Author: webrwanda

  • Rubavu: Umuryango AHF – Rwanda wagobotse Abagizweho ingaruka n'iyangirika ry'amazu ry'atewe n'imitingito #rwanda #RwOT

    Ikirunga cya Nyiragongo giherereye mu Ntara ya Kivu y'Amajyaruguru muri Repubulika Iharanira Demukarasi ya Congo cyarutse ku wa 22 Gicurasi 2021, nyuma hakurikiraho imitingito yashegeshe bikomeye ibice birimo n'Akarere ka Rubavu. Mu ngaruka iruka ryacyo ryagize harimo kuba igice cy'Akarere ka Rubavu cyangijwe n'ibikoma biva mu nda y'ikirunga. Imitingito kandi yakurikiyeho yasenyeye abaturage aho inzu zirenga 1200 zangiritse.

    Ibi nibyo byatumye umuryango AHF-Rwanda(AIDS Healthcare Foundation),usanzwe umenyerewe mu gukumira ubwandu bushya bwa Virusi itera Sida ndetse n'izindi ndwara, utera intabwe maze ujya mu karere ka Rubavu ku goboka abagizweho ingaruka n'iruka ry'iki kirunga.

    Ni igikorwa cyabaye kuri uyu wa Kane tariki ya 3 Kamena 2021, aho AHF-Rwanda yatanze inkunga y'ibiryo, ibikoresho byo mu gikoni, amasabune , udupfukamunwa ndetse n'impapuro z'isuku (Sanitary Pads). Ibishyimbo, umuceri, kawunga, amavuta yo guteka.byose bifite agaciro kangana na Miliyoni 21, 736 Frw.

    Umwe mu baturage bari baje kwakira inkunga y'ibiryo bagenewe na AHF-Rwanda, ni Nzarusaza Joel utuye mu Murenge wa Gisenyi, we avuga ko yishimiye inkunga bahawe na AHF kuko umutingito waje atiteguye bituma inzu ye isenyuka. Bityo kubona ibyo kurya bikabagora.
    Agira ati'Ndishimye cyane kuba AHF-Rwanda itugobotse, nukuri kubona ibyokurya byari ingorabahizi ariko ibi biryo bampaye birimo, ibishyimbo, kawunga, umuceri ,amasabune yo kwoga, ndetse n'amasahane n'amasafuriya yemwe sinabivuga ngo mbirangize gusa, Imana ibahe umugisha utagabanyije'.

    Akimana Josephine, uri mu kigero cy'imyaka 35 avuga ko inzu ye yasenyutse bikabije bityo akaba acumbikiwe n'abavandimwe be, ashima inkunga yahawe na AHF-Rwanda kuko igiye kumufasha kwitegura ngo asubire mu kazi yakoraga.
    Yagize ati 'Inzu yanjye yaraguye kubera ibiza byatewe n'imitingito, nari nsanzwe ncuruza ubuconco mbuvana mu Rwanda mbujyana Congo none, inzu isenyutse Ndashima AHF-Rwanda yatwibutse ikaduha ibyo kurya kuko ubuzima bwanjye n'abanjye bwari bugoye''.

    Umuyobozi wa AHF-Rwanda (AIDS Healthcare Foundation) Dr. Brenda Asiimwe-Kateera, avuga ko n'ubwo uyu muryango usanzwe w'ibanda cyane ku gukumira ubwandu bushya bwa Virusi itera Sida ndetse n'izindi ndwara

    Bahisemo kuza gutanga inkunga y'ibiryo ndetse n'ibikoresho byo mu gikoni n'iby'isuku muri rusange kugira ngo barusheho kwirinda icyorezo cya Covid-19 Ati:'Nyuma yo kubona Akarere ka Rubavu kakiriye impunzi nyinshi z'Abanyecongo n'abaturage bako bagizweho ingaruka n'imitingito Twabonye ko hari umusanzu twatanga kuko ubuzima bw'abaturage benshi bwasubiye inyuma.

    Ni muri urwo rwego twabazaniye inkunga y'ibishimbo, amasahani, amasafuriya n'ibikombe, amavuta yo guteka, umuceri , kawunge , amasabune, udupfukamunwa ndetse n'ibikore by'isuku (Pads) kugira ngo babe babyifashisha muri ibi bihe barimo bitoroshye batwe n'iruka ry'ikirunga'
    Umuyobozi w'Akarere ka Rubavu Wungirije ushinzwe Imibereho myiza y'abaturage, Ishimwe Pacifique, yashimiye AHF-Rwanda nk'umufatanyabikorwa w'aka karere, bo badahwema kubafasha mu buzima bwa buri munsi.

    Agira Ati 'Turashimira AHF-Rwanda nk'umufatanyabikorwa w'Akarere bakomeje kudufasha guhangana n'ingaruka z'iruka ry'ikirunga, mu byukuri dufite abaturage bagizweho ingaruka n'imitingito. Abaturage bafite inzu zangiritse ni benshi, ubu tugiye kugerageza tubasaranganye ibi biryo mu duhaye ndetse n'izi (Pads) kubo zagenewe kugira ngo buri wese agire icyo abona.'

    The post Rubavu: Umuryango AHF — Rwanda wagobotse Abagizweho ingaruka n'iyangirika ry'amazu ry'atewe n'imitingito appeared first on RUSHYASHYA.

    Source : https://rushyashya.net/rubavu-umuryango-ahf-rwanda-wagobotse-abagizweho-ingaruka-niyangirika-ryamazu-ryatewe-nimitingito/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=rubavu-umuryango-ahf-rwanda-wagobotse-abagizweho-ingaruka-niyangirika-ryamazu-ryatewe-nimitingito

  • Imbeba yanditse izina, ikaba intwari mu gutegura ibisasu yerekeje mu kiruhuko cy'izabukuru #rwanda #RwOT

    Iyi mbeba yitwa Magawa, yamamaye ubwo yahabwaga umudari wa zahabu w'ubutwari. Igiye kujya mu kiruhuko cy'izabukuru mu kazi kayo ko gutegura ibisasu (mines) byatezwe mu butaka. Mbere yo kugenda, izabanza kwakira no kumenyereza ngenzi zayo zije gukora akazi.

