Author: webrwanda

  • Ibizakorwa nUrugaga rwabanyamuziki mu kwezi… – #rwanda #RwOT

    Buri tariki ya 21 Kamena hizihizwa umunsi mpuzamahanga wa Muzika. Ni muri urwo rwego Urugaga rw’abanyamuziki (Rwanda Music Federation) rwifuriza abanyamuziki bose, abakunzi b’umuziki by’umwihariko abakunda umuziki nyarwanda umunsi mwiza wa Mukiza wizihizwa buri mwaka.

    Umuyobozi w'Urugaga rw'Abahanzi Nyarwanda, Intore Tuyisenge yabwiye INYARWANDA, ko mu kwiziza Umunsi Mpuzamahanga w'umuziki, batangije ukwezi kwahariwe umuziki kuzakorwa mo ibikorwa bitandukanye byose bigamije gufasha abahanzi gutera imbere no gukundisha abantu umuziki.

    Ibikorwa bazakora birimo: Gukomeza gushishikariza abanyamuziki gukomeza kwishyira hamwe kuko umwe arya bihora kandi abishyize hamwe nta kibananira.

    Hazakorwamo kandi ubukangurambaga ku itegeko rirengera umutungo bwite mu by’ubwenge, n’uruhare rwa buri wese mu kuryubahiriza biryo bigafasha umuhanzi mu iterambere rye n’iry’igihugu muri rusange.

    Intore Tuyisenge avuga ko bazakora ubukangurambaga bugamije gushishikariza abahanzi bataragana amwe mu mahuriro agize urugaga rwa muzika kuyagana n'ibyiza byo gushyira hamwe nk'abahanzi,

    Uyu muyobozi avuga ko bitewe n'icyorezo cya Covid-19, ibi bikorwa bizaba byose hifashishijwe ikoranabuhanga, bikazahuza abahanzi, itangazamakuru n'abandi bafatanyabikorwa mu guteza imbere umuziki w'u Rwanda.

    Tuyisenge ati 'Byose bigamije gukomeza kwirindi no kubahiriza imbamba zo kurwanya Covid-19. Ubu bukangurambaga buzasozwa no kumurika Rwanda Music Federation ku mugaragaro hatangazwa amahuriro ayigize n’ abahanzi bamaze kuyabera abanyamuryango.'

    Yavuze ko abahanzi bakwiye kwitabira 'ibi bikorwa kuko ni ibyabo niyo hari amahirwe abonetse ahera ku banyamuryango kandi ntakindi bisaba uretse kuba uri umuhanzi'. Ubu bukangurambaga muri uku kwezi kwahariwe umuziki bwubakiye ku intego igira iti 'Impano yanjye, ubukungu bwanjye.'

    Intore Tuyisenge yavuze ko kuri uyu munsi wa Muzika wizihijwe hari byinshi mu bikorwa Rwanda Music Federation imaze kugeraho harimo nko kuba imaze kuba urwego ruriho mu buryo bw’amategeko, kuba harakozwe ubuvugizi ku bufatanye n’inama nkuru y’Igihugu y’Abahanzi hakavugururwa itegeko rirengera umutungo bwite mu by'ubwenge.

    Kuba hari abahanzi boherejwe kwiga muri Koreya ibikorwa bifite aho bohuriye n’ubuhanzi ndetse umwe muri bo akaba ari nawe uyoboye Rwanda Arts Council, MunezeroFerdinand. Anavuga ko kubufatanye na RAC hakozwe ubuvugizi hakajyaho ikigega kigoboka abahanzi muri ibibihe bya Covid-19.

    Urugaga rw'abahanzi rwizihije Umunsi Mpuzamahanga w'umuziki rutangiza ukwezi ku muziki

    Intore Tuyisenge yavuze ko muri uku kwezi kwahariwe umuziki bazaganira n'abahanzi ku cyo bakora mu iterambere ryabo ry'umuziki

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/106821/ibizakorwa-nurugaga-rwabanyamuziki-mu-kwezi-kwahariwe-umuziki-batangije-106821.html

  • Amaraso mashya mu batoza b’Amavubi U23 #rwanda #RwOT

    Harabura iminsi mike ikipe y’igihugu y’abatarengeje imyaka 23 izakina CECAFA mu kwezi gutaha igatangira imyitozo, amakuru avuga ko ishyirahamwe ry’umupira w’amaguru mu Rwanda ryamaze gufata umwanzuro wo guha iyi kipe Habimanma Sosthene Lumumba.

    Iyi kipe izakina CECAFA y’abatarengeje imyaka 23 izabera muri Ethiopia hagati ya tariki ya 3 na 18 Nyakanga, izatangira imyitozo nyuma ya shampiyona izasozwa mu mpera z’iki cyumweru.

    Iyi kipe yaherukaga gukina muri 2018 mu gushaka itike y’igikombe cy’Afurika cy’abatarengeje imyaka 23 cya 2019, aho yatozwaga na Jimmy Mulisa yungirijwe na Mutarambirwa Djabil, Hategekimana Corneille ari we ushinzwe kongerera ingufu abakinnyi mu gihe Mugabo Alex ari we wari umutoza w’abanyezamu.

    Muri aba batoza, amakuru agera ku ISIMBI ni uko uwagarutsemo ari Mugabo Alex ubu utoza abanyezamu ba APR FC, abandi bose ari bashya.

    Iyi kipe ikaba izatozwa na Lumumba Sosthene yungirijwe Alain Kirasa usanzwe ari umutoza wa Gasogi United, aba bombi bakaba ari abungiriza mu ikipe y’igihugu, umwungiriza wa kabiri kandi ni Ndoli usanzwe ari umutoza mu Intare FC, Mwambari Serge wongerera ingufu ikipe y’igihugu nkuru ni we n’ubundi uzaba ubongerera imbaraga, ni mu gihe umutoza w’abanyezamu ari Mugabo Alex utoza abanyezamu ba APR FC.

    Aba batoza bakaba bagiye guhita bicara bahamagare ikipe y’igihugu bazifashisha muri iri rushanwa, aho shampiyona izasozwa nabo bahita batangira imyitozo.

