Category: Uncategorized

  • Rusizi: Abacuruza isambaza namafi bakanguriw… – #rwanda #RwOT

    Mu gukomeza gukangurira abaturage kwimakaza ubuziranenge, Ikigo cy'Igihugu Gitsura Ubuziranenge (RSB) gifatanyije na Minisiteri y'Ubuhinzi n'Ubworozi (MINAGRI) ndetse n'Ikigo cy'Igihugu gishinzwe guteza imbere imikurire y'umwana (NCDA), batangije ubukangurambaga bugamije kumenyekanisha aya mabwiriza no kureba uko ashyirwa mu bikorwa.

    Ubukangurambaga bwatangirijwe i Rusizi

    Kuri uyu wa Mbere, tariki 24 Werurwe 2025, ubu bukangurambaga bwatangirijwe mu Karere ka Rusizi mu Ntara y'Iburengerazuba, aho abakora ubucuruzi bw'isambaza, amafi n'ibiyakomokaho, basabwe gushyira imbere ubuziranenge kugira ngo umusaruro ugere ku muturage wujuje ibisabwa.

    Umuyobozi wa Koperative Projet Pêche, ifite ubushobozi bwo kwakira no kumisha toni imwe y'isambaza ku munsi, yagaragaje ko ibyo bakora byagize uruhare mu guhindura imibereho y'abatuye aka karere. 

    Yagize ati: 'Nk'iyi fu y'isambaza ifasha abafite imirire mibi, abana barazamuka. Isambaza zari zisanzwe zumira iminsi itatu, ubu zumira amasaha ane cyangwa atanu.'

    Gusa, yavuze ko ikibazo cy'ibiciro bikiri hejuru kigira ingaruka mbi ku baturage, kandi ko hakenewe igisubizo kirambye cy'igenamigambi ku biciro by'umusaruro w'amafi n'isambaza.

    Ibibazo by'ubuziranenge mu bucuruzi bw'isambaza

    Nubwo ubuyobozi busaba abacuruzi gukomeza gushyira imbere ubuziranenge, hari abagaragaza ko bigoye kubera imiterere y'aho bakorera n'ibikoresho bitajyana n’igihe.

    Uzayisenga Agnes, umwe mu bacuruzi b'isambaza, yagize ati: 'Nta buziranenge buhari da! Urabona ni mu bihuru, nta bantu bakihaza, benshi basigaye bakorera n'i Nyamasheke aho gukorera hano. N'utuyunguruzo twatonze umugesi.'

    Yasobanuye ko isoko ry'isambaza muri Rusizi ryatangiye gucumbagira, kandi n'izo bacuruza zitujuje ubuziranenge kubera aho zicururizwa n'ibikoresho bishaje.

    Uruhare rw'ubuziranenge mu guteza imbere uburobyi


    Umuyobozi w'Ishami rishinzwe gushyiraho amabwiriza muri RSB, Gatera Emmanuel, yavuze ko ubu bukangurambaga bwibanda ku guteza imbere urwego rw'uburobyi bw'amafi no kongera intungamubiri mu biribwa.

    Ati: 'Icyatumye dushyira imbaraga aha ni uko amafi n'ibiyakomokaho bifite uruhare runini mu kongera intungamubiri, by'umwihariko mu kuvugurura imirire.'

    Yakomeje avuga ko hakenewe kongera ubukangurambaga kugira ngo abaturarwanda bamenye akamaro k'amabwiriza y'ubuziranenge mu kongera agaciro k'umusaruro ukomoka ku mafi.

    Imirire mibi muri Rusizi

    Hashingiwe ku bushakashatsi bwakozwe mu 2020, Akarere ka Rusizi ni kamwe mu turere tugifite ikibazo cy'imirire mibi, by'umwihariko igwingira ry'abana. Aka karere kandi ni kamwe mu turere 13 dufashwa na Banki y'Isi binyuze mu mushinga wa SPRP.

    Nathan Kabanguka, ukora muri NCDA, yasobanuye impamvu aka karere kagifite iki kibazo nubwo gafite amafi n'isambaza.

    Ati: 'Igihari gikomeye cyane, ni ubukangurambaga no gushishikariza abantu kurya indyo yuzuye cyane cyane aha turi, kuko tubonye ko ari aborozi. Ikigaragara neza ni uko mu gihugu muri rusange, abantu barya ibikomoka ku matungo, bikiri hasi. 

    Biranashoboka ko ariyo mpamvu aka karere kari mu turere dufite ikibazo gifite imirire mibi.'

    Ubu bukangurambaga buzakomereza mu tundi turere

    Biteganyijwe ko ubu bukangurambaga buzakomereza no mu yandi turere twa Gicumbi, Musanze, Rubavu, Karongi, Nyamasheke na Rusizi, aho hazasurwa inganda, amasoko, ndetse n'ibikorwa by'ubuhinzi n'ubworozi bw'amafi.

    Iki gikorwa kigamije gufasha abaguzi kubona ibiribwa byujuje ubuziranenge, kongerera agaciro umusaruro w'amafi no gufasha mu kurwanya imirire mibi mu bice bitandukanye by'igihugu.

    Source : https://inyarwanda.com/inkuru/153865/rusizi-abacuruza-isambaza-namafi-bakanguriwe-kwimakaza-ubuziranenge-barwanya-imirire-mibi–153865.html

  • Igitero Cy'Iterabwoba muri Kenya: Abapolisi 6 Bishwe, Intwaro Ziribwa n'Abarwanyi ba al-Shabab #rwanda #RwOT

    Igitero Cy'Iterabwoba muri Kenya: Abapolisi 6 Bishwe, Intwaro Ziribwa n'Abarwanyi ba al-Shabab

    Garissa, Kenya — Abantu bitwaje intwaro baturutse muri Somalia bagabye igitero ku kigo cya polisi giherereye hafi y'umupaka wa Kenya na Somalia, bishe abapolisi batandatu bo mu ngabo zungirije, banatwara intwaro, nk'uko polisi ya Kenya yabitangaje kuri iki cyumweru.

    Nk'uko umuvugizi wa polisi ya Kenya, Michael Muchiri, yabitangaje, abandi bapolisi bane bakomerekeye bikomeye muri iki gitero cyagabwe mu karere ka Garissa n'umutwe wa al-Shabab, ufite imikoranire na al-Qaida. Yongeyeho ko inzego z'umutekano zamaze koherezwa mu gace kugira ngo zikaze umutekano.

