Author: webrwanda

  • Agirwa Minisitiri hari ku isabukuru ya mama – Umuhungu wa Joe Habineza yahishuye iminsi ya nyuma ya se #rwanda #RwOT

    Jean Michel Habineza akaba umuhungu w’imfura wa Amb. Habineza Joseph uheruka kwitaba Imana, yavuze ko mu minsi ye ya nyuma ikintu yavuga ari ubukwe bw’umuhungu we Cedric agiye adatashye.

    Amb. Habineza Joseph wabaye Amabasaderi w’u Rwanda muri Nigeria, akaba Minisitiri w’urubyiruko, Umuco na Siporo yitabye Imana tariki ya 20 Kanama 2021 aguye muri Kenya aho yari yagiye kwivuza, hari nyuma yo kuva muri Nigeria.

    Uyu munsi nibwo habaye umuhango wo kumusezeraho bwa nyuma aho yahise ajya gusyingurwa i Rusororo.

    Umuhango wo kumusezeraho wabereye mu rugo iwe aho yari atuye witabirwa n’abo mu muryango we, inshuti n’abo bakoranye mu nzego za leta barimo Perezida Sena Dr Augustin Iyamuremye, Bernard Makuza wabaye Minisitiri w’Intebe n’abandi.

    Umuhungu we w’imfura, Jean Michel Habineza wavuze mu izina ry’abana ba Habineza Joseph, yavuze ko atazabigirwa umunsi wa mbere se yinjira muri politike agirwa Minisitiri, ngo hari ku isaburuku ya nyina aho batunguwe n’iyi nkuru.

    Ati 'Papa yagiye muri politike 2004, hari ku isabukuru ya mama, twari twicaye turimo kwishimira isabukuru ya mama, tubona mu makuru ngo Minisitiri w’Urubyiruko, Umuco na Siporo, Joseph Habineza.'

    Yakomeje avuga ko byabatunguye ndetse bakagira ubwoba ariko nyuma y’iminsi mike batangiye kubimenyera ndetse na se (Joseph Habineza) atangira kuba we uko yari asanzwe.

    Agaruka ku buzima bwa se yavuze ko yari umuntu wicisha bugufi kandi akabana na buri wese, ngo ni umuntu utarihaga agaciro.

    Ati 'Mu mwanya aho nyumbakumi aba nk’umwami cyangwa akaba nk’Imana, Papa yari umuntu wiyoroshya(humble) yitabaga telefoni yose, yitabaga tuvugane, akibata (078830), akitaba abantu bose ariko n’ikindi yafataga abantu bose neza.'

    'Ntabwo we ubwe yajyaga yiha agaciro, yajyaga akunda kuvuga ngo akazi kawe uzagahe agaciro ariko wowe ntuzakihe.'

    Yavuze ko kandi yababajwe n’uko azaba atari mu bukwe bw’umuhungu we, akaba murumuna wa Jean Michel Habineza kandi ari cyo kintu yavugaga cyane mu minsi ye ya nyuma.

    Ati 'Ikintu gikomeye nuko atazaba ari mu bukwe bwa Cedric. Birambabaza cyane yari abwishimiye cyane! Hari inshuti ye bari kumwe muri Nigeria yavuze ngo mu bintu yavugaga mu minsi ye ya nyuma bwari ubukwe bwa Cedric. Birababaje ko ataza ahari.'

    Ibindi yahishuye kuri se ni uko yari umuntu ukunda gukererwa cyane, gusa na none ngo azakumbura ukuntu yari azi kubara inkuru, ngo aho yabaga ari nta rungu, yaraganiraga cyane.

    Habineza Joseph yitabye Imana afite imyaka 57, asize umugore n’abana 4, abahungu batatu n’umukobwa umwe, akaba ari abana b’impanga aho yabyaye impanga inshuro 2.

    Tariki ya 13 Kanama 2021 yari yizihije isabukuru y’imyaka 33 amaranye n’umugore we barushinze.

    Joseph Habineza yakoreye uruganda rwa Heineken i Kinshasa 1994-1998, ndetse aza no kuba umuyobozi ushinzwe ikoranabuhanga muri Heineken muri Nigeria mu 1998-2000.

    Muri Nzeri 2004-Gashyantare 2011 yabaye Minisitiri w’Umuco na Siporo, mu 2011- 2014 agirwa Ambasaderi w’u Rwanda muri Nigeria.

    Muri Nyakanga 2014 yaje kongera kugirwa Minisitiri wa Siporo ariko ntiyatizeho kuko muri Gashyantare 2015 yaje gusimbuzwa Uwacu Julienne.

    Mu mpera za 2019 yahise afungura uruganda rukora amakaroni yitiriye izina rye, aho zitwaga ‘Pasta Joe.

    Muri 2019 yagize Muyobozi Mukuru w’ikigo gishya Radiant Yacu Ltd.

    Jean Michel Habineza ngo yababajwe n’uko atazataha ububwe bwa murumuna we witwa Cedric kandi ari kimwe mu bintu yashakaga

    Yasezeweho bwa nyuma

    Yagiye gushyingurwa i Rusororo

    Umuhango wo kumusezerano witabiriwe n’abayobozi batandukanye

    Source : http://isimbi.rw/imyidagaduro/article/agirwa-minisitiri-hari-ku-isabukuru-ya-mama-umuhungu-wa-joe-habineza-yahishuye-iminsi-ya-nyuma-ya-se

  • Kimenyi na Miss Muyango ubu ni Papa na Mama b’umwana w’umuhungu #rwanda #RwOT

    Uyu muryango umaze igihe ugarukwaho mu itangazamakuru, wibarutse mu ijoro ryo kuri uyu iki Cyumweru tariki 29 Kanama 2021.