    Habimana Sosthene Lumumba ni we uri bube umutoza w’Amavubi U23

    Kirasa Alain azaba yungirije Habimana Sosthene

    Ndoli asanzwe ari umutoza w’Intare FC

    Mugabo Alex yari no mu batoza b’iyi kipe 2018

    Mwambari Serge

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/amaraso-mashya-mu-batoza-b-amavubi-u23

  • Pasiteri wabwirizaga muri ADEPR yafunzwe afatiwe ku kibuga cy’Indege atorotse #rwanda #RwOT

    Uyu mugabo wabaye umubwiriza mu Itorero rya ADEPR ubu akaba yabwirizaga ku mbuga nkoranyambaga, yafashwe nyuma yo guhamagazwa n’Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha RIB ariko akanga kwitaba.

    Uyu mugabo uherutse kugirana ikiganiro na YouTube Channel yitwa Isimbi, akayibwira agahinda afite ko kuba abagore ngo 'bagiye kumusaza', yafashwe ku wa 16 Kamena 2021 ubwo yari atorotse inzego z’ubutabera akaba yarafatiwe ku kibuga cy’indege cya Kanombe.

    Asanzwe aba muri Leta Zunze Ubumwe za America aho yabonye ibyangombwa bya Green Card akerekezayo muri 2018 gusa akaba atarahabwa ubwenegihugu.

    Uyu mugabo yavuzwe cyane mu makimbirane n’uwahoze ari umugore we baje gutandukana bombi bakaba bari abavugabutumwa.

    Muri 2019 yashatse umugore wa kabiri ariko ahita asubira muri Leta Zunze Ubumwe za America aho asanzwe aba.

    Muri biriya biganiro aherutse kugirana n’imirongo ya YouTube, yavuze ko urushako rumunaniye kuko ngo nyuma yo gutandukana n’umugore we wa mbere ngo n’abandi bahuye nyuma bamujujubije.

    Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha RIB ruvuga ko dosiye ye yamaze gukorwa ndetse ikaba yarashyikirijwe Ubushinjacyaha aho akurikiranyweho icyaha cyo kubuza amahwemo hakoreshejwe mudasobwa.

    Pasiteri Hakizimana akurikiranywe ku cyaha bikekwa ko yakoreye umugore w’imyaka 27, bikaba byarakozwe hifashishijwe ikoranabuhanga rya mudasobwa.

    Umuvugizi wa RIB, Dr Murangira Thierry yagize ati 'Ntibikwiye ko umuntu ukundana n’undi iyo bashwanye amukangisha kumusebya bishingiye ku biganiro n’amafoto by’urukundo bagiranye bakiri mu rukundo. Abanyarwanda bakwiye kumenya ko icyo ari icyaha gihanwa n’amategeko.'

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/Iyobokamana/article/Pasiteri-wabwirizaga-muri-ADEPR-yafunzwe-afatiwe-ku-kibuga-cy-Indege-atorotse

  • 'Ingoro iguruka' ya Khadafi yagaruwe muri Libya_ Inkuru irambuye #rwanda #RwOT

    Indege bwite yari iya Muammar Khadafi wabaye umukuru wa Libya yaguye mu murwa mukuru Tripoli nyuma y'imyaka hafi 10 ibitswe kandi yitabwaho mu Bufaransa, nk'uko ibinyamakuru muri Libya bibivuga.

    Iyi ndege rutura yo mu bwoko bwa Airbus A340, kugaruka kwayo mu kirere cya Tripoli mbere yo kugwa ku kibuga cy'indege mpuzamahanga cya Mitiga byatinzweho na Al Arabiya TV mu gitondo cyo kuwa mbere.

    Ibinyamakuru byinshi byasubiyemo amagambo ya Minisitiri w'Intebe Abdul Hamid Dbeibah, wari ku kibuga cy'indege mu ijoro ryabanje ategereje ko iyi ndege ihagera.

    Yavuze ko gutunganya iyo ndege n'ibindi byose byarangiye, ko guverinoma y'inzibacyuho ariyo yishyuye byose kugira ngo igaruke muri Libya, nk'uko ibiro bya minisitiri w'intebe byabitangaje muri iryo joro.

    Dbeibah avuga ko mu ndege 14 zisigaye, 12 zagombaga kugaruka muri Libya, mu gihe leta yariho ikora byose ngo ebyiri z'ingenzi cyane zigaruke.

    Al Arabiya ivuga ko indege ya Khadafi, izwi kandi nk' 'ingoro iguruka', yagurukijwe ku butumburuke bwo hasi muri Tripoli ibanza no kuhazenguruka mbere yo kururuka.

    Avugana n'abanyamakuru kuri iyi ndege, Dbeibah yagize ati: 'Abaturage ba Libya nibo bazagena ibyayo' niba izakoreshwa n'abategetsi cyangwa izakoresha mu nyungu rusange, nk'uko Al Arabiya ibivuga.

    Yavuze ko kugaruka mu gihugu kw'iyi ndege yamamaye ari 'intambwe nziza kuri Libya, umutekano n'ubukungu bwayo.'

    Iyi ndege y'agatangaza kandi y'igiciro mu gihe cyayo yavuzweho cyane ku ruhando mpuzamahanga.

    Khadafi — wategetse Libya imyaka igera kuri 40 — yabonekaga ku ruhando rw'isi mu mwihariko we, yiciwe mu mujyi avukamo wa Sirte mu kwa 10/2011 nyuma y'imigumuko ya rubanda yari yahereye mu kwezi kwa kabiri uwo mwaka ikaza no kumuhirika.

    Ubutegetsi bushya bwa Libya, Guverinoma y'Ubumwe bw'Igihugu, ikuriwe na Abdul Hamid Dbeibah yarahiye mu kwezi kwa gatatu nyuma y'amatora atewe inkunga na ONU/UN yabaye mu ntangiriro z'uyu mwaka.

    Inkuru ya BBC

    Source : https://impanuro.rw/2021/06/22/ingoro-iguruka-ya-khadafi-yagaruwe-muri-libya_-inkuru-irambuye/

  • Safi Madiba yakoze amateka akomeye muri East… – #rwanda #RwOT


    Iyi ndirimbo ku rubuga rwa Youtube rw'umuhanzi Safi Madiba irabura abantu batagera ku ijana ngo yuzuze miliyoni 3 z'abayirebye, ndetse ku kamenyetso k'abayirebye bakayikunda bararenga ibihumbi 26 naho ubutumwa bw'abayivuzeho bo bararenga abantu igihumbi.

