Author: webrwanda

  • Nirisarike yafashije ikipe kugera muri 1/4 basezereye ikipe yahozemp #rwanda #RwOT

    Myugariro mpuzamahanga w’umunyarwanda ukinira ikipe ya Urartu FC yo muri Armenia yaraye ayifashije kugera muri 1/4 cy’igikombe cy’igihugu (Armenian Cup) basezereye FC Pyunik yahozemo.

    Uyu musore yari mu kibuga ndetse akina umukino wose ubwo ku munsi w’ejo bari basuye FC Pyunik mu mukino wo kwishyura.

    Umukino warangiye ari 0-0 ariko Urartu FC ikomeza bitewe n’umukino ubanza aho yari yayitsinze ibitego 2-1.

    Muri 1/4 biteganyijwe ko Urartu izahura na Noah mu kwezi gutaha tariki ya 11 Werurwe 2021.

    Nirisarike Salomon (uwa 2 uhereye ibumoso) na bagenzi be bageze muri 1/4 cy’igikombe cy’igihugu

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/nirisarike-yafashije-ikipe-kugera-muri-1-4-basezereye-ikipe-yahozemp

  • Umurobyi yarobye ifi ifite mu maso nk'ah'abantu #rwanda #RwOT

    Ikinyamakuru CNN Indonesia, cyatangaje ko uyu murobyi utuye ahitwa Rote Ndao yatunguwe n'iyi fi yihariye kuko ifite ishusho y'umuntu.Iyi fi yakwirakwiriye mu binyamakuru no ku mbuga nkoranyambaga.

    Uyu murobyi ntiyizeraga ibyo yari amaze kubona ubwo yari amaze kuroba iyi fi yari ifite amaso Manini,umunwa nk'uw'umuntu ndetse ngo yagize ngo ni bimwe yabonye mu mafilime.

    Icyakora,iyi fi yayibonye mu nda y'igifi kinini cya Shark yari yarobye ari kumwe n'izindi 3 zo zari zisanzwe.

    Ifi zindi zari zisa na nyina ariko iyi imwe yo yari itangaje kuko yabonye isa n'umuntu agahita ayifotora akayikwirakwiza hose.

    Umuhanga mu kwita ku nyamaswa, David Shiffman yavuze ko iyi fi kuba isa kuriya ari ibintu bisanzwe kuko ngo hari indwara zifata inyamaswa zigatuma zivuka zisa mu buryo butandukanye n'uko abantu bazimenyereye.

    Yagize ati 'Ntabwo nabikoreye iperereza ariko abahanga navuganye nabo bambwiye ko biterwa n'indwara yitwa cyclopia ihindura isura yazo.'

    Uyu mugabo,Abdallah yavuze ko iyi fi yabonye abantu benshi cyane baza kumusaba ngo bayigure ariko yarabangiye nawe yifuza gukomeza kuyitunga.Yagize ati 'Ndatekereza ko iyi izanzanira amahirwe .'

    Source : http://umuryango.rw/ubuzima-115/udushya/article/umurobyi-yarobye-ifi-ifite-mu-maso-nk-ah-abantu-bitera-benshi-urujijo

  • Wa mukobwa ushyigikiwe na Alkiba muri Miss Rwanda ahishuye aho bahuriye. – YEGOB #rwanda #RwOT

    Ku mugoroba w'uyu wa Gatatu tariki 24 Gashyantare 2021,nibwo umuhanzi Ali Kiba yatunguranye ashyira amafoto arindwi kuri konti ye ya Instagram akurikirwaho n'abantu barenga miliyoni 6, avuga ko ashyigikiye Umutesi Lea uhatanye muri Miss Rwanda 2021 kuri ubu uyu mukobwa yamaze guhamya ko basanzwe baziranye.

