Nsengumuremyi Donat, yavuze ko hafi 80% by'ibice byo mu Rwanda byose bibarizwamo coltan kuko igihugu giherereye rwagati mu gice cya Kibara Belt kikungahaye kuri ayo mabuye.

    Ati 'Dufite coltan ku bwinshi ndetse ikagira umwihariko wo kuba nziza kurusha izindi. Amabuye ya coltan na gasegereti usanga acukurwa ahantu kenshi mu Rwanda ku gipimo cya 80%.'

    Imibare ya RMB igaragaza ko amabuye y'agaciro yoherejwe mu mahanga mu 2023 yinjirije u Rwanda asaga miliyari 1.1$, avuye kuri miliyoni 772 z'Amadorali ya Amerika, bigaragaza izamuka rya 43.0%.

    Amabuye ya Gasegereti yagurishijwe mu Ukwakira 2023 yari ibilo 431.035 bifite agaciro ka 6.487.192$, mu Ugushyingo hagurishwa ibilo 416.231 ku 6.274.000$ mu gihe mu Ukuboza 2023 hagurishijwe gasegereti ingana n'ibilo 446.342 byinjije 6.923.495$.

    Umusaruro wa Colta mu Ukwakira 2023 wari ibilo 159.297 byinjirije u Rwanda 6.907.161$, na ho mu Ugushyingo aya mabuye yageze ku bilo 128.887 yinjiza 5.364.535$ mu gihe mu Ukuboza 2023, umusaruro wayo wiyongereye cyane kuko hoherejwe hanze ibilo 180.393 byinjije 6.630.391$.

    Ikamyo itunda umucanga urimo amabuye y’agaciro iwujyanye aho usererwa

    Umuyobozi Mukuru wa Power Resources International Ltd, Ray Power, asobanurira abasuye PowerM Ltd ibyo bakora

    Uyu mucanga ni wo uba urimo amabuye y’agaciro ya coltan, gasegereti, ubutare n’andi. Barawusya kugeza ku kigero cya milimetero ebyiri

    PowerM Ltd icukura amabuye y’agaciro mu Karere ka Ngororero ntabwo yo ijya munda y’Isi

    Mu birombe bya Rukaragata habarizwa coltan na gasegereti nyinshi cyane

    Iyo urebera kure uruganda rwa PowerM Ltd rucukura gasegereti na coltan mu Karere ka Ngororero

    Uruganda rwa PowerM Ltd rucukura gasegereti na coltan mu Karere ka Ngororero, rufite imashini nyinshi cyane ku buryo umubare w’abakozi ari bake

    Usanga imashini ari zo zikora imirimo myinshi ugereranyije n’abantu

    Uruganda rutunganya amabuye y’agaciro rwa PowerM Ltd ni rwo rwa mbere mu Karere rukora iyo mirimo rwifashishije ikoranabuhanga rihezweho

    Uyu mucanga wuzuyemo amabuye y’agaciro atandukanye arimo na coltan na gasegereti

    Buri munsi PowerM Ltd itunganya umusenyi urenga toni 1000

    Buri munsi PowerM Ltd icukura amabuye y’agaciro mu Karere ka Ngororero, itunganya ibilo biri hagati ya 800 na 1500 bya gasegereti na coltan

    Ahatandukanyirizwa imyanda n’amabuye y’agaciro. Ayo yirabura ni yo mabuye y’agaciro

    PowerM Ltd igira abakozi barenga 180 bakora mu byiciro bine

    Amafoto: Rusa Willy Prince


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/umwihariko-wa-powerm-ltd-uruganda-rw-u-rwanda-rwa-mbere-mu-karere-rutunganya

  • I Nyaruguru haje uburyo bushya bwo gukwirakwiza inka ku baturage benshi vuba – #rwanda #RwOT

    Ni uburyo bwatangiye mu 2023 aho abaturage bo mu Murenge wa Ruramba bagurirwa mu nka zihaka, bakazorora, zamara kubyara, nyuma y'amezi atandatu bagahita batanga imbyeyi ku wundi muturage, maze undi agasigarana inyana bityo, bigakomeza uko.

    Bamwe mu bagezweho n'iyi gahunda, babwiye IGIHE ko bwabaye uburyo bwiza bwihutishije gahunda yo korozanya, kuko uhawe imbyeyi ayitaho ngo imuhe amata, kandi akanita ku nyana ibyaye kuko iba izaba iye vuba.