    Mu minsi ishize na bwo hari hasohotse igihuha cyavugaga ko uyu muryango wibarutse ndetse cyanatambutse muri bimwe mu binyamakuru bikomeye mu Rwanda ariko ba nyiri ubwite barabinyomoje bavuga ko bataribaruka.

    Icyo gihe ndetse byaje kugaragara ko uriya muryango utaribaruka koko kuko baje kugaragara mu birori byo kwitegura umwana bizwi nka Baby Shower byanatumye Kimenyi Yves na bamwe mu bari babyitabiriye batabwa muri yombi bazira kurenga ku mabwiriza yo kwirinda COVID-19.

    Kimenyi Yves na Muyango Claudine beruye iby’urukundo rwabo muri Kanama 2019 ubwo kuva icyo gihe ku mbuga nkoranyambaga zabo batasibaga kugaragaza ko buri umwe yimariyemo undi.

    Kuva icyo gihe, Kimenyi Yves na Muyango ntibagiye bahisha ko bakundana cyane cyane binyuze ku mitoma bateraniraga ku mbuga nkoranyambaga.

    Mu mpera za Gashyantare uyu mwaka, Kimenyi Yves yari yambitse impeta Muyango amusaba kumubera umugore ariko inkuru y’ubukwe hari benshi bayitegereje barayibura ahubwo baza kumva ko uyu muryango witegura kwibaruka imfura.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/Imyidagaduro/Kimenyi-na-Miss-Muyango-ubu-ni-Papa-na-Mama-b-umwana-w-umuhungu

  • APR FC yamenyeshejwe aho izakirirwa na Mogadishu City Club, abasifuzi bazasifura iyi mikino #rwanda #RwOT

    Kubera ikibazo cy’umutekano muke ubarizwa mu gihugu cya Somalia, impzamashyirahamwe y’umupira w’amaguru muri Afurika 'CAF’ yamaze kumenyesha APR FC ko umukino iyi kipe izasuramo Mogadishu City Club uzabera muri Djibouti.

    Tombola y’ijonjora ry’ibanze mu mikino Nyafurika ya CAF Champions League 2021-22, yasize ikipe ya APR FC itomboye kuzahua na Mogadishu City Club yo muri Somalia.

    Kubera ikibazo cy’umutekano muke uri muri Somalia, uyu mukino uzaba tariki ya 12 Nzeri 2021, Mogadishu City Club ikaba izakirira APR FC muri Djibouti.

    Uyu mukino ukaba uzasifurwa n’abasifuzi bakomoka muri Tanzania, Omary Kayoko Ramadhani Omary nk’umusifuzi wo hagati, umusifuzi w’igitambaro wa mbere ni Frank Jon Komba, umusifuzi w’igitambaro wa kabiri ni Soud Iddi Lila, umusifuzi wa kane azaba ari Mfaume Ali Nassoro ni mu gihe komiseri w’umukino ari umunya-Ethiopia, Gizate Alemu Mazengla.

    Umukino wo kwishyura uzabera i Kigali tariki ya 19 Nzeri 2021, ikaba yahawe abasifuzi bo muri Ethiopia aho umusifuzi wo hagati ari BelayTadesse Asserese, umusifuzi w’igitambaro wa mbere ni Kindie Mussie, umusifuzi w’igitambaro wa kabiri ni Shewangizaw Tebabal Tebalal Tadesse, umusifuzi wa kane azaba ari Haileyesus Bazezew Belete ni mu gihe komiseri w’umukino azaba ari umurundi, Mustapha Samugabo.

    APR FC izakinira na Mogadishu muri Djibouti

    Source : http://isimbi.rw/siporo/article/apr-fc-yamenyeshejwe-aho-izakirirwa-na-mogadishu-city-club-abasifuzi-bazasifura-iyi-mikino

  • Kimyenyi na Miss Muyango ubu ni Papa na Mama b’umwana w’umuhungu #rwanda #RwOT

    Uyu muryango umaze igihe ugarukwaho mu itangazamakuru, wibarutse mu ijoro ryo kuri uyu iki Cyumweru tariki 29 Kanama 2021.

    Mu minsi ishize na bwo hari hasohotse igihuha cyavugaga ko uyu muryango wibarutse ndetse cyanatambutse muri bimwe mu binyamakuru bikomeye mu Rwanda ariko ba nyiri ubwite barabinyomoje bavuga ko bataribaruka.

    Icyo gihe ndetse byaje kugaragara ko uriya muryango utaribaruka koko kuko baje kugaragara mu birori byo kwitegura umwana bizwi nka Baby Shower byanatumye Kimenyi Yves na bamwe mu bari babyitabiriye batabwa muri yombi bazira kurenga ku mabwiriza yo kwirinda COVID-19.

    Kimenyi Yves na Muyango Claudine beruye iby’urukundo rwabo muri Kanama 2019 ubwo kuva icyo gihe ku mbuga nkoranyambaga zabo batasibaga kugaragaza ko buri umwe yimariyemo undi.

    Kuva icyo gihe, Kimenyi Yves na Muyango ntibagiye bahisha ko bakundana cyane cyane binyuze ku mitoma bateraniraga ku mbuga nkoranyambaga.

    Mu mpera za Gashyantare uyu mwaka, Kimenyi Yves yari yambitse impeta Muyango amusaba kumubera umugore ariko inkuru y’ubukwe hari benshi bayitegereje barayibura ahubwo baza kumva ko uyu muryango witegura kwibaruka imfura.

