Author: webrwanda

  • Aimable K. wavuze ko afite ibibazo byo mu mutwe yafatiwe icyemezo cyo gufungwa iminsi 30 #rwanda #RwOT

    Urukiko rw’Ibanze rwa Nyarugenge rwaburanishije Karasira Aimable ku ifunga n’ifungurwa by’agateganyo, kuri uyu wa Kabiri tariki 27 Nyakanga 2021 ni rwafashe iki cyemezo nyuma yo gusanga hari impamvu zikomeye zituma uregwa akekwa ko yakoze ibyo ashinjwa.

    Umucamanza yavuze ko icyifuzo cy’Ubushinjacyaha cyo gufungwa by’agateganyo iminsi 30, gifite ishingiro bityo ko agomba gukurikiranwa afunze kugira ngo Ubushinjacyaha bukore iperereza.

    Ibyaha bishinjwa Karasira Aimable bimwe yabikoze mu biganiro yatangaga ku mbuga nkoranyambaga nka YouTube ubwo yavugaga amagambo akomeye arimo n’agize biriya byaha akurikiranyweho.

    Umucamanza avuga ko kuba uregwa yarakoreye ibyaha ku ikoranabuhanga, aramutse arekuye ashobora kongera kubikoreraho.

    Mu iburanisha ku ifungwa ry’agateganyo, Aimable Karasira yavuze ko ibyo yabugaga byose yabiterwaga no kuba adaheruka imiti y’ibibazo byo mu mutwe yajyaga afata mu bihe byashize.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/Amakuru-anyuranye/Aimable-K-wavuze-ko-afite-ibibazo-byo-mu-mutwe-yafatiwe-icyemezo-cyo-gufungwa-iminsi-30

  • Ubu birarangirira aha ?-Umunyamakuru aribaza kuri Miliyoni 120Frw zaciwe FERWAFA ku makosa yayo #rwanda #RwOT

    Uyu mufaransa Jérôme Dufourg wari umuyobozi w’ibikorwa by’itumanaho n’ubucuruzi yirukanywe na FERWAFA muri 2015 ntiyahabwa 5% bya komisiyo y’isoko rya Azam TV yari yazanye.

    Icyo gihe uriya mugabo yari yafashije FERWAFA kubona isoko rya Miliyoni 2,3 USD rya Azam TV akomeza kwaka umufuragiro we wa 5% ariko ririya shyirahamwe ntiryabyumva kimwe na we ahubwo riza kumwirukana muri Kanama 2015.

    Yahise agana inkiko ndetse biza kurangira FERWAFA itsinzwe icibwa ibihumbi 119 USD mu rubanza rwaburanishijwe n’Urukiko Rwisumbuye rwa Nyarugenge.

    FERWAFA yajuriye mu Rukiko Rukuru na bwo iratsindwa, Umucamanza yemeza ko ririya shyirahamwe rigomba kwishyura biriya bihumbi 119 USD ndetse hakiyongeraho na Miliyoni 8 Frw arimo ay’uko uriya wari umukozi wa FERWAFA yirukanywe mu buryo bunyuranyije n’amategeko.

    FERWAFA yemeye ko yamaze kwishyura uriya wari umukozi wayo ariya mafaranga yose yemejwe n’Urukiko.

    Bamwe mu bakurikiranira hafi iby’umupira w’amaguru mu Rwanda baribaza impamvu muri uru ruganda hakunze kubamo ibibazo.

    Umunyamakuru Jean Luc Imfurayacu ukora ibiganiro bya siporo, yagize ati 'Mana Yanjyeeeee !! Uyu mupira wacu koko ?? Ubu aya mafaranga birangira uku ??'

    Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru ryakunze kuvugwamo ibibazo byabaga bishingiye ku muyoborere byatumye hari n’imishinga imwe n’imwe yagiye idindira.

    Mu minsi yashize uwari Perezida w’iri shyirahamwe, Brg Gen (Rtd) Jean Damascène yeguye kuri izi nshingano aza gusimurwa na Olivier Mugabo Nizeyimana.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/Imikino/article/Ubu-birarangirira-aha-Umunyamakuru-aribaza-kuri-Miliyoni-120Frw-zaciwe-FERWAFA-ku-makosa-yayo

  • Mozambique: Inyeshyamba zayabangiye ingata nyuma y'imirwano n'ingabo z'u Rwanda n'iz'iki gihugu #rwanda #RwOT

    Ingabo za Mozambique zifatanyije n'iz'u Rwanda zavanye inyeshyamba ziyitirira idini ya Islam mu birindiro byazo bya Awasse nyuma y'imirwano ikomeye yabaye kuri iki cyumweru no kuwa mbere.