    Myasiro Anastase wo mu Murenge wa Ruramba, Akagari ka Rugogwe, mu Mudugudu wa Rugusa, akaba umwe mu ba mbere bagabiwe, yavuze ko yahawe inka mu 2023 ihaka, maze ntiyatinda kubyara itangira kumuha amata n'umuryango we.

    Bidatinze mu gihe kiri munsi y'umwaka, Myasiro yahise atanga imbyeyi kuri mugenzi we witwa Dusabimana Donatha utari woroye, none ubu na we yamaze kumubyarira akuraho inyana ye na we atanga nyina ku wundi muturage wa gatatu.

    Mu gihe kitarenze imyaka ibiri, ubu ya nka yahawe Myasiro, igeze mu miryango itatu, kuko nyuma yo kuva Kwa Myasiro na Dusabimana, yatashye kwa Ntirandekura Alexis, kandi bidatinze na we izaba imubyariye.

    Umuyobozi wa EAR Rugote, Pasiteri Habananeza Félicien, yavuze ko iyi gahunda yaje nk'agashya kanyuze bose, ko nubwo ari umupasiteri ariko ari n'umuganga w'amatungo, ibyatumye akunda gukurikiranira ibibazo byagiye bigaragara muri Girinka, ari na bwo batekereje uko byakemuka.

    Ati ''Uyu munsi duha umuturage inka nkuru, ndetse hari n'abo zigeraho zikamwa, akayitaho igihe gito na we ikaba iramubyariye.'

    Pst Habananeza, yakomeje avuga ko mu nka 17 boroje abaturage mu 2023 ku bufatanye na Compassion International Rwanda, ubu zimaze kuba 47 mu gihe kitari kinini.

    Umuyobozi w'Akarere ka Nyaruguru, Murwanashyaka Emmanuel, avuga ko mu gukomeza gukwirakwiza mu karere hose, ubu uburyo bifuza ko bwakoreshwa na bose bigafasha mu kwihutisha gahunda ya Girinka.

    Ati 'Ni uburyo butuma ufite inka wese ayifata neza kuko buri wese aba afitanye isano ya hafi na yo. Yaba nyina uyifata neza ngo ibone uko yonsa inyana uzasigarana, ndetse yamara kugenda, ugasigara wita ku yo usigaranye kuko iba ari iyawe ukeneye ko ikura vuba.'

    Kugeza ubu, mu Karere ka Nyaruguru harabarurwa inka 45.824 zirimo 11.952 zatanzwe muri gahunda ya Girinka.

    Umuyobozi wa EAR Rugote, Pasiteri Habananeza Félicien, yavuze ko iyi gahunda ituma umworozi wese aryoherwa n’inka ye kuko atangira kubona inyungu kare, aho hari n’abazihabwa zigikamwa

    Dusabimana Donatha yazituriye Ntirandekura Alexis inka nkuruv(y’umukara) nyuma yo kumubyarira yaranabyariye Myasiro Anastase mbere

    Inka zihabwa abaturage ziba ari nkuru mu gihe gito zikaba zirababyariye bagatanga nyina bagasigarana izazo

    Iyi gahunda yaje yaciye uburiganya bwajyaga buba muri gahunda ya Girinka bwo gutanga inka ntoya cyane zacuzwe amata zigatangwa ari ukuzikuraho

    Meya wa Nyaruguru, Dr Murwanashyaka Emmanuel, agira inama n’abandi bafatanyabikorwa b’akarere kuyoboka ubu buryo kuko bwihutisha ikwirakwira ry’inka mu baturage


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/i-nyaruguru-haje-uburyo-bushya-bwo-gukwirakwiza-inka-ku-baturage-benshi-vuba

  • Brig Gen Rwivanga yavuze ku mutekano w'u Rwanda, RDF muri Centrafrique na Mozambique: Ikiganiro cyihariye (Video) – #rwanda #RwOT

    Yabigarutseho mu kiganiro cyihariye yagiranye na IGIHE, cyagarutse ku butumwa bw'Ingabo z'u Rwanda muri Centrafrique yaba ingabo ziri mu butumwa bwa Loni, Minusca n'iziri mu butumwa bushingiye ku masezerano y'ibihugu byombi.

    Mu myaka 30 ishize, ingingo y'umutekano mu Rwanda ntishidikanywaho kuko rusagurira n'amahanga. Ingabo z'u Rwanda zifatiye runini umutekano wa Centrafrique na Mozambique, ndetse ibihumbi by'abasirikare muri ibi ibihugu bari gutozwa kugira ngo bazashobore kwirindira igihugu mu bihe bizaza.