    UKWEZI.RW

    Source : http://www.ukwezi.rw/Imyidagaduro/article/Kimyenyi-na-Miss-Muyango-ubu-ni-Papa-na-Mama-b-umwana-w-umuhungu

  • Abahanzi nyarwanda bakomeye bahuriye mu ndirimbo ivuga kuri Amb. Habineza Joseph witabye Imana #rwanda #RwOT

    Abahanzi nyarwanda bagera kuri 13 bahuriye mu ndirimbo bise 'Joe Wacu’ igaruka kuri nyakwigendera Amb. Habineza Joseph uherutse kwitaba Imana wabaye Minisitiri w’Urubyiruko, Umuco na Siporo.

    Ni indirimbo yahuriyemo abahanzi bakomeye mu gihugu barimo nka King James, Yvan Buravan, Butera Knowless, Jules Sentore, Masamba, Mani Martin, Uncle Austin, Platini P, Patrick Nyamitari, Chris Hat, Alyn Sano, Muneza Christopher na Tonzi.

    Uyu mugabo wabaye Minisitiri wa Siporo n’Umuco, benshi mu bahanzi bamufata nk’umwe mu baharaniye iterambere ry’imyidagaduro.

    Bakaba bayikoze mu rwego rwo kuzirikana ibyiza yakoze igihe yari akiri ku Isi mbere y’uko yitaba Imana aguye mu bitaro Nairobi muri Kenya ku wa 20 Kanama 2021.

    Ni indirimbo yakorewe mu Ishusho Studio, ikorwa na Niz Beats afatanyije na Producer Nicolas.

    Source : http://isimbi.rw/imyidagaduro/article/abahanzi-nyarwanda-bakomeye-bahuriye-mu-ndirimbo-ivuga-kuri-amb-habineza-joseph-witabye-imana

  • Lionel Messi yakoze benshi ku mutima kubera ibyo yakoreye umunyezamu wa Reims [AMAFOTO] #rwanda #RwOT

    Umunyezamu w'ikipe ya Reims witwa Predrag Rajković, yatunguranye ubwo ikipe ye yari imaze gutsindwa na PSG ibitego 2-0 hanyuma yegera kizigenza Lionel Messi amusaba guterura umwana we w'umuhungu akabafotora ifoto y'urwibutso.

    Messi waraye akinnye umukino we wa mbere ubwo yinjiraga mu kibuga mu minota 60 y'umukino,yishimiwe n'abafana ba PSG bamwakiriye neza ndetse n'aba Reims yari yakiriye uyu mukino bamukunda.

    Nubwo PSG yatsinze ibitego 2-0 bya Kylian Mbappe byose,ntabwo iyi yabaye inkuru ahubwo inkuru yamamaye hose n'ukuntu umunyezamu winjijwe ibyo bitego ataheranwe n'agahinda ahubwo nyuma y'umukino ajya kuzana umwana we amuhereza Lionel Messi,amusaba ko yakwemera akamufotora amuteruye.

    Messi yateruye uyu mwana yishimye hanyuma uyu munyezamu arabafotora nkuko amashusho yagaragajwe na Bein Sports yabitangaje.

    Benshi mu bafaransa bakiranye urugwiro Messi ubwo yazaga muri PSG gusa biragaragara ko intego ikipe imufiteho ari ukuyifasha gutwara UEFA Champions League.

    Messi w'imyaka 34,yitezwe cyane mu mikino iri imbere muri PSG aho ari mu itsinda rimwe na manchester City mu mikino ya UEFA Champions League.




    Source : https://umuryango.rw/imyidagaduro/imikino/article/lionel-messi-yakoze-benshi-ku-mutima-kubera-ibyo-yakoreye-umunyezamu-wa-reims

  • Kigali: Ubukwe bwasubikiwe mu rusengero, Minisitiri Busingye yizeza ubutabera muri iki kibazo #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Ibi byabereye mu rusengero rwa EAR Paruwasi ya Gikondo Diyoseze ya Kigali, mu ma saa munani z’amanywa.

    Paruwasi ya Gikondo yiteguraga gusezeranya Niyonsaba Innocent na Tuyisabe Berthe babarizwa muri EAR Diyoseze ya Gahini ubukidikoni bwa Rukomo Paruwasi ya Gishuro.

    Mu gihe Pasiteri yiteguraga gusezeranya aba bageni, hinjiye umubyeyi ufite abana batatu arira afata mu mashati Niyonsaba Innocent ndetse n’abana bararira bituma Pasiteri agirana ibiganiro mu muhezo n’abageni bagiye gusezerana ndetse n’uwo mubyeyi birangira hafashwe umwanzuro wo gusubika igikorwa cyo kubasezeranya.

    Inkuru ya Afrimax ivuga ko Dukuzumuremyi Janvière ari we mubyeyi wumvikanye arira avuga ko yabyaranye na Niyonsaba Innocent abana batanu harimo impanga inshuro ebyiri, akaba batatu abarera wenyine mu gihe abandi ngo se yabamwimye.

    Mu marira menshi, yumvikanye asaba indezo y’abana afite batatu ariko akanahabwa abandi babiri b’abahungu se afite.

    Ati “Twashakanye mu buryo butemewe n’amategeko, yansize mfite inda nkuru ya gatatu, njya iwabo nahamaze amezi 2 maze kubyara. Bambwiye ko batabasha kuntunga n’abana bambwira ko ngomba kujya iwacu, bamperekeje saa cyenda z’ijoro mpeka umwana umwe undi mufashe mu ntoki, ntega imodoka njya iwacu.”

    Dukuzumuremyi avuga ko atabashije kuguma iwabo, ahubwo yahisemo kujya kwikodeshereza kugira ngo abashe kurera abana be.

    Avuga ko yahamagaraga umugabo we ntamwitabe yanamwitaba akamubwira nabi ku buryo nta kintu na kimwe yamufashije mu buzima.