    Awasse ni agace kafashaga izi nyeshyamba nk'urukuta rukingira umujyi zigaruriye wa Mocimboa da Praia, nk'uko umunyamakuru Jose Tembe wa BBC muri Mozambique abivuga.

    Imigumuko y'inyeshyamba imaze imyaka ine muri Cabo Delgado yatumye abagera ku bihumbi 3,000 bicwa benshi baciwe imitwe, n'abagera ku 800,000 bahunze ibyabo.

    Ikinyamakuru Mediafax, kivuga ko igitero cyo gufata Awasse cyagabwe ku cyumweru kigakomeza kuwa mbere hagapfa benshi mu mirwano, ahanini ku ruhande rw'inyeshyamba.

    Amashusho yakwirakwijwe ku mbuga nkoranyambaga yerekana imirambo y'abo bivugwa ko ari abaterabwoba bishwe n'ingabo z'u Rwanda n'iza Mozambique muri iyo mirwano.

    Kuba Awasse yafashwe bivuze ko gufata umujyi wo ku cyambu wa Mocimboa da Praia — uri mu maboko y'abo barwanyi kuva mu kwa munani 2020, nabyo biri hafi.

    Mu ijambo yavuze ku cyumweru ku buryo iterabwoba ryifashe mu ntara ya Cabo Delgado, Perezida Filipe Nyusi yakomoje ku gitero cyo kwisubiza ibirindiro bya Awasse.

    Hagati aho nkuko BBC dukesha iyi nkuru ikomeza ibivuga, imodoka za gisirikare zikomeje kuboneka ziva ku mujyi uri ku cyambu wa Nacala mu ntara ya Nampula, zigana mu majyaruguru muri Cabo Delgado.

    Amakuru avuga kandi ko abasirikare 100 b'u Rwanda boherejwe gutabara ku biro by'ubutegetsi by'ahitwa Chai mu karere ka Macomia ka Cabo Delgado, aho bivuga ko inyeshyamba zateye.

    Munyaneza Theogene / intyoza.com

    Source : https://www.intyoza.com/mozambique-inyeshyamba-zayabangiye-ingata-nyuma-yimirwano-ningabo-zu-rwanda-niziki-gihugu/

  • Nyamasheke: Bane bafatanywe amabalo atanu (5) y’imyenda ya caguwa #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Abafashwe ni Ntamakiriro Elisa w’imyaka 30, Ndayishimiye Samuel w’imyaka 48, Ndayizeye Felicien w’imyaka 34 na Aimée Nyirandorwa w’imyaka 28. Bari bafite imodoka, bafatirwa mu Karere ka Nyamasheke, Umurenge wa Mahembe, Akagari ka Kagarama, Umudugudu wa Gabiro, nk’uko bigaragara ku rubuga rwa Internet rwa Polisi y’u Rwanda.

    Umuvugizi wa Polisi y’u Rwanda mu Ntara y’Iburengerazuba, CIP Bonaventure Twizere Karekezi, yavuze ko bariya bantu bafashwe nyuma y’amakuru yatanzwe n’abaturage.

    Yagize ati “Abapolisi bamaze kubona amakuru ya bariya bantu ko barimo kwinjiza magendu y’imyenda ya Caguwa banyuze mu kiyaga cya Kivu bategura igikorwa cyo kubafata. Iriya myenda yari kujyanwa mu isoko rya Mugonero riri mu Murenge wa Gishyita mu Karere ka Karongi. Abapolisi bashyize bariyeri mu muhanda Nyamasheke-Karongi bafata imodoka yo mu bwoko bwa minibisi yari itwawe na Ntamakiriro ari kumwe na kigingi we witwa Ndayishimiye, basanga harimo amabalo atanu y’imyenda ya caguwa”.

    CIP Karekezi yakomeje avuga ko abo babiri bamaze gufatwa bavuze ko bari bahawe akazi n’uwitwa Nyirandorwa Aimée, umucuruzi w’imyenda mu isoko rya Mugonero. Nyirandorwa yahise ashakishwa arafatwa, afatwa ari kumwe na Ndayizeye bari biteguye gupakurura iyo myenda.