    Indirimbo I Love you uko yagendaga imara igihe ni ko yagendaga irushaho gukundwa ndetse bifata indi ntera aho kugeza ubu iyi ndirimbo yanditse amateka mu karere k’Afrika y’Uburasirazuba atarakorwa n'undi uwo ariwe wese abikesha indirimbo runaka yakozwe ikabyinwa n'abatari bake nk'uko nyirubwite yabihamirije Inyarwanda.com.

    Iyi ndirimbo yagiye isubirwamo n'abatari bake binyuze mu mudiho wayo wagiye ukorwa n'abatari bake biganjemo cyane abo muri Amerika y’Amajyepfo (South America) bagiye berekana ko banyuzwe nayo maze bagahimba uburyo bwo kuyibyina budasanzwe bitewe n'umuco wabo.

    Mu kiganiro kirambuye umuhanzi Safi Madiba yahaye InyaRwanda yatangiye asobanura byimbitse uko yakiriye aka gahigo kadasanzwe ndetse anakomoza ku mibare y'abamaze kuyireba kuri TikTok.

    Yagize ati “Ndashimira buri muntu wese wanyeretse urukundo kuri iyi ndirimbo I love you kubera ko umunsi ku munsi nagendaga mbona abantu batandukanye cyane biganjemo abo muri Amarican, India Indirimbo bayisubiramo mu buryo budasanzwe byerekana ko babyishimiye cyane.”  

    “Nishimiye ko iyi Challenge kuri TikTok imaze kugira ibihumbi 38 by'abantu bakoze Video yayo kugeza ubu nta Challenge irabaho muri East Africa ngo bakore indirimbo by'abantu bari kureba indirimbo imwe kuri Tiktok urumva ni ibintu byiza kandi nanjye ngomba gukomeza gushimisha abakunzi banjye.''

    Calgary umukobwa ugaragara mu ndirimbo ‘I Love You’ ya Safi Madiba

    Iyi ndirimbo kandi hari indi Zouk yayo nayo yakunzwe ku buryo kugeza ubu imaze kurebwa n'abarenga ibihumbi 700 ku rubuga rwa Youtube rw'umuvanzi w'imiziki witwa Dj yels ari nawe wayisubiranyemo na Safi Madiba ariko mu buryo bwa Zouk.

                   KANDA HANO UREBE INDIRIMBO I LOVE YOU YA SAFI MADIBA

    “>

                   KANDA HANO UREBE I LOVE YOU ZOUK YAKOZWE NA DJ YELS

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/106781/safi-madiba-yakoze-amateka-akomeye-muri-east-africa-abikesha-indirimbo-i-love-you-yatumbag-106781.html

  • MTN Rwanda: Menya ibyakozwe byose muri iyi mi… – #rwanda #RwOT

    Benshi bakomeje kugenda basa n'abagaragaza imbogamizi zitandukanye muri serivisi zinyuranye MTN Rwanda itanga. Ariko ibi byose bikaba byaraterwaga n'akazi gakomeye kandi kagoye kakorwaga n'abahanga bakora muri iki kigo cy’itumanaho by'umwihariko mu gashami ka Tekinike aho bakoraga amanywa n'ijoro.

    Mu kiganiro kirambuye INYARWANDA yagiranye n'Umuyobozi Mukuru w'Ishami rishinzwe Tekinike muri MTN Rwanda, Bwana Eugen Gakwerere, yasobanuye byimbitse ibijyanye n’akazi bamazemo iminsi ko kwagura imirongo y’iki kigo hagamijwe kurushaho guha abakiriya bayo serivisi zinoze yaba izikorwa hifashishijwe murandasi n'izindi. 

    Bwana Eugen Gakwerere yagize ati: “Twababwira ko mu mezi atatu ashize abakiriya bacu bagiye bagira ibibazo binyuranye muri serivisi dutanga biri mu byiciro binyuranye yaba mu guhamagara wahamagara umuntu bikamera nk’aho iyo nimero itabaho kandi iriho. Impamvu nyamukuru y'ibi bibazo yaturukaga mu bikorwa byarimo bikorwa byo kwagura imirongo y'itumanaho ya MTN hagamijwe kuyongerera imbaraga mu kurushaho gutanga serivisi zihabwa abakiriya”.

    Yavuze ko ibyakozwe byose bizagirira umumaro abakoresha n'abagize umuryango mugari wa MTN, ati: 'Kuba wahamagara umuntu bakakubwira ko nimero ye itariho, ibi bikaba bitazongera kubaho kuko ibyari biri gukorwa byasojwe. Ibibazo akenshi byakunze kugaragara mu duce turimo; Jabana, Bumbogo n'ahandi mu bice by'icyaro ariko aha hose ni ko kazi tumazemo iminsi myinshi, twizeza abakiriya bacu ko ibi bibazo bitazongera kugaragara”.

    INYARWANDA yaganiriye kandi na Bwana Twahirwa Antoine umukozi mu ishami rishinzwe serivise inoze ihabwa abakiriya (Quality of service) ribarizwa mu Ishami rishinzwe abakiriya (Customer Experience) muri MTN Rwanda, yavuze ibyo bahora bakora bishingira ahanini ku byifuzo by'abakiriya ba MTN. Yagaragaje ko kuri ubu mitangirwe ya serivisi bahagaze neza kuruta uko byari bimeze mu mwaka wa 2020.

    Mu magambo ye ati 'Nkatwe dutanga serivisi umunsi ku wundi twakira ibyifuzo by'abakiriya bacu bishima, binenga n'ibikubiyemo ibyo bifuza kuri kompanyi ya MTN, ibyo byose rero ni byo dushingiraho tugena serivisi nyayo yo guha umukiriya.'

    Kuri ubu MTN iri gushyira imbaraga mu guha umukiriya ubushobozi bwose bushoboka aho ibibazo byamusabaga kugira uwo ajya gushaka ngo abimufashe, bigabanywa bikajyanirana n'icyerecyezo cy’igihugu no korohereza umukiriya kugabanyirizwa guhora mu ngendo ku bibazo yabasha we ubwe kwicyemurira.

    Twahirwa ati 'Nk’ubu wasangaga umuntu umubare we w’ibanga wa Mobile Money ashaka kuwuhindura bimusaba kujya ku ishami ryacu cyangwa ku ba Agent ariko ubu byarorohejwe. Ukoresheje *182*9*3# ugakurikiza amabwiriza, ubasha kubyikorera aho waba uri hose.'

