Author: webrwanda

  • Iburasirazuba: Hagiye gukorwa urutonde rw'abikorera bishwe muri Jenoside Yakorewe Abatutsi – #rwanda #RwOT

    Babitangaje mu mpera z'icyumweru gishize mu gikorwa cyo kwibuka abikorera bishwe muri Jenoside yakorewe abatutsi, cyabereye mu Karere ka Nyagatare ku rwibutso rwa Jenoside yakorewe abatutsi rw'aka Karere.

    Ni igikorwa cyabanjirijwe no kuremera inka 100 abarokotse Jenoside yakorewe abatutsi aho muri buri Murenge hatoranyijwemo umuntu umwe, hakaba naho bafashe babiri bagahabwainka ihaka.

    Umuyobozi w'abikorera mu Ntara y'Iburasirazuba, Nkurunziza Jean de Dieu, yavuze ko igikorwa cyo koroza abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi ari igikorwa batekereje nk'umwihariko w'abikorera nubwo ari inshingano za buri munyarwanda kwibuka no guha agaciro abishwe muri Jenoside yakorewe abatutsi mu 1994.

    Ati 'Nkatwe nk'urwego Leta yahaye agaciro ikarumenya kandi ikarufasha mu buryo buhoraho, abikorera bo mu Ntara y'Iburasirazuba twafashe uyu murongo wo kwibuka buri mwaka kandi tugakoresha ibyacu mu kuremera abatishoboye barokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu rwego rwo kubafasha kwiyubaka. Ni umuhango wacu ngarukamwaka.'

    Nkurunziza yavuze ko umwaka utaha wa 2025 bazaba baramaze gukora urutonde rw'abikorera bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu Ntara y'Iburasirazuba kugira ngo bajye babibuka bafite n'amazina yabo.

    Guverineri w'Intara y'Iburasirazuba, Pudence Rubingisa, yashimiye abikorera ku bwo kuremera abarokotse Jenoside Yakorewe Abatutsi anenga abikorera ba mbere ya Jenoside yakorewe abatutsi ku ruhare bagize mu kwica Abatutsi yaba mu kugura imihoro n'ibindi bikoresho byakoreshejwe birimo nk'abatangaga imodoka n'ibindi byinshi.

    Yakomeje agira ati 'Ni ikimenyetso gifite igisobanuro cyihariye kandi cyumvikana [kuremera abarokotse Jenoside] mbasaba ko hamwe nabo mufatanya umunsi ku munsi ngo dufatanye muri iyi minsi 100 tuzakomeze gukurikirana ko nabo twaremeye babayeho neza, ni cyo gihe badukeneye ngo tubahumurize.'

    Mu biganiro byatanzwe hagaragajwe ko mbere ya Jenoside yakorewe Abatutsi benshi mu bacuruzi baranzwe no gutanga imisanzu mu kugura imihoro yarimbuye abatutsi, gutanga imodoka no gushyigikira Interahamwe mu buryo bugaragara.

    Kuri ubu abikorera bavuga ko kubera ubuyobozi bwiza bubafasha mu kugira uruhare mu kubaka igihugu cyiza kitarimo ivangura kandi kirimo umutekano ari nabyo bituma bakora ibikorwa byiza.

    Umuyobozi wa PSF mu Ntara y'Iburasirazuba, Nkurunziza Jean de Dieu avuga ko umwaka utaha uzarangira hakozwe urutonde rw'abikorera bishwe muri Jenoside

    Guverineri Rubingisa yagaye abikorera ba mbere ya Jenoside bishoye mu kwica Abatutsi

    Abikorera bo mu Ntara y’Iburasirazuba bashyize indabo ku mva ziruhukiyemo imibiri y’Abatutsi bishwe muri Jenoside


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/iburasirazuba-hagiye-gukorwa-urutonde-rw-abikorera-bishwe-muri-jenoside

  • Yujuje imyaka ariko kubona indangamuntu byabaye ihurizo: Intimba y'umwana utazi inkomoko ye – #rwanda #RwOT

    Uyu muhungu ubarizwa mu Karere ka Nyarugenge, yatangarije IGIHE ko atazi ababyeyi be, icyakoze ngo yabwiwe inkuru yabo n'umubyeyi wari utuye mu Murenge wa Gatenga mu Karere ka Kicukiro wamureze mu gihe cy'imyaka irindwi.