    Kuri camera za INYARWANDA Tv Umutesi Lea yavuze ko imyaka itanu ishize aziranye na Ali Kiba, kandi ko bahujwe n'umuntu wo mu muryango we. Ati 'Ali Kiba twahuye cyera [Akubita agatwenge]. Ni umuntu wo muri famille nyine waduhuje. Hashize imyaka nk'itanu. Twahuye amaso ku maso.'

    Uyu mukobwa usanzwe ari umufana w'uyu muhanzi yirinze kuvuga aho bahuriye avuga ko ari inshuti isanzwe. Yavuze ko yahuye na Ali Kiba mu buryo bwamutunguye, kuko atabiteganyaga.

    Yavuze ko hari hashize igihe kinini atavugana na Ali Kiba, bongera kuvugana mu minsi ishize ubwo yabonaga Mukuru we yashyize ifoto ku mbuga nkoranyambaga ze, asaba abantu gutora Murumuna we.

    Ngo Ali Kiba yabajije Mukuru we ibyerekeye amarushanwa ya Miss Rwanda 2021, hanyuma yiyemeza gushyigikira umuryango bamaranye imyaka itanu baziranye.

    Ati 'Haciyemo igihe kinini tutavugana. Yongera kubona ejo bundi ndi mu marushanwa, hanyuma nyine ambwira ko agomba kunshyigikira uko ashoboye. Ari byo biriya nyine.' Umutesi Lea yavuze ko we n'abo mu muryango we basuye Ali Kiba, kandi ko nawe ajya abasura.

    Yavuze ko kuba Ali Kiba yamwamamaje byamwongera inshuti zo muri Tanzania zimushyigikiye muri iri rushanwa. Ndetse ngo yatangiye kubona ubutumwa bw'abo muri Tanzania bamubwira ko bamushyigikiye, ngo hari n'Abanyarwanda bamubwiye ko bagiye kumutora.

    Kanda hano hasi urebe ikiganiro kirambuye cy'uyu mukobwa Lea:

     

    Like this:

    Like Loading…

    Source : https://yegob.rw/wa-mukobwa-ushyigikiwe-na-alkiba-muri-miss-rwanda-ahishuye-aho-bahuriye/

  • Kenya: Abantu barenga miliyoni bari gutaka inzara yatewe n'ibirimo inzige #rwanda #RwOT

    Raporo izwi nka 'Grobal Hunger Reports' ya 2020 yagaragaje ko abanya-Kenya barenga miliyoni n'igice bugarijwe n'inzara aho imibareyerekana ko 23% by'abanya-Kenya bafite imirire mibi.

    Ikinyamakuru the Standards cyanditse ko Kenya iri mu bihugu 40 ku Isi bifite izi ngorane zo kuba abaturage babyo bangana gutya bazicwa n'inzara niba nta gikozwe.

    Kenya iri ku mwanya wa 84 mu bihugu 107 byakorewemo ubushakashatsi inyuma ya Algeria, Egypt, South Africa, Ghana, Senegal, Gambia, Gabon, Namibia,na Cameroon gusa yashyizwe mu bihugu bikanyakanya mu gihe Eswatini, Mali, Malawi, Botswana na Benin byugarijwe ku buryo bukomeye n'inzara.

    Icyakora iki gihugu kivuga ko muri 2030 inzara izaba yarabaye umugani nkuko byatangajwe na Kelvin Shingles,ukuriye umuryango witwa Welthungerhilfe (WHH) ukora raporo y'uko inzara ihagaze mu bihugu.

    Muri Afurika Algeria nicyo gihugu gihagaze neza kukuba abaturage bacyo baraciye ukubiri n'inzara.

    Kenya yabonye amanota 23.7, aruta cyane impuzandengo y'inzara ku isi kuko iri ku kigero cya 18.2%.

    Icyakora iyi mibare ngo iri kugabanuka ugereranyije n'imyaka 10 ishize aho bivugwa ko yagabanutse 3.4 ku ijana.Abana bapfa batagejeje ku myaka 5 bazamutseho 4.1 ku ijana.