    Mu kazi imazemo imyaka itanu, iyi figi y'imbeba yatahuye ibisasu 71 n'ibindi bintu biturika birenga 12 mu gihe byose byari bitaraturika mu butaka bwo muri Cambodia.

    Ariko Malen, umugore uyikoresha avuga ko iyi mbeba y'imyaka irindwi ifite inkomoko mu zo muri Africa, ubu 'iri gukora buhoro' kuko imaze gusaza, kandi ashaka 'kuyubahiriza'.

    Bikekwa ko mu butaka bw'iki gihugu cyo muri Aziya y'epfo ishyira iburasirazuba hatabye 'mine' zigera kuri miliyoni esheshatu.

    Iyi mbeba Magawa yatojwe na kompanyi yo mu Bubiligi ikorera muri Tanzania yitwa Apopo, yoroye imbeba — zizwi nka HeroRATs — ngo zijye zihunahuna zitahure ibisasu kuva mu myaka ya 1990. Izi 'nkuba zesa ku muheno' (imbeba) zihabwa impamyabushobozi nyuma y'amahugurwa y'umwaka.

    Mu cyumweru gishize, Apopo yavuze ko itsinda rishya ry'amafigi yagenzuwe n'ikigo Cambodian Mine Action Centre (CMAC), agatsinda isuzuma ngo atangire akazi.

    Malen, ukoresha Magawa avuga ko ashaka 'kubahiriza ibyifuzo byayo'.

    Apopo ivuga ko Magawa izaguma muri aka kazi ibindi byumweru bicye kugira ngo 'yerekere' 'abakozi' bashya inabafashe kumenyera akazi.

    Malen uyikoresha ati: 'Akazi ka Magawa ni ntagereranywa, kandi byanteye ishema gukorana nayo. Ni ntoya ariko yafashije gukiza ubuzima bw'abantu benshi ikura ubuzima bw'abantu mu kaga k'ibisasu vuba vuba kandi ikoresheje imari nkeya bishoboka'.

    Mu kwezi kwa cyenda umwaka ushize nkuko BBC ibitangaza, Magawa yahawe umudari wa zahabu wa PDSA — kubera 'umurimo wo gukiza abantu'. Niyo yabaye imbeba ya mbere ihawe uyu mudari mu myaka 77.

    Magawa ni 'rwa gituza' kuko ipima 1.2Kg na 70cm z'uburebure. Gusa nubwo ari nini cyane ugereranyije n'izindi nyurizi tumenyereye, gusa ubuto n'uburemere bwayo bituma idashobora gukoma imbarutso y'igisasu iyo igiciye hejuru.

    Imbeba zitozwa kumva no gutahura ahantu hari ibinyabutabire biba mu biturika, bivuze ko zishobora gutandukanya neza ibyuma byatawe n'ibisasu vuba vuba. Iyo zitahuye ibiturika, zihanagura hejuru kugira ngo ziburire abantu bakorana ko zavumbuye.

    Magawa ngo iri gukora 'gahoro'kubera intege nke z'imyaka, aha yari yambaye umudari wa zahabu yagenewe.

    Magawa ishobora gushakisha ibisasu ahantu hangana n'ikibuga cya Tennis mu minota 20 — ibintu Apoppo ivuga ko byafata hagati y'umunsi umwe n'iminsi ine ku muntu ukoresha icyuma gishakisha ibisasu.

    Munyaneza Theogene / intyoza.com

    Source : https://www.intyoza.com/imbeba-yanditse-izina-ikaba-intwari-mu-gutegura-ibisasu-yerekeje-mu-kiruhuko-cyizabukuru/

  • Ingabire Victoire Ajye Yibuka Ko Yafunzwe N'ibimenyetso Byavuye Mu Buholandi, Naho Isano N'abajenosideri, Akabaye Icwende Ntikoga Ngo Gashiremo Umunuko #rwanda #RwOT

    Tariki ya 1 Kamena 2021, Ingabire Victoire yatambukije inkuru mu kinyamakuru cyo mu Bwongereza The Guardian anenga igihugu yashakaga kuyobora avuga ko kitagendera ku mategeko y'ibihugu bigize Umuryango uhuriye ku rurimi rw'icyongereza Common wealth, ndetse akavuga ko iyo nama imaze gusubikwa kabiri itagomba kubera mu Rwanda.

    Ingabire avuga ko u Rwanda rwinjira muri Commonwealth yari yizeye ko u Rwanda ari igihugu kigiye kugendera ku mategeko, nyamara Ingabire yabangamiye kuva mu minsi yambere urugendo rw'u Rwanda mu kwinjira muri uyu muryango muri 2009 afatanyije n'abandi banzi bose b'u Rwanda, Gusa Ingabire yiyibagiza uwo ariwe ariko reka tugaruke ku bimenyetso byamufunze.

    Hari tariki ya 12 Ukuboza 2010, ubwo Polisi yo mu gihugu cy'u Buholandi yasakaga bikomeye inzu Ingabire Victoire yabanagamo n'umugabo we Lin Muyizere ndetse n'imodoka bari batunze. Ibi byabyaye ku busabe urwego rw'ubushinjacyaha bw'u Rwanda bwari bwagejeje ku nzego zo mu Buholandi, nuko abapolisi 12 basaka inzu yose yari iherereye Zevenhuizen, hafi n'umugi wa Rotterdam nuko bohereze amadosiye ndetse na mudasobwa mu Rwanda basanzeyo. Umugabo wa Ingabire,  Lin Muyizere kuko yari azi ibyo bafashe yavugije induru ku ma Radiyo Mpuzamahanga kugirango batabyohereza mu Rwanda ariko biranga biba iby'ubusa. Polisi kandi yasatse n'inzu yundi muntu wari ukomeye muri FDU Inkingi yari iherereye mu mugi wa Bilthoven.

    Inyandiko zashinje Ingabire kandi ntizavuye mu Buholandi gusa kuko hari n'izoherejwe n'ubushinjacyaha bwa Leta ya Kongo-Kinshasa.