    Avuga ko abayeho nabi kugera aho asiga akingiranye abana be mu nzu kuko atabasha kubajyana aho aba yagiye guca inshuro.

    Yagize ati “Jyewe mba mu icumbi, kubona icyo kurya cy’abana birangora ubwo nsiga abatoya mfite mbakingiranye mu nzu, bakajya birirwa munsi y’urugi, abanyamuhanda bakabashungera, abafotora bagafotora, abana birirwa munsi y’urugi barira.”

    Yavuze ko gusiga akingiranye abana mu nzu ari ukubura uko yabigenza kuko nanone atakura mukuru wabo mu ishuri kugira ngo asigarane barumuna be.

    Yavuze ko icyamuzanye ari ukubaza se w’abana imibereho yabo ndetse no kumuha abana be babiri yamwimye we n’umuryango we.

    Arifuza ko inzego zirenganura abana zamufasha abana be bagahabwa uburenganzira ndetse akanahabwa abana be akabirerera.

    Ati “Bamfashe abana banjye baboneke ni cyo nifuza n’Igihugu cyose kibimenye kimpeshe abana banjye kandi baharanire n’uburenganzira bw’aba bana, kubaho kwabo, kwiga kwabo n’aho kubaho kwabo ntaho mfite.”

    Yakomeje agira ati “Sinibaza niba Igihugu gishyigikira ibi bintu, umugabo ungana kuriya, ufite amaboko mazima, agomba kubyara abana bakaba mayibobo mu gihugu. Mana niba dufite amategeko aturengera muri iki gihugu, Mana, amategeko arengere abana banjye.”

    Dukuzumuremyi avuga ko ikimubabaza cyane ari uko abana yamwimye na we atabarera ahubwo barerwa n’iwabo, ibintu avuga ko ari ukumwima uburenganzira ku bana be ku buryo batanamusura cyangwa na we ngo yemererwe kubasura.

    Pasiteri Kanana Cedric muri Paruwasi ya Gikondo muri Diyoseze ya Kigali ari na we wagombaga gusezeranya aba bageni, avuga ko nk’uko bijya bibaho, uwo mushumba akaba yari yatiye urusengero rwa EAR Gikondo ngo aze kuhasezeranyiriza abo bageni kuko bari kuzatura i Kigali akaba ari na ho bari gukoreshereza imihango y’ubukwe.

    Umushumba wa EAR/Gishuro yari yasobanuye ko barangiwe inshuro 3 muri iyo Paruwasi kandi bakaba barashyingiwe mu murenge, uwo mushumba asaba ko bamufasha bakamusezeranyiriza abo bageni kuko yari yagize impamvu zitunguranye zituma atahibera ubwe.

    Avuga ko bafashe umwanzuro wo gusubika ubukwe abo bantu bafitanye ibibazo bakabanza bakabikemura.

    Yagize ati “Twe nk’abatiwe urusengero, ntabwo dushobora gusezeranya no kujya mu bindi bintu byose kandi bafite aho bakomoka na Pasiteri wabo. Umwanzuro uzaturuka kuri Pasiteri wabo kuko ari we ubazi uzi n’ikibazo bafite.”

    Yakomeje agira ati “Twe rero, twanzuye ko tutabasezeranya mu gihe twumvise ibi bibazo bihari kandi tutabifitiye uburenganzira, bafite Pasiteri wabo.”

    Yanahishuye ko mu biganiro bagiranye na bo ngo umugabo yemeye ko afitanye na Dukuzumuremyi abana batanu, umugore na we akavuga ko se ntacyo abafasha bityo akifuza ko ikibazo cy’indezo n’uko bazabaho cyabanza gukemuka hanyuma bagasezeranywa.

    Yavuze ko igihe hazabonekera inyandiko igaragaza ko uburenganzira bw’abana n’ibindi byose byabonetse ko bahita babasezeranya.

    Bangiwe gusezerana imbere y’Imana mu gihe bivugwa ko bari barasezeranye imbere y’amategeko, dore ko hari amashusho yagaragaye bari mu birori byo kwiyakira ndetse bari no mu munezero nk’abantu bagiye kubana.

    Mu bagarutse kuri iki kibazo ku mbuga nkoranyambaga harimo uwitwa Sylvie Nsanga wanenze umugabo uvugwaho guta urugo, agatwara abana ndetse akajya gusezerana n’undi mugore.

    Sylvie Nsanga ukunze kugaragara ku mbuga nkoranyambaga aharanira uburenganzira bw’abagore n’abakobwa yasabye ko uburenganzira bw’uyu mugore n’ubw’abana be bwubahirizwa, asaba inzego zitandukanye zirimo iz’ubutabera, iz’umutekano, iz’uburinganire n’iterambere ry’umuryango gukurikirana iki kibazo.

    Minisitiri w’Ubutabera, Johnston Busingye, ni umwe mu banditse basubiza kuri Twitter ko iki kibazo kirimo gukurikiranwa kandi ko ubutabera buzatangwa.

    source : https://ift.tt/3sZhEad

  • Mu rugendo rugoranye, Amavubi yageze Agadir muri Maroc (AMAFOTO) #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Ku i Saa Saba z’ijoro z’uyu munsi, ni bwo ikipe y’igihugu y’u Rwanda “AMAVUBI” yari igeze aho icumbitse mu mujyi wa Agadir muri Maroc, aho igiye gukina umukino wo gushaka itike yo kwerekeza mu gikombe cy’isi, umukino uzayihuza na Mali kuri uyu wa Gatatu.