    Ibihugu birenga 50 byugarijwe n'inzara y'igikatu,11 biratabarizwa mu gihe 40 birimo na Kenya biri ku rwego rukabije rwo kutabona ibyokurya cyangwa se bakarya ntibahage.

    Source : http://umuryango.rw/amakuru/mu-mahanga/ubukungu/article/kenya-abantu-barenga-miliyoni-bari-gutaka-inzara-yatewe-n-ibirimo-inzige

  • Abayobozi b'ibigo by'amashuri i Kigali barasaba inkunga yo kwishyura amafaranga y'amazi #rwanda #RwOT

    Abayobozi b'ibigo by'amashuri mu mujyi wa Kigali barasaba MINEDUC ubuvugizi ngo babashe kwishyura igiciro cy'amazi kuko bishyura amafaranga menshi akoreshwa n'abanyeshuri mu kubahiriza ingamba zo kwirinda COVID-19.

    Nkuko Flash FM&TV yabitangaje, bamwe muri aba bayobozi b'amashuri bavuze ko bagowe n'iki giciro cy'amazi cyiyongereye cyane ko buri kigo cyasabwe gushyira imigezi ahantu hose mu rwego rwo gufasha aba banyeshuri kwirinda Covid-19.

    Minisiteri y'Uburezi (MINEDUC) iherutse gutangaza ko igiye kongerera ubushobozi ibigo bifite abanyeshuri biga babamo kugira ngo bizabashe kubagaburira, cyane ko bagiye kumara igihe kinini bari ku ishuri kuruta ikindi gihe cyose cyigeze kubaho kandi amafaranga y'ishuri atariyongereye.

    MINEDUC yavuze ko izatanga inkunga y'amafaranga y'u Rwanda angana na 25 000 kuri buri munyeshuri wiga aba mu kigo, nyuma y'uko hagaragajwe ko amashuri azahura n'ikibazo cy'amikoro mu gutunga abanyeshuri.

    Ku ruhande rw'abayobozi b'ibigo, bo bavuga ko bibaye byiza ababyeyi bakongezwa amafaranga y'ishuri ku kigero kirenga 60%, kubera ko abanyeshuri bagiye kumara amezi atanu biga, mu gihe ubusanzwe bamaraga atatu cyangwa abiri.

    Ikindi kandi ngo basabwa kwishyura amazi menshi ndetse n'ibindi bikoresho byifashishwa mu guhangana n'ikwirakwira rya Coronavirus.

    Abayobozi b'amashuri bamwe muri Kigali, bavuga ko byibura ababyeyi bagomba kongeraho amafaranga angana n'ibihumbi 49000 Frw cyangwa 35000 Frw kugira ngo babashe gutunga abanyeshuri mu mezi abiri asigaye.

    Kugeza ubu nta gihe kiratangazwa ibi bigo bizabonera inkuga gusa ku itariki 4 Gashyantare, MINEDUC yari yabwiye abayobozi b'ibigo by'amashuri kwandika bisaba iyi nkunga hakurikijwe umubare w'abanyeshuri bafite biga babamo.

    Ingengabihe Mineduc yashyize hanze mu Ukwakira umwaka ushize, ivuga ko igihembwe cya mbere ku mashuri yisumbuye n'icyiciro cya kabiri cy'abanza kizasozwa ku wa 2 Mata 2021 cyaratangiye mu Ugushyingo 2020, ni ukuvuga ko bazaba bamaze hafi amezi atanu ku mashuri.

    Abanyeshuri bazatangira igihembwe cya Gatatu ku wa 19 Mata 2021 kikarangira ku wa 9 Nyakanga 2021, nyuma y'uko bagize icyiruhuko cy'igihembwe cya kabiri kizava ku wa 3 Mata 2021 kikageza ku wa 15 Mata 2021.