    Amadosiye yoherejwe mu Rwanda, yaje ashimangira ibyo ubushinjacyaha bwanshinjaga Ingabire, cyane cyane ko Ingabire yashinjwaga nabo bakoranaga muri FDLR harimo Col Nditurende na Lt Col Noel Habiyaremye na Maj Vital Uwumuremyi

    Abasirikari bakuru bo muri FDLR bashinjaga uruhare rwa Ingabire gukorana nuwo mutwe

    Ibimenyetso byoherejwe na Polisi y'u Buholandi, birimo inyandiko mvugo y'inama, impapuro zigaragaza ko yoherereje amafranga FDLR turabibagezaho mu mashusho nkuko byakoreshejwe mu rubanza.

    Inyandikomvugo y'inama ya FDU Inkingi ishyiraho umutwe w'ingabo yafatiwe mu rugo rwa Ingabire na Polisi y'u Buholandi
    Inyandikomvugo y'inama yafatiwe mu nzu ya Ingabire mu Buholandi
    Inyandiko zigaragaza amatike y'indege yabo muri FDLR bakoresheje bajya kureba Ingabire i Kinshasa nkuko zatanzwe n'ubushinjacyaha bwa Kongo-Kinshasa

    Inyandikomvugo y'inama ishyiraho umubare w'ingabo ndetse umukono w'intokiukosora ukaba ari uwa Ingabire nkuko byerekanwa hasi n'ibaruwa yiyandikiye asaba imbabazi
    Ibaruwa isaba imbabazi Ingabire yandikiye Perezida wa Repubulika, umukono uhuye neza nibyo Ingabire yakosoraga mu nyandiko zishyiraho umutwe w'Ingabo
    Inyandiko igaragaza umubare w'amafaranga Ingabire yohereje binyuze kuri Mujawayezu Speciose kuri Western Union akakirwa na Maj Vital Uwumuremyi. Speciose yemereye Polisi y'u Buholandi ko yari yatumwe na Ingabire ko uwo yohererezaga atari amuzi

    Ingabire Victoire akomeje kwishongora ashaka kugaragaza ko ari umunyapolitiki w'amahoro, ariko nk'abandi banabose bafite ababyeyi bijanditse muri Jenoside, yumvikanye ahakana uruhare rwa nyina umubyara, Dusabe Therese wakatiwe burundu n'inkiko Gacaca kubera uruhare rwe mu kurimbura Abatutsi mu cyahoze ari Butamwa aho yari umuforomo.

    The post Ingabire Victoire Ajye Yibuka Ko Yafunzwe N'ibimenyetso Byavuye Mu Buholandi, Naho Isano N'abajenosideri, Akabaye Icwende Ntikoga Ngo Gashiremo Umunuko appeared first on RUSHYASHYA.

    Source : https://rushyashya.net/ingabire-victoire-ajye-yibuka-ko-yafunzwe-nibimenyetso-byavuye-mu-buholandi-naho-isano-nabajenosideri-akabaye-icwende-ntikoga-ngo-gashiremo-umunuko-2/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=ingabire-victoire-ajye-yibuka-ko-yafunzwe-nibimenyetso-byavuye-mu-buholandi-naho-isano-nabajenosideri-akabaye-icwende-ntikoga-ngo-gashiremo-umunuko-2

  • Amavubi yatsinze Centre Afrique (AMAFOTO) #rwanda #RwOT

    Ibitego bibiri by’Amavubi ku busa byatsinzwe na Rwatubyaye Abdul na Jacques Tuyisenge byayahesheje intsinzi imbere ya Centre Afrique, ni mu mukino wa gicuti.

    U Rwanda rwateguye imikino 2 ya gicuti na Centre Afrique, uwa mbere ukaba wabaye uyu munsi kuri Stade Amahoro ni mu gihe undi uzaba ku wa Mbere w’icyumweru gitaha.

    Ni imikino ifasha ibihugu byombi kwitegura imikino yo muri Nzeri y’amajonjora y’igikombe cy’Isi cya 2021.

    Amavubi yatangiye umukino asatira cyane ashaka igitego, ku munota wa 3 Jacques Tuyisenge aba yafunguye amazamu ariko umupira Djabel yamuhaye ashyizeho umutwe ujya hanze.

    Ku munota wa 6 Lague yahererekanyije neza na Djabel wamuhaye umupira mwiza akinjirana ubwugarizi agatera mu izamu ariko umunyezamu Elvis akamukuramo usanga Radu ahagaze neza nawe asubizamo ariko bawukuramo.

    Uyu mupira wageze kuri Lague wari ugiye gushota ariko agahita akorerwa ikosa na Kotton Ralph bahita batanga penaliti, Jacques Tuyisenge ayiteye ica hejuru y’izamu.

    Ku munota wa 20, kapiteni wa Centre Afrique, Kondogbia yagerageje ishoti inyuma y’urubuga rw’amahina ariko umunyezamu Clément awufata mu buryo bworoshye.

    Amavubi yongeye gusatira maze ku munota wa 26, Lague ahindura umupira imbere y’izamu Samuel Gueulette ashyizeho umutwe uca hejuru y’izamu.

    Ku munota wa 27 Gueulette yacomekeye umupira Jacques Tuyisenge winjiye mu rubuga rw’amahina ariko ananirwa kuwuha bagenzi be.

    Ku munota wa 29, Rwatubyaye yatabaye izamu yohereza umupira muri koruneri yatewe na Kondogbia maze Zahibo Wilfried ashyiraho umutwe ariko abakinnyi b’Amavubi baritambika bawusubiza muri koruneri.

    Byiringiro Lague yongeye guhindura umupira mwiza ku munota wa 31 ariko Jacques ananirwa gushyiraho umutwe.

    Ku munota wa 34 Centre Afrique yakoze impinduka Mboumbouni Dylan wagize ikibazo cy’ imvune asimburwa na Ngam- Ngam Saint Cyr.

    Ku munota wa 38 Kondogbia yahannye ikosa atera umupira muremure maze Yangao yinjirana Rutanga Eric, ahinduye umupira habura ushyira mu izamu.