    Ikipe yageze Agadir mu gicuku
    Ikipe yageze Agadir mu gicuku

    Amavubi yari yahagurtse ku Cyumweru saa Munani z’ijoro, aca Entebbe muri Uganda aho bamaze isaha , nyuma bakomereza Istanbul aho bahise bafatira indege ijya Casablanca aho baje kugera bagatinzwa no guhabwa Visa ya Maroc, byatumye indege yagombaga Agadir ibasiga, nyuma baza gufata indi.

    Perezida wa Ferwafa Nizeyimana Mugabo Olivier ni we wagiye ayoboye delegasiyo
    Perezida wa Ferwafa Nizeyimana Mugabo Olivier ni we wagiye ayoboye delegasiyo

    Umutoza w’ikipe y’igihugu Mashami Vincent yavuze ko gukora urugendo nk’uru bisaba akazi katoroshye ngo utegure abakinnyi mu mutwe, anavuga ko kandi kuba Mali itazakinira iwayo ntacyo bivuze cyane ko icy’ingenzi ari ugutegura neza umukino

    Yagize ati “Turashima Imana kuba tugeze Agadir amahoro. Abakinnyi baba bakoresheje imibiri yabo ku buryo bisaba akazi katoroshye kubategura cyane cyane ibijyanye no kuruhura imibiri yabo ndetse no kubategura mu mutwe nyuma y’urugendo rw’amasaha agera kuri 24.”

    ‘’Gukinira na Mali hanze y’Igihugu cyabo bishobora gukora itandukaniro cyangwa ntibigire itandukaniro bikora ku bijyanye n’umusaruro wo mu kibuga kuko aho umupira ugeze muri iki gihe ushobora gutsindira mu rugo cyangwa ugatsindira hanze kuko byose birashoboka. Ibyo ntabwo tubirebaho cyane ahubwo ikituraje ishinga ni ukureba imikinire ya Mali tugategura amayeri y’umukino ashobora kudufasha kubona umusaruro twifuza muri uyu mukino naho ibyo kuba tutakiniye muri Mali ntabwo tubyitayeho cyane.”

    Amavubi yamaze kugera Agadir
    Amavubi yamaze kugera Agadir

    ABAKINNYI B”AMAVUBI BEREKEJE MURI MAROC

    ABANYEZAMU

    MVUYEKURE Emery
    BUHAKE Twizere Clément
    NDAYISHIMIYE Eric

    AB’INYUMA

    FITINA Omborenga
    RUKUNDO Denis
    RUTANGA Eric
    IMANISHIMWE Emmanuel
    RWATUBYAYE Abdul
    MANZI Thierry
    NIRISARIKE Salomon
    NGWABIJE Bryan Clovis
    BAYISENGE Emery

    ABO HAGATI

    BIZIMANA Djihad
    TWIZERIMANA Martin Fabrice
    MUHIRE Kévin
    MUKUNZI Yannick
    NIYONZIMA Olivier
    NIYONZIMA Haruna
    RAFAEL York

    AB’IMBERE

    KAGERE Medie
    TUYISENGE Jacques
    BYIRINGIRO Lague
    TWIZERIMANA Onesme
    HAKIZIMANA Muhadjir

    source : https://ift.tt/3jsda8X

  • Papa yavugaga ko uburyo ubana n’abantu ari bwo butunzi bukomeye ufite – Abahungu ba Habineza Joseph #Rwanda #RwOT via @kigalitoday #rwanda #RwOT

    Joseph Habineza
    Joseph Habineza

    Habineza Jean Michel yagize ati “Iteka yavugaga ko uburyo ubana n’abantu ari bwo butunzi bukomeye ufite”.

    Ibyo kandi ngo yabitozaga n’abana be, akababwira ko bagomba kubaha buri wese, uko yaba ameze kose.

    Habineza Joseph ngo yari umuntu wiyoroshya kandi wicisha bugufi, ku buryo n’igihe yabaga ari myanya ikomeye y’ubuyobozi, yatambukaga asuhuza bose kugeze k’umukozi ukora isuku, ugasanga abantu bose abafata kimwe. Ikindi ngo yari umuntu witaba numero za telefoni zose, zimuhamagara yaba iz’abayobozi cyangwa se iz’abaturage basanzwe, akabavugisha ku buryo buri wese yumva ari inshuti ye. Ibyo rero ngo ni impano idasanzwe yari afite.

    Jean Michel Habineza avuga ko umubyeyi we yari umuntu wishimira kubaho, akanezerwa kandi cyane (Joie de vivre). Ibyo ngo byaragariraga mu buryo yahoraga aseka kandi cyane mu gihe yabaga ari kumwe n’inshuti ze, ndetse n’ukuntu yaranaga imvugo yo kuvuga ko ‘ibyiza biri imbere’.

    Yagize ati ” Mu 2004, twari mu birori by’isabukuru ya mama, twumva kuri televiziyo ko Joseph Habineza abaye Minisitiri wa Siporo. Abantu batangira kumushimira, ariko twe twumva duhangayikishijwe n’uko bizagenda. Mu Muryango wabo harimo uwitwa Jonas, Tantine Irene na Papa ni abantu bakunda guseka, kandi cyane hakaba nubwo baseka bakamanika amaguru mu kirere cyangwa se akaba yaseka akubita uwo bari kumwe. Ubwo twibazaga uko bizagenda umunsi azaba yicaranye na Perezida!. Ubwo tukajya tumubwira agomba kwitoza guseka nk’Abadipolomate”.

    Habineza Joseph kandi ngo yari umuntu ukunda kurimba, akagaragara neza, ku buryo iyo yaguraga ikote rishya, ngo wasangaga yiyereka imbere y’abana be, ababaza uko bamubona, niba aberewe cyangwa se niba agaragara neza.