    Uburyo Igitero Cyagenze

    Nk'uko amakuru abitangaza, aba barwanyi bateye ikigo cya polisi bagasanga abapolisi bari mu kazi ka buri munsi. Barabarashe, bamwe babakomeretsa bikomeye, banabatema, hanyuma barasahura, batwara intwaro. Nubwo polisi itatangaje umubare nyawo w'abarwanyi bishwe muri icyo gitero, yavuze ko hari abo mu barwanyi baguye muri urwo rugamba.

    Aka gace kari hafi y'umupaka wa Kenya na Somalia, gakunze kugabwaho ibitero n'uyu mutwe w'iterabwoba, bitewe n'imipaka ifunguye yorohereza abo barwanyi kwinjira no gusohoka nta nkomyi.

    Imyanzuro yafashwe nyuma y'igitero

    Ubuyobozi bwa Kenya bwahise bwohereza ingabo zishinzwe umutekano kugira ngo zikaze umutekano mu gace kose, ndetse hashyizweho ingamba zo kurinda abaturage n'ibikorwa remezo bikunze kuba intego y'ibitero by'iterabwoba.

    Ishami ry'ubutasi rya Leta Zunze Ubumwe za Amerika ryahise ritanga impuruza isaba Abanyamerika kudasura aka gace, kubera ibyago byo kugabwaho ibitero cyangwa gushimutwa.

    Ibitero Biheruka ku Mupaka wa Kenya na Somalia

    Iki si cyo gitero cya mbere cyibasiye Kenya mu minsi ya vuba. Mu cyumweru gishize, umupolisi wa Kenya wari kuri poste y'umupaka mu karere ka Mandera yarishwe, nyuma y'aho abantu bitwaje intwaro bakekwaho kuba abakozi b'ubutasi ba Somalia bamurashe.

    Abategetsi ba Kenya batangaje ko iki gitero cyari igikorwa cyo kwihorera, nyuma y'aho inzego z'umutekano za Kenya zari zimaze guta muri yombi abaturage ba Somalia bakekwagaho gutegura igitero ku mushinga w'ibikorwa remezo uri gukorwa muri ako gace.

    Ingaruka z'Ibikorwa bya al-Shabab muri Kenya na Somalia

    Guverinoma ya Somalia kuva mu mwaka wa 2022 yongereye ibikorwa by'umutekano bigamije guhashya abarwanyi ba al-Shabab, uyu mutwe ugifite ibirindiro mu bice bimwe na bimwe by'icyaro cya Somalia.

    Ku rundi ruhande, Umuryango w'Ubumwe bwa Afurika (AU) wifashishije ingabo ziturutse mu bihugu bitandukanye, wakomeje gufasha Somalia mu rugamba rwo guhashya uyu mutwe w'iterabwoba. Nubwo hari intambwe imaze guterwa, al-Shabab igikomeje kugaba ibitero, cyane cyane muri Kenya, aho bigaragara ko ishaka gutera ubwoba inzego z'umutekano no gukoma mu nkokora iterambere ry'akarere.

    Kenya ikomeje gushimangira ko itazemera ko ibitero by'iterabwoba bikomeza guca intege ubusugire bwayo. Inzego z'umutekano ziragenda zongerwa mu bice byegereye umupaka wa Somalia, ndetse na guverinoma y'uwo muturanyi wa Kenya ikomeje ibikorwa byo guhangana n'uyu mutwe wa al-Shabab.

    Ku baturage bo muri aka gace, aya ni amakuru abangamiye umutekano wabo, aho bibaza niba ingabo zishinzwe umutekano zizabasha kubarinda ibitero nk'ibi, bikunze kwibasira abapolisi ndetse n'abasivile muri aka gace gafatwa nk'aka mbere mu kuba intandaro y'ubushyamirane hagati ya Kenya na Somalia.

    Source : https://kasukumedia.com/igitero-cyiterabwoba-muri-kenya-abapolisi-6-bishwe-intwaro-ziribwa-nabarwanyi-ba-al-shabab/

  • Umwiyahuzi Yarashe Umusirikare wa Israel, Atwara Intwaro, Yica Umushoferi W'umunyacyubahiro #rwanda #RwOT

    Yokne'am, Israel — Umugabo ukekwaho ibikorwa by'iterabwoba yarashwe n'inzego z'umutekano za Israel ku wa mbere mu gitondo nyuma yo gutera icyuma umusirikare wa Israel, akamwambura imbunda ye, hanyuma akayikoresha arasa imodoka zari zirimo kunyura hafi aho, aho yahise yica umugabo w'imyaka 85 y'amavuko.

    Uyu mwiyahuzi w'imyaka 25, witwa Karem Jabarin, yakoze igikorwa cy'ubugizi bwa nabi atangiriye ku kigo cy'ahitwa Tishbi Junction kuri Route 66, hafi y'umujyi wa Yokne'am, mu gace ka Lower Galilee. Nk'uko ubuyobozi bwa Israel bwabitangaje, yabanje kugonga aho bategera imodoka, akubita icyuma umusirikare w'imyaka 20 wari uhari, nyuma y'aho amwambura imbunda atangira kurasa imodoka zigenda.

    Jabarin yarashe ku modoka zari mu muhanda, ahitana Moshe Horan, umusaza w'imyaka 85 wari utwaye imodoka ari kumwe n'umuhungu we w'imyaka 51. Amashusho yagaragaye ku mbuga nkoranyambaga agaragaza uyu mugizi wa nabi ahunga mu muhanda afite imbunda, arasa imodoka, kugeza ubwo yaguye hasi nyuma yo kuraswa n'inzego z'umutekano.

    Abapolisi bo mu mutwe w'inkeragutabara bari mu rugendo bajya mu myitozo babonye uyu mwiyahuzi, bahita bamanuka mu modoka yabo maze bamurasa, nk'uko raporo z'ubuyobozi zibivuga.

    Ibihano byihuse byafashwe n'inzego z'umutekano

    Horan ndetse na Jabarin bapfiriye aho byabereye, nk'uko inzego z'umutekano za Israel zabitangaje. Uyu musirikare wakomeretse bikomeye, akaba asanzwe ari umushoferi w'amakamyo manini mu mutwe w'ingabo zirwanira mu bikoresho bikomeye (Armored Corps), yajyanywe kwa muganga muri Rambam Medical Center i Haifa, aho avurirwa uburwayi bukomeye.