    Source : http://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/uburezi/article/abayobozi-b-ibigo-by-amashuri-i-kigali-barasaba-inkunga-yo-kwishyura-amafaranga

  • Lionel Messi yatunguye abatari bake kubera ibyo yakoreye umuzamu wa Elche #rwanda #RwOT

    Ubwo umukino wa Shampiyona wahuje Elche na FC Barcelona wari urangiye iyi kipe y'ubukombe ku isi itsinze ibitego 3-0,umunyezamu wa Elche witwa Edgar Badia yegereye Lionel Messi amusaba umupira yakinnye yambaye,nk'ibisanzwe kuri uyu munyabigwi ahita awumuha ariko nawe amusaba uwe biramutangaza cyane kuko atari yiteze ko umukinnyi wa mbere ku isi yamwaka umupira.

    Lionel Messi akunze gusabwa imipira n'abakinnyi batandukanye ariko rimwe na rimwe ntabasabe iyabo ariyo mpamvu Edgar Badia yatunguwe ubwo Messi yamusabaga ko nawe yamuha uwe.

    Uyu munyezamu w'imyaka 29 yatsinzwe ibitego 2 na Lionel Messi muri 3-0 ikipe ye yatsinzwe na FC Barcelona gusa nyuma y'umukino yanze kugenda adasabye Messi uyu mupira we.

    Icyakora Edgar Badia nawe avuka mu ntara ya Catalonia ibamo ikipe ya FC Barcelona ikinamo Messi umaze gutwara Ballon d'Or 6.

    Umwe mu bafana bakunze iki gikorwa cya Messi yagize ati 'Byiza cyane.'Undi yagize ati 'Ibi bintu ni byiza.'

    Ibitego bibiri bya Lionel Messi na kimwe cya Jordi Alba byafashije FC Barcelona gusatira Atletico Madrid ya mbere na Real Madrid ya kabiri kuko yagize amanota 50,mu gihe Atletico Madrid ya mbere ifite,55,Real Madrid yo ifite 52.


    Source : http://umuryango.rw/imyidagaduro/imikino/article/lionel-messi-yakoze-benshi-ku-mutima-kubera-igikorwa-cy-urukundo-yakoreye

  • Ingabire M. Immaculée yasabye Padiri Nahimana Thomas gutahuka #rwanda #RwOT

    Ni nyuma y'uko muri Kamena umwaka ushize Padiri Nahimana Thomas uba mu buhungiro mu gihugu cy'Ubufaransa, yumvikanye akwiza ibihuha by'uko Perezida wa Repubulika, Paul Kagame atakiriho.

    Nahimana Thomas yabitse Umukuru w'Igihugu, mu gihe mu myaka yatambutse yari yarakunze nanone kumvikana avuga ko yashatse gutahuka mu Rwanda Perezida Kagame akabimwangira.

    Si Padiri Nahimana Thomas wumvikanye asebya Perezida Paul Kagame wenyine, kuko na benshi mu biyita ko barwanya ubutegetsi bw'u Rwanda bakunze kumvikana bavuga ko 'Kagame na FPR' ari ikibazo.

    Ku bwa Madamu Ingabire, mu kiganiro aheruka kugirana na Televiziyo ya BWIZA, yavuze ko aba birirwa basebya ubutegetsi bw'u Rwanda, kuba nta bindi bitekerezo bizima bafite ari ibigaragarira buri wese.

    Yagize ati: 'Ibitekerezo byo ntabyo, biragaragarira buri wese. Ariko ntabwo uzicara ngo ujye hariya ku mbuga nkoranyambaga uvuge ngo Perezida w'igihugu ngo ntakiriho yarapfuye, ntibizakuzana ku ntebe.'

    Ingabire avuga kuri Nahimana, yavuze ko mu minsi yashize yirirwaga avuga ko Perezida Kagame atuma adatahuka mu Rwanda, akibaza noneho igituma adatahuka mu gihe uwo yatinyaga atakiriho.