    CIP Karekezi yashimiye abaturage bafashije Polisi gufata abo bantu binyuze mu gutangira amakuru ku gihe. Yaburiye buri muntu wese ucyijandika mu byaha ariko cyane cyane mu bucuruzi butemewe n’amategeko bwambukiranya imipaka.

    Yavuze ko ababikora n’abatekereza kuzabikora nta mahirwe bazagira kandi nta mwanya bafite mu Rwanda kubera imikoranire myiza n’abaturage mu kwicungira umutekano.

    Abafashwe bahise bashyikirizwa Urwego rushinzwe Ubugenzacyaha (RIB) rukorera muri sitasiyo ya Polisi ya Bwishyura kugira ngo hakorwe iperereza. Ni mu gihe imyenda yajyanywe mu biro by’ishami rya Polisi rishinzwe kurwanya abanyereza imisoro ishami rya Karongi.

    Itegeko ry’umuryango w’ibihugu byo mu Karere k’Iburasirazuba rinakoreshwa mu Rwanda ingingo yaryo ya 199 rivuga ko ibicuruzwa bya magendu byafashwe bitezwa cyamunara. Imodoka yakoreshejwe muri ubwo bucuruzi bwa magendu na yo itezwa cyamunara ndetse umushoferi wayo agacibwa amande angana n’ibihumbi bitanu by’amadorali y’Amerika (US$5000).

  • Kayonza : Uwishe umugore akamucamo ibice yaburanishirijwe mu ruhame yemera icyaha asaba imbabazi #rwanda #RwOT

    Uyu mugabo akekwaho kuba yarishe Mukarukundo Espérance bari inshuti ku wa 26 Kamena 2021 amuziza ibihumbi 15 Frw yamufatanye avuga ko ari ayo yamwibye.

    Bivugwa ko Harerimana yishe uriya mugore Mukarukundo Espérance kuri uwo munsi bari biriwe basangira inzoga.

    Harerimana Protogene wiyemereye ko yishe uriya mugore, yavuze ko nyuma yo kwica uyu mugore bari inshuti yagize ubwoba bwo kugumana umurambo maze agahitamo kuwucamo ibice bibiri akajya kuwujugunya mu bisimu.

    Uyu mugabo wari usanzwe akora akazi ko gucukura amabuye y’agaciro abazwi nk’Imparata, ubwo yahishaga umurambo wa nyakwigendera mu bisimu waje kubonwa na Polisi na RIB bafatanyije n’abaturage bo muri ako gace.

    Muri uru rubanza, abacamanza b’Urukiko Rwisumbuye rwa Ngoma rwaje kuburanishiriza uyu mugabo ahabereye icyaha, rwahaye umwanya usesuye uyu Harerimana maze yiregura asaba kugabanyirizwa ibihano ngo kuko ibyamubayeho byari nk’impanuka.

    Ubushinjacya bwavuze ko icyaha Harerimana akurikiranyweho cyo kwica Mukarukundo Esperance kitabaye nk’impanuka ko yamwishe ku bushake kandi abigambiriye.

    Bushingiye ku ngingo yi 107 y’amategeko mpanabyaha, Ubushinjacyaha bwamusabiye igihano cyo gufungwa burundu.

    Bamwe mu baturage bari bitabiriye uru rubanza rwabereye mu ruhame bavuga ko rwabasigiye isomo ko kandi n’undi utekereza gukora icyaha yagakwiye gutekereza kabiri.

    Bahuriza ku cyifuzo cy’uko uyu mugabo yahanwa by’intangarugero ku buryo n’undi ufite umutima w’ubwicanyi yajya yibuka igihano cyahawe Harerimana agasubiza umutima ubuntu.

    Biteganyijwe ko urubanza ruzasomwa mu ruhame ku ya 12 Kanama 2021 saa tanu z’amanywa.

    Source : http://www.ukwezi.rw/mu-rwanda/Amakuru-anyuranye/article/Kayonza-Uwishe-umugore-akamucamo-ibice-yaburanishirijwe-mu-ruhame-yemera-icyaha-asaba-imbabazi

  • Nyuma y'umunsi umwe komite nyobozi y'ikipe ya Espoir FC yeguye, yongeye kugaruka kuyobora iyi kipe ibarizwa mu karere ka Rusizi #rwanda #RwOT

    Mu rukerera rwo kuri uyu wa mbere taliki ya 26 Nyakanga 2021, nibwo komite nyobozi y'ikipe ya Espoir FC yeguye kuri uyu mwanya n'ubwo ntabusobanuro cyagwa se ibaruwa y'ubwegure yagiye hanze, iyi komite nyobozi ikaba yongeye kwemera kugaruka mu mirimo.