    Ubuhamya bw'ababonye ibyabaye

    Gideon Shalom, umwe mu bari aho icyabaye, yavuze ko yari ari hafi y'icyapa cya Tishbi Junction ubwo Jabarin yagongaga inyubako yaho, akeka ko ari impanuka isanzwe.

    'Nahise ngenda ngana imodoka ye, ntekereza ko agize impanuka isanzwe, ariko nahise mbona akuyemo icyuma kinini cy'ibirometero 12 ndahunga,' Shalom yabwiye Kan, televiziyo y'igihugu cya Israel.

    Yongeyeho ko nyuma yo gutera icyuma umusirikare, yumvise amasasu abiri yarashwe mu cyerekezo cye. 'Ibyabaye byari nk'inzozi mbi,' yabisobanuye.

    Moshe Horan, wishwe n'uyu mwiyahuzi, yari umuturage uzwi cyane mu gace ka Jezreel Valley, aho yari umuhinzi w'indimu n'imbuto. Times of Israel yatangaje ko kibutizi (kibbutz) ye yamwibutse nk'umugabo w'umuryango, witangiye abana be, n'icyitegererezo cy'umuturage wagize uruhare runini mu iterambere ry'aho yavukiye.

    Yasize umugore we Betty, abana bane ndetse n'abuzukuru icumi.

    Source : https://kasukumedia.com/umwiyahuzi-yarashe-umusirikare-wa-israel-atwara-intwaro-arica-umushoferi-wumunyacyubahiro/

  • Miliyari 140 Frw zizakoreshwa mu kuvugurura amasangano yo ku Gishushu, Chez Lando na Sonatube – #rwanda #RwOT

    Amasangano azubakwa mu buryo bugezweho ni Gishushu, Chez Lando na Sonatube.

    Hanatangijwe kandi umushinga wo kubaka imihanda migari mu mushinga w'iterambere uhuriweho n'u Rwanda n'u Burundi wiswe BRIDEP.

    Ni imishinga izatwara miliyoni 360$ ni ukuvuga arenga miliyari 519 Frw. Uwo kuvugurura amasangano wonyine uzatwara miliyoni 100$ (arenga miliyari 140Frw).

    Ni amafaranga y'inguzanyo yatanzwe na Banki Nyafurika Itsura Amajyambere (AfDB) na Guverinoma y'u Buyapani izishyurwa mu myaka 25.

    Umushinga wo guteza imbere ubwikorezi muri Kigali, Kigali Urban Transport Improvement Project (KUTI), witezweho kunoza uburyo bw'ubwikorezi muri Kigali.

    Ku isangano ry'imihanda rya Chez Lando hazubakwa umuhanda wo munsi y'ubutaka ku buryo imodoka zizajya ziva ku Gishushu zijya ku Kibuga Mpuzamahanga cy'Indege cya Kigali i Kanombe zizajya zinyura munsi y'umuhanda usanzwe uzaba ukoreshwa n'izindi modoka.

    Ni mu gihe imodoka zizaba zituruka mu gahanda k'amabuye zisa n'izerekeza kuri Stade Amahoro zizajya zinyura hejuru, bikaba bizafasha mu kurinda umuvundo w'ibinyabiziga byabisikaniraga mu isangano ry'umuhanda bituruka mu byerekezo bitandukanye.

    Ku isangano rya Gishushu, biteganyijwe ko naho hazubakwa ikiraro kinyura hejuru y'umuhanda [flyover bridge] kiva ahari Simba Supermarket, kizajya gikoreshwa n'imodoka zisanzwe kugira ngo bisi zitwara abantu zijye zica mu wo munsi usanzwe.

    Iki kiraro kigomba kuba byibuze gifite uburebure bwa metero 500.

    Ku isangano rya Sonatubes hazubakwa umuhanda wo munsi y'ubutaka [tunnel], uzaturuka ku nyubako ikoreramo Minisiteri y'Ubuzima ukarangirira ahahoze hakorera Kaminuza y'Ubukerarugendo, Ikoranabuhanga n'Ubukungu [UTB]. Uyu muhanda nawo ugomba kuba ufite uburebure bwa metero 620.

    Ku wa 04 Ukuboza 2024, Banki Nyafurika Itsura Amajyambere, BAD, ni bwo yemereye Guverinoma y'u Rwanda inguzanyo ya miliyoni 100 z'Amadolari ya Amerika [miliyari 138,8 Frw] yo kuyifasha guteza imbere urwego rwo gutwara abantu n'ibintu mu buryo bwa rusange mu Mujyi wa Kigali.

    RTDA igaragaza ko igihe cyo gushyira mu bikorwa uyu mushinga cyari giteganyijwe kumara imyaka itanu uhereye igihe inguzanyo yemerewe.

    Umuyobozi Ushinzwe ishyirwa mu bikorwa ry'imishinga muri RTDA, Gihoza Mivugo François, yagaragaje ko uwo mushinga uzafasha mu koroshya urujya n'uruza muri Kigali.

    Ati 'Mu by'ukuri ayo masangano agira umuvundo cyane cyane mu masaha ya nimugoroba, mu gitondo na saa Sita rimwe na rimwe. Mu by'ukuri ni ikibazo ntabwo umuntu agomba kumara isaha ari mu muhanda ategereje ko umuvundo ugabanuka. Ugomba guhaguruka ukajya mu kazi, ugakora, ugataha utarinze gusiragira mu muhanda. Ni muri urwo rwego iyo mishanga izafasha mu gukemura icyo kibazo.'

    Ku ruhande rwa BRIDEP, Gihozo Mivugo yavuze ko hazubakwa imihanda igamije koroshya ubuhahirane n'uduce dutandukanye tw'u Rwanda ireshya na kilometero 215 nubwo hari n'indi mishinga izubakwa.

    Ati 'Ni umuhanda kuva Ngororero-Musanze-Cyanika, undi ni uzahuza Bugarama na Bweyeye, undi wa Gatatu ni Ngororero-Rutsiro ubundi ubu warangiritse cyane ku buryo ubuhahirane bugorona cyane, undi ni umuhanda wo muri Musanze.'