    Ati: 'Uriya we afite ikibazo cyihariye. Yirirwaga avuga mu minsi ya mbere ngo Kagame yamubujije kuza mu Rwanda, uyu munsi aratubwira ko Kagame adahari. Naze rero! Noneho naze! None se uwamubuzaga ko atagihari, arabuzwa n'iki kuza?'

    Ingabire yakomeje avuga ko atazi Nahimana uniyita Perezida wa Repubulika y'u Rwanda ikorera mu buhungiro niba ari Padiri, ati: 'Njyewe sinjya menya n'icyo ari cyo. Mu by'ukuri umwanya umwe numva ngo ni Padiri, undi mwanya nkumva ngo yasabye ikiruhuko mu Kiliziya, undi mwanya nkumva ngo yateye abagore inda, hagati aho ntabwo ndamubonera izina.'

    'Cyakora cyo we yararimboneye, yanyise ngo ndi inshinzi y'ibwami sinzi we ngo ni inshinzi ya he. Reka nemere ngo ndi inshinzi, ubwo ubwo bwami azi aho buri. Njyewe sinabuzi kuko nanavutse ubwami bwararangiye.'

    Ingabire yavuze ko Padiri Nahimana akwiye kwemera ko nta bundi bushobozi bundi afite bwo gushaka imibereho butari ugucuruza ibihuha kuri YouTube.

    Nk'umuntu uvuga ko yize amategeko Ingabire kandi yamugiriye inama yo gushaka akazi akareka kwandavura, 'kuko igihe kizagera n'abafite ubwenge buke cyane bakamutahura'.

    Source : http://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/politiki/article/ingabire-m-immaculee-yasabye-padiri-nahimana-thomas-wavuze-ko-perezida-paul

  • Huye: Umushinga wo guhinga ikawa y’umwimerere wahinduye imibereho y’abawukoramo –

    Ibi babitangarije Radio Rwanda, aho bagaragazaga ko uretse kuba bakorera amafaranga abafasha kwiteza imbere, uyu mushinga banawukuramo ubumenyi bazifashisha mu kuvugurura ubuhinzi bwabo.

    Bamwe mu bakorera uyu mushinga ahahingwa ikawa ku Musozi wa Nyesonga mu Murenge wa Karama ho mu Karere ka Huye, bavuze ko bahakura amafaranga abafasha kwiteza imbere n’ubumenyi bazifashisha mu mirima yabo.

    Kayisire Jean Damascène yagize ati “Twabonyemo imirimo bidufasha gutunga ingo zacu. Ubu nishyura mituweli, nkanishyurira abana amashuri. Nubwo nkorera uyu mushinga, mfite imirima hafi. Nshobora kwigana uko bikorwa nkabikora mu mirima yanjye bikanteza imbere.”

    Hakizimana Athanasie we yagize ati “Naje gushaka akazi hano ntafite n’ubushobozi bwo kwigurira isabune. Ubu mbona mituweli, abana banjye ndabambika, kandi nkabagirira isuku mu buryo bukwiriye. Naguze akagurube, ubu kageze nko ku bihumbi mirongo ine. Nahingaga ikawa zinyanyagiye, none ubu ngiye kujya nzihinga neza, nk’uko hano tubigenza.”

    Umuyobozi uhagarariye uyu mushinga, Ndayahundwa Ignace, yavuze ko bahisemo guhinga ikawa mu buryo bw’umwimerere kuko bituma idatakaza uburyohe bwayo, bikayongerera agaciro ku isoko mpuzamahanga.

    Yagize ati “Twebwe turashaka gushyiramo ubundi buhanga, tugahinga iyo bita ikawa isanzwe, idaterwa imiti cyangwa ngo inashyirwemo ifumbire mvaruganda, ari yo yitwa ikawa y’umwimerere.”