    Ubutumwa bwa Loni bwo kugarura amahoro muri Centrafrique bwatangiye mu 2014, burimo ingabo zo mu bihugu bitandukanye ariko iz'u Rwanda zahawe inshingano zikomeye zo kurinda Umukuru w'Igihugu na Madamu we, n'ibikorwa remezo bikomeye birimo Umurwa Mukuru Bangui n'ikibuga cy'indege.

    Mu kiganiro cyihariye Umuvugizi w'Ingabo z'u Rwanda, Brig Gen Ronald Rwivanga yabivuye imuzi, anahishura ko mu minsi mike, abasirikare batojwe na RDF muri Mozambique barenga 600 bazasoza amasomo.

    IGIHE: Mwasuye Ingabo z'u Rwanda ziri mu bice bitandukanye muri Centrafrique, yaba iziri mu butumwa bwa Loni; mwasanze umwuka wifashe gute?

    Brig Gen Ronald Rwivanga: Umwuka wifashe neza cyane. Twazanywe n'ibintu bibiri, icya mbere ni ugusura ingabo za Loni, Minusca, Ingabo z'u Rwanda ziri mu butumwa bwa Loni, ubwo bikajyana no gusura iziri mu butumwa bushingiye ku masezerano hagati y'ibihugu.

    Icya kabiri, twaje mu birori byo gusoza amasomo y'Ingabo za Centrafrique duhugura.

    Tumaze guhugura ibyiciro bitatu by'Ingabo za Centrafrique. Ingabo zacu twazisuye ahantu hatandukanye, harimo ahitwa Bria, Bossembélé, Umugaba Mukuru w'Ingabo zirwanira ku butaka, Maj Gen Vincent Nyakarundi yoherejwe na Nyakubahwa Perezida wa Repubulika gutanga ubutumwa ku basirikare.

    Bwari ubutumwa bugamije iki?

    Kubashimira ku kazi keza bakora mu kurinda umutekano mu gihugu cyose, ahantu hose bahawe akazi ko kurinda, ko bagakora neza kandi nk'uko mwagiye mubyumva, abayobozi b'Ingabo, bashimira Ingabo akazi bakora, babahaye ibice bitandukanye, imihanda hagati ya Bangui na Douala muri Cameroon n'umuhanda ugana Sudani, iyo mihanda yose barayirinda, n'abaturage mu bice bitandukanye bavuga ko ingabo zacu zikora akazi nk'uko bikwiye.

    Icya kabiri, yababwiye ko mu Rwanda hari umutekano wuzuye, bakwiye gukomeza akazi kabo badafite impungenge.

    Ikindi cyatuzanye gikomeye cyane ni ugusoza amasomo y'Ingabo za Centrafrique, ibirori byo gusoza amasomo byabaye uyu munsi byari iby'abasirikare 438 byiyongera ku bandi 1250 mu byiciro bibiri, iki ni icyiciro cya gatatu tumaze guhugura twubaka umutwe utabara aho rukomeye.

    Uwo mutwe uzajya ukora gute? Muzawufasha iki?

    Uwo mutwe twarawubatse mu buryo buhambaye, ufite ubumenyi buhagije kugira ngo ejo n'ejobundi nidufata icyemezo cyo kuvanaho ingabo zo mu mujyi wa Bangui, ziriya ngabo zaje mu 2020, bazabe bafite ubushobozi bwo kurinda umujyi no gufasha ingabo ziri mu bindi bice bitandukanye.

    Uyu mutwe rero ufite ubumenyi buhagije. Dusigaje ibyiciro nka bibiri mbere y'uko uwo mutwe wuzura.

    Nyuma y'ibyiciro bibiri musigaje, hazakurikiraho iki?

    Ubwo imyitozo irakomeza, ni gahunda zizafatwa ariko uwo mutwe uzaba wuzuye, utangire inshingano zawo, birashoboka ko tuzafatanya mu kazi tubahugura, n'ubu uwo mutwe uri ahantu hamwe, uri gukora akazi nk'uko bikwiye.

    Ingabo ziri mu butumwa bwa Loni n'izikorera ku masezerano hagati y'ibihugu, zikorana gute?

    Ingabo za Loni zishinzwe umutekano w'abaturage, kurinda abakozi ba Loni, kurinda umukuru w'igihugu n'abayobozi bandi, ubwo ni Ingabo na Polisi bari mu butumwa bwa Loni n'ibindi bikorwaremezo birimo nk'Ikibuga cy'Indege.