    Yavuze ko uretse iyo mihanda hazakorwa n'indi mishinga irimo no kubaka icyambu cya Kirambo mu Karere ka Nyamasheke.

    Yagaragaje ko kandi hazashyirwaho uburyo bwo kugenzura neza inzira zikoreshwa n'amato mu kiyaga cya Kivu mu rwego rwo kwirinda impanuka za hato na hato.

    Yemeje ko muri uwo mushinga kandi hazakorwa inyigo ku mishinga ishobora gukorwa mu kubungabunga amazi y'imigezi itandukanye yo mu Rwanda ngo ishobore kubyazwa umusaruro.

    Umunyamabanga Uhoraho muri Minisiteri y'Ibikorwaremezo, Abimana Fidele, yagaragaje ko BRIDEP izafasha mu guhuza u Rwanda n'ibindi bihugu nk'u Burundu, RDC na Uganda.

    Ati 'Uradufasha ahantu tutari dufite imihanda ya kaburimbo. Nk'umuhanda wa Cyanika-Musanze-Ngororero. Cyanika-Musanze ni umuhanda washaje, uzavugururwa noneho hakorwe n'igice kimanuka Nyakinama, Nyamutera muri Vunga umanuke ugere Ngororero. Ni umuhanda ukenewe cyane uzahuza Akarere ka Ngororero, Nyabihu, Musanze na Burera. Hari n'umuhanda Bugarama-Bweyeye uzahuza imipaka ibiri yegereye u Burundi ariko hari n'indi itandukanye izakorerwa inyigo.'

    Umuyobozi wa AfDB mu Rwanda, Aissa Touré, yashimye ko iyo mishinga izafasha mu koroshya urujya n'uruza ndetse no kunoza ubuhahirane mu Karere.

    Ati 'Iyi mishinga ntabwo izanoza gusa ubwikorezi ahubwo izanagira uruhare ku iterambere ry'ubukungu no guhanga imirimo. Dufite icyizere ko binyuze mu bufatanye hagati ya Guverinoma y'u Rwanda, AfDB n'abafatanyabikorwa bacu iyi mishinga izagira umusaruro mwiza ku Karere.'

    Urebye ku gishushanyo mbonera cy'imihanda izubakwa i Kigali, bigaragara ko bimwe mu biteganyijwe muri uyu mishinga mugari harimo kwagura amasangano y'imihanda ya Chez Lando, ku Gishushu na Sonatubes imihanda igahabwa ibisate byinshi birimo ibishobora guharirwa bisi, abanyonzi, iy'abagenzi n'inzira zikoreshwa n'abafite ubumuga.

    Amasangano y’imihanda y’ahazwi nka Chez Lando ni uku hazaba hubatse

    Sonatubes hazaba hubatswe imihanda yo munsi

    Aya masangano azubakwa mu buryo bugezweho

    Aya masangano azagira uruhare mu koroshya urujya n’uruza binyuze mu kugabanya umuvundo

    Zimwe mu modoka zerekeza i Remera no ku Kibuga cy’Indege zizajya zinyura mu muhanda wo munsi y’ubutaka

    Isangano ry’imihanda yo ku Gishushu naryo rizubakwa mu buryo bwihariye


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/miliyari-140-frw-zizakoreshwa-mu-kuvugurura-amasangano-yo-ku-gishushu-chez

  • Kaminuza ya Kigali yungutse buruse zifasha abanyeshuri bayo kwiga muri Canada – #rwanda #RwOT

    Izi buruse zizwi nka 'BCDI 2030' zizahabwa abanyeshuri batandatu b'indashyikirwa ariko bakazajya kwiga mu byiciro.

    Ni buruse zatanzwe na Concordia University of Edmonton yo muri Canada, zikazahabwa abanyeshuri batandatu bitwaye neza kurusha abandi muri UoK mu myaka itanu kugeza mu 2023.

    BCDI 2030 ni porogaramu igamije guha abanyeshuri b'indashyikirwa ubumenyi buhanitse bukenewe kugira ngo bakemure ibibazo bigezweho by'umutekano mu by'ikoranabuhanga no kugira uruhare mu kuzamura urwo rwego mu Rwanda.

    Iyi gahunda izaha abanyeshuri bo mu Rwanda uburezi ku rwego mpuzamahanga, kunguka ubumenyi bugezweho mu bijyanye n'umutekano w'ikoranabuhanga no gutanga amahirwe yo gukora ubushakashatsi mpuzamahanga.

    Buruse ya BCDI 2030 izatangwa mu matsinda atatu, aho icya mbere kizatangira amasomo ku wa 01 Nzeri 2025 kugeza ku wa 30 Mata 2027.

    Icyiciro cya kabiri biteganyijwe ko kizatangira ku wa 01 Nzeri 2026 kugeza ku wa 30 Mata 2028, mu gihe icya gatatu kizatangira ku wa 01 Nzeri 2027 kirangire 30 Mata 2029.

    Mu rwego rwo guteza imbere ihame ry'uburinganire no guteza imbere abari n'abategarugori mu burezi, iyo gahunda iteganya ko nibura bane kuri batandatu batoranijwe bagomba kuba ari ab'igitsina gore

    Umuyobozi Wungirije Ushinzwe Imiyoborere n'Abakozi muri Kaminuza ya Kigali, Prof Ogechi Adeola, yagize ati 'Iyi buruse ntabwo ishimangira gusa ubushobozi bw'amasomo n'ubushakashatsi bitangirwa muri kaminuza yacu ahubwo inatanga amahirwe yo guhindura abanyeshuri n'abarimu bacu bagahabwa ubushobozi bwoujya mu bikorwa bigezweho mu guteza imbere ubumenyi mu bijyanye n'ikoranabuhanga n'Imibare.'

    Uyu muyobozi yasabye abafatanyabikorwa bayo mu kubiyungaho mu rugendo rwo kwimakaza uburezi bufite ireme ndetse busubiza ibibazo abaturage bafite byose bikajyana na gahunda y'u Rwanda yo kwimakaza ubukungu bushingiye ku bumenyi.

    Umuyobozi w'Ishuri ry'Imibare n'Ikoranabuhanga muri UoK, wagize uruhare runini mu kubona izi buruse, Dr. Wilson Musoni, yagaragaje ko izi buruse babonye ari amahirwe azahindurira ubuzima abazazihabwa, bikaba igihamya y'uburezi bufite ireme butangwa n'iyi kaminuza, ashimira na Guverinoma y'u Rwanda idahwema kubaba hafi.