    Akomeza asobanura ubwiza bw’ikawa y’umwimerere agira ati “Abahanga mu bijyanye n’ikawa bavuga ko uko mu guhinga hifashishwa imiti n’ifumbire byakorewe mu nganda, biyigabanyiriza uburyohe bityo igatakaza agaciro ku isoko mpuzamahanga, kandi buriya ikawa yahinzwe mu misozi miremire, irushaho kuba nziza.”

    Umuyobozi w’Akarere ka Huye wungirije Ushinzwe Iterambere ry’Ubukungu Kamana André, yavuze ko uyu mushinga uzongera umusaruro wa kawa nziza, bikagira akamaro ku karere no ku gihugu muri rusange kandi abaturage bakunguka akazi n’ubumenyi buzabafasha kuvugurura ubuhinzi bwa kawa mu mirima yabo.

    Mu mirima irimo iyi kawa iri guhingwa mu buryo karemano ivanze n’ibiti bya Makadamiya bikora igicucu mu rwego rwo kurinda ikawa izuba no kwica udukoko dushobora kwangiza ikawa hirindwa ikoreshwa ry’imiti mvaruganda.

    Huye: Umushinga wo guhinga ikawa y’umwimerere wahinduye imibereho y’abawukoramo

  • Polisi yafunze ikigo cy'abatinganyi #rwanda #RwOT

    Polisi ya Ghana yafunze ikigo gitanga amakuru ajyanye n'abatinganyi cyari giherutse gufungurwa mu murwa mukuru Accra, nyuma yuko rubanda icyamaganye.

    Umuryango uharanira uburenganzira bw'abatinganyi muri Ghana watangaje kuri Twitter uti:'Ntabwo tugishobora kugera ku hantu hatekanye hacu kandi n'umutekano wacu urimo gushyirwa ku nkeke'.

    Bakomeza bati'Turasaba imiryango yose iharanira uburenganzira bwa muntu, ndetse n'inshuti kwamagana ibi bitero n'ibyaha by'urwango turimo guhura nabyo'.

    Imiryango iharanira uburenganzira bwa muntu, irimo nk'ihuriro ry'imiryango iharanira imibonano mpuzabitsina iboneye kurushaho n'indangagaciro z'umuryango, hamwe n'inama nkuru y'abasenyeri gatolika muri Ghana, yari imaze igihe isaba leta gufunga icyo kigo.

    Iki kigo cyari cyafunguwe bivuye mu gikorwa cyo gukusanya amafaranga (fundraising) cyitabiriwe na bamwe mu badipolomate b'ibihugu by'umuryango w'Ubumwe bw'Uburayi (EU/UE) n'abo mu bindi bihugu by'amahanga.

    Amafoto y'ifungurwa ry'icyo kigo yari yasakaye ku mbuga nkoranyambaga, avugwaho mu buryo butandukanye.

    Ghana , ni kimwe mu bihugu 32 byo muri Afurika bigifite amategeko ahana abatinganyi, nkuko bikubiye muri raporo ya vuba aha y'ishyirahamwe mpuzamahanga ry'abatiganyi n'abafite imiterere y'igitsina itamenyerewe, rizwi nka ILGA, mu mpine y'Icyongereza.

    Mu Burundi, amategeko ntiyemera gushyingira abahuje igitsina, kandi ateganya igifungo gishobora kugera ku myaka ibiri ku bakora ubutinganyi. Mu Rwanda ntabwo amategeko ahana ubutinganyi ariko ntabwo anemera gushyingira ab'igitsina kimwe.

    Inkuru dukesha BBC

    Source : https://impanuro.rw/2021/02/25/polisi-yafunze-ikigo-cyabatinganyi/

  • Iby'ibanze ku kwandikisha uwavutse no kwandukuza uwitabye Imana mu irangamimerere – #rwanda #RwOT

    Byari ibyishimo mu muryango wa Mukayirere n'umugabo we, bari bamaze kwibaruka ubuheta, nyuma y'iminsi umunani batumiye inshuti n'imiryango wa mwana bamwita izina. Kuva uwo munsi batangiye gutekereza kujya kwandikisha mu byangombwa byabo uwo mwana w'umukobwa Imana yari imaze kubaha.