    Ingabo zindi zo zaje ku bufatanye bw'ibihugu mu 2020, zaje zitanga umusada igihe habaye igitero cya Bozizé. Perezida Bozizé afatanyije n'abandi barwanya ubutegetsi bw'igihugu, bashatse guhirika ubutegetsi bwa Perezida watowe n'abaturage, Perezida asaba Perezida wacu kumufasha kugira ngo ahagarike icyo gitero.

    Twarabikoze, twohereje ibyo twita 'battle groups', zihagarika ibyo bitero, tumaze kubihagarika twarinze umujyi wa Bangui ari nako kazi bashinzwe ariko dufata na gahunda yo gutoza Ingabo za Centrafrique kugira ngo zigere ku bushobozi bukenewe.

    Ibyo turimo ni cyo cyiciro cya nyuma mu butumwa ubwo aribwo bwose, kugira ngo usigire abenegihugu ubushobozi bwo kwirinda mu gihe mufashe icyemezo cyo gutaha.

    Wabonye abasoje amasomo uyu munsi, nk'umusirikare, icyizere ubafitiye ugishingira kuki?

    Hari ibintu nka bitatu bya ngombwa, icya mbere ni ikinyabupfura cy'abasirikare. Mu bintu tubatoza, mu bintu tubabwira, ntacyo bimaze kuba ufite ubumenyi bwo kurasa neza no gukora akazi ka gisirikare udafite ikinyabupfura, ibyo rero ni ibintu tubabwira buri munsi kuko turabizi ko ingabo zose zitsindwa, zitsindwa kubera ikinyabupfura, imyifatire mibi.

    Birumvikana n'ubumenyi burakenewe ariko byose bishingira ku buyobozi bwiza n'ikinyabupfura. Icyo dukora rero ni ukugira ngo uwo muco wo gukorana ikinyabupfura tuwubatoze.

    Usibye muri Centrafrique, Ingabo z'u Rwanda ziri no muri Mozambique. Ho byifashe gute?

    Byifashe neza cyane. Niba mwibuka ingabo zacu bazongereye umubare, dufata ibice Ingabo za SADC zari zirimo ahantu hitwa Macomia, ubusanzwe twari dufite uturere tubiri gusa, Palma na Mocimboa da Praia, ariko umuyobozi w'igihugu kubera icyizere yari adufitiye, adusaba ko tujya n'ahandi.

    SAMIM ivuye ahitwa Macomia, umwanzi yari akiriyo, yari ahantu hitwa Katupa, mu ishyamba rimeze nka Nyungwe, dukora ibikorwa byinshi, turahamuvana, dukora n'ibindi ku nkengero z'amazi, tugenda tumuvana mu birindiro bye, ubu twavuga ko hatekanye usibye insanganya nto nazo tugerageza gukemura umunsi ku wundi.

    Ubwo igikurikiyeho ni ikihe muri Cabo Delgado?

    Tugeze ku rwego rwo kuvugurura inzego z'umutekano, guhugura ingabo za Mozambique. Icyiciro cya mbere cy'abasirikare bagera kuri 600 kizasoza amasomo ahitwa Nacala, mu minsi iri imbere tuzajyayo gusoza amasomo y'icyo cyiciro cya mbere cy'abasirikare bahuguwe n'u Rwanda. Ndumva naho tugeze ahantu hashimishije.

    Mu butumwa mwahaye Ingabo harimo ubutumwa bw'uko u Rwanda rutekanye. Hashize iminsi hari urusaku mu baturanyi, ndavuga muri Congo no mu Burundi, Abanyarwanda mwababwira iki ?

    Twabizeza ko umutekano mu Rwanda ari wose, imipaka irinzwe neza cyane. Ikibazo aho cyari kiri ku mipaka cyarakemutse, ngira ngo murabizi ko aho M23 yafashe, kuva igihe yahafashe ntabwo turongera kugira ikibazo ku mupaka wacu, bivuze ngo umutekano urahari. Ingabo zacu aho ziri hose zirimo gukora akazi nk'uko bikwiye, zirarinda ubusugire bw'igihugu, imipaka y'igihugu, akazi karakomeza nk'uko bisanzwe, ari nabwo butumwa twatangaga aha kugira ngo ingabo zumve ko u Rwanda rutekanye.

    Abantu bakwiriye kuryama bagasinzira, biriya bivugwa ntacyo bivuze. N'abavuze ibya mbere ngira ngo murabizi uko byagenze, ntacyo bageraho.

    Brig Gen Ronald Rwivanga yashimangiye ko umutekano w’u Rwanda ari nta makemwa


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/brig-gen-rwivanga-yavuze-ku-mutekano-w-u-rwanda-rdf-muri-centrafrique-na