    Abari beguye ni batanu bayobowe na Perezida wayo Kamuzinzi Godfroid, ba visi perezida babiri Amani Casimir na Ngiruwonsanga Theo, ushinzwe umutungo w'ikipe ariwe Ujeneza Olive ndetse n'umunyamabanga wayo ariwe Habimana François .

    Icyatumye habaho kwegura kwa komite nyobozi ngo ni uko ubuyobozi bw'akarere ka Rusizi butarimo kumva neza ibyo gufasha iyi kipe iheruka kwitwara neza, ariko aha bigaterwa cyane n'umwe mu bayobozi b'aka karere, ibi bikaba aribyo byatumye habaho inama yihuse yahuje impande zombi.

    Mu itangazo ryashyizwe hanze n'ubuyobozi bw'akarere ka Rusizi batangaje ko kuri uyu wa kabiri aribwo habaye inama yahuje ubuyobozi bw'ikipe ya Espoir FC , aho baganiriye ingingo eshatu zirebana n'iyi kipe yashoje ku mwanya wa gatatu muri shampiyona y'u Rwanda iheruka aho yasoje inyuma ya APR FC yatwaye igikombe ndetse na AS Kigali yasoje ku mwanya wa gatatu.

    Mu ngingo eshatu baganiriye ku mpande zombi, habanje kurebera hamwe uko umwaka w'imikino wa 2020-2021 wagenze, Imbogamizi zagaragajwe zari zatumye komite nyobozi yegura n'uburyo zigomba gukemuka impande zombi zibigemo uruhare ndetse no kwitegura no kwita ku migendekere myiza y'umwaka w'imikino 2021-2022 impande zombi zibigizemo uruhare.

    Mu gusoza iyi baruwa, ubuyobozi bw'akarere ka Rusizi bavuze ko hashingiwe kuri ibyo biganiro komite nyobozi ya Espoir FC yasabwe kandi yemera kuguma mu nshingano, ibyumvikanyweho byose bikazubahirizwa kugira ngo ikipe izakomeze kwitwara neza.

    The post Nyuma y'umunsi umwe komite nyobozi y'ikipe ya Espoir FC yeguye, yongeye kugaruka kuyobora iyi kipe ibarizwa mu karere ka Rusizi appeared first on RUSHYASHYA.

    Source : https://rushyashya.net/nyuma-yumunsi-umwe-komite-nyobozi-yikipe-ya-espoir-fc-yeguye-yongeye-kugaruka-kuyobora-iyi-kipe-ibarizwa-mu-karere-ka-rusizi/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=nyuma-yumunsi-umwe-komite-nyobozi-yikipe-ya-espoir-fc-yeguye-yongeye-kugaruka-kuyobora-iyi-kipe-ibarizwa-mu-karere-ka-rusizi

  • Mutsinzi Ange yagiye mu igeragezwa mu cyiciro cya mbere i Burayi #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Ku mugoroba wo kuri uyu wa Kabiri, ni bwo myugariro w’ikipe y’igihugu y’u Rwanda “AMAVUBI” Mutsinzi Ange yuriye rutemikirere yerekeza mu gihugu cy’u Bubiligi, aho agiye gukora igeragezwa.

    Mutsinzi Ange yari aherekejwe n
    Mutsinzi Ange yari aherekejwe n’abarimo na Nshuti Innocent bakinana muri APR FC ndetse na mushiki we

    Mutsinzi Ange yerekeje mu ikipe ya Oud – Heverlee Leuven iri mu cyiciro cya mbere mu Bubiligi, aho agomba kumara ibyumweru bibiri akora igeragezwa muri iyi kipe yashinzwe mu mwaka wa 2002, yaritsinda akazahita ayisinyira.

    Kugeza ubu Mutsinzi Ange warangije amasezerano y’imyaka ibiri yasinyiye APR FC yagiyemo avuye muri Rayon Sports, ntiyigeze agaragara mu bakinnyi baheruka kongerera amasezerano iyi kipe barimo abo bavanye muri Rayon Sports barimo Manishimwe Djabel na Niyonzima Olivier Sefu.