    Abanyeshuri bo muri Kaminuza ya Kigali bagiye guhabwa buruse zo kwiga muri Canada

    Kaminuza ya Kigali ikomeje guteza imbere ubufatanye mpuzamahanga mu kwimakaza uburezi bufite ireme

    Umuyobozi w'Ishuri ry'Imibare n'Ikoranabuhanga muri UoK, wagize uruhare runini mu kubona izi buruse, Dr. Wilson Musoni, yasabye abanyeshuri kubyaza umusaruro amahirwe kaminuza bigamo ibaha


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/kaminuza-ya-kigali-yungutse-buruse-zifasha-abanyeshuri-bayo-kwiga-muri-canada

  • Indege y'Igisirikare cy'u Bubiligi yagiye muri RDC bucya ikomereza i Bujumbura; ihatse iki? – #rwanda #RwOT

    Feri ya mbere yayifatiye i Kinshasa uwo munsi Saa 16:45, nyuma y'amasaha arindwi n'iminota 27 mu nzira. Yavuye aho ku munsi ukurikiyeho, ikora urugendo rw'isaha imwe n'iminota 36 igwa mu gace ka Kindu mu Ntara ya Maniema.

    Ntiyaharaye ahubwo ku masaha ya nyuma ya Saa Sita yasubiye i Kinshasa ihamara iminsi ibiri, bukeye ku wa 20 Werurwe yongera ifata urugendo rusubira i Bruxelles.

    Ku munsi wakurikiyeho, yongeye kugaruka muri Afurika ikora urugendo rw'amasaha icyenda n'iminota 30, igwa mu Mujyi wa Bujumbura i Burundi, aho yamaze umunsi umwe ikaza kuhava ku wa 21 Werurwe Saa 9:07 z'igitondo isubira i Bruxelles.

    Nta muntu n'umwe uzi icyo iyo ndege ya gisirikare, ubusanzwe igendamo abantu 16, yari igiye gukora mu gace ka Kindu, Kinshasa n'i Bujumbura. Ku rundi ruhande, hari amakuru avuga ko u Bubiligi bushobora kuba bwarohereje abasirikare muri RDC.

    Bivugwa ko abo basirikare bashobora kuba bari mu gace ka Kindu, aho binjiye bafite ibikoresho birimo drones n'ibifaru. Ntibizwi neza niba abo basirikare baragiye ku rugamba, gusa hashize igihe u Bubiligi buri inyuma ya RDC mu rugamba ihanganyemo n'umutwe wa M23.

    Hari n'amakuru avuga ko abasirikare b'u Bubiligi bazaba bafite inshingano zo gutoza abasirikare bo muri Batayo ya 31 ishinzwe gutabara aho rukomeye mu Ngabo za RDC.

    Umuryango w'Ubumwe bw'U Burayi (EU) uherutse guha RDC inkunga ya miliyoni 20 z'Amayero, yo kwifashisha mu 'kubaka no kuvugurura ibikorwaremezo' by'iyi Brigade ya 31 ikorera mu gace ka Kindu.

    Mu gihe u Bubiligi bwaba bwohereje Ingabo muri RDC, ntabwo byaba bitangaje cyane ko iki gihugu kimaze igihe gisabira ibihano u Rwanda na M23, gishinja guhungabanya umutekano mu Burasirazuba bwa Congo.

    U Bubiligi bwakoze ubu bukangurambaga, bwirengagije ubufatanye ingabo za RDC zifitanye n'umutwe w'iterabwoba wa FDLR washinzwe n'abagize uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 ndetse n'imitwe ya Wazalendo bihuje ingengabitekerezo.

    Kohereza abasirikare mu ntambara yo mu Burasirazuba bwa RDC byaba bisobanuye ko u Bubiligi bwinjiye mu bufatanye bweruye na FDLR na Wazalendo; imitwe ifite amateka y'igihe kinini yo kubangamira ikiremwamuntu.

    Ni icyemezo cyaba kibangamira imyanzuro yafashwe n'abakuru b'ibihugu byo muri Afurika, isaba impande zishyamiranye mu Burasirazuba bwa RDC kujya mu biganiro by'amahoro nk'inzira yonyine iganisha ku mahoro n'umutekano birambye.

    Indege y'Igisirikare cy'u Bubiligi yo mu bwoko bwa Dassault Falcon 7X iherutse gukora ingendo zitavuzweho rumwe, aho yagiye i Kinshasa na Bujumbura mu minsi ishize


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/indege-y-igisirikare-cy-u-bubiligi-yagiye-muri-rdc-bucya-ikomereza-i-bujumbura

  • Impamvu udakwiye gucikwa na AEO; gahunda y'ubworoherezwe mu bucuruzi mpuzamahanga – #rwanda #RwOT

    Magingo aya, ibigo by'ubucuruzi bikomeje kungukira ku mwihariko bihabwa muri za gasutamo, nyuma yo gushyirwa muri AEO.

    Kwitwa gutyo ariko ntibipfa kubaho. Bisaba ko bene ibi bigo bikora mu ruhererekane rw'ubucuruzi mpuzamahanga biba byaragaraje ku rwego rwo hejuru, kandi mu buryo buhozaho, kubahiriza amategeko yo muri Gasutamo n'imisoro y'imbere mu gihugu.

    Bityo, ibyo bigo bikoroherezwa muri serivisi, ibicuruzwa bigasohoka muri gasutamo mu buryo bwihuse.
    Ikigo cy'Imisoro n'Amahoro (RRA) giheruka gusohora itangazo gishishikariza abifuza kwinjira muri AEO, kohereza ubusabe bwabo bitarenze tariki 28 Werurwe 2025.

    Komiseri wa za Gasutamo, Mwumvaneza Felicien, yagize ati 'Gahunda ya AEO ihesha abatumiza n'abohereza ibintu mu mahanga, abunganira abasora muri za gasutamo, abafite ububiko bw'ibicuruzwa, abakora ubwikorezi, n'abanyenganda bayirimo ubworoherezwe muri Gasutamo.'

    Zimwe mu mpamvu AEO ari ingenzi

    Kuba muri AEO bivuze ko gasutamo itagenzura ibintu byinshi ku muzigo wawe, ugereranyije n'abatayirimo. Ni amahirwe ahabwa umuntu wagaragaje mu buryo budashidikanywaho ko akwiye kwizerwa n'ubuyobozi bwa Gasutamo.