    Mu bindi yagarutseho yavuze ko kugeza ubu ko wifuje kumenya uko konti yawe ihagaze wifashisha *182*6*3# ukabasha kuba wabona ubushobozi bwo kumenya ibyo wakoze cyangwa bayakorewe kuri konti yawe mu mezi atatu ashize.

    Twahirwa yemeza ko ibi biri mu byagoraga abakiriya mu gihe yasibye ubutumwa bugufi muri telefone (Sms) n'ibindi byabasha kumufasha kumenya ibyakorewe muri konti ye ya MoMo. Uyu muyobozi yagarutse kandi ku bacuruzi bafungirwa kode z'ubucuruzi baba barahawe bitewe n’icyo yita uburiganya.

    Yagize ati 'Gahunda yo kwishyura hifashishijwe ikoranabuhanga mu bucuruzi nta kibazo na kimwe ifite, uzakubwira ko hari ikibazo kirimo azaba akubeshya. Ahubwo hari abo dufungira ubu buryo bitewe no gukoresha ubu buryo mu buryo bunyuranye n'ubwagenwe, bakoresha uburyo bwashyizweho nka Mobile Money kandi atari cyo bwagenewe. Iyo ibi tubibonye tubwira ubikora kubihagarika atabikora tukamufungira n’ubwo hari n’abandi banga kubukoresha nkana bagamije gukwepa imisoro aha niho duhera dushima abacuruzi batari bacye dukorana neza kugeza ubu.'

    Ashima kandi umuryango mugari w’abakiriya ba MTN bakomeje kwiyongera kuko kugeza ubu nimero za 078 zamaze gushira ku isoko hakaba hagezweho 079 kubera umubare munini w’abakoresha uyu murongo biyongera umunsi ku wundi. Yasobanuye ko iyi nimero itangizwa na 079 ikora nk’ibyo izisanzwe zikora binyuranye n’ibyo abantu bavuga ko serivisi za Mobile Money kuri iyi nimero zidakora.

    Twahirwa abisobanura mu magambo ye ati 'Iyi nimero ya 079 ikora neza nk’izindi ushaka kuyikoresha muri Mobile Money birashoboka cyeretse igihe yarengeje nimero zemerwa na kompanyi ya MTN zemewe gukoreshwa ku muntu umwe muri Mobile Money ebyiri kugeza ubu.'

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/106697/mtn-rwanda-menya-ibyakozwe-byose-muri-iyi-minsi-hagamijwe-korohereza-no-kwihutisha-serivis-106697.html

  • Bimwe mu bintu biza ku isonga bituma abakobwa b'iki gihe basigaye baca inyuma abakunzi babo. – YEGOB #rwanda #RwOT

    Ni byinshi byagiye bigaragara bituma bamwe mu bakundana bacana inyuma, gusa hari zimwe mu mpamvu zikomeye zisigaye zitera bamwe mu bakobwa guca inyuma abakunzi babo.

    1.Agahararo:

    Bamwe mu bakobwa batendeka abahungu kubera guharara cyane kuko ashobora kuba akundana n'umuntu ejo yabona undi wateye imbere nawe agahita yifuza gukundana nawe kandi wawundi ntamuhakanire ko batakiri kumwe ahubwo agakomeza akamubeshya ko amukunda kugira ngo nawe atamutakaza.

    Usanga abakobwa bakora mwene ibi baba bahuzagurika mubyo bakora byose. Ibi byose twabibutsa ko bijyana ni miterere y'umuntu ku giti cye gusa bidakwiye gushingirwaho ubigira urwitwazo rwo gutuma uca inyuma uwo muri kumwe mu rukundo.

    2.Kuba nta rukundo asanzwe yigirira:

    Iki ni kimwe mu bibazo byugarije abantu benshi muri rusange kuko usanga abakobwa b'iki gihe batakigira urukundo nyarwo. Ahura n'umuntu bakemeranya gukundana ejo yahura n'undi nawe akamwemerera urukundo. Benshi rero ntibaba banibuka ko bafite abakunzi ahanini kubera ikibazo cy'urukundo rwabaye ruke muri bo.

    3.Gushaka ibyamirenge (ibintu na mafaranga):

    Abenshi mu bakobwa hari igihe baba bafite abakunzi ariko ugasanga batanyurwa nibyo babaha cyangwa se babakorera, bagahitamo gushaka abandi kugira ngo bahabwe bya bindi babuze ku ruhande.Ibyo rero barabikora kandi akaguma akakubwira ko mukiri kumwe kugira ngo nawe ukomeze umumenyere ibyo usanzwe umuha kandi na wawundi akamukomeza.

    Source : https://yegob.rw/bimwe-mu-bintu-biza-ku-isonga-bituma-abakobwa-biki-gihe-basigaye-baca-inyuma-abakunzi-babo/

  • Dore imigi iteye siteresi(stress)kuyitemberamo kurusha iyindi ku Isi – YEGOB #rwanda #RwOT

    Kompanyi yo mu Budage yitwa Vaay yashyize hanze urutonde rwerekana uko imijyi 100 ihagaze ku gutera siteresi (imihangayiko) ku bantu bayituyemo muri uyu mwaka wa 2021.

    Ni urutonde rwakozwe hagenzurwa imijyi 500 yo ku isi gusa imwe Vaay ikavuga ko bayiretse kuko nta makuru yizewe muyo bashakaga bayibonyeho nkuko byanditswe na BBC.

    Mu gukora uru rutonde, hagendewe ku birimo: umudendezo n'umutekano, ubwuzuzanye bw'ibitsina byombi, ubucucike, guhumanya ikirere, ibura ry'akazi n'ubukene, ubwisanzure bwa politiki no mu buzima busanzwe na ambutiyaje.

    Hagendewe ku byavuzwe haruguru, dore imwe mu mijyi yo ku isi iteye stress ,mu gihe uyitembereyemo.

    • Mumbai — India
    • Lagos — Nigeria
    • Manila — Philippines
    • New Delhi — India
    • Baghdad — Iraq
    • Kabul — Afghanistan
    • Moscow — Russia
    • Karachi — Pakistan
    • Jakarta — Indonesia
    • Kiev — Ukraine

    Source : https://yegob.rw/dore-imigi-iteye-siteresistresskuyitemberamo-kurusha-iyindi-ku-isi/

  • U Rwanda rwemejwe mu bihugu bitatu bizubakwamo uruganda rukora inkingo za COVID-19 – #rwanda #RwOT

    Ibi Perezida Kagame yabigarutseho kuri uyu wa 21 kamena 2021, ubwo yari mu Nama yiswe Qatar Economic Forum.