    Yari umuntu kandi ngo ukunda Siporo cyane, ku buryo n’iyo yabaga yaraye asohotse akaryama atinze, bitamubuzaga kuzindukira muri Siporo, akajya gukina ‘tennis’, agahora afite umurava mu byo akora.

    Jean Michel asoza avuga ko icyamushimishije cyane, ari uko umubyeyi we atigeze areka kugira umutima mwiza yahoranye kuva cyera, kugeza atabarutse.

    Yagize ati ” Mu byumweru bibiri bishize nasuye ba Nyogokuru, ikibazo bavuga kuri Papa ngo ni uko ari umuntu wibera mu kirere, wizera abantu bose, utekereza ko abantu bose ari beza. Numvise nifuje ko nanjye igihe nzaba ngeze mu myaka 50 kuzamura icyo abantu bazaba bamvugaho ari uko umuntu mwiza cyane”.

    Undi muhungu wa Habineza Joseph witwa Eric Habineza, we yavuze ko yagize igihe kinini cyo kugendana na Papa we, cyane cyane basohotse, bagiye mu byo kwidagadura, akaba ngo yari umuntu uhorana inkuru zisetsa kandi azi kuganira n’urubyiruko cyane.

    Yagize ati “Hari ubwo nabaga numva ntashaka ko ahura n’inshuti zanjye, kuko akenshi zahitaga zimbwira ko andusha kuba ‘umwana mwiza’ ku buryo n’inshuti zanjye nkeya yantwaye! Iyo nabaga ndi kumwe n’inshuti zanjye ahari, yabaga yazanye inkuru zisekeje, yasohoka mukumva nta kindi mwarenzaho uretse kujya kuryama, kuko byabaga bisa n’aho asohokanye ibintu byose”.

    “Yari umuntu uhorana imbaraga, wishima, kandi uhorana ibiganiro bisetsa. Kumva ko yapfuye byaradukomereye, ariko tuzagerageza gukurikiza umurage we, nubwo bigoye cyane kugera ikirenge mu cye”.

    Reba Video y’ubuhamya aba bahungu batanze ku mubyeyi wabo

    source : https://ift.tt/38moywK

  • Gaz methane n’indi myuka iri mu Kivu; Igisasu cyahinduwe umusemburo w’iterambere – #rwanda #RwOT

    Ku muntu ukirebeye hejuru, nko muri hoteli zigikikije, biroroshye kubona ubwiza bwacyo, kuko gifite amazi asa neza, kikagira ibirwa byinshi bitamirije amashyamba ndetse kikaba gituje kidakunze kugira imihengeri.

    Igipimo cy’ubushyuhe mu Kiyaga cya Kivu ni indi ngingo ikunze gukurura abantu, kuko gikunze kuba kuri dogere 24 Celsius, aho amazi ataba akonje cyane cyangwa ngo ashyuhe cyane, bikorohereza abifuza kuyakoreramo imikino nko koga.

    Byongeye kandi, bitewe n’uko iki Kiyaga gikikijwe n’amashyamba ari ku misozi ikizengurutse, bituma kiba n’igicumbi cy’ubwoko butandukanye bw’inyoni, mu gihe amazi yacyo atabamo inyamaswa nk’ingona n’imvubu zishobora gukumira abifuza gusura iki Kiyaga.

    Ubwiza bw’Ikiyaga cya Kivu ntibushidikanywaho, kuko kigizwe n’ibirwa byinshi bitamirije amashyamba atuma bigaragara neza

    Zahabu icunzwe neza, igisasu kirimbuzi gicokojwe

    Nubwo Ikiyaga cya Kivu gifite ibyiza byinshi ku muntu ukirebeye inyuma, imbere mu ndiba yacyo ntabwo ibintu ari shyashya. Gifite ubujyakuzimu bwa metero 480 aho kiri ku mwanya wa cyenda mu biyaga bifite ubujyakuzimu burebure ku Isi.

    Nubwo bimeze gutya ariko, Ikiyaga cya Kivu, ni intaho y’ubwoko 28 bw’amafi, umubare muto ugereranyije n’ingano yacyo, cyangwa ibindi biyaga bituranye na cyo birimo nk’icya Tanganyika gifite ubwoko bw’amafi burenga 400.

    Imwe mu mpamvu nyamukuru zituma Kivu itaba ubuturo bwishimirwa n’amafi, ni uko ubuzima mu ndiba y’iki Kiyaga budashoboka, kuko hataba umwuka wa Oxygène usanzwe ari moteri y’ubuzima. Uyu mwuka ugarukira muri metero 60 gusa ujya mu bujyakuzimu bw’i Kivu, ubundi munsi yaho hakiganza umwuka nka Dioxyde de carbone (CO2), Gaz methane ndetse n’indi myuka itandukanye.

    Bitekerezwa ko Ikiyaga cya Kivu kimaze imyaka irenga miliyoni eshanu, aho kimaze gukusanya Gaz methane ingana na metero kibe miliyari 65 ndetse na metero kibe miliyari 300 z’umwuka wa CO2.

    Iyi myuka yombi n’indi itandukanye irimo sulfure d’hydrogène (H2S), ituma Ikiyaga cya Kivu kiza muri bitatu ku Isi bifite ubushobozi bwo guteza ibyago bishobora guhitana ubuzima bw’abantu, mu gihe habaho impamvu yatuma iyo myuka yivumbagatanya, ikaba yava munsi y’ikiyaga ikazamuka.

    Nk’umwuka wa CO2 watuma abantu badahumeka, mu gihe Gaz methane ishobora guteza inkongi zikomeye z’umuriro.