    Imikorere nk'iyo ni ngenzi cyane iyo urebye uburyo ubucuruzi burimo gukura cyane, urebeye ku ngano y'ibicuruzwa bijya ku masoko, ku buryo hakenewe kuziba ibyuho byatuma bene ubu bucuruzi budakorwa mu mutekano usesuye.

    AEO yaje nk'uburyo butuma wa mucuruzi wubahiriza amategeko yoroherezwa kunyuza ibicuruzwa bye muri gasutamo, bitandukanye na wa wundi ukenera kugenzurwa ku bintu byinshi.

    Ku bayirimo, imaze gutanga umusaruro ufatika kuko yagabanyije ikiguzi basabwaga mu bwikorezi, no kumenyekanisha imizigo yabo muri gasutamo.

    Izo nyungu ariko zigenda zitandukana bitewe na serivisi ikigo kibarizwamo.

    Mu rwego rw'akarere, ubusabe bwohererezwa ubuyobozi bwa gasutamo mu gihugu umucuruzi akoreramo, mu nzira zateganyijwe.

    Ubuyobozi bwa gasutamo bukorana n'ibindi bihugu mu kureba uko umucuruzi yubahiriza amategeko mu karere, mbere yo kwemeza bwa busabe.

    Iyo bwemejwe, umucuruzi asabwa gushyira umukono ku masezerano n'ibiro by'imisoro, hanyuma ubunyamabanga bwa EAC bukohereza icyemezo cy'uko umucuruzi yakiriwe muri AEO.

    Ni ibiki bindi bisabwa

    Usaba agomba kuba ari ikigo gifite ubuzima gatozi, afite ubushobozi bwo gutanga amakuru no kugenzura ubucuruzi bwe, kuba atarigeze anyuranya n'amategeko cyangwa amabwiriza ayo ari yo yose ya za gasutamo cyangwa y'imisoro y'imbere mu gihugu, mu gihugu cyo mu Karere.

    Agomba kandi kuba abika neza ibitabo by'icungamutungo rye, kandi agaragaza ko afite ubushobozi buhagije mu rwego rw'imari kugira ngo agere ku nshingano ze, bijyanye n'ubucuruzi akora.

    Agomba no kuba adafitiye imyenda Ikigo cy'Imisoro n'Amahoro (RRA). Mu gihe ayifite, agomba kugaragaza gahunda yo kwishyura yasinyanye n'Ubuyobozi bw'Ikigo cy'Imisoro n'Amahoro.

    Uwifuza kwinjira muri AEO yuzuza ubusabe n'ifishi iboneka ku rubuga rwa RRA ndetse akabanza kwikorera igenzura.

    Biteganywa ko Ikigo cy'Imisoro n'Amahoro kigenzura ubu busabe, kigatanga igisubizo mu gihe cy'iminsi 90.

    Ku batumiza ibicuruzwa mu mahanga, ababyohereza n'abanyenganda, imenyekanisha ryo muri gasutamo ririhuta. Ntabwo ibicuruzwa bigenzurwa kimwe ku kindi, nubwo igenzura rishobora kubaho gusa mu kumaraho ishidikanya, bibaye ngombwa.

    Binyuze muri bwa bworoherezwe, kuba muri AEO bizamura inyungu ku masosiyete, kuko abasha kugerwaho n'ibikoresho nkenerwa mu nganda mu buryo bwihuse.

    Ibyo byose bishingira ku cyizere umucuruzi aba yarubatse ku rwego rwa EAC, mu gutanga amakuru y'ukuri muri gasutamo no kubahiriza amategeko.

    Kugira ngo bigende neza, abacuruzi bari muri iyi gahunda bagenerwa aho baherwa serivisi muri za gasutamo. Ku rundi ruhande, bakurirwaho amabwiriza abasaba gukoresha sisiteme ikurikirana imizigo mu nzira, izwi nka Electronic Cargo Tracking System.

    Iyo hari umusoro basabwa gusubizwa, naho ubusabe bwabo burihutishwa. Abakora ubwikorezi bw'ibicuruzwa bo bahabwa ibyangombwa mu buryo bwihuse ndetse ntibakoresha ya sisiteme ya gasutamo ikurikirana imizigo mu nzira.

    Ni mu gihe abunganira abohereza n'abatumiza ibicuruzwa mu mahanga, bo bahabwa icyemezo byo gukora imirimo yabo ku buryo budasubirwaho, bakagirwa nyambere mu gusohora ibicuruzwa muri gasutamo.

    Ku bafite ububiko bw'ibicuruzwa bugenzurwa na za gasutamo, bo babona uburenganzira bwo kwigenzura ndetse bagahabwa ibyemezo byo gukora bidasubirwaho.

    Muri rusange, iyi gahunda itanga inyungu ku bacuruzi kuko ituma bahabwa serivisi mu buryo bworoshye bitewe n'uburyo bubahiriza amategeko, koroherwa no kugerwaho n'ibicuruzwa bakeneye, bigakorwa hadasabwe igenzura rikomeye, ndetse bakaba banakwihitamo aho igenzurwa ribera mu gihe bibaye ngombwa.

    Ibyo byose ariko bigashingira ku kuba wa mucuruzi yubahiriza neza amategeko.

    Kugeza ubu u Rwanda rufite abacuruzi 95 bafite amasezerano muri gahunda ya AEO mu gihugu, bemewe ku rwego rw'akarere.

    Uko wakwinjira muri AEO

    RRA iheruka kumenyesha abacuruzi bashaka kwiyandikisha muri AEO, kuko amahirwe ubu afunguye.
    Ababyifuza basabwa kuzuza ibisabwa bikurikira birimo Ifishi yujuje neza iboneka ku rubuga rw'Ikigo cy'Imisoro n'Amahoro, Icyemezo cy'Ubudakemwa mu misoro cy'umwaka wa 2025 (Quitus Fiscal 2025).

    Abujuje ibisabwa bohereza ubusabe kuri: [email protected]


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/impamvu-udakwiye-gucikwa-na-aeo-gahunda-y-ubworoherezwe-mu-bucuruzi

  • Minisitiri Nduhungirehe yashimangiye ko u Bubiligi bugifite umutima winangiye ku Rwanda – #rwanda #RwOT

    Yabigarutseho ku Cyumweru tariki ya 24 Werurwe 2025, ubwo yari mu Kiganiro Inkuru mu Makuru cya RBA cyagarukaga ku ishusho y'ububanyi n'amahanga na dipolomasi by'u Rwanda muri ibi bihe.