    Perezida Kagame yavuze ko kugira ngo Umugabane wa Afurika wihaze mu nkingo ari uko ugomba gutangira kuzikorera.

    Ati “Biroroshye Afurika igomba kuba umufatanyabikorwa ungana n’abandi bose bo ku Isi cyane iyo bigeze ku gukora inkingo aho gutegereza inkingo ziturutse aho hantu bazikorera. Aka kanya Afurika irajwe ishinga no kugerageza gukora ibyo, gushaka abafatanyabikorwa bo gutangiza ibikorwa byo gukora inkingo, dufite Ikigo Mpuzamahanga gishinzwe ubufatanye mu by’Imari, IFC, dufite Umuryango w’Ubumwe bw’u Burayi, dufite abandi bafatanyabikorwa bashaka kuza gufatanya n’Umugabane wacu muri ibyo.”

    Yavuze ko u Rwanda, Afurika y’Epfo na Sénégal aribyo bihugu byatoranyijwe muri Afurika bizubakwamo ibigo bikora inkingo za COVID-19.

    Ati “Mu gihe ibyo bizaba byatangiye gukora ndacyeka tuzabasha kubona inkingo dukeneye ku gihe ndetse n’Isi yose. Ku Mugabane wacu hazaba hari ahantu hatatu hakorerwa inkingo za COVID-19 ndetse ibi bihugu bimaze gutera intambwe ndende muri uwo murongo ibyo ni Afurika y’Epfo, Sénégal n’u Rwanda.”

    Perezida Kagame yavuze ko ibi bigo bizakora inkingo byifashishije ikoranabuhanga rya mRNA ndetse yemeza ko u Rwanda rugeze kure imyiteguro izatuma uru ruganda rutangira gukora.

    Ati “Tuzaba turi mu hantu ku Mugabane aho ibikorwa byo gukora inkingo bizabera ku Rwanda by’umwihariko, twakoranye n’inganda zifite ubunararibonye mu ikoranabuhanga rya mRNA.”

    “Iri ni ikoranabuhanga rishya rikoreshwa mu bintu byinshi, mu buhinzi cyangwa ku bindi byorezo. Twamaze kuganira n’abafite iryo koranabuhanga turi kuganira n’abantu bazatanga inkunga mu buryo bw’amafaranga ndetse ndatekereza ko mu mezi make dushobora gutangira gukora ibitarigeze bibaho.”

    Messenger RNA (mRNA) ni uburyo bushya buri kwifashishwa mu ikorwa ry’inkingo z’indwara zandura zirimo na COVID-19.

    Uburyo bwa mRNA bwari bwaratekerejweho mbere hakorwa inkingo za Zika, ibicurane n’izindi, ariko abashakashatsi batangira kubukoresha hamaze kuvumburwa virusi ya SARS-COV2 itera COVID-19.

    Ahagana mu myaka ya 1990, ni bwo Umunya-Hongrie, Katalin Karikó w’imyaka 66 ubu, yagaragaje bwa mbere ko mRNA yakora mu ikorwa ry’inkingo ariko aterwa utwatsi.

    Inkingo z’Abanyamerika zirimo Moderna na Pfizer zakozwe muri ubwo buryo; mu gihe urwa Johnson&Johnson na rwo rwabo, AstraZeneca y’Abahinde, Sputnik V y’Abarusiya na Sinovac y’Abashinwa zakozwe mu buryo buzwi nka “adénovirus” bwifashisha utunyangingo twa virus ivurwa.

    Kugeza ubu inkingo zikorwa mu buryo bwa mRNA ziracyari nkeya ariko hagaragazwa ko kuzikora bitagoranye cyane nk’uburyo gakondo kuko zo zikoreshwa ibikoresho bisanzwe muri laboratwari gusa.

    Byitezwe ko uko ikoranabuhanga rizagenda ritera imbere mRNA izifashishwa mu gukora urukingo rumwe ruzajya rukingira indwara zose zandura zishobora kurwanywa, kuzikingira bigatandukanywa n’umubare wa doses zizajya zihabwa umuntu.

    Amakuru y’uko u Rwanda ruri mu hantu hazubakwa uruganda rukora inkingo za COVID-19 yanatangajwe kandi na Ngozi Okonjo-Iweala, uyobora Umuryango Mpuzamahanga w’Ubucuruzi (WTO) wanavuze ko Nigeria nayo ishobora kwiyongera kuri ibi bihugu bitatu.

    Perezida Kagame yavuze ko u Rwanda rugeze kure imyiteguro yo gutangiza uruganda rukora inkingo za COVID-19

  • Yiswe umusazi, gatanya n’umugabo: Ibidasanzwe kuri Agathe Habyarimana, isubyo mu mubano w’u Rwanda n’u Bufaransa – #rwanda #RwOT

    Agathe Kanziga Habyarimana w’imyaka 79, aracyari ihwa mu mubano w’u Rwanda n’u Bufaransa nyuma y’imyaka 27 icyo gihugu kigize uruhare mu gushyigikira politiki y’umugabo we Juvenal Habyarimana yagejeje kuri Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Kanziga ni umwe mu bagore bake ku Isi basinze ubutegetsi kurusha abagabo babo babaga baburiho, aho yigaruriye ijambo rikomeye mu butegetsi bw’umugabo we guhera mu 1973 kugeza mu 1994 ubwo Habyarimana yapfaga ahanuwe mu ndege, na nyuma gato Jenoside imaze gutangira.

    Urukundo rwa Habyarimana mwene Jean-Baptiste Ntibazirikana na Kanziga Agathe mwene Gervais Magera rwatangiye mu 1963, umwaka umwe u Rwanda rubonye ubwigenge.

    Habyarimana wari Captaine mu ngabo yabengutse Kanziga wari mu myaka 20 bahuriye mu Misa, aza kumwandikira akabaruwa kasubijwe nyuma y’iminsi icyenda Kanziga avuye mu ‘masengesho ya Noveni’ nk’uko yabibwiye Televiziyo VRT yo mu Bubiligi mu 2017.

    Tariki 17 Kanama 1963 nibwo ubukwe bwa Habyarimana umuhungu w’umu-catéchiste w’i Rambura n’umukobwa w’umucuruzi wo mu Bushiru bwabaye mu cyubahiro cya gisirikare. Umuryango wa Kanziga wari wishoboye kurusha uwo kwa Habyarimana ariko kubera amapeti yagendaga yiyungikanya ku ntugu z’umukwe wabo, barushijeho kumwizera no kumwubaha mu muryango.