    Ibi si inkuru mbarirano kuko ibi byago byabaye mu 1984, ubwo abaturage 37 baturiye Ikiyaga cya Manoun kiri hafi y’uruhererekane rw’ibirunga bine ruzwi nka Oku muri Cameroun, bitabaga Imana mu buryo ‘bwasobanuwe na bamwe muri ibyo bihe nk’ibitero by’iterabwoba.’

    Nyuma y’imyaka ibiri, abandi baturage barenga 1700 bari batuye mu birometero 25 uvuye ku Kiyaga cya Nyos kiri muri rwa ruhererekane rw’ibirunga muri Cameroun, nabo bitabye Imana, bapfa urupfu rujya gusa nk’urw’abapfiriye hafi y’Ikiyaga cya Monoun, dore ko byombi binaturanye.

    Ibi byahagurukije abashakashatsi batandukanye ku rwego rw’Isi, babanje gukeka ko izi mpanuka ziri guterwa n’iruka ry’ibirunga bikikije ibyo biyaga riri kubera munsi y’ubutaka, uretse ko amakuru yavanywe mu bushakashatsi yavuguruje ibyo bitekerezo.

    Nyuma byaje gutangazwa ko intandaro y’izi mpanuka zombi ari ukwivumbagatanya k’umwuka wa CO2 wari munsi y’ibiyaga byombi, aho wakomeje kwiyongera mu gihe cy’imyaka myinshi, kugeza ubwo ugize ikiwukoma, gishobora kuba inkangu, umutingito, imvura nyinshi n’ibindi bitandukanye, bigatuma uzamuka.

    Nko ku mpanuka y’Ikiyaga cya Nyos, uyu mwuka wa CO2 usanzwe uhumanye, wageze mu birometero 25 uvuye ku Kiyaga, maze kuko ufite uburemere buruta ubwa Oxygene dusanzwe duhumeka, ukomeza kuba munsi yayo mu gihe gito, mu kirere kiri hafi y’abantu bituma bawuhumeka, ari na cyo cyaje kubahitana.

    Imiterere y’Ikiyaga cya Kivu na yo imeze neza nk’ibiyaga bya Nyos na Manoun byo muri Cameroun, kuko iki Kiyaga na cyo kibitse umwuka mwinshi wa CO2, ujya kungana na 2% by’ingano ya CO2 yoherezwa mu kirere iturutse ku Isi buri mwaka.

    Ubusanzwe CO2 igera mu ndiba y’ikiyaga binyuze mu buryo burimo amazi aturuka mu nda y’Isi akaba yakwinjira munsi y’ikiyaga, kandi aya mazi akaba akunze kuba arimo ingano nyinshi ya CO2 ndetse yifitemo umunyu mwinshi, ari na yo impamvu aguma mu ndiba y’ikiyaga aho kuzamuka.

    Hari kandi kuba ibikoma by’ikirunga bishobora kuva mu Kirunga bikajya mu ndiba y’ikiyaga, noneho bikahamara imyaka myinshi, maze uruhurirane rwabyo ndetse no kubora kw’ibindi bintu biri mu ndiba y’ikiyaga, byose bikazabyara gaz methane nyuma y’imyaka myinshi. Imiterere y’ubukonje iba munsi y’ibiyaga, ituma kwivanga kw’amazi ndetse n’iyo myuka byoroha.

    Igiteye impungenge ni uko ingano ya CO2 na Gaz methane igenda yiyongera mu Kivu, kuko hari ubushakashatsi bwagaragaje ko ingano yayo yiyongereyeho 30% mu myaka 30 ishize. Ni mu gihe kandi hari ubushakashatsi bwerekanye ko ubuzima bwigeze kuzimira hafi y’Ikiyaga cya Kivu, bigakekwa ko icyo gihe bishobora kuba byaratewe n’ubwiyongere bukabije bwa CO2 mu kirere nyuma y’uko yari imaze kuzamuka iva mu Kiyaga cya Kivu.

    Ku rundi ruhande, abahanga mu bijyanye n’ubutabire bagaragaje ko nubwo nta mitingito n’ibindi byatuma CO2 iva mu Kiyaga cya Kivu mu buryo butunguranye, iba igomba n’ubundi kuzavamo mu gihe kiri hagati y’imyaka 800 na 1000, ari na yo mpamvu ibikorwa byo gutangira kwitegura icyo gikorwa no gushaka uburyo cyaburizwamo ari ingenzi cyane.

    Ikiyaga cya Kivu gikorerwamo uburobyi icyakora ntigikunze kugira amafi menshi kuko mu ndiba yacyo hari umwuka wa CO2 na gaz methane bishobora kugira ingaruka ku binyabuzima

    Icyafatwaga nk’igisasu mu Kivu cyatangiye kubyazwa umusaruro

    Ntabwo ari ibanga ko Ikiyaga cya Kivu ari kimwe mu biyaga bishobora guteza ibyago bikomeye ku bagituriye, ndetse bamwe ntibatinya kucyita ’Ikiyaga cy’Urupfu’, bitewe n’uburemere bw’ibyago gishobora guteza mu gihe cyaba kititaweho.

    Ibi ni byo byatumye ibihugu by’u Rwanda na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo bisangiye iki Kiyaga, bigirana amasezerano akubiyemo n’uburyo bwo kubyaza umusaruro ingano iri hejuru ya gaz methane iri mu Kivu, aho kurindira ko izagira ikiyikoma igaturika, ikaba yakwica abantu ikanangiza ibikorwa bitandukanye.

    Ibi bijyana n’uko iki Kiyaga gifite ibyago byinshi byo kuba cyagira izindi mpanuka, na cyane ko kiri mu birometero birindwi gusa uvuye ku Kirunga cya Nyiragongo, kandi iki Kirunga kikaba kigifite ubushobozi bwo kuruka.