    Amavubi yaje gufungura amazamu ku munota wa 39, ni ku mupira w’umuterekano ku ikosa ryakorewe Kwitonda Alain rigahanwa na Djabel maze Rwatubyaye Abdul ashyiraho umutwe umupira uboneza mu rushundura. Igice cya mbere cyarangiye ari 1-0.

    Mashami Vincent yatangiye igice cya kabiri akora impinduka havamo Rwatubyaye Abdul, Samuel Gueulette na Iradukunda Eric Radu hinjiramo Nirisarike Salmon, Nishimwe Blaise na Rukundo Dennis

    Ku munota wa 48 Mokonou yasimbuye Mvondoze, ni nako Yawanendji yinjiye mu kibuga.

    Ku munota wa 54 Rukundo Dennis yahawe ikarita y’umuhondo ku ikosa yakoreye Yawanendji.

    Ku munota wa 57, Manishimwe Djabel yazamukanye umupira asiga abakinnyi bose ba Centre Afrique ariko ahaye umupira Jacques Tuyisenge ntiyagira icyo awukoresha.

    Ku munota wa 65 Bertrand yasimbuye Kwitonda Alain.

    Ku munota wa 67 Yapende Marc yasimbuwe na Dimokeyen ku ruhande rwa Centre Afrique.

    Ku munota wa 68, Blaise yafashe icyemezo yinjirana ubwugarizi bwa Centre Afrique maze aha umupira mwiza Jacques Tuyisenge wahise utsinda igitego cya 2 cy’Amavubi.

    Ku munota wa 73 Yawanendji yahawe ikarita y’umuhondo ku ikosa yakoreye Nishimwe Blaise.

    Kuri uyu munota wa 73, Mugunga Yves yinjiye mu kibuga asimbura Jacques Tuyisenge.

    Muri iyi minota Amavubi yari hejuru cyane ya Centre Afrique, kumunota wa 78 Rukundo Dennis yacomekeye umupira mwiza Mugunga Yves yinjira mu rubuga rw’amahina ariko ateye mu izamu unyura hanze yaryo gato. Nyuma y’umunota umwe yabonye andi amahirwe ariko awuteye umunyezamu Elvis awukuramo.

    Ku munota wa 84, Ruboneka Jean Bosco yasimbuye Manishimwe Djabel. Umukino warangiye ari 2-0.

    Abakinnyi 11 babanjemo ku mpande zombi

    Amavubi: Buhake Clément Twizere(GK), Iradukunda Eric Radu, Rutanga Eric, Ngwabije Bryan Clovis, Rwatubyaye Abdul, Niyonzima Olivier Seif, Manishimwe Djabel, Kwitonda Alain, Samuel Gueulette, Byiringiro Lague na Jacques Tuyisenge (C)

    Centre Afrique: Samolah Elvis(GK), Yambere Cedric, Ndobe Sadoc, Mvondoze Georgino, Mboumbouni Dylan, Toropite Trezor, Kotton Ralph, Kondogbia Geoffrey (C), Zahibo Wilfried, Yangao Flory na Yapende Marc

    Abakinnyi 11 b’Amavubi babanjemo

    Abakinnyi 11 ba Centre Afrique babanjemo

    Zahibo Wilfried agenzura umupira

    Abdul Rwatubyaye watsinze igitego cy’Amavubi

    Tresor agerageza gushota

    Djabel yatanze akazi gakomeye

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/amavubi-yatsinze-centre-afrique-amafoto

  • Dore bimwe mubyo abakobwa bagejeje igihe cyo gushaka baba batekereza #rwanda #RwOT

    Ku bakobwa benshi ,usanga igitekerezo cyo kubaka urugo ari nk'inzozi zigiye gusohora ,ariko n'ubwo bimeze bityo,umukobwa wese aba yifuza kuba yagira urugo rwiza kandi rushimishije.

    Ibi bimwe na bimwe umukobwa utarashyingirwa ariko ugejeje igihe cyo gushaka aba tekereza ku bijyanye n'urugo rwe rw'ahazaza,harimo ibi bikurikira.

    • Umukobwa aba atekereza ko kuzashinga umuryango bizamuha ibyishimo by'ubuzima bwe bwose asigaje ku Isi.
    • Aba ashaka ko umugabo bazabana azakomeza kumukunda no kumutetesha mu byiza no mu bibi.
    • Aba ashaka ko umugabo we azamubera indahemuka kuko kumuca inyuma byakomeretsa umutima we.
    • Aba ashaka kuzabana n'umugabo uzajya ahora amurwanira ishyaka buri munsi kandi akamwubaha.

    • Uretse kuba yashaka umugabo umukunda,aba anifuza umugabo uzamufasha kuzuza inshingano z'urugo,agakunda abana kandi akabitaho.
    • Aba yifuza kuzasha umuntu bazajya bakora imibonano mpuzabitsina kandi wenyine nta wundi bamusangira.
    • Aba yifuza kuzashaka umugabo utazagira ikintu na kimwe yamuhisha cyangwa amukinga ku bireba urugo rwabo.
    • Umuntu azaba ari umuterankunga kandi umufasha kugera ku nzozi ze
    • Ashaka umugabo utazamushyigikira mu makosa ,uzajya amukosora kandi akamufasha muri byose.
    • Ahora yifuza guteteshwa no kwitabwaho bitarangira nk'aho bakimurambagiza.
    • Aba yifuza umugabo usobanutse kandi uzi kuganira,uzajya amutega amatwi kando akamubonera umwanya bagakina.

    Refe:https://www.elcrema.com/

    Source : http://umuryango.rw/ubuzima-115/udushya/article/dore-bimwe-mubyo-abakobwa-bagejeje-igihe-cyo-gushaka-baba-batekereza

  • Ntibisanzwe, Umugore wo muri Afurika y'Epfo afunzwe akekwaho gushaka kugurisha abana ngo agure ibiyobyabwenge #rwanda #RwOT

    Umugore wo muri Afurika y'Epfo ari mu maboko y'inzego z'umutekano nyuma yo gufatwa ashaka kugurisha abana babiri b'abakobwa b'impanga amaze iminsi itanu abyaye.

    ku uwo mugore yabaswe n'ibiyobyabwenge ndetse ngo yashakaga kugurisha abana be ngo ajye kugura ibiyobyabwenge,gusa abahanga bavuga ko umuntu ukunda ibiyobyabwenge iyo ashaka kubinywa akokanya ntacyo atakora kugira ngo abibone.