    Habyarimana yarushijeho kwizerwa mu butegetsi bwa Grégoire Kayibanda ari nako azamurwa mu ntera no mu myanya kugeza amuhiritse ku butegetsi muri Nyakanga 1973.

    Agathe Kanziga nawe yarushijeho kwigaragaza cyane muri Repubulika ya kabiri ubwo umugabo we yari amaze guhirika Kayibanda, umuryango we awinjiza mu nda y’ingoma bashinga ‘Akazu’ kaje kuba akarwa ko kwigwizaho ubutunzi bw’igihugu, kwikiza abashakaga kwitambika imigambi y’ubutegetsi no gutegura umugambi wa Jenoside.

    Raporo Muse yakozwe ku busabe bwa Guverinoma y’u Rwanda, igaragaza ko Habyarimana ari we wari ukuriye ‘Akazu’ kari kagizwe n’abo mu muryango we ndetse n’abandi bahezanguni b’Abahutu bo mu bice by’Amajyaruguru bafatwaga nk’inkoramutima z’ibukuru.

    Bamwe mu bantu bari bagize Akazu bakomeye harimo nka musaza wa Kanziga, Protais Zigiranyirazo wari uzwi nka Mr Z. Uyu ku myaka 35 yari Perefe wa Kibuye. Mu mwaka umwe yahise agirwa Perefe wa Ruhengeri, intara yari ifite byinshi isobanuye ku bucuruzi kuko ariho hanyuraga ibicuruzwa biva cyangwa bijya Uganda, za magendu z’amabuye y’agaciro, ubukerarugendo mu ngagi n’ibindi.

    Mr Z niwe wari igikomerezwa kurusha abandi ndetse anatinyitse mu Akazu. Uyu yaje gukora akandi gatsiko kagenzuraga hafi ubucuruzi bwose bwakoreraga mu gihugu kandi kabufitemo akaboko. Kari karimo kandi Col Elie Sagatwa wari mwene wabo wa Kanziga ndetse na Col Pierre-Célestin Rwagafilita, mubyara we.

    Muri Guverinoma ya Habyarimana mu 1973, Pierre-Célestin Rwagafilita yahise agirwa Minisitiri w’Urubyiruko. Nyuma yaje guhabwa kuyobora Gendarmerie.

    Agathe na bene wabo bakomeje gushakisha abizerwa bo kwinjiza mu Akazu, hinjizwamo abandi barimo Laurent Serubuga wavaga mu gace kamwe na Agatha ka Bushiru muri Komine Giciye waje kuba Umugaba Mukuru wungirije w’ingabo.

    Habyarimana n’umugore we mu misa

    Col Théoneste Bagosora na we wo mu Bushiru, yabaye icyegera cya hafi cy’Akazu. Niwe wahawe kuyobora ikigo cya gisirikare cya Kanombe nyuma y’urupfu rudasobanutse rwa Col Mayuya wakiyoboraga. Bivugwa ko Mayuya yishwe ku mabwiriza ya Agathe Kanziga Habyarimana kuko yashakaga kwivanga mu mikorere y’Akazu.

    Raporo Duclert ivuga ko “Akazu” cyangwa “Réseau Zéro” kari kagizwe n’abahezanguni b’Abahutu baturuka mu Majyaruguru barimo abasivile n’abasirikare bari hafi y’umuryango wa Perezida kandi batari bashyigikiye na mba ibitekerezo byo gusangira ubutegetsi mu buryo bwa demokarasi.”

    Ubwo urugamba rwo kubohora igihugu rwatangizwaga mu Ukwakira 1990, Akazu kagize uruhare mu gushinga agatsiko k’abicanyi bise ‘escadrons de la mort ‘ kari kagamije kwica abo badashaka barimo abanyapolitiki n’Abatutsi, kugira ngo barusheho kwanganisha Abahutu n’Abatutsi.

    Mu Akazu niho hacuriwe imigambi yo gushinga ibinyamakuru byashishikarizaga abahutu kwanga abatutsi birimo Radio rutwitsi RTLM n’ikinyamakuru Kangura.

    Gatanya no kwicisha umugabo we

    Kugeza ubu ntiharamenyekana abahanuye indege yari itwaye Habyarimana ariko Akazu na Agathe Kanziga bagiye batungwa agatoki kenshi, by’umwihariko kuko batari bashyigikiye ibiganiro by’amahoro bya Arusha.

    Kuri Kanziga we, kuba yari kwicisha umugabo we bari bamaranye imyaka 31 bifite indi mvano.

    Hari amakuru yagiye hanze mu 2007 ubwo Agathe yasabaga ubuhungiro mu Bufaransa yimwe kugeza n’ubu, aho umwe mu bayobozi b’u Bufaransa wari ukurikiranye iyo dosiye yavuze ko mu minsi yapfuyemo, Perezida Habyarimana yifuzaga gutandukana n’umugore we.

    Hari amakuru ko Habyarimana yapfuye yifuza gutandukana n’umugore we

    Ntabwo hasobanurwa impamvu Habyarimana yashakaga gatanya ariko birumvikana ko amakuru y’iyo gatanya yatanzwe n’umugore ubwo yashakaga ubuhungiro mu Bufaransa. Uwo muyobozi watangaje ayo makuru, yemeza ko kubera iyo mpamvu ya gatanya, Agathe na we yashoboraga kwivugana umugabo we.

    Muri Kamena 1994, Uwanyirigira Jeanne wari ufite imyaka 24 na Uwimbabazi Marie Claire wari ufite imyaka 22, abana ba Dr Emmanuel Akingeneye wari umuganga wihariye wa Habyarimana, batanze ubuhamya mu Bubiligi, bavuga inzira banyuzemo nyuma y’urupfu rw’umubyeyi wabo waguye mu ndege ya Habyarimana.

    Abo bakobwa bavuga ko ubwo amakuru y’ihanurwa ry’indege yamenyekanaga, bajyanywe mu rugo rwa Perezida bakahamara iminsi. Aho bahaboneye indi shusho ya Kanziga itandukanye n’iyo bari bazi ku mugiraneza washinze ikigo cy’impfubyi Sainte Agathe cyari giherereye i Masaka.