    Yagize ati 'Hari umubyeyi wandeze nk'imyaka irindwi cyangwa umunani, akajya ambwira ukuntu byagenze, ambwira ukuntu Mama yambyaye, aranjugunya. Yanjugunyiye Papa mfite amezi umunani, na we anjugunyira uwo mubyeyi.'

    Ku myaka umunani, Musoni yatandukanye n'uyu mubyeyi waje kwimukira mu Ntara y'Amajyepfo kuko icyo gihe yamusobanuriye ko atamwimukana ngo ashobore gukomeza kumurerana n'abandi bana. Icyakoze uyu muhungu yavuze ko yamusigiye amafaranga y'u Rwanda 5000 kugira ngo ayifashishe mu kwirwanaho.

    Uyu muhungu yasobanuye ko yavuye mu Gatenga, ajya mu murenge wa Mageragere mu karere ka Nyarugenge, atangira gucuruza ifu y'igikoma ahereye ku bilo bitatu nk'umuzunguzayi. Inzu ntoya yabagamo yarayikodesherezaga ariko nyirayo yajyaga amwishyuza ukwezi kumwe muri abiri.

    Ati 'Byarangoye. Byageze aho, ndasaba pe! Nshakisha uko nabaho, ngakubitwa ngiye gusaba. Ikintu ntakoze, ntabwo nibye kandi sinabaye na mayibobo; ni cyo nshimira Imana. Iyo ntagira Imana, mba naranasaze.'

    Musoni yasobanuye ko yageze ubwo atangira ishuri, umuyobozi waryo akajya amuhesha ibiryo, ariko ngo byaje guhinduka mu 2020 ageze mu wa gatanu w'abanza, ubwo uyu muyobozi yagendaga, hajyaho undi utari witaye ku mibereho ye. Yavuze ko yafashe icyemezo cyo kurivamo.

    Muri ubu buzima bwose, Musoni yavuze ko kuva ku myaka umunani y'amavuko nta muryango n'umwe wagize ubushake bwo kumwakira, ngo ube wamwibaruzaho. Yasobanuye ko ari yo mpamvu yagowe no kubona indangamuntu kuko ntiyanditswe mu irangamimerere.

    Ati 'Ndi nk'inkoko ivutse aka kanya, ndi nk'umwana wo mu gihuru. Nagiye mu murenge wa Gatenga kuko ni ho uwo mubyeyi twabanaga yabaga, bati 'Ntabwo bishoboka'. Ntaho nari gukura ifishi cyangwa igipande. Keretse mbonye ungirira impuhwe, akambera nk'umubyeyi.”

    Mu Ugushyingo 2023, umunyeshuri w'Umunyarwandakazi wiga mu Bwongereza yageze mu Murenge wa Mageragere muri gahunda y'ubushakashatsi, ahura na Musoni asabiriza. Yamusobanuriye ubuzima bwose yanyuzemo, amusigira amafaranga arimo ayo kugura telefone.

    Mu ntangiriro za 2024, yasubiye kureba Musoni i Mageragere, asanga atakibasha kwishyura ubukode bw'inzu yabagamo kuko ifu yacuruzaga yibwe. Ni bwo yafashe icyemezo cyo kumujyana aho acumbitse mu Murenge wa Muhima.

    Uyu munyeshuri uri kwiga amasomo y'ikirenga yasubije Musoni ku ishuri, mu gihe amushakishiriza umuryango wakwemera kumwibaruzaho kuko we ateganya gusubira mu Bwongereza. Ubu uyu muhungu ari kwiga mu mwaka wa gatanu w'amashuri abanza muri Sainte Famille.

    Yatangaje ko ubwo yari amaze kwakira Musoni, yagiye kumushakira ibyangombwa mu murenge wa Mageragere na Kimironko, ariko ko yasubijwe ko bitashoboka bitewe n'uko uyu muhungu atanditse mu irangamimerere.

    Yagize ati 'Bati 'Ese uwo mwana, Mama we abonetse byagenda bite? Uzi gute ko adafite ababyeyi?' Mbese uyu munsi indangamuntu kuyibona bimeze nk'aho byagoranye. Aho nagiye ni Mageragere na Kimironko. Bati 'Ntabwo bishoboka. Genda ushake se, azamuzane'. Se rero sinzi aho aba, nta se ndumva avuga ngo 'Uyu ni umwana wanjye'. Nta nyina ndumva.'

    Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Umurenge wa Mageragere, Hategekimana Silas, yatangaje ko hari uburyo guverinoma y'u Rwanda yagennye bwo gufasha abana batazi inkomoko yabo, asezeranya IGIHE ko mu gihe Musoni yasubira kuri ibi biro, yafashwa.

    Gitifu Hategekimana yagize ati 'Hari amabwiriza MINALOC yashyizeho, hari komite ibikurikirana, igakora raporo ku bantu nk'abo , igashyikirizwa NIDA. Nta kibazo tuzamufasha kandi n'iyo yajya ku murenge wa Muhima bamufasha.'

    Ikigo cy'igihugu gishinzwe imikurire no kurengera umwana, NCDA, cyijeje ko kigiye gusuzuma imiterere y'ikibazo cya Musoni, amakuru cyazabona kikazayashingiraho kimufasha kwandikwa mu irangamimerere.

    Iyi ni yo nzu Musoni yabagamo i Mageragere

    Musoni yakomeje amasomo ariko atewe impungenge no kuba atanditswe mu irangamimerere


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/yujuje-imyaka-ariko-kubona-indangamuntu-byabaye-ihurizo-intimba-y-umwana-utazi

  • RBC yatangije uburyo bushya bwo kurwanya imibu itera malaria – #rwanda #RwOT

    Ni mu mahugurwa ari guhabwa abantu 25 batoranyijwe muri buri Murenge cyane iyiganjemo malaria.

    Mu bari guhugurwa harimo abari mu nzego z'ubuyobozi, abakuriye amakoperative y'ubuhinzi, abajyanama b'ubuzima, abavuga rikumvikana n'abandi.

    Umukozi wa RBC ushinzwe ubwirinzi mu ishami rishinzwe kurwanya malaria, Habanabakize Epaphrodite, yavuze ko ubu buryo bari gukoresha bugamije gufata ubumenyi bari bafite bakabuha umuturage akaba ariwe ubumenya akanabasha kubukoresha.

    Ati ' Turi guhugura abahagarariye abandi mu byiciro bitandukanye kugira ngo bagire ubumenyi ku bijyanye n'umubu. Umubu wororoka gute? umubu bawusanga hehe? Wororokera hehe? Twawirinda gute.'

    'Ibikorwa byinshi dukora ubusanzwe ni ibirinda umubu mu gihe wadusanze mu nzu umaze gukura, ubu rero turagira ngo turebe niba twaha ubumenyi abaturage bakawumenya cya gihe uba utaragera igihe cyo kuguruka, bakamenya aho uri nuko bawirinda.'

    Habanabakize yavuze ko imibare y'abagenda barwara malaria igenda igabanuka ariko ko bari kongeramo udushya tutari dusanzwe kugira ngo abaturage bagire ubumenyi bwinshi mu kuyirinda bijye binagabanya imibare kurushaho.

    Bamwe mu batangiye guhugurwa bo mu Karere ka Nyamagabe, bavuze ko bishimiye ubumenyi bari guhabwa kandi ko biteguye kubusangiza abandi kugira ngo bahashye iyi ndwara.

    Ntawuhigimana Augustin usanzwe ari Pasiteri mu Itorero Angilikani ry'u Rwanda Diyoseze ya Kigeme, yavuze ko kugeza ubu yamaze kumenya uko umubu wororoka uhereye ku magi, ukaba umunyorogoto ugakomeza kugeza ubaye umugi utera malaria.

    Ati ' Ubu rero batweretse uko twayirwanyiriza hasi itari yakura, batweretse uko umubu utera amagi hafi 200, rero iyo uyahakishije ukayakuraho uba urwanyije ya imibu 200 hakiri kare ku buryo ubu twanatangiye kubishyira mu bikorwa mu ngo zacu.'

    Nyirambonabucya Immaculé uhagarariye abagore mu Murenge wa Gasaka mu Karere ka Nyamagabe, we yavuze ko aya mahugurwa yamufashije kumenya ahantu hatandukanye imibu ikunze kororokera mu rugo, harimo mu macupa usanga yandagaye mu rugo, ibizenga by'amazi n'ahandi henshi hakunze kureka amazi.

    Umuyobozi w'Akarere ka Nyamagabe wungirije ushinzwe imibereho myiza y'abaturage, Uwamariya Agnes, yavuze ko guhugura ibi byiciro ari ukugira ngo abaturage basobanukirwe uko barwanya imibu.

    Akarere ka Nyamabagabe ni kamwe mu tuza ku isonga mu kugira malaria nyinshi. Imibare yo mu 2023 igaragaza ko abaturage 111/ 1000 barwaye malaria mu gihe ku rwego rw'igihugu ari abantu 47/1000.

    Aka karere gafite imirenge itandatu ikunze kwiganzamo malaria ari nayo ituma iyi ndwara ihaboneka cyane.

    Abari guhugurwa bari kujya mu ngo bakerekwa amacupa n'ahantu hareka amazi ukuntu imibu ihaterera amagi menshi bigatuma ihororokera

    Abari guhugurirwa mu Karere ka Nyamagabe bavuze ko biteguye kwigisha abandi baturage

    Abari guhugurwa barerekwa itandukaniro ry'imibu

    Umukozi muri RBC, ushinzwe ubwirinzi mu ishami rishinzwe kurwanya malaria, Habanabakize Epaphrodite, yavuze bifuza ko malaria ihashywa burundu


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rbc-yatangije-uburyo-bushya-bwo-kurwanya-imibu-itera-malaria

  • Iburasirazuba: Barinubira ubujura bukabije bu… – #rwanda #RwOT

    Abaturage batuye mu bice bitandukanye by’Intara y’Iburasirazuba, bavuga ko bugarijwe n’ubujura burimo ubw’amatungo ndetse n’ubuciye icyuho. Abaturage baganiriye na InyaRwanda.com bavuga ubujura bw’amatungo bumaze gufata intera abandi bakagaragaza hari abajura batobora inzu bagacucura abaturage.

    Abatuye mu Murenge wa Musheri mu karere ka Nyagatare, bavuga ko hari bugarijwe n’abajura bacukura inzu zikorerwamo ubucuruzi buciriritse, bakiba ibicuruzwa byabo ariko hari n’abavuga ko hari n’abatobora inzu zituwemo n’abaturage bakabiba.

    Abatuye mu Murenge wa Musheri basanga mu Murenge wabo hakenewe inzego z’umutekano kugira ngo zihashye abajura babiba.

    Mu Murenge wa Rwimbogo mu karere ka Gatsibo, abahatuye bavuga ko hari ubujura bw’amatungo bukabije ariko banibwa mu nzu zabo. Abatuye uwo Murenge bavuga ko hari insoresore ziba abaturage no ku manywa y’ihangu.

    Umwe mu baturage yagize ati: “Mu mudugudu wacu hari abajura benshi ku buryo no ku manywa biba, ubu ntushobora kujya guhinga ujyanye n’umugore, umwe ajya mu murima undi agasigara arinze urugo.”

    Mu Murenge wa Ruramira, Nyamirama na Mukarange mu karere ka Kayonza, babwiye InyaRwanda.com ko hari ubujura bukabije. Abatuye utugari twa Nkamba muri Ruramira na Kayonza mu Murenge wa Mukarange, bavuga ko hakenewe kongerwa imbaraga mu guhashya abajura babangamira iterambere ryabo.

    Abaturage bo mu Murenge wa Nyamirama mu kagari ka Musumba bavuga ko ubujura bw’amatungo bwatumye bahitamo kongera kurarana nayo.

    Abaturage batuye mu mirenge ya Kigabiro na Rubona mu karere ka Rwamagana babwiye InyaRwanda.com ko hari ubujura bukabije bw’amatungo.

    Abo baturage bavuga hari abafite ibyokezo byotsa inyama bakorana n’abajura. Abaturage bavuga ko hari ahantu hazwi ko amatungo yibwa akajyanwa bakayagura ku giciro gito.

    Abaturage bavuga ko ahitwa ku gasi ka Mwulire, ahitwa Sibagire ndetse na Karenge hari abantu bazwiho gucuruza amatungo yibwa, banavuga ko hari ubucuruzi bw’amatungo magufi bacuruza ayo bagura n’abajura bayiba bakayagurisha.

    Abaturage bo mu Murenge wa Karenge bavuga ko hari umugabo ufite icyokezo ukorana n’abajura biba akayajyana kuyagurisha i Kabuga mu mujyi wa Kigali.

    Mu kwezi gushize Umuvugizi wa Polisi mu Ntara y’Iburasirazuba, SP Twizeyimana Hamdun yabwiye Radiyo Ishingiro ko ubujura bw’amatungo bukomeje kwiyongera muri iyo Ntara.

    Sp Twizeyimana Hamdun yagaragaje ko mu mezi atatu ya 2024 mu Ntara y’Iburasirazuba hafashwe abajura 57 bakekwaho kwiba amatungo. Inka 16 nizo zibwe, hibwa ihene 106, ingurube 10, inkoko 103, inkwavu 23 n’intama 3.

    Mu kiganiro Intara y’Iburasirazuba yagiranye n’itangazamakuru kuwa Kane tariki ya 4 Mata 2024, Umuyobozi w’Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha “RIB” mu Ntara y’Iburasirazuba, Hubert Rutaro, yavuze ko abagura ibyibwe bari mu batiza umurindi abajura.

    Rutaro yavuze ko icyaha cy’ubujura gikunze kuza ku isonga mu byaha bitatu bikunze kugaragara mu Ntara y’Iburasirazuba. Yagize ati: “Ubujura ni icya gikunze kuza ku mwanya wa mbere cyangwa uwa kabiri kuko bikunda guhinduka. Ubwo bujura buba burimo ubukomeye n’ubworoheje.”

    Guverineri w’Intara y’Iburasirazuba, Pudence Rubingisa, ubwo yagarukaga ku mutekano yavuze ko umutekano mu Ntara wifashe neza ndetse n’abari ibibazo bizaganirwaho.

    Mu ntara y’Iburasirazuba kandi hari uduce tubamo utubari ariko tukanavugwaho kuba indiri y’abajura bajujubya abaturage twahawe amazina ya Mongoriya (Mongolia). 

    Utwo duce harimo ahazwi nka Mongoliya mu mujyi wa Rwamagana, hakaba Mongoliya ya mbere n’iya Kabiri ziherereye mu Murenge wa Kabarondo mu karere ka Kayonza.

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/142245/iburasirazuba-barinubira-ubujura-bukabije-bubugarije-142245.html

  • Kwizera Jojea wari usanzwe ukinira ikipe ya Rhode Island FC yo muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, yemeye gukinira ikipe y’igihugu Amavubi – YEGOB #rwanda #RwOT

    Kwizera Jojea ukina hagati mu kibuga mu ikipe ya Rhode Island FC mu cyiciro kabiri muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, biravugwa ko yamaze kwemera gukinira u Rwanda.

    Uyu musore w'imyaka 25 yavukiye muri RD Congo, kuri se w'umunyarwanda ndetse na Nyina ukomoka muri Congo, yakiniye amakipe nka CF Montréal na Ogden City zo muri Amerika.

    Mu gihe umutoza w'ikipe y'igihugu Amavubi yabona ko uyu musore yaba ashoboye, yamuhamagara muri iyi kipe y'igihugu Amavubi.

    U Rwanda rwashyizeho gahunda yo gushaka abakinnyi bashya baza gutanga umusanzu mu Mavubi hakaba harimo kurebwaho cyane abafite inkomoko mu Rwanda.

    Source : https://yegob.rw/kwizera-jojea-wari-usanzwe-ukinira-ikipe-ya-rhode-island-fc-yo-muri-leta-zunze-ubumwe-za-amerika-yemeye-gukinira-ikipe-yigihugu-amavubi/

  • Ubuhanuzi bwa Axel Rugangura bubaye ibinyoma – YEGOB #rwanda #RwOT

    Kuri uyu wa 2 tariki ya 23 Mata, nibwo ikipe ya Rayon Sport yakinaga umukino wo kwishyura na Bugesera mu gikombe cy'amahoro, umukino wabereye mu karere ka Bugesera.

    Umukino wambere wari warangiye Bugesera itsinde Rayon Sport igitego kimwe ku busa.

    Uyu munsi mu rubuga rw'imikino, umunyamakuru Rugangura Axel yari yavuze ibisa nk'ubuhanuzi gusa nawe yabwiwe, yari yavuze ko afite amakuru yizewe ko ikipe ya Rayon Sport igomba kuza gutsinda ibitego 2:1 bikaba byatuma ibona itike ikomeza.

    Aya magambo ya Rugangura yatumye benshi batekereza ko Rayon Sport yaba yaguze umukino.

    Ibi uyu munyamakuru yavuze, ntibyasohoye kuko umukino waje kurangira bugesera itsinze 1:0, ibyo bituma Bugesera isezerera Rayon Sport ku giteranyo k'ibitego 2:0

    Source : https://yegob.rw/ubuhanuzi-bwa-axel-rugangura-bubaye-ibinyoma/

  • Inzozi za Gasogi United ya KNC birangira Police FC izishyizeho iherezo – YEGOB #rwanda #RwOT

    Ikipe ya Gasogi United y'umukire Kakooza Nkuliza Charles wamamaye nka KNC, yasezerewe na Police FC mu gikombe cy'Amahoro.

    Mu mukino wo kwishyura, ikipe ya Police FC yatsinze Gasogi United igitego 1-0, birangira biyambaje penaliti kuko umukino ubanza Gasogi yari yatsinze police FC igitego 1-0. Police FC yakomeje kuri penaliti 4-3 za Gasogi United.

    Bivuze ko Police FC yahise isanga Bugesera FC ku mukino wa nyuma w'igikombe cy'Amahoro yo yakuyemo Rayon Sports ku giteranyo cy'ibitego 2-0.

    Source : https://yegob.rw/inzozi-za-gasogi-united-ya-knc-birangira-police-fc-izishyizeho-iherezo/

  • Amb Fatou Harerimana yasezewe na Perezida Samia Suluhu mbere yo kwerekeza muri Pakistan – #rwanda #RwOT

    Amb Harerimana yasezeye kuri Perezida wa Tanzania, Samia Suluhu Hassan kuri uyu wa 23 Mata 2024.

    Perezida Suluhu yashimiye Amb Harerimana akazi gakomeye yakoze katumye ibihugu byombi bikomeza kubana neza.

    Yagaragaje ko yizeye ko na ambasaderi mushya [Gen Nyamvumba Patrick] azakomeza gukora neza, agateza imbere umubano uhamye usanzwe uranga ibihugu by'abaturanyi babana kivandimwe.

    Inama y'Abaminisitiri yateranye tariki 27 Gashyantare 2024 iyobowe na Perezida Paul Kagame, ni yo yagennye Gen Patrick Nyamvumba nka ambasaderi w'u Rwanda muri Tanzania usimbura Fatou Harerimana wari muri uwo mwanya.

    Yari yatanze impapuro zimwemerera guhagararira u Rwanda muri iki gihugu tariki 25 Nzeri 2023, asimbuye Gen Maj Charles Karamba.

    Amb Fatou Harerimana na we yahise ahabwa kuba ambasaderi w'u Rwanda muri Repubulika ya Kiyisilamu ya Pakistan.

    Mbere yo gusezera kuri Perezida Suluhu, Amb Harerimana yabanje guhura n'abahagarariye ibihugu bya Afurika muri Tanzania abasezeraho anabashimira uko bamufashije kwishyira akizana mu gihe gito.

    Tariki 20 Mata 2024, abahagarariye ibihugu byabo muri Tanzania n'Abanyarwanda batuye n'abakorera muri icyo gihugu bamukoreye ibirori byo kumusezeraho.

    Amb Harerimana afite uburambe bw'imyaka irenga 20 mu Nteko Ishinga Amategeko, Yabaye Umusenateri ndetse yanabaye Komiseri muri Komisiyo y'Igihugu y'Amatora.

    Perezida Suluhu yashimiye Amb Fatou Harerimana ku kazi gakomeye yakoze katumye umubano w’ibihugu byombi umeza kuba mwiza

    Amb Fatou Harerimana asezera kuri Perezida Samia Suluhu Hassan

    Avuye muri Tanzania ahita yerekeza muri Pakistan


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/amb-fatou-harerimana-yasoje-inshingano-muri-tanzania-abererekera-gen-nyamvumba

  • Impamvu insengero zahindutse aho kwicira muri Jenoside mu mboni za Padiri Nsengiyumva (Video) – #rwanda #RwOT

    Ubwo Jenoside yakorerwaga abatutsi yatangiraga mu 1994, benshi bari bazi ko bashobora guhungira mu nsengero na Kiliziya ntibicwe na cyane byari byarigeze kubaho.

    Byabaye itandukaniro n'ibyo abahungiyeyo bari biteze kuko aho kubona ubuhungiro bahiciwe bigizwemo uruhare n'abayobozi b'amadini n'amatorero.

    Kuri ubu hirya no hino mu gihugu hari kiliziya zahindutse inzibutso kubera ko zabereyemo ubwicanyi, aho Abatutsi bari bahungiyeyo bahiciwe aho kubona ubuhungiro.

    Umuyobozi w'Ikigo cy'Ubushakashatsi n'ubwiyunge bwuzuye bwa muntu cya Kiliziya Gatolika muri Arikiyediyoseze ya Kigali, Padiri Nsengiyumva Emmanuel, yagaragaje ko impamvu abari abakirisitu n'abayobozi b'amadini bijanditse muri Jenoside ari uko bananiwe kurwanya urwango rwigishwaga.

    Yagize ati 'Urwango rwigishijwe abanyarwanda muri rusange n'abajyaga mu nsengero barimo, urwo rwango rwigishijwe n'abanyapolitiki bari bafite ububasha ariko no mu banyamadini harimo abatarabashije kuzamura ijwi rirwanya kandi rivuguruza ibyo bya Leta.'

    Yakomeje ati 'Habuze mu by'ukuri ibyo twakita igika cy'ubuhanuzi. Mu ivanjiri ibyo bivuze kunyomoza ibitari byo, ugatangaza ukuri. Iyo ugiye kureba usanga amacakubiri yarigishijwe n'abayobozi n'abakirisitu barimo. Uwagombaga kuba umurimo wa za Kiliziya, ni ukwitandukanya ni ibyo, ntitubyemera ariko iryo jwi ryarabuze.'

    Yagaragaje ko byabaye bibi ubwo Jenoside yatangiraga n'abayobozi b'amadini bakifatanya n'abayikoraga kandi bari bakwiye kubayobora mu nzira y'urukundo.

    Ati 'Bigiye kuba bibi cyane, bamwe mu bayobozi ba kiliziya batera intero abanyapolitiki bateye y'ivangura. Iyo urebye neza usanga urwango rwarigishijwe igihe kinini cyane n'abanyamadini batabashije kumenya ubutumwa bwabo bwo kuba abahanuzi.'

    Yagaragaje ko mu bayobozi b'abamadini n'amatorero bari bafite urubuga bashobora kuvugiramo kandi bakumvwa n'abatari bake bakigisha urukundo n'ubuvandimwe ariko ntibabikoze.

    Yavuze ko byanaturutse ku kuba abazaniye abanyarwanda ivanjili bari bifitemo umugera w'urwango n'amacakubiri.

    Ati 'Abatuzaniye ivanjili nabo bari bifitemo umugera w'urwango n'amacakubiri. Mbatanye mbategeke niyo yari intero y'ubukoloni. Bayiraze abo bigishije barimo n'abanyamadini. Ntibigeze batubwira ko inkingi mwikorezi y'ivanjili ari rwo rukundo, rudatanya, rukuraho amacakubiri bituma abakirisitu baragumye muri twa dutsinda twabo tw'ivangura.'

    Yashimangiye ko ivanjili yigishijwe nk'igamije gushyigikira ibyo abantu bari bifitemo byo kuryamira abandi, ari nayo mpamvu uretse kuba abayobozi b'amadini baragize uruhare muri Jenoside ariko n'abayikoraga benshi bari abakirisitu bayikorera bagenzi babo.

    Ati 'Ntabwo ivanjili yaje isa n'aho isukura, kandi nibyo bagombaga kuduha ahubwo yaje ishyigikira ibyo bo batekerezaga. Twisanze rero mu Rwanda kuba uwo kwa kanaka, ubarizwa muri buriya bwoko ari byo bifite ingufu kurenza uko dusangira amaraso n'umubiri wa Kristo.'

    Yashimangiye ko hatabayeho gushungura ibyo bahawe mu gusakaza ivanjili byatumye ntacyo imara ku bantu benshi, kuko abayihawe bayimize buhumyi bakemera kuyoborwa butama.

    Yashimangiye ko byari kuba byiza nk'iyo haza kuboneka nibura abashumba b'amadini nka 50% bishwe bari gukiza abantu kuko byari kuba n'ishema ku madini ko nibura barwanyije akarengane, bitangira bagenzi babo.

    Amadini akwiriye guhindura umuvuno

    Padiri Nsengiyumva Emmanuel yagaragaje ko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi amadini n'amatorero yicujije atangira kubanisha Abanyarwanda mu rugendo rw'isanamitima.

    Ati 'Iyo icyaha cyaje Gahini yica Abel kandi ari abana b'umubyeyi umwe. Kiliziya yababajwe no kubona abana bayo umwe ahindutse Gahini undi akaba Abeli, abo bose rero kiliziya ifite inshingano yo kongera kubunga. Hari abateshutse ku nshingano uhereye ku bayoborwaga kugera ku bayoboraga.'

    Yagaragaje kuba uyu munsi hari kiliziya zahindutse inzibutso, bishimangira ubugome Jenoside yakorewe Abatutsi yakoranywe byatumye abantu badatinya kwicira mu nzu y'Imana.

    Ati 'Ni umurage navuga ngo w'ukwemera no kwirundurira muri nyagasani abanyarwanda bari bafite, n'icyizere bari bafitiye ingoro y'Imana. Bishimangira n'ubukana Jenoside yakoranywe ku buryo abayikoze batatinye Altar, batigeze batinya Imana.'

    Yagaragaje ko kiliziya yahindutse ibagiro bitari ngombwa, ibintu byatumye hari bamwe batakaje ukwemera kubera ibyo babonye byakorewe mu kiliziya cyangwa mu nsengero muri Jenoside yakorewe Abatutsi.

    Padiri Nsengiyumva yasobanuye ko urugendo kiliziya n'andi madini biri gukora ari urwo kongera kubanisha abanyarwanda nyuma y'ayo mahano kandi bitanga icyizere.

    Yavuze ko bizasaba ko abanyarwanda bategwa amatwi n'abashumba bakamenya ibikomere byabo byose kugira ngo habashe gutangwa icyomoro gikwiye.

    Yagaragaje ko Jenoside yakorewe Abatutsi yakorewemo ibintu bidasanzwe aho bamwe bishe abo bishakiye, imiryango bavukamo, abana babo, abavandimwe n'inshuti bityo ko bisaba imbaraga zidasanzwe mu kubafasha kongera kunga ubumwe.

    Padiri Nsengiyumva Emmanuel yemeza ko Jenoside yahinyuje amadini n’amatorero kuko abashumba bateshutse ku nshingano


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/impamvu-insengero-zahindutse-aho-kwicira-muri-jenoside-mu-mboni-za-padiri

  • Umutangabuhamya yashinje Bomboko uruhare mu rupfu rwa bashiki be bishwe bamaze gusambanywa – #rwanda #RwOT

    Uyu mutangabuhamya yagaragaje ko nyuma y'uko indege yari itwaye Perezida Habyarimana ihanuwe, abategetsi batangiye kureba nabi Abatutsi bababwira ko ak'inyenzi kashobotse.

    Icyo gihe ngo uwari konseye Haragirimana Michel yavuze ko igihe cy'abatutsi kirangiye.

    Yavuze ko ku wa 14 Mata 1994, byahise bimera nabi kuko Visi Perezida w'Interahamwe Georges Rutaganda, ari kumwe na Nkunduwimye Emmanuel, ari bwo batanze imbunda bavuga ko nta mututsi bashaka kongera kumva akiriho.

    Ati 'Babwira abahawe imbunda ko icyo bazakenera bazagihabwa. Ntibyarangiriye aho, kuko bakomeje kugenda babasura babazanira itabi n'imbunda. Umuryango wanjye ntibyaworoheye, umwe baramwishe.'

    Icyo gihe ngo yiyumviye Nkunduwimye alias Bomboko abwira Interahamwe ko adashaka kuzongera kubona umututsi ukiriho.

    Yakomeje avuga ko ubwicanyi bwakomeje, abo bishe babajugunye mu myobo kuko yari yaracukuwe mbere munsi y'igaraji rya Rutaganda Georges (AMGAR).

    Yavuze ko bashiki be bahuye n'ibibazo bikomeye muri icyo gihe ngo kuko muri AMGAR bahabasambanyirije ku gahato n'Interahamwe ku mabwiriza ya Rutaganda Georges na Bomboko ndetse baranabica.

    Abo bakobwa umwe yari afite imyaka 21 undi afite 18 kandi ngo iyo Interahamwe zavaga muri ibyo bikorwa zagendaga zibyigamba.

    Yavuze ko ubwo batangaga izo mbunda yabonye Bomboko na Rutaganda bari bambaye amashati ya gisirikare.

    Umutangabuhamya yavuze ko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu byobo byari muri AMGAR hakuwe imibiri y'abishwe muri Jenoside barimo abashyinguwe mu Rwibutso rwa Jenoside rwa Cyahafi n'abashyinguwe ku Gisozi.

    Iburanisha ry'uru rubanza rikomeje humvwa abatangabuhamya batandukanye. Biteganyijwe ko ruzapfundikirwa ku wa 7 Kamena 2024.

    Nkunduwimye yashinjwe gutanga amabwiriza yatumye Interahamwe zisambanya Abatutsi mbere yo kubica


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/umutangabuhamya-yashinje-bomboko-uruhare-mu-rupfu-rwa-bashiki-be-bishwe-bamaze