    BBC yatangaje ko abo bana b'impanga yahise abamburwa bajyanwa kwa muganga kwitabwaho kuko Umuvugizi wa Polisi,Yolisi Mgolodela yabwiye ibinyamakuru byo muri icyo gihugu basanganywe ibibazo by'imirire mibi kuko batitabwagaho.

    Kuwa Mbere w'icyumweru gitaha nibwo biteganyijwe ko uwo mugore azagezwa mu rukiko akekwaho icyaha cyo gucuruza abantu.

    Source : https://impanuro.rw/2021/06/04/ntibisanzwe-umugore-wo-muri-afurika-yepfo-afunzwe-akekwaho-gushaka-kugurisha-abana-ngo-agure-ibiyobyabwenge/

  • Kuzibukira akanyafu, gukongeza ubuzongwe! – #rwanda #RwOT

    Si ngombwa ko twemeranya ku gitekerezo gikubiye muri iyi nyandiko, ariko ni ngombwa ko twakwemeranya ko igihe kigeze cyangwa se turi mu bukererwe kugira ngo uburere bw'abato bushakirwe ireme ry'umwimerere — niba twese turerera u Rwanda nk'ingobyi iduhetse.

    Imyaka 11 igiye gushira uwari umunyamabanga wa Leta muri Minisiteri y'Uburezi mu Rwanda, Dr. Harebamungu Mathias agiye kuri rimwe mu mashuri yisumbuye yo mu karere ka Ngoma, amena telefone z'abanyeshuri zari zarafatiriwe kuko byari bibujijwe kuzikoresha ku ishuri. Ntibyavuzweho rumwe!

    Mu kwezi kwa mbere kwa 2020 Abanyeshuri 37 bari birukanywe kuri Butare Catholique kubera imyifatire idahwitse, baje gushakirwa andi mashuri n'ubuyobozi bw'Akarere ka Huye nabyo ntibyavugwaho rumwe. Muri aba banyeshuri b'ingeso zidakwiye harimo uwari wakubise umwarimu urushyi nyuma yo gukerererwa.

    Mu Karere ka Kayonza uyu mwaka turimo mu kwezi kwa kane, umukobwa w'imyaka 12, ababyeyi bamunyujijeho akanyafu kuko yari yateye amabuye mugenzi we ahera ko yimanika ariyahura. Nabyo ntibyavuzweho rumwe!

    Sinshaka gusubira ku mpaka zatejwe n'imyifatire idahwitse y'abanyeshuri bo mu karere ka Ruhango mu minsi yashize, cyangwa se abanyeshuri bo ku Kabusunzu mu mujyi wa Kigali. Ni agahomamunwa!

    Ingero ni nyinshi umuntu yatanga zerekana ugutezuka no kudohoka k'urubyiruko rukiri ruto ku bunoge bw'imyifatire. Ahanini biterwa n'ingeso nyinshi ziba zitarakosowe zikiri nto, zikagenda zikurana na ba nyirazo kandi nyamara igiti kigororwa kikiri gito. Uko byagenda kose hari aho kugorora bigoranira. Uwakoma urusyo yakoma n'ingasire mu gushaka nyirabayazana w'uku kuzamba k'uburezi.

    Abagorozi bo baba ari shyashya? Abashinzwe imyigire n'imyigishirize babifiteho ubumenyi kundusha, ariko ntibyambuza kwifashisha urugero nibura rumwe rwerekana uko bamwe muri abo bagorozi babigenje mu kugorora ibiti bashinzwe, byaba ibito n'ibikuru kandi byaragororotse. Gusa, aho kugondamisha imihoro yari kuzagorora ibindi, ibyabaga byanze barabikondaga, ibindi bakabitutira!

    Zaza nziza

    Tariki ya 3 Kamena, Kiliziya Gatolika yizihije umuhire wayo Mutagatifu Kizito. Iseminari y'i Zaza yitiriwe Mutagatifu Kizito imaze imyaka 53 ishinzwe. Ndi umwe mu bayirerewemo nanjye. Sinakikomanga mu gituza ngo mvuge ko ndi ntamakemwa, ariko ntacyo iyi Seminari nto itakoze ngo izibe utwengehu tw'abana bayo twashoboraga kwinjiza umwanda mu mitekerereze n'imyitwarire yabo. Utwakingutse ku ngufu, ni ikosa ryabazwa nyir'ubwite.

    Iseminari y'i Zaza abayizemo bayita urugo, ntibayita ishuri. Ubwo amavuta y'umunsi mukuru atabashiraho, reka ariyo nifashisha mvuga uko ireme ry'imirerere ryakabaye rigenda n'ubwo hari izindi ngo n'amashuri hirya no hino arera neza. Abanyeshuri twitwaga abana, abapadiri bo basanzwe ari ababyeyi uhereye no ku bisobanuro by'inyito yabo naho abarimu ni abarimu nk'ibisanzwe. Tukababonamo bose igitsure twabonaga n'ubundi mu babyeyi b'umubiri twabaga twasize ku ivuko, rimwe na rimwe igitsure cyo mu iseminari kikaba kirura kurusha icyo kindi. Ndibanda ku maturufu Manini yagiye atuma abana banyuze imbere y'aba babyeyi baba abo baribo, abenshi bakaba baribarutse abangana ubu n'uko bo banganaga bakihiga.