    Mukayirere yabwiye IGIHE ko bateguye umunsi wo kujya ku murenge bagezeyo basanga uwari umukozi ushinzwe irangamimerere adahari basabwa gusubirayo umunsi ukurikiyeho bagahabwa iyo serivisi yo kwandikisha umwana wabo wari umaze ibyumweru bibiri avutse.

    Kuva mu rugo iwabo ugera ku murenge bateze amagare aho umwe yishyuraga 400 Frw kugenda na 300 Frw. Ni ukuvuga ngo inshuro ebyiri bagiye ku murenge bakoresheje 2800 Frw.

    Mukayirere ati 'Ntabwo navuga ko twahombye amafaranga gusa ahubwo twanatakaje umwanya kuko ubwa mbere twagezeyo tubanza gutegereza tuzi ko umuyobozi aza tugeza hafi saa Cyenda ni bwo twamenyeshejwe ko atakionetse. Urumva iminsi ibiri yose twigomwe indi mirimo twagombaga gukora.'
    Iki kibazo n'ibindi byose uyu mubyeyi n'abandi bahuriraga nabyo mu kwandikisha uwavutse, ni nako byagendaga mu kwandukuza uwapfuye byabaye amateka kuko igisubizo cyabonewe mu Itegeko No 32/2016 rigenga abantu n'umuryango nkuko ryavuguruwe tariki ya 02/08/2020.

    Ni itegeko ryatanze uburenganzira bwo kwandika abavuka n'abapfiriye mu bigo nderabuzima no mu miryango, bigakorerwa ku rwego rw'akagari mu gihe mbere ya 2016, byakorwaga n'umwanditsi w'Irangamimerere wo ku rwego rw'umurenge.

    Ingingo yaryo ya 100, iteganya ko umwana uvutse akavukira mu kigo nderabuzima ahita yandikwa ako kanya akivuka mu gihe uwavukiye ahandi we yandikwa bikorewe ku kagari mu gihe kitarenze iminsi 30.

    Inama y'Abaminisitiri yo muri Kamena 2020, ni yo yemerejwemo Iteka rigena inshingano z'Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Akagari n'irigena umukozi wo mu kigo cy'ubuzima ufite ububasha bw'umwanditsi w'irangamimerere.

    Iyi gahunda yo kwandikira abana bavutse no kwandukuza abitabye Imana bigakorerwa kwa muganga binyuze mu buryo bw'ikoranabuhanga, abaturage bavuga ko yabarinze ingendo bajya mu nzego z'ibanze ku mirenge cyane ko nko mu bice by'icyaro wasangaga bakora urugendo runini cyane.

    Abayobozi b'ibitaro n'abakozi babyo bavuga ko iyi gahunda yo kwandika mu irangamimerere abana bavutse no kwandukura abapfuye yaje ari igisubizo kuko nta mwana ucikanwa ngo abure ibyangombwa by'irangamimirere.

    Imibare y'Ikigo cy'Igihugu gishinzwe Irangamuntu, NIDA, igaragaza ko kuva muri Kamena 2020, ubwo hatangizwaga ubwo buryo kugeza mu ntangiriro za Gashyantare 2021, hari hamaze kwandikwa abavutse 88145 mu gihe abapfuye bari bamaze kwandika bari 1583.

    Muri make, ku muntu witabye Imana ari mu bitaro cyangwa se uwavukiyeyo, ibijyanye no kumwandika bizajya bihita bikorerwa aho n'umukozi ubishinzwe, hanyuma ku muntu wavukiye hanze yabyo cyangwa se wapfiriye hanze yabyo, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w'Akagari yaguyemo abe ariwe ubikora ako kanya.