  • Bishimiye ko Rutunga Venant ukekwaho ibyaha bya Jenoside yoherejwe mu Rwanda #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Abazi Rutunga muri icyo gihe cya Jenoside bavuga ko mu gihe yari mu bayobozi b’aho muri ISAR Rubona, yafatanyaga n’abandi mu gutegura inama, ibikorwa bitegura Jenoside ngo yabaga abikomeyemo ndetse ashinzwe gukurikirana ko ibyemezo byafatiwe mu nama zitandukanye babaga bakoze bishyirwa mu bikorwa.

    Koherezwa mu Rwanda k’uwo mugabo Rutunga ukekwaho ibyaha bya Jenoside yasize akoze mu Rwanda, ngo birashimangira uruhare Leta igirana n’amahanga mu gukurikirana abasize bakoze Jenoside cyane cyane ba ruharwa, kuko ngo nubwo abishwe batazagaruka ariko nibura iyo bahawe ubutabera binyuze mu kuburanisha no guhana abagize uruhare muri Jenoside nka ba Rutunga n’abandi bagiye bazanwa ndetse n’abandi bazazanwa mu gihe kizaza ngo biraruhura ku bacitse ku icumu rya Jenoside.

    Umunyamabanga nshingwabikorwa wa Komisiyo yo kurwanya Jenoside ‘CNLG’ Dr Bizimana Jean Damascene avuga ko kuba hari ibihugu byohereza abakekwaho ibyaha bya jenoside yakorewe Abatutsi kuburanishwa n’inkiko z’u Rwanda bigaragaza ko ibyo bihugu byatangiye guha agaciro Jenoside yakorewe Abatutsi ndetse bigaragaza icyizere ibyo bihugu biha ubutabera bw’u Rwanda.

    Yagize ati, “iyo igihugu cyohereje umuntu wakoze Jenoside mu Rwanda wari waragihungiyemo, akaza, biba bigaragaje icyizere icyo gihugu gifitiye ubutabera bw’u Rwanda mu bijyanye no guca imanza zo ku rwego mpuzamahanga zikurikirana icyaha cya Jenoside yakorewe Abatutsi. Ikindi rero, uko izo manza zigenda zibera mu Rwanda bigaragaza icyizere ubutabera bw’u Rwanda bufitiwe, bigaragaza imikorere myiza yabwo, bigaragaza ko n’abakurikiranywe nabo bagira uburenganzira bwo kwiregura kandi bagatanga ibimenyetso, urubanza rukaba rukurikiza ibisabwa byose n’amategeko mpuzamahanga”.

    Ibihugu byohereza mu Rwanda abakekwaho ibyaha bya Jenoside babihungiyemo, baba bashyize mu bikorwa icyemezo cy’Umuryango w’Abibumbye cyo mu 2014 gifite nomero 2150 kibutsa ibihugu byose ko bifite inshingano zo gukurikirana cyangwa kohereza mu Rwanda abakekwaho kuba baragize uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda.

  • Uganda: impunzi zimerewe nabi n' icyorezo cya Covid19 #rwanda #RwOT

    Muri Uganda Ishami ry'umuryango w'abibumbye ryita ku mpunzi (HCR) riratangaza ko impunzi hafi 2500 zimaze kwandura Covid 19. Abo bariyongera ku bandi bakozi b'amashyirahamwe atabara impunzi, abatari bake bamaze kwandura abandi bagapfa.

    Ku mpunzi 29000 zimaze gupimwa Covid-19 kuva aho icyo cyorezo cyatangiriye kugaragara muri Uganda, hafi 2500 ni bo basanganywe indwara ya Covid 19. Abagera 1892 baravuwe barakira. Abamaze guhitanwa n'iyo ndwara ni 39 nk'uko byemezwa na HCR.

    Iri shami rya ONU rivuga ko abantu 685 bakorana n'amashirahamwe ashinzwe gutabara impunzi ari bo banduye mu gihe bari mu kazi kabo.

    Inkambi ya Nakivale, imwe mu zituwemo n'impunzi nyinshi zituruka mu bihugu nka byose mu karere gaturanye na Uganda, ndetse n'izo muri Somaliya na Eritreya, iza ku mwanya wa kabiri mu zifite umubare munini w'abanduye Covid 19. Bose hamwe bagera kuri 453.

    Nk' uko VOA dukesha aya makuru ibivuga, muri iyi minsi kandi, iyi nkambi haravugwamo ikibazo cy'imibereho mibi ku mpunzi bitewe ahanini n'amabwiriza yo kwirinda Covid 19 yatumye imirimo yose yazitunganga ihagarara.