    Uburere no guhana ni kimwe mu bifasha ngo umwana agororoke akiri muto

    Kugira ngo uru rugo rw'i Zaza rutorora ibizongwe, habaga ingingo eshatu nyamukuru abayobozi bamanikaga mu bushorishori bw'imitekerereze ya buri mwana ukiza kuhiga. Zari '3 S' — Sante, Science, Sainteté. Ni ukuvuga Ubuzima, Amasomo, Ubunyuramana! Umuseminari mwiza yagombaga kuba afite ubuzima bwiza, ari naryo shingiro rya 'Roho Nzima mu Mubiri Muzima' mujya mwumva. Umuseminari wese yagombaga gukora siporo kugira ngo ingingo ze zibemo ubugingo; Umuseminari yagombaga kuba akunda kumenya, akamenya ko kwicara ku ntebe kwiga ari ihame.

    N'ubwo kunyura Imana bigoye, Umuseminari wese yagombaga guharanira kuyimenya no kuyikunda kurusha ejo hashize, akayoboka inzira zose zaciwe kugira ngo agire aho ajya.

    Ubwubahane ni ingenzi mu buzima, kuko ubuzima bushingira ku bidukikije harimo na sosiyete tubamo. Iyo utubaha abantu ntiwakubaha Imana kandi utubaha mugenzi wawe ntiwakubaha umuyobozi wawe, ntiwakubaha n'ubuyobozi; bityo ntiwaba wiyubaha kandi mu iseminari kutiyubaha kirazira. Umwana wiga mu mwaka wa mbere yagombaga (by'itegeko) kubaha abandi bose biga mu mashuri yo hejuru ye. Nibo (abiga mu wa mbere) bozaga ibyombo abandi bose baririyeho. Mu kubishyura icyo cyubahiro, nta yindi mirimo igoye bakoraga…

    Izurashusho: Ibihano si impanuka

    Buri wese mbere yo kujya kurererwa muri uru rugo yabanzaga gutegurwa. Agategurwa ataroherezwa na Paruwasi ye, kuko n'iyo wananiranaga ntibari bukoherereze umubyeyi wawe ako kanya ahubwo babanzaga kukoherereza Umupadiri wabaga waraguhaye uburenganzira ngo ujye mu iseminari, nawe akabona kugushyikiriza iwanyu. Baguhanaga bya kivandimwe na kibyeyi ariko watsimbarara ku byaha byawe, bakaguhana bihanukiriye kugira ngo hatazagira n'undi ubikinisha.

    Guhana umunyamakosa ni ibisanzwe niyo mpamvu n'ibihugu bigira amagereza! Muri uru rugo bateguraga abarubamo bihagije, kuko ku nkuta z'ahahurirwaga na benshi habaga hamanitse inyibutsanyigisho nyinshi, ariko itava mu mitwe ya benshi ni 'Qui Bene Amat Bene Castigat' bivuga 'Ukunda neza, ahana neza' cyangwa se 'Uwo ukunda, umuhana binoze' — mu nyungu z'ukundwa.

    Wabaga warahanuwe, uzi amabwiriza ngenderwaho, icyo wateganya kuzakurayo n'icyo iseminari ubwayo ikwitezeho! Wageraga muri uru rugo rw'i Zaza bakaguha ibere, ukonka politiki y'ikinyabupfura, ukayonka kugeza ikugeze mu misokoro. Mu mafaranga make wishyuraga y'ishuri, habaga harimo ayagenewe ikinyabupfura kuko bashoboraga kuguramo udukaye duto twinshi twose wakenera igihe cyose babaga bakeneye kugira ikosa bakwandikira. Bararikwandikiraga bikajyana no kugukata amanota y'ikinyabupfura. Wabaga ufite 40 umwaka ugitangira, umwaka washira warakuweho 20, nta zindi mpaka, kabaga kabaye! Wohererezwaga Paruwasi waturutsemo, nabo bakakugeza ku mubyeyi wawe, bagashaka ahandi bajya kukurereshereza.

    Impamvu ingana ururo: babaga baraguhaye impanuro zose zishoboka kugira ngo bagusindagize ugeraneyo n'abandi bana. Nta bihano baguhaga bikugwiririye cyangwa se ngo byitwe ko waguye mu ikosa ku bw'impanuka. Impanuka zabaga muri uru rugo ni izi twese tuzi, umuntu yitura hasi agakomereka, kandi nabyo byari byarashakiwe umuti kuko habaga ivuriro rito (infirmerie interne).

    Urugero rwa Sabizeze: Nta muntu witwaga atyo muri uru rugo, ariko reka tuvuge ko yirukanwe ku munsi wa kabiri ageze mu iseminari. Yazize iki?

    Sabizeze yararyamiriye akerererwa kujya mu Misa ya mu gitondo. Padiri wari wicaye inyuma amubona yinjira, abandi batangiye amasengesho yo mu gitabo bita laudate Dominum. Nyuma ya Misa, Padiri aramureka, aranamubabarira ku bw'impuhwe yamugiriye, kuko yaravuze ati uyu ntazi icyo ashaka. Saa mbili na 15 amasomo atangiye, Sabizeze atangira gukubagana nka Ntamwete. Ukarogoya umwarimu? Kirazira. Yabaga afite uburenganzira bwo kugusohora mu ishuri kugeza arangije kwigisha. Ibyo akenshi byajyanaga n'amanota 2 akurwa muri ya yandi 40. Nta mpanuka irimo, kuko nta mwana urogoya abakuru, uhanwa nk'uwabikoze nkana.

    Sabizeze bamutwaye amanota 2 ku isaha ya mbere, ageze hanze ntiyari atebeje, ahura na wa mupadiri wari wamubabariye, amukuraho andi 2. Abandi bagiye muri refectoire (uburiro) aba aricaye atangira gufungura abandi batararangiza gusenga. Padiri ushinzwe imibereho ya roho (Père spirituel) yari aho hafi, amukuramo andi manota 5. Abandi bavuye ku meza yanze koza ibyombo ngo aroza ibye wenyine — aha ho yahahuriye n'ingorane kuko abiga mu wa kabiri baba baharaye kunnyuzura… Uyu Sabizeze yaje gutuka umuyobozi mu mico n'imyitwarire (animateur), undi nawe ntiyazuyaje amukuramo amanota 5 y'ikinyabufura gike; Sabizeze utari utebeje na none bamukuramo andi 2, mu gakaye animateur yandikamo 'insolence.' Kugeza aha nta mpanuka n'imwe Sabizeze yari yakagize.