    Byose bigamije kwegereza serivisi abaturage hanazirikanwa ko hari abantu bashobora kuvukira cyangwa gupfira hanze y'ibitaro na bo bagafashwa.

    Ni ngombwa ku muturage n'igihugu

    Ubundi imimerere y'abantu yandikwa hashingiwe mu mategeko y'igihugu irimo umwana wavutse, uwagizwe umwana n'utaramubyaye, ubwishingire, ukwemera umwana wavutse ku batarashyingiranywe, ukwemera umwana nk'aho yavutse ku bashyingiranywe, ishyingirwa, ubutane, uguta agaciro k'ishyingirwa n'abapfuye.

    Ubuyobozi bwa NIDA butangaza ko intego y'irangamimerere ni ukwegereza abaturage iyo serivisi ku bigo nderabuzima no mu nzego z'akagari, bikazagabanya ingendo ndetse n'ibiguzi abaturage batangaga bajya kwandikisha ku Murenge bigabanuke.

    Mu kiganiro cyihariye na IGIHE, Umuyobozi w'Ishami ry'Irangamimerere n'Iyandikwa ry'Abaturage muri NIDA, Harerimana Margueritte, yavuze ko akamaro kabyo ari ukugira ngo buri Munyarwanda agire umwirondoro wanditse uzwi, agahabwa serivisi agenewe nk'umunyagihugu no kugira ngo igihugu kigire imibare ihamye y'abaturarwanda, bigafasha mu igenamigambi.

    Ati 'Igihugu kimenya umubare w'abaturage bagituye, niba hari abapfuye 300 mu kwezi runaka, abo bantu barava ku mubare w'abatuye igihugu, kigire ibarurishamibare rizagifasha mu igenamigambi.'

    Yakomeje avuga ko kwandukuza uwapfuye bituma igihugu kibasha kumenya icyateye urwo rupfu, ugasanga niba ari nk'indwara yabiteye habaho kumenya iri kwica abantu benshi hagafatwa ingamba n'ibindi.

    Ku rundi ruhande usanga hari abana bavutswa amahirwe yo kwandikwa bigatuma batamenya imiryango yabo. Ibi kandi bituma nta manza zizongera kubaho z'abana baburanira ba se, cyangwa abiyitirira abana, ndetse bizanaborohereza mu kazi kabo ka buri munsi.

    Harerimana asaba abaturage n'abayobozi bashinzwe kwandika mu irangamimerere haba mu bigo nderabuzima, ibitaro n'akagari muri rusange kwibuka ko kwandikisha umwana akivuga ari ngombwa.

    Ati 'Ndagira ngo mbibutse ko umubyeyi wabyariye mu kigo cy'ubuzima, avamo amaze kwandikisha umwana kandi agahabwa inyandiko ako kanya ashobora kujya ku mukozi w'Irembo akishyura 2000 Frw, akavayo anamwandikishije mu irangamimerere.'

    Yakomeje agira ati 'Ubundi butumwa cyane burareba abanditsi b'irangamimerere bo mu bigo by'ubuzima. Nta mubyeyi wabyaye ukwiye gusezererwa mu bitaro ngo agende atamaze kwandikisha ivuka ry'umwana.'

    NIDA ivuga kandi ko ibijyanye n'amande yacibwaga abarengeje iminsi yo kwandikisha uwavutse cyangwa kwandukuza uwitabya Imana, yavanyweho n'itegeko rishya rigenga abantu n'umuryango.

    Umuyobozi w’Ishami ry’Irangamimerere n’Iyandikwa ry’Abaturage muri NIDA, Harerimana Margueritte, yasabye abakozi bashinzwe irangamimerere kujya basobanurira abaturage ibyiza byo kwandikisha abavutse

    Amafoto&Video: Mushimiyimana Azeem


    Source : http://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/iby-ibanze-ku-kwandikisha-uwavutse-no-kwandukuza-uwitabye-imana-mu