    Indi raporo iheruka ya HCR yasohoye mu kwezi gushize, igaragaza ko hari impunzi zimwe ziyahuye kubera ingaruka zatewe n'icyorezo cya Covid 19, zirimo kubura ibyo kurya hamwe n'izikorerwa ihohoterwa rishingiye ku gitsina. Iyo raporo ivuga ko umubare munini w'abiyahuye wari uwabategarugori.

    Iyo raporo ivuga ko benshi muri izo mpunzi z'abagore zishoye mu bikorwa by'ubusambanyi, abandi bashyingira abana babo bakiri bato kugira ngo babone icyo kurya.

    HCR ivuga ko umubare w'impunzi zimaze kwiyahura muri uyu mwaka kubera ingaruka z'icyorezo cya Covid uruta uw'iziyahuye mu gihe nk'iki umwaka ushize.

    Ahandi havugwa impunzi zanduye Covid 19 ni mu murwa mukuru Kampala ahatuye impunzi zigera ku 60000. Muri zo izigera ku 270 zanduye Covid 19 nk'uko bigaragazwa na raporo ya HCR.

    Abantu basaga 92000 ni bo banduye COVID muri Uganda, kuri abo, hafi 76000 bamaze kuvurwa barakira. Iyo ndwara imaze guhitana 2500 nk'uko bivugwa na ministeri y'ubuzima muri Uganda.

    Source : https://impanuro.rw/2021/07/28/uganda-impunzi-zimerewe-nabi-n-icyorezo-cya-covid19/

  • Dore ibintu bitangaje biba ku mubiri w' umuntu iyo yitabye Imana #rwanda #RwOT

    Iyo umuntu apfuye,hariho inzira nyinshi umubiri unyuramo kugirango uhagarike ibintu  kandi unyura mubintu bitari byiza  cyane.

    Waba warigeze wibaza impinduka  ziba k'umubiri  mu mubiri mugihe umutima uhagaritse gutera?Twabateguriye zimwe mu mpinduka ziba ku mubiri mu gihe umutima uhagaritse gutera.

    1. Umutima urahagarara n'amaraso akipfundikanya: Iyo umutima uhagaritse gutera, umuntu atangazwa ko yapfuye kumugaragaro.Niba umuntu ari mu bitaro, igihe cy'urupfu kiratangazwa iyo umutima uhagaz,Amaraso ntiyongera gutwarwa mu mubiri no mu mutima, bityo birumvikana ntiyongera gutembera mu mitsi kuko aba yafatanye atagitemba.

    2. Umubiri uhindura ibara: Iyo amaraso ahagaritse gutembera mu mubiri, atangira gukora ibara rya tone ebyiri, Ibi  bituma umubiri usa nkaho wijimye kubera kudatembera kw'amaraso mu mubiri, mu gihe ibindi bice nabyo byeruruka cyane aho amaraso atagitembera.

    3. Algor mortis: Algor mortis ni uburyo umubiri utangira gukonja.Ubushyuhe busanzwe bwumubiri bugomba kuba 37 ° C, ariko nyuma y'urupfu umubiri utakaza ubu bushyuhe nka 0.8 ° C buri saha.

    4. Rigor mortis: Nyuma yamasaha make nyuma y'urupfu, habaho icyitwa rigor mortis icyi gihe imikaya y'umubiri iriyegeranya bigatuma umubiri wose ukomera bidasanzwe.Ibi bibaho kubera kugabanuka kurwego rw'umusemburo witwa adenosine triphosphate (ADT).Inzira isanzwe itangirana no gukomera kw'imitsi y'jisho n'ijosi.

    5. Kunyeganyega kw'umubiri: Nubwo umuntu ashobora kuba yapfuye, umubiri we ushobora kunyeganyega mu  masaha make nyuma y'urupfu.Imitsi ishobora kwiyegereranya icyarimwe, ibi bishobora kugaragara nkaho umubiri uri kunyeganya.

    6.Urusaku rudasanzwe: Mu gihe rigor mortis ibaye ari byo twasobanuye ruguru ari byo bivuga kwiyegeranya kw'imikaya bigatuma umubiri ukomera cyane, umubiri ushobora gusohora amajwi y'imisuzi.Ni ibintu bikunze gutungura  cyane abaganga ariko bibaho.

    Source : https://impanuro.rw/2021/07/28/dore-ibintu-bitangaje-biba-ku-mubiri-w-umuntu-iyo-yitabye-imana/