    Ku rundi ruhande, bijyanye n’uko iki Kiyaga kiri ahantu hagenda hasaduka, byitezwe ko imitingito ikomoka kuri iryo saduka ry’ubutaka, ishobora kugira uruhare mu kongera ibyago byo kuba gaz methane na CO2 biri mu Kivu bishobora guhungabana.

    Mu gihe iri turika ryabaho, ryagira ingaruka ziteye ubwoba kuko Ikiyaga cya Kivu gituriwe n’abarenga miliyoni ebyiri ku ruhande rwa Congo n’u Rwanda, ariko ubwinshi bwa CO2 ndetse gaz methane iri muri iki Kiyaga bukaba bushobora gutuma ingaruka zigera kure cyane, kuko mu Kiyaga cya Nyos havuyemo metero kibe miliyoni 80 za CO2 zageze mu birometero 25 uvuye ku Kiyaga, ubwo wakwibaza uko byagenda mu gihe mu Kivu haba impanuka imeze gutya, kandi cyo kibitse metero kibe miliyari 300 za CO2.

    Bumwe mu buryo bwo kwirinda izi ngaruka zose ni ukubyaza umusaruro gaz methane iri mu Kivu, dore ko isanzwe yifashishwa mu bikorwa birimo gutanga umuriro w’amashanyarazi.

    Inyingo zagaragaje ko mu Kiyaga cya Kivu harimo gaz methane ihagije ku buryo ishobora kuryara amashanyarazi angana na megawatt zishobora kugera kuri 700 ku mwaka mu gihe cy’imyaka irenga 50 iri imbere.

    Uretse umuriro w’amashanyarazi, iyi gaz yanakoreshwa mu bindi bikorwa bikenerwamo gaz birimo nko guteka, kuba yakoreshwa mu bikorwa by’ubwikorezi, inganda n’ibindi bitandukanye.

    Kuva mu 2011, u Rwanda rwatangiye ubufatanye n’ikigo cy’Abongereza kizwi nka Contour Global, mu rwego rwo kugira ngo herebwe uburyo gaz methane yabyazwa umusaruro muri ibi bihe, aho kuzarindira ko iteza ibyago.

    Impande zombi zimaze kugera kuri byinshi, na cyane ko igice kimwe cy’umushinga cyatangiye gutanga umusaruro, aho kugera mu ntangiriro z’umwaka ushize, 30% by’umuriro wakoreshwaga mu Rwanda waturukaga kuri uyu mushinga wiswe ‘Kivuwatt’.

    Kuri ubu uyu mushinga uri gutanga amashanyarazi arenga megawatt 25, ariko nuramuka wuzuye uzatangira gutanga megawatt 100. Umushinga wo kuvana gaz methane mu kiyaga ikabyazwamo amashanyarazi nta handi hantu wari warigeze ukorerwa ku Isi, ari na yo mpamvu uyu mushinga watinze kuko watwaye imyaka irindwi yose.

    Kugira ngo gaz ikurwe mu mazi, hoherezwa amatiyo maremare mu ndiba y’Ikiyaga muri metero zishobora kugera kuri 350 nk’uko bimeze mu Kivu, ubundi akanyuramo amazi avanze na gaz methane na CO2. Nibura buri saha, metero kibe ibihumbi 20 bya gaz methane birazamurwa bigatunganywa.

    Mu kuzamurwa, aya mazi ayungururwa inshuro ebyiri, bwa mbere bikabera munsi y’amazi ariko mu buryo bworoheje, ubundi akongera kuyungururwa ageze mu bitembo biri hejuru y’amazi ari naho gaz methane itandukanyirizwa n’amazi ndetse na CO2.

    Iyi gaz methane ihita yoherezwa ku ruganda ruri mu birometero 13 ku nkombe z’amazi, inyuze mu matiyo yabugenewe, ubundi igatunganywa neza, igakorwamo amashanyarazi ashyirwa ku muyoboro mugari w’igihugu. Amazi na CO2 byasigaye bisubizwa mu Kiyaga cya Kivu.

    Uretse umushinga wa Kivuwatt, hari n’undi mushinga w’ikigo cya Shema Power Lake Kivu cyashoye miliyoni 400$, kigamije kuzabyaza umusaruro gaz methane yo mu Kivu umuriro ungana na megawatt 75.

    Ku rundi ruhande, ikigo cya Gasmeth Energy nacyo cyashoye miliyoni 400$ aho byitezwe ko mu mwaka utaha kizatangira kubyaza umusaruro gaz methane, ku buryo ishobora gukoreshwa mu bikorwa byo guteka n’ibindi birimo iby’ubwikorezi.

    Mu gihe imishinga yose igamije kubyaza umusaruro gaz methane yo mu Kiyaga cya Kivu yatanga umusaruro witezwe, iyi gaz ishobora kuzaba igize ibirenze kimwe cya kabiri cy’amashanyarazi u Rwanda ruzaba rukoresha mu mwaka wa 2024, agomba kuba agera kuri megawatt 556, aho Abanyarwanda bose bazaba bagerwaho n’amashanyarazi, bavuye kuri 63% kugera muri Gicurasi uyu mwaka.

    Leta ikeneye amafaranga arenga miliyari 600 Frw kugira ngo izashyire mu bikorwa imishinga igamije kugeza amashanyarazi ku baturage bose mu 2024.

    Umushinga wa Kivuwatt witezweho kuzatanga megawatt 100 numara kuzura

    Abaturage barenga miliyoni ebyiri baturiye Ikiyaga cya Kivu, bituma ibikorwa byo kwirinda iturika rya gaz methane ikirimo birushaho gukenerwa cyane

    Ikiyaga cya Kivu kimaze imyaka irenga miliyoni eshanu

    source : https://ift.tt/38pApdw