    Mu buhamya bwabo, bavuze ko bari kwa Habyarimana i Kanombe baje kumva amakuru y’uburyo ngo mbere y’umunsi umwe ngo Habyarimana ahanurwe mu ndege, Perezida Mobutu wayoboraga Zaïre yahamagaye Agathe amusaba kumenyesha umugabo we ngo ahindure urugendo kuko yari yamenye amakuru y’uko hari abashaka kumwicira mu ndege. Abo bana bavuga ko atabikoze kuko iyo aza kumuburira atari kujyayo.

    Raporo Duclert ivuga ko hari abantu bari bari hejuru mu butegetsi bashobora kuba baragize uruhare mu rupfu rwa Habyarimana. Hejuru ya byose hari Akazu kuko imigambi myinshi ariho yacurirwaga.

    Hari raporo y’ikigo gishinzwe iperereza ryo hanze mu Bufaransa, DGSE yo mu 1994 ivuga ko umwe mu basirikare bakuru ba FAR, yari yaravuze ko muri Mata 1994 hazaba akantu.

    Hari aho raporo igira iti “Tariki 1 Mata 1994, hari inyandiko yasinywe yemera ko ibikoresho birimo lisansi, intwaro nyinshi zivanwa mu kigo cya gisirikare cya Kanombe zijyanwa mu kigo cya gisirikare cya Kimihurura cyabarizwagamo abarindaga Perezida. Kompanyi ebyiri z’abasirikare barwanira mu kirere (zarimo abasirikare nka 300) nabo boherejwe ku Kimihurura bavuye Kanombe. Byakozwe mu bwiru bukomeye ngo batabonwa n’Ingabo za Loni zari mu butumwa bw’amahoro (MINUAR).”

    “Uwo musirikare yavuze ko uko kongerera imbaraga kwari kugamije korohereza aba GP mu Kigo cya Kanombe kugira gno bashyire mu bikorwa umugambi wabo tariki 6 Mata.”

    Umugabo amaze gupfa, ubutegetsi bwasigaye mu biganza bya Agathe

    Guhera tariki 6 Mata 1994, ubutegetsi bwasigaye mu biganza bya Kanziga n’abari mu Akazu. Nibo bari bashinzwe kugena abajya mu buyobozi, kwemeza abagomba kwicwa n’ibindi.

    Mu buhamya bw’abana ba Dr Akingeneye bageze mu rugo rwa Habyarimana mu ijoro ryo kuwa 6 Mata, bavuga ko basanze abo muri urwo rugo barubiye, bakubita agatoki ku kandi ko ‘Abatutsi’ bagomba kwishyura urupfu rw’ “Umubyeyi”.

    Bavuga ko bahageze bagasanga “Mu ruganiriro hari umugore wa Perezida, umukobwa we Jeanne n’umugore wa Ambasaderi Renzaho. Mu ruganiriro hari hari imirambo irindwi.”

    Mu mirambo yari iryamye aho, hari harimo uw’umubyeyi wabo Dr Akingeneye. Bafashwe n’ikiniga, baramwegera ngo bamuririre, Agathe Habyarimana arabihangiriza, ngo “umwanzi atavaho ababona.”

    Bati “Yongeyeho ko ahubwo natwe dukwiriye gufata imbunda nk’umuhungu we Jean Luc wari ufite imbunda ya R4. Ubwo twatangiraga gusenga, [Agathe] yatubwiye mu ijwi ryo hejuru ko dukwiriye ahubwo kujya gufasha interahamwe kwikiza umwanzi. Muri ako kanya ababikira bashiki ba Perezida bari bahageze na Musenyeri wa Kigali. Twumvise Umubikira Godelieve [mushiki wa Habyarimana] wari mu gikoni avuga ko Abatutsi bose bagomba gupfa.”

    Muri urwo rugo, Uwanyirigira na Uwimbabazi bavuga ko biyumviye Agathe Habyarimana abwira abasirikare ko ikintu cyose bashaka gukora, bagomba kubanza kumubaza. Yabivuze ubwo bamubwiraga ko bashaka kwemeza Marcel Gatsinzi nk’Umugaba Mukuru usimbura General Déogratias Nsabimana wari waguye mu ndege imwe na Habyarimana.

    Kanziga n’Akazu baza imbere cyane ku rutonde rw’abateguye bagashyira mu bikorwa Jenoside yakorewe Abatutsi

    Agathe Habyarimana n’ubu ucyemeza ko Jenoside yamenye ibyayo ageze mu Bufaransa, abana ba Dr Akingeneye bavuga ko “Tariki 7 Mata, twiboneye n’amaso yacu ko umuryango wa Perezida wabaga uri mu byishimo igihe cyose babwirwaga amakuru y’uko utavuga rumwe n’ubutegetsi yishwe.”

    Umusazi washatse gukomereza Jenoside mu Bufaransa

    Mu gihe ibihumbi by’Abatutsi bari bari kwicwa hirya no hino mu Rwanda, umuryango wa Habyarimana wabaye uwa mbere mu guhungishirizwa mu Bufaransa na mbere ya bamwe mu Baturage b’u Bufaransa bari bari mu Rwanda.

    Tariki 9 Mata ahagana saa saba z’amanywa nibwo u Bufaransa bwemeye guhungisha umuryango wa Habyarimana. Saa kumi z’umugoroba uwo munsi nibwo imodoka zitwaye Agathe Habyarimana n’umuryango we zirinzwe bikomeye zahagurutse aho bari batuye i Kanombe zerekeza ku kibuga cy’indege.

    Abantu 12 bo mu muryango wa Habyarimana binjiye mu ndege yagiyemo abandi Bafaransa 44, ihaguruka i Kigali saa kumi n’ebyiri n’iminota 15 yerekeza i Bangui.

    Tariki 13 Mata 1994, Uwari Minisitiri w’Ububanyi n’amahanga Alain Juppé yabwiye Perezida ati “Umuryango wa Habyarimana kuri ubu wageze muri Centrafrique. Perezida Patassé ntabashaka. Hari uburyo bubiri, kubohereza muri Zaïre cyangwa mu Bufaransa”. Perezida Mitterrand yahise asubiza ati “Niba bashaka kuza mu Bufaransa, tuzabakira neza cyane.”

    Tariki 16 Mata, mu nyandiko Minisitiri w’Ubutwererane Michel Roussin yoherereje Minisitiri w’Intebe yagize ati “Mu nama iherutse, Perezida yasabye ko uriya muryango wakwakirwa mu Bufaransa. Iby’ingenzi byateguwe ku buryo ku Cyumweru tariki 17 Mata bafata indege ku gicamunsi. Itike y’indege izishyurwa na Minisiteri y’Ubutwererane.”