    Minisitiri Amb. Olivier Nduhungirehe yagaragaje ko u Rwanda rwafashe icyemezo cyo gucana umubano n'u Bubiligi kuko bwari bukomeje umugambi wabwo wo gushaka gukomanyiriza u Rwanda ku ruhando mpuzamahanga ngo rufatirwe ibihano, burushinja kugira uruhare mu kibazo cy'umutekano muke mu Burasirazuba bwa RDC.

    Yavuze ko u Bubiligi bwirukanse isi yose busabira u Rwanda ibihano ndetse rukanagera no muri Banki y'Isi.

    Ati 'U Bubiligi ni bwo bufite amateka muri aka Karere kandi atari meza. Bwazengurutse isi yose, mu Muryango w'Ubumwe bw'u Burayi, Banki y'Isi, Umuryango w'Abibumbye rusabira u Rwanda ibihano. Ahantu bari bari hose basabiraga u Rwanda ibihano bashaka ko ibindi bihugu byose bifatanya mu kurufatira ibihano. Bwashakaga ko isi yose iteranira ku Rwanda mu kurufatira ibihano.'

    Yagaragaje ko bitewe n'uruhare n'amateka u Bubiligi bufite muri aka karere, usanga bufite ishami rishinzwe gukurikirana ibibazo byo mu Karere bigatuma ari bwo butanga amakuru yako ku bindi bihugu, nabyo bikabufata nk'ubufite inararibonye.

    Yavuze ko mu gusabira u Rwanda ibihano mu bindi bihugu, u Bubiligi bwifashishije ikibazo cy'intambara y'u Burusiya na Ukraine hagamijwe kumvisha ibindi bihugu impamvu bigomba kurufatira ibihano.

    Ati 'Buti niba u Burayi bwaragize ibihano bufatira u Burusiya kubera gutera Ukraine, bugomba no gukora kimwe ku byerekeye u Rwanda ngo kuko rwateye Congo. U Bubiligi bwarabikoze ni yo mpamvu twafashe ibihano. Kandi mu bihugu byose byo ku Isi, u Bubiligi ni cyo gihugu kitakagombye no kugira icyo kuvuga kuri iki kibazo cyo mu Karere.'

    Yashimangiye ko impamvu u Bubiligi butari bukwiye kugira icyo buvuga ku kibazo cyo mu Karere ari uko bwakigizemo uruhare.

    Ati 'Iyo urebye ayo mateka yose y'u Bubiligi, ukabona ko ari bwo bugaruka mu gusabira u Rwanda ibihano, iyaba n'umwuka duhumeka byarashobokaga ko bawuhagarika bari gusaba ko bawuduhagarikira. Birababaje kubona Ababiligi bakora ibintu nk'ibyo kandi byanatangiye mbere y'intambara ya Goma.'

    Yasobanuye ko ubwo u Burayi bwatangaga amafaranga yo gushyigikira ibikorwa by'Ingabo z'u Rwanda muri Mozambique, Ababiligi bagerageje kubyitambika.

    U Bubiligi ntiburahinduka

    Nduhungirehe yagaragaje ko ibyo bikorwa byose bigaragaza urwango u Bubiligi bufitiye u Rwanda, ari nabyo byaganishije ku gucana umubano na bwo.

    Ati 'Igihe cyagombaga kugera cy'uko ducana umubano kuko ntabwo twagombaga kubana n'igihugu bigaragara ko kidufitiye umugambi mubi wo kugira ngo badufatire ibihano ku Isi hose.'

    Yasobanuye ko u Rwanda rwabanje guhagarika ibyerekeye ubutwererane, rwizera ko Ababiligi bazumva ko ibyo barimo atari ngombwa bagasubira mu nzira nzima ariko bakomeje kwinangira.

    Ati 'Si ko byagenze ahubwo bo barakomeje, ndetse hari n'umwanzuro bafashe mu Nteko Ishinga Amategeko yabo wo gusaba ko u Bubiligi busaba amahanga yose ko afatira ibihano byose u Rwanda. Harimo ubutwererane, amasezerano twagiranye n'Umuryango w'Ubumwe bw'u Burayi ku byerekeye ubucukuzi bw'amabuye y'agaciro n'ibindi byinshi. Ibyo byatumye noneho tujya ku ntera yisumbuye yo guhagarika umubano n'u Bubiligi.'

    Yashimangiye ko na nyuma y'icyemezo cy'u Rwanda cyo guhagarika umubano n'u Bubiligi bwakomeje kugaragaza iyo myitwarire idahwitse.

    Yerekanye ko hari nk'ibyatangajwe na Minisitiri w'Ububanyi n'amahanga w'u Bubiligi yibasira Umukuru w'Igihugu w'u Rwanda, ndetse akagaragaza ko ibyo u Rwanda rugaragaza by'amateka ari urwitwazo rushingiye ku kuba ngo rutubahiriza amategeko mpuzamahanga ajyanye no kubahiriza ubusugire bw'ibindi bihugu.

    Nduhungirehe ariko yavuze ko nubwo u Bubiligi buvuga ibyo, ubusugire bw'u Rwanda bwagiye buvogerwa n'umutwe wa FDLR, Ingabo za RDC, RUD Urunana na FLN mu bihe bitandukanye, kandi ibitero bigabwe bigahitana abantu ariko icyo gihugu kikaba ntacyo kigeze kibikoraho cyangwa ngo kibyamagane.

    Minisitiri Olivier Nduhungirehe yagaragaje ko u Bubiligi butigeze buhindura imyitwarire ku Rwanda


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/minisitiri-olivier-nduhungirehe-yagaragaje-ko-u-bubiligi-butigeze-buhindura

  • Video ya Weekend: Mu gahinda kenshi, Legend Nzovu yangiwe kwinjira muri stade Amahoro ngo areba Amavubi na Nigeria – VIDEO – YEGOB #rwanda #RwOT

    Nzovu, umukunzi ukomeye w'Ikipe y'Igihugu Amavubi, yahuye n'agahinda nyuma yo kwangirwa kwinjira muri Stade Amahoro kugira ngo yihere ijisho umukino wahuje Amavubi na Nigeria. Uyu mukino wari uw'umunsi wa gatanu wo mu itsinda C mu rugendo rwo gushaka itike y'Igikombe cy'Isi cya 2026.