    Kuko mu iseminari buri kintu kigira umwanya wacyo, igihe cyo kuryama si igihe cyo kuganira. Sabizeze, yagize kuba atari ari mu mwanya yagenewe kuraramo, agira kuba arimo gusakuza mu mwanya utari uwabyo, agikerakera aho hose agira ibyo we yise impanuka ahura na doyen (umuyobozi w'abanyeshuri). Uyu yabaga afite uburenganzira buruta ubundi burenganzira bw'abanyeshuri. Yatse Sabizeze agakaye k'imyitwarire, Sabizeze arakamwima, uyu nawe ntiyazuyaje, yafashe akandi kuko si ikibuze, akamwandikiramo amanota 3, akurwa n'ubundi kuri yayandi 40. Doyen aramubwira ngo n'aka ndakakwihereye ngaho tunga ugwize. Mu manota 40 Sabizeze yaraye asigaranye 21 gusa. Mu gitondo yongeye gukererwa mu Misa (ni ku munsi wa 3). Ikirangira yakuweho andi manota 5 yo kutagira gahunda. Sabizeze aba atsinzwe atyo.

    Avuye kunywa igikoma n'abandi bana, wari umwanya mwiza wo kubasezeraho kuko uru rugo atari arushoboye, narwo rutari kuzamushobora. Yahawe umwanya asubira aho arara, azinga utwe, nako utwinshi twari tukizinze, ahabwa lift n'imodoka y'urugo, imugeza kuri Paruwasi ye, ibya Sabizeze n'Iseminari birangirira aho.

    Bicikira he?

    Abenshi bavuga ko bijya gucika, tariki ya 18 Nzeli, 2019, umuvugizi wa Polisi yatangaje ko Polisi itazihanganira umuntu ukubita umwana. Nyuma yaho nibwo abana batangiye kujya bageza ababyeyi babo imbere y'ubutabera ngo ni uko banyujijweho akanyafu. N'ubwo bitavuzweho rumwe, ikigaragara ni uko guha abana ijambo babifashe nko guhabwa intebe, aho kuyicaraho bakayihagararaho. Ababyeyi bamburwa ijambo batyo, abarezi bo biba bibi kurushaho, ariko ntibikwiye ko umwana yatinyuka guhangara umwarimu. Mbona bikwiye ko iyo atamubonamo igitinyiro yakabonyemo ababyeyi, agatangira kumwubahuka, byaba byiza yohererejwe ababyeyi bakajya kumurerera ahandi. Iyo igiti ukigoroye kikiri gito kikanga kugororoka, ntugitema. Wazagikonda gake gake bikagutwara imbaraga nyinshi ariko kikaba igiti.

    Hakenewe umuti urura

    U Rwanda ni igihugu cyagiye gishakira ibisubizo ibibazo by'ingutu byinshi kandi bitandukanye. U Rwanda rwigishije amahanga amasomo akomeye ku buryo kwigisha abana barwo uburere buboneye bitananirana. Ibibazo akenshi u Rwanda rwahaye umuti urura nibyo byagiye bivamo ibisubizo birambye.

    Igihe cyose uburere bw'urubyiruko buzaba budafite ireme, ntabwo uburezi buzagera ku ntego yabwo. Igihe cyose imyifatire idahwitse tuzayifata nk'ikibazo gisanzwe, izakomezwa gushakirwa imiti isanzwe kandi iryohereye (akenshi kuko abo dukesha iyo miti banga ibintu birura) nyamara dukeneye imiti irura. Dukeneye kwemera ko imyifatire idahwitse y'abana idasanzwe, ko kandi imiti isanzwe itavura indwara zidasanzwe. Ntiwaca akanyafu ngo urumamfu rubure mu ngano!
    Iyo umwana w'ikizu abaye umwana w'inkoko ni ishyano!


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/kuzibukira-akanyafu-gukongeza-ubuzongwe

  • Menya impamvu amapantalo y'abakobwa agira imifuka mito ugereranyije n'ay'abahungu – YEGOB #rwanda #RwOT

    Inganda zikora amapantalo y'abakobwa n'abagore muri rusange zikunze gushyira imifuka mito kuri aya mapantalo mu gihe amapantalo y'abasore cyangwa abagabo muri rusange akunze gushyirwaho imifuka minini. Ese impamvu ni iyihe? Nibyo tugiye kurebera hamwe muri iyi nkuru.

    Akenshi abakobwa cyangwa se abagore bakunze kugendana udukapu ku ruhande batwaramo telefone zabo ndetse n'ibindi bya ngombwa ku ruhande ibi bikaba ariyo mpamvu inganda zikora amapantalo y'abakobwa n'abagore zidashyiraho imifuka minini kuko akenshi abakobwa nta kintu bajya bayishyiramo.

    Ku rundi ruhande, amapantalon y'abasore n'abagabo aba afite imifuka minini kubera ko abasore n'abagabo akenshi batwara ibyangombwa byabo birimo telefone n'ibindi nkenerwa mu mifuka y'amapantalo yabo.

    Source : https://yegob.rw/menya-impamvu-amapantalo-yabakobwa-agira-imifuka-mito-ugereranyije-nayabahungu/

  • RIB yerekanye Umugande wiyita Umunyarwanda wibye Umuhinde Miliyoni 115Frw #rwanda #RwOT

    Ibi bikorwa by’ubwambuzi bushukana, yabikoze avuga ko afite Kompanyi yohereza ibintu mu mahanga, ashaka isoko i Dubai.

    Mugisha yaje kumvikana n’Umuhinde ko azajya amwoherereza zahabu, yari yaramubwiye ko ari Umunyarwanda ukorera mu Rwanda.

    Uyu mugabo Mugisha yaje kumvikana na Forex Bureau yo mu Rwanda, abwira Umuhinde ko azajya yohereza amafaranga undi akaba ariho ayasanga.

    Umuhinde yari amaze kuyohereza inshuro 3 yose hamwe akaba yari ageze ku madolari 116,000 $ (asaga miliyoni 116.8Frw).

    Mugisha yari yarashatse ibyangombwa byose by’uko ari Umunyarwanda ariko RIB ivuga ko ari ibihimbano.

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/Amakuru-anyuranye/article/RIB-yerekanye-Umugande-wiyita-Umunyarwanda-wibye-Umuhinde-Miliyoni-115Frw

  • Abahinzi bavuze imyato ‘Ingabo Plant Health Ltd’ yabakijije ibihombo baterwaga n’imiti n’ifumbire bitujuje ubuziranenge –

    Ingabo Plant Health Ltd ni umuryango utegamiye kuri Leta ukora ubucuruzi bw’imiti n’amafumbire bikoreshwa mu buhinzi. Watangiye gukorera mu Rwanda mu mwaka wa 2015, utangirira mu turere dutatu ari two Musanze, Nyabihu na Rubavu nk’ahantu hakorerwa ubuhinzi ku buso bunini, ariko hakunze kumvikana ikibazo cy’indwara zifata imyaka iri mu murima.

    Aba bahinzi bavuga ko ibintu byahindutse nyuma yo gukorana na Ingabo Plant Health, ikabaha amahugurwa y’uburyo bwo gukoresha inyongeramusaruro kandi zikabageraho zujuje ubuziranenge.

    Umuhinzi akaba n’mucuruzi w’inyongeramusaruro ukorana na Ingabo Plant Health, Uwase Julienne, yagize ati “Dukorana neza kuko batuzanira imiti n’ifumbire, natwe tukayigeza ku baturage, abayikoresha cyane ni abahinzi b’ibirayi, barayikunze cyane kubera ko yagaragaje ubushobozi bwo gutanga umusaruro. Icyo twabasaba ni ukujya bayitugezaho ku bwinshi kuko irakunzwe.”

    Nsekerabanzi Gabriel nawe yagize ati “Ingabo Plant Health turayishima cyane kuko yabanje kumva ibitekerezo byacu, ibyatunejeje ni uko imiti n’amafumbire byabo babihaye amazina y’ururimi rwacu rw’Ikinyarwanda kandi baraduhuguye ku buryo uguze ifumbire cyangwa umuti ahabwa n’ibisobanuro by’uko ukoreshwa n’icyo umara.”

    Uyu muhinzi yakomeje asobanura uburyo Ingabo Health Plant Ltd yateje imbere umusaruro wabo, ati “Ndibuka dukorana nabo bwa mbere, twari dufite indwara bita urunyo rwangizaga ibirayi byarananiranye. Nyuma baduhaye umuti ku buryo iyo ndwara yabaye amateka.”

    Umukozi Ushinzwe amahugurwa ku Ndwara, Imikoreshereze y’Imiti n’Amafumbire, no Kurengera Ibidukikije muri Ingabo Plant Health Ltd, Ahishakiye Vedaste, avuga ko bazakomeza gukorana n’abahinzi babagezaho inyongeramusaruro zujuje ubuziranenge, kandi ko bazakomeza guteza imbere ubuhinzi bukozwe kinyamwuga.

    Yagize ati “Icya mbere dukora ni ukuzana imiti n’ifumbire byujuje ubuziranenge kandi itanga ibisubizo ku bahinzi, tuzarushaho kubegera no kubegereza inyongeramusaruro cyane cyane abo mu cyaro, mbere wasangaga hari abacuruzi b’inyongeramusaruro badafite ubumenyi ku buryo bayitangaga batazi n’icyo igiye gukora, abo dukorana turabahugura ku buryo usanga bazi neza kuyikoresha no kuyisobanurira abahinzi bato.”

    Yavuze ko bafite gahunda yo gufasha abaturage gupima ubutaka, ati “Turateganya ko mu minsi igiye kuza tuzafasha abaturage gupima ubutaka bwabo, noneho bakamenya neza n’ifumbire iba ikwiye gukoreshwa kandi turizera ko bizabafasha gukora ubuhinzi bw’umwuga bubateza imbere.”

    Umuyobozi wa Ingabo Health Plant Ltd, Senga Patrick, yavuze ko bishimira umusaruro bamaze kugeraho, kuko buri muhinzi bakorana yasobanukiwe impamvu yo gukoresha imiti n’inyongeramusaruro.

    Ati “Twatangiye duhugura abahinzi n’abacuruzi b’inyongeramusaruro ikoreshwa ndetse n’imiti n’amafumbire, tukanabwira abahinzi impamvu yo gukoresha umuti runaka, ndetse twagiye dukorana n’abahinzi mu guhitamo umuti cyangwa imbuto ya nyayo. Tugitangira wasangaga ikibazo kibangamiye abahinzi cyane ari ukudasobanukirwa imiti bakoresha, ariko hari intambwe nziza imaze guterwa.”

    Senga ashimangira ko Ingabo Plant Health yiteguye gukomeza guteza imbere ubuhinzi n’ibibukomokaho, mu rwego rwo gufasha abahinzi gukora ibibaha umusaruro no gukora ubuhinzi bufite intego mu gihugu hose.

    Ingabo Plant Health ifite amoko y’imiti 17 mu buhinzi, kandi akoreshwa n’abahinzi mu bice binyuranye by’igihugu, dore ko uyu muryango waguye amarembo ukaba uri gukorera mu ntara y’i Burasirazuba, Amajyepfo n’i Burengerazuba, aho umaze gukoresha miliyari 1 Frw kuva muri 2015 kugera muri 2020.

    Intego ya Ingabo Plant Health Ltd ni ukwegera abaturage no gukora imiti buri wese ashobora kugura bijyanye n’ubushobozi bwe, bityo umusaruro ukomoka ku buhinzi ukarushaho kwiyongera.

    Abacuruza imiti n’ifumbire babanza kwigishwa uko ikoreshwa

    Imwe mu miti ikorwa na Ingabo Plant Health Ltd ifasha mu kuzamura umusaruro w’ubuhinzi

    Umuyobozi wa Ingabo Health Plant Ltd, Senga Patrick, yavuze ko bishimira umusaruro bamaze kugeraho

    Iyi miti yica ibyonnyi biri mu murima