    Roussin yavuze ko bemeye gucumbikira uwo muryango muri hoteli i Paris mu gihe kitarenze amezi atatu.

    Michel Roussin kandi yavuze ko icyo gikorwa kizatwara hafi ibihumbi 250 by’amafaranga yakoreshwaga mu Bufaransa (Amayero asaga ibihumbi 38). Icyakora yavuze ko ayo mafaranga Minisiteri ayoboye ndetse n’iy’Ububanyi n’Amahanga ntayo bafite, bityo ko bagomba kwitabaza DGSE isanzwe itanga ubutabazi mu bikorwa nk’ibyo mu gihe Minisitiri w’Intebe yabyemeza.

    Hari inyandiko yabonywe yanditswe na Jean-Marc Simon wari ushinzwe imirimo y’inama y’abaminisitiri avuga ko uwitwa Bazi yemeye kwishyura ayo mafaranga.

    Umuryango wa Habyarimana umaze kugezwa mu Bufaransa, icyo gihugu cyakoze ibishoboka byose ngo n’abandi bo mu muryango we bahungishwe. Agathe amaze kugera mu Bufaransa yakomeje gushyigikira Jenoside, ibintu Mitterrand yinubiye ubwo yahuraga n’abakozi b’Umuryango Médecins sans frontiers tariki 14 Kamena 1994, aho yavuze ko uwo mugore afite ‘amadayimoni”.

    Yagize ati “Twahaye icumbi Agathe Habyarimana, ariko ni umusazi ushaka gukomeza guhamagarira abantu gukora Jenoside kuri radio zo mu Bufaransa. Biragoye kumucubya.”

    Imyaka 27 ayimaze nta cyangombwa ariko abayeho mu mudendezo

    Akigera mu Bufaransa, mu butegetsi bw’icyo gihugu hari huzuyemo benshi mu bakoranye n’umugabo we. Bakomeje kumworohereza mu ngendo, agahabwa ibyangombwa bihimbano.

    Icyo gihe kandi ibya Jenoside yakorewe Abatutsi byari bikirimo igihu ku buryo uruhare rwe muri ayo mahano rutari rwakavuzwe cyane nk’uko biri ubu. Byamuhaye uburyo bwo gukomeza gutembera isi nta nkomyi.

    Ibiro Ntaramakuru Hirondelle byatangaje ko guhera mu 1994, Agathe Habyarimana yagiye yoroherezwa gutembera mu mahanga abikesha pasiporo y’abadipolomate yahawe na Gabon mu mazina atari aye ndetse n’indi yari yarahawe n’ubutegetsi bwa Zaire ikiyoborwa na Marshal Mobutu.

    Uruhare rwe muri Jenoside uko rwakomezaga kuvugwa, u Bufaransa bwafashe umwanzuro wo kumwima ibyangombwa by’ubuhunzi. Ni ukuvuga ko imyaka 27 ayimaze mu gihugu nta byangombwa.

    Mu 2004, Agathe yegereye ibiro bishinzwe kurinda impunzi mu Bufaransa OFPRA, nyuma agana Komisiyo yita ku mpunzi na Conseil d’État, ikigo kigira Guverinoma inama ku by’amategeko. Hose yahageze asaba ko yakwemerewa ubuhungiro barabumwima.

    Ubusanzwe abandi bafatiwe mu gihugu runaka nta byangombwa, feri ya mbere bahita bapakirwa bagasubizwa mu bihugu byabo.

    Igitangaje kuri Kanziga, ni uko yanashyiriweho impapuro zo kumuta muri yombi kubera uruhare akekwaho muri Jenoside yakorewe Abatutsi, nyamara u Bufaransa bwakomeje kumukingira ikibaba.

    Mu 2010 ubwo hari hashize ukwezi Perezida Nicolas Sarkozy asuye u Rwanda, Agathe yarafashwe hakurikijwe impapuro yari yarashyiriweho nyamara yaje kurekurwa nyuma.

    Uyu mugore wahoze avuga rikijyana muri Repubulika ya Kabiri, ashinjwa by’umwihariko uruhare mu bwicanyi bwibasiye Abatutsi mu 1992, gutoza Interahamwe, gutegura umugambi wa Jenoside n’ibindi.

    Mu 2017 yatunguranye avugira kuri VRT ko radiyo RTLM bamushinja gushinga ntayo azi.

    Yagize ati “Ntabwo nzi radio RTLM, ubundi se yakoraga iki? Uzi ko ntigeze nyumva? Umukozi wanjye rimwe niwe wigeze kumbwira ko hari radio ebyiri, RTLM na Muhabura ziri guterana amagambo. Sinigeze numva iyo radio, n’umugabo wanjye ntabwo yigeze ayumva, nta mwanya nari mbifitiye.”

    Kanziga yahakanye gutegura Jenoside nubwo ibimenyetso byinshi bigaragaza uruhare rwe mu kuyitegura no kuyigerageza.

    Icyo gihe yagize ati “Twamenye buri kimwe turi mu Bufaransa, ntacyo nakubwira ku bwicanyi. Ndakubwiza ukuri ko iyo umugabo wanjye aticwa, ubu bwicanyi ntibuba bwarabaye.”

    Ubu umupira uri mu maboko ya Perezida Macron nyuma yo kwemerera i Kigali igihugu cye cyagize uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi, no gushimangira ko nta wayigizemo uruhare ‘uzahabwa rugari mu Bufaransa’.

    Habyarimana n’umugore we mu birori ubwo bari bakiri ku butegetsi

    Kanziga ari kumwe na Papa Yohani Paul II ubwo yasuraga u Rwanda mu 1990

    Mu birori bitandukanye no mu nzinduko mpuzamahanga Habyarimana akenshi yabaga ari kumwe n’umugore we

    Agathe Habyarimana n’umuryango we bagihungira mu Bufaransa

    Raporo Muse igaragaza ko Agathe Habyarimana yakomeje gutanga amabwiriza ku bigomba gukorwa harimo no kwikiza abo adashaka nyuma y’urupfu rw’umugabo we

    Inkiko zo mu Bufaransa zagiye zitumiza Agathe Habyarimana kenshi nyamara nta na rimwe ziramuburanisha ku byaha bya Jenoside akekwaho