    Amavubi yatsinzwe ibitego 2-0 na Super Eagles ya Nigeria. Iyi ntsinzi yashyize Nigeria ku mwanya wa kane n'amanota atandatu, mu gihe U Rwanda rwasigaye ku mwanya wa gatatu n'amanota arindwi. Afurika y'Epfo ni yo iyoboye itsinda n'amanota 10 nyuma yo gutsinda Lesotho ibitego 2-0.

    Amavubi azagaruka mu kibuga ku wa Kabiri, tariki ya 25 Werurwe 2025, bakina na Lesotho muri Stade Amahoro. Iki ni amahirwe mashya ku Rwanda yo gukomeza guhatanira itike y'Igikombe cy'Isi cya 2026.

    Source : https://yegob.rw/video-ya-weekend-mu-gahinda-kenshi-legend-nzovu-yangiwe-kwinjira-muri-stade-amahoro-ngo-areba-amavubi-na-nigeria-video/

  • Zelensky ati 'Trump Ntazemera Gutsindwa mu Masezerano na Putin, Ariko Impungenge z'Ibihuha mu White House Ziriyongera' #rwanda #RwOT

    Perezida wa Ukraine, Volodymyr Zelensky, yagaragaje icyizere cy'uko Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, atazemera amasezerano y'intsinzi ku ruhande rwa Kremlin mu mishyikirano y'amahoro. Gusa, anavuga ko afite impungenge ko amakuru y'ibihuha aturutse mu Burusiya yaba yarageze muri White House.

    Trump nk'intwaro ikomeye ya Ukraine mu kurwanya Putin

    N'ubwo umubano wa Zelensky na Trump utari umeze neza mu biganiro biheruka, Perezida wa Ukraine yavuze ko Trump agifite uruhare rukomeye nk'intwaro ya politiki yo guhangana na Perezida w'Uburusiya, Vladimir Putin. Avuga ko Trump aharanira intsinzi ikomeye ku rwego mpuzamahanga binyuze mu kurangiza intambara.

    'Ifite ubushake, Trump yashobora gushyira igitutu gikomeye kuri Moscow, kuko asa n'uwonyine Putin agirira ubwoba,' Zelensky yabwiye Time Magazine mu kiganiro cye cya mbere gikomeye kuva yatangira ibiganiro by'amahoro.

    Perezida wa Ukraine avuga ko iyo Trump ashyizeho ibihano ku Burusiya kubera ibitero byabwo ku mijyi ya Ukraine, Abayobozi b'i Moscow babigaragarizaga impungenge nyinshi, bikagaragaza ko Trump afite ubushobozi bwo kubahatira kuva mu ntambara.

    Trump ashaka intsinzi ya politiki muri Ukraine

    Zelensky yavuze ko ibiganiro yagiranye n'itsinda rya Trump byagaragaje ko iyi adminisitasiyo ishaka gutsindira intsinzi muri dipolomasi kugira ngo izabe igice cy'amateka ya Trump.

    'Bafite inyota y'amateka,' Zelensky yavuze, yongeraho ko Trump n'itsinda rye bashaka kugira uruhare rukomeye mu kurangiza intambara kugira ngo bizandikwe nk'intsinzi yabo.

    Impungenge za Zelensky ku makuru y'ibihuha ava i Moscow

    Nubwo Trump afite ubushake bwo kurangiza intambara, Zelensky yavuze ko afite impungenge ku kuba Uburusiya bwarashoboye kwinjiza amakuru y'ibinyoma mu White House. Ibi byagaragaye cyane kuri raporo yiswe 'Ikinyoma cya Kursk.'

    Mu gihe Ukraine yari igarutse mu karere ka Kursk nyuma yo gutsinda ibitero bya Moscow, Putin yatangaje ko ingabo za Ukraine zirimo gutsindwa, ko ibihumbi byazo byari bifashwe bugwate n'ingabo ze. Nyamara, aya makuru yaje kunyomozwa n'inzego z'ubutasi zitandukanye, impuguke, ndetse n'ibitangazamakuru mpuzamahanga.

    Nubwo bimeze bityo, Trump yakomeje guhamya amagambo ya Putin nubwo abajyanama be bari bamubwiye ibihabanye n'ibyo. Ibi byatumye Zelensky avuga ati: 'Ndizera ko Uburusiya bwashoboye kugira abantu bamwe muri White House bubangikanya amakuru y'ibihuha.'

    Trump ashaka gusubiza Uburusiya muri G7, Zelensky arabirwanya

    Perezida Zelensky yanagaragaje impungenge kuri Trump nyuma y'uko yifuje ko Uburusiya bwagaruka muri G7, itsinda ry'ibihugu bikomeye ku isi. Uburusiya bwakuwemo muri iri tsinda nyuma yo kwigarurira Crimea mu 2014.

    Zelensky yavuze ko gusubiza Uburusiya muri G7 byaba ari ugukuraho ibihano rukumbi byari byarafatiwe Putin, bikaba byamugarura mu ruhando mpuzamahanga nta kibazo.

    'Ni ugutanga igitambo gikomeye. Tekereza ukuntu byari kuba bimeze iyo Hitler ashyirwa muri politiki mpuzamahanga nyuma y'ibikorwa bye bibi,' Zelensky yavuze.

    Zelensky asanga Trump afite imbaraga zo kurangiza intambara ariko akagira impungenge ku kuba Uburusiya bwaba bwaramwinjijemo amakuru y'ibihuha agamije kugoreka ukuri ku kibazo cya Ukraine. Ku rundi ruhande, asanga gufasha Uburusiya kugaruka muri G7 ari ugushimangira ibikorwa by'ubushotoranyi bya Putin aho kubihagarika. Ku bw'ibyo, Zelensky asaba Amerika gukomeza gufasha Ukraine mu rugamba rwo kwigobotora Uburusiya no kurengera ubusugire bw'igihugu cye.

    Source : https://kasukumedia.com/zelensky-ati-trump-ntazemera-gutsindwa-mu-masezerano-na-putin-ariko-impungenge-zibihuha-mu-white-house-